Abu Abdulloh Muhammad IV al-Mutavakkil

Abu Abdulloh Muhammad IV al-Mutavakkil () – 1494-yildan 1526-yilgacha Ifriqiyaning hafsiy xalifasi.

1488-yilda xalifa Abu Amr Usmonning vafotidan keyin boshlangan va uzoq davom etgan vorislik uchun kechgan kurashlar ortidan hokimiyat tepasiga Abu Abdulloh Muhammad IV al-Mutavvakkil keldi. Avvalgi hukmdorlarning koʻpchiligi singari u ham ilm maskanlariga homiylik qildi. Taxminan 1500-yilda al-Zaytuna masjidi atrofida asos solgan Abdaliya kutubxonasi bugungi kungacha butun holatda saqlanib qolgan. Leo Africanus uning musiqani, kuylashni va saroyda Maʼluf musiqasini ijro etuvchi xonanda ayollar davrasini sevishini qayd etgan. Abu Abdullohning hukmronligi davridagi asosiy siyosiy va harbiy voqealar, asosan, qaroqchilikning kuchayishi va Ispaniyaning Hafsiylar hududlariga bostirib kirishi bilan bogʻliq boʻldi.

 Aka-uka Barbarossalar va nasroniy kemalariga hujumlar 
1492-yilda Ispaniyadagi Granada amirligi qulashi ortidan 1499–1501-yillarda Alpujarras isyoni boshlangan va Kastiliya hamda Aragon hududlaridan koʻplab musulmonlar haydab chiqarilgan. Bu musulmonlar Shimoliy Afrika shaharlariga joylashib, nasroniy kemalariga hujumlar uyushtirgan va qaroqchilik bilan shugʻullana boshlagan. Taxminan 1500-yillarda Lesbosdan kelgan Aruj Barbarossa (Oruç Reis) va uning akasi Xayriddin Barbarossa ikki nafar galio hujumchi bilan Tunis yaqinidagi La Goulette portida oʻz bazalarini tashkil etganlar. Abu Abdulloh Muhammad ularga oʻz portidan foydalanishga ruxsat berib, ular talon-taroj qilingan boyliklarning bir qismini olgan.

Ularning ilk muvaffaqiyatli hujumi 1504-yilda amalga oshirilgan boʻlib, Elba hukmdori Julius II ga tegishli savdo galereyasini egallab olgan va uning himoyachilarini zabt etgan. Bu voqea boshqa kapitanlarni ularning tomoniga jalb qildi va ularning kuchlari tez orada ortdi. Keyingi yili, yaʼni 1505-yilda ular Neapolga yoʻl olgan katta ispan kemasini qoʻlga olishdi. Kemada jami besh yuz askar va Neapol qirolligi armiyasiga maosh sifatida tarqatish uchun moʻljallangan katta miqdorda oltin tangalar bor edi. 1510-yilda ular oʻz bazalarini ehtimol ispanlardan qoʻrqib Tunisdan Djerbaga koʻchirishdi. Shunga qaramay, 1513-yilda Andrea Doria boshchiligidagi genuezliklarning La Goulette portiga uyushtirgan hujumi natijasida Barbarossa kemalarining bir qismi yoʻq qilindi.

 Manbalar 

Turkum:Tugʻilgan yili nomaʼlum boʻlgan kishilar
Turkum:1526-yilda vafot etganlar
Turkum:15-asr Hafsiy xalifalari
Turkum:16-asr Hafsiy xalifalari