Al-Husayn ibn al-Qosim

Al-Husayn ibn al-Qosim () Abbosiylar xalifaligining yuqori martabali amaldori. 931-yil sentyabrdan 932-yil maygacha vazirlik lavozimida xizmat qilgan.
 Hayoti 
Nasroniylardan kelib chiqqan Banu Vahb oilasiga mansub al-Husayn Ummaviylar davlatining soʻnggi davrlaridan boshlab xalifalik maʼmuriyatida xizmat qilgan vazirlarning oʻgʻli, nabirasi va evarasi edi. Uning oilasi avlodlar davomida xalifalik boshqaruvida yuqori lavozimlarni egallab kelgan. Oila 904-yilda al-Husaynning otasi al-Qosim vafot etgandan soʻng hokimiyatni boy bergan edi.

Al-Husaynni 931-yil sentyabrda xalifa al-Muqtadir () vazirlik lavozimiga tayinlab, Amid ud-Davla („Davlat ustuni“) unvoni bilan taqdirlagan. Bu tayinlov Ali ibn Iso al-Jarroh va bosh qoʻmondon Muʼnis al-Muzaffar atrofidagi raqib guruhga qarshi Banu al-Furot guruhining qoʻllab-quvvatlashi natijasida amalga oshirilgan. Al-Husayn tez orada Mu’nisning homiylari, yaʼni hojib Muhammad ibn Ra’iq va uning ukasi Ibrohimni oʻz tomoniga ogʻdirib olishga erishdi hamda Mu’nisga qarshi fitna uyushtira boshladi. Muʼnis al-Husaynni xalifadan uzoqlashtirishga urinib, deyarli muvaffaqiyatga erishdi. Faqat uning al-Husaynni Ummon yurtiga surgun qilish talabi al-Muqtadirni bu qarorga qarshi chiqishga undadi. Shu bilan birga, al-Husayn qudratli lashkarboshidan shunchalik xavotirga tushgani va qamoqqa olinishning oldini olish maqsadida har kecha boshqa-boshqa uylarda tunardi. Olim C.E. Bosworthning taʼkidlashicha, al-Husayn „ehtimol, vazirlik lavozimi uchun avvalgi mustaqillikning bir qismini saqlab qolishga uringan soʻnggi vazir edi“. Al-Husayn davlat moliyasini tiklashga uringan boʻlsa-da, 932-yil may oyida saroydagi toʻxtovsiz raqobat oqibatida hokimiyatdan agʻdarilgan.
 Manbalar 

 Adabiyotlar 



Turkum:9-asrda tugʻilganlar
Turkum:10-asrda vafot etganlar
Turkum:Abbosiylar xalifaligi vazirlari
Turkum:Banu Vahb
Turkum:10-asr Abbosiylar xalifaligi kishilari
Turkum:9-asr arablari
Turkum:10-asr arablari