Tafsir al-Vosit

Tafsir al-Vosit () – 11-asr islom olimi al-Vohidiy tomonidan yozilgan eng qadimgi klassik sunniy Qur’on talqinlaridan (tafsir) biri.

Bu kitob „Musnad at-tafsir“ (hadisga asoslangan talqin) turkumiga kiradi. Buning sababi, muallif tafsir uchun hadislar va salaf avlodlarning bayonlaridan foydalangan.

 Uslubiyoti 
Al-Vohidiy bu asarida ustozi as-Saʼlabiy mukammallashtirgan klassik uslub va Qur’onga keng germenevtik yondashuvga asoslangan. Bu ish Tafsir al-Bositni yozish jarayonida shakllangan boʻlib, al-Bositda rad etilgan mazmunlarga eʼtibor qaratadi. Al-Bosit oxirida al-Vohidiy oʻquvchilarni ushbu asarga kirmagan materiallarni oʻz ichiga olgan boshqa tafsirga murojaat qiladi. Demak, al-Vohidiy al-Bositni tugatishdan oldin al-Vosit ustida ishlay boshlagan, filologik emas deb hisoblangan materiallarni ajratib qoʻygan.

Shunday qilib, al-Vosit yarashtiruvchi kompilyatsiyadir. Sarlavhaning oʻzi ham „oʻrta“ ham degan maʼnoni anglatishi mumkin. Biroq, bu yarashtirish yarim-yorti yoki oldingi pozitsiyani tuzatishga urinish deb ham talqin qilinishi ham mumkin; al-Vohidiy shunchaki Musnad hadislari materialini ushbu asarga kiritib, al-Bositdan chiqarib tashlagan narsalarini aniq koʻrsatib bergan.

 Merosi 
Oʻrta asrlar davomida al-Vosit islom olimlari orasida keng tarqalgan va oʻqitilgan. Nizomiddin an-Naysaburiy kabi olimlar tomonidan qisqartmalari ishlab chiqilgan, jumladan uning Tafsir an-Naysaburiy asari shular jumlasidandir.

 Yana qarang 

 Tafsir al-Bosit
 Tafsir al-Vojiz
 Tafsir asarlari roʻyxati
 Sunniy kitoblari roʻyxati

 Manbalar 

Turkum:Sunniy tafsirlari