Dabka

Dabka (arabcha: دبكة, shuningdek dabke, dabki, dubki, dabkeh deb ham talaffuz qilinadi; koʻplikda dabkaat) – Levant xalq raqsi boʻlib, ayniqsa Livan, Iordaniya, Falastin va Suriya xalqlari orasida keng tarqalgan*




 . Dabka aylana va saf tortilgan holda raqsga tushiladi hamda toʻylar va boshqa quvonchli marosimlarda faol ijro etiladi. Raqs safi oʻngdan chapga qarab tiziladi va dabka sardori safboshi boʻlib, goh tomoshabinlarga, goh boshqa raqqoslarga yuzlanib turadi.

 Etimologiyasi 
"Dabke" soʻzining etimologiyasi noaniq, ammo u Levant arabchasidagi „dabaka“ (arabcha: دبكة) soʻzidan kelib chiqqan deb taxmin qilinadi. Bu soʻz „oyoqlarni yerga urish“ yoki „shovqin chiqarish“ maʼnolarini anglatadi.

 Tarixi 

Livanlik tarixchi, jurnalist va siyosatchi Yusuf Ibrohim Yazbek taʼkidlashicha, dabka raqsi ming yillar avvalgi Finikiya raqslaridan kelib chiqqan. Falastinlik folklorshunoslar Abdul-Latif Bargutiy va Avvad Saʼud al-Avvadning fikriga koʻra esa, dabka qadimgi Kanʼon xalqlarining dehqonchilik bilan bogʻliq hosildorlik marosimlarida paydo boʻlgan boʻlib, ular yovuz ruhlarni haydash va yosh ekinlarni himoya qilish maqsadida ijro etilgan boʻlishi mumkin.

 Tanlovlar va chiqishlar 
Dabka musobaqalari yoki shoulari koʻpincha turli madaniy raqslar va dabka ijro etuvchi turli truppalardan iborat boʻladi.

Koʻplab universitetlarda „Arab kechasi“ yoki shunga oʻxshash nomli tadbirlar oʻtkaziladi. Bunday tomoshalar paytida dabka raqsi sahnada (xona ichida yoki tashqarida), zal polida yoki ochiq havoda ijro etiladi. Dabka raqsini ijro qilish bir necha turli qadamlardan tashkil topgan: belbel, inzel, shemmel va taxi. Bu qadamlarning har birining uygʻunligi, shuningdek, vaqti-vaqti bilan sakrash va aylanishlar raqsni toʻliq koʻrinishga keltiradi.

 Jahon rekordi 
2011-yil avgust oyida Livanning Dour El Choueir qishlogʻida yangi jahon rekordi oʻrnatildi. Dour El Choueir yozgi festivali doirasida 5050 kishidan iborat inson dabkani ijro qildi va bu hozirda jahon rekordi hisoblanadi. Bu tadbir Monrealdagi Livan talabalar federatsiyasi „Tollab“ tomonidan oʻrnatilgan rekordni yangiladi. Tollab „La Troupe Folklorique Les Chevaliers du Liban“ jamoasi bilan hamkorlikda Monrealdagi Marselin Uilson bogʻida 4475 kishidan iborat odam ishtirokida besh daqiqadan ortiq vaqt davomida uzluksiz dabka raqsini ijro etgan. Tollab oʻzi bu bilan Isroilning Akka shahrida isroillik arablar guruhi tomonidan oʻrnatilgan 2743 kishilik rekordni yangilagan edi. Undan oldinroq esa Torontoda 1700 kishilik rekord oʻrnatilgandi.

 Manbalar 

Turkum:Guruh raqslari