Al-Mustansir II

Abul-Qosim Ahmad al-Mustansir (; taxminan 1210–1261-yil 28-noyabr) – Qohirada hukmronlik qilgan, Mamluklar sultonligiga boʻysungan birinchi Abbosiy xalifa. 1261-yil iyun oyidan 1261-yil 28-noyabr oyiga qadar hukmronlik qilgan.

 Hayoti 
Abul-Qosim Ahmad Abbosiylar sulolasi aʼzosi boʻlib, Bagʻdodda jiyani, xalifa al-Mustaʼsim tomonidan qamoqqa tashlangan. 1258-yilda moʻgʻullar Bagʻdodni talon-taroj qilganidan soʻng u sahrodagi arab qabilalarining oldiga qochib ketgan va u yerda 1260-yilda moʻgʻullar Suriyadan quvib chiqarilgunga qadar 3 yildan koʻproq vaqt davomida yashirinib yurgan. Soʻngra Misrning Qohira shahriga yoʻl olib, 1261-yilda Mamluk sultoni Baybars I tomonidan xalifa etib tayinlangan. Oradan vaqt oʻtib, Bagʻdodni qutqarish maqsadida al-Mustansir qoʻshin bilan sharqqa yuborilgan. 1261-yilda al-Anbar (hozirgi Iroqning Falluja shahri) yaqinida moʻgʻullar tomonidan al-Mustansirning qoʻshiniga pistirma qoʻyilgan va al-Mustansir oʻldirilgan. Oradan maʼlum vaqt oʻtib, uning oʻrniga Abbosiylarning ancha uzoq qarindoshi, sobiq xalifa al-Hakim I xalifa deb eʼlon qilingan. Al-Hakim Abbosiylar sulolasidan biror kishining toʻgʻridan-toʻgʻri ajdodi boʻlmasa ham 1517-yilda Usmoniylar davlati Misrni zabt etguniga qadar Ahmad al-Mustansir asos solgan Qohira xalifalari avlodi Qohirada hukmronlik qilishda davom etgan. Biroq shunday boʻlsa-da, Qohira xalifalari Mamluklar uchun yuqori ahamiyatga ega boʻlgan shaxslar emas, balki shunchaki diniy arboblar edi, xolos.

 Adabiyotlar 
 Amitai-Preisss, Reuven. Mongols and Mamluks: The Mamluk-Ilkhanid War, 1260-1281. Cambridge: Cambridge University Press, 1995. Pp. 56–60, 62.

 Glubb, John Bagot. Soldiers of Fortune: The Story of the Mamlukes. New York: Dorset Press, 1988. Pp. 66, 73–75.
 Holt, P. M. „al-Mustansir (II).“ The Encyclopaedia of Islam. 2nd ed. Vol. VII. P. 729.


Turkum:Abbosiy xalifalarning oʻgʻillari
Turkum:Tugʻilgan yili nomaʼlum boʻlgan kishilar
Turkum:XIII asr Abbosiy xalifalari
Turkum:1262-yilda vafot etganlar
Turkum:Qohiradagi Abbosiy xalifalar