Fotima bintu Abdulmalik

Fotima bintu Abdulmalik ibn Marvon () – Umaviylar malikasi, xalifa Abdulmalik ibn Marvonning qizi va xalifa Umar ibn Abdulazizning ayoli ().

 Hayot 
Fotima Abdulmalik ibn Marvonning Banu Maxzumdan boʻlgan ikkinchi xotini, Ummu al-Mugʻiyra bintu al-Mugʻiyra ibn Xolidning qizi edi. U Qurayshning islomdan oldingi rahbari Hishom ibn al-Mugʻiyraning evarasi edi. Bu nikohdan Abdulmalikning Fotima ismli qizi tugʻilgan boʻlib, u keyinchalik Umar II ga turmushga chiqqan.

Umarning otasi Abdulaziz vafot etgach, uning otasi Abdulaziz Umarni Damashqqa chaqirtirib, uni oʻz qizi Fotimaga uylantirgan.

Fotimaning otasi uning turmushga chiqishidan koʻp oʻtmay vafot etib, taxtga uning oʻgʻli al-Valid I oʻtirgan. Fotimaning eri akasi hukmronligi davrida muhim saroy amaldori va bir muddat Madina noibi boʻlgan.

Akasi al-Valid vafotidan soʻng taxtga boshqa Sulaymon kelgan. Sulaymon davrida Fotimaning eri uning maslahatchisi, ishonchli vakili va saroy amaldori boʻlgan. Akasi oʻlim toʻshagida yotganida oʻz oʻrniga Fotimaning eri Umarni voris etib tayinlagan.

Eri xalifa boʻlganda, Fotima uni qoʻllab-quvvatladi. Erining buyrugʻiga koʻra oʻz boyligidan voz kechdi. Eri 717-yildan 720-yilgacha xalifalikni boshqardi.

Umar Damashqdan Halabga yoki ehtimol oʻzining Xunasira mulkiga qaytayotganida xastalikka chalinib qoldi. U 720-yil 5-fevraldan 10-fevralgacha boʻlgan vaqt oraligʻida, 37 yoshida, Maʼarrat an-Nu’mon yaqinidagi Dayr Sim’an (Dayr an-Naqira nomi bilan ham ataluvchi) qishlogʻida vafot etdi. Uning oʻrniga Umarning amakivachchasi boʻlmish oʻgay ukasi Yazid II taxtga oʻtirdi.

Fotima otasi vafotidan taxminan 720-yil oʻtib vafot etgan.

Fotima ham ota, ham ona tomonidan Umaviylar hukmron xonadoniga qarindosh edi. Bir nechta Umaviy xalifalari bilan zamondosh va qarindosh boʻlgan. Farzandlari ham bor edi.
 Adabiyotlar 




 Manbalar 

Turkum:8-asr arab shaxslari
Turkum:Tugʻilgan yili nomaʼlum boʻlgan kishilar
Turkum:724-yilda vafot etganlar