Abdulloh al-Aftoh

Abdulloh al-Aftoh ibn Jaʼfar as-Sodiq () – 766 milodiy / 149 hijriy)Halm (2004), p. 30. – Jaʼfar as-Sodiqning toʻngʻich oʻgʻli, Ismoil ibn Jaʼfarning tugʻishgan ukasiDaftary (1992), p. 94.. Abdullohning „al-aftoh“ laqabi uning tashqi koʻrinishini tasvirlash uchun qoʻllaniladigan arabcha „aftoh al-raʼs“ (keng boshli) yoki „aftoh al-rijlayn“ (enli oyoqli) soʻzlaridan kelib chiqqanSachedina (1981), p. 40..

 Hayoti 
Otasi hayotligi paytida Abdulloh al-Aftoh qarindoshi Muhammad an-Nafs al-Zakiyyaning qoʻzgʻolonini qoʻllab-quvvatlaganCrone (2005), p. 114.

Jaʼfar as-Sodiq vafotidan soʻng, uning izdoshlarining koʻpchiligi Abdulloh al-Aftohni yangi imom sifatida tan olishdi. Bu izdoshlar fatihiyalar deb atalgan va moʻtazila bid’atshunos Abulqosim al-Balxiy al-Kaʼbiyning (vafoti hijriy 319/milodiy CE) taʼkidlashicha, ular Jaʼfar as-Sodiqning eng yirik va muhim ergashlari boʻlganCrone (2005), p. 116.. Oʻz daʼvolarini asoslash uchun Abdulloh al-Aftoh, ehtimol, otasidan ikkinchi nass olganini (Ismoilning vafotidan soʻng) bildirgan, uning tarafdorlari esa Jaʼfar as-Sodiqqa nisbat berilgan hadisni keltirganlar, unga koʻra imomlik imomning toʻngʻich oʻgʻliga oʻtishi kerak edi. Biroq, Abdulloh al-Aftoh otasi vafotidan taxminan 70 kun oʻtgach farzandsiz vafot etgandaCrone (2005), p. 203.Halm (2004), p. 29., uning tarafdorlarining aksariyati ukasi Muso al-Kozimga ergashganDaftary (1992), p. 94. Boshqa fatihiylar Abdulloh al-Aftohni yettinchi imom, Muso al-Kozimni esa sakkizinchi imom deb bilishganHalm (2004), p. 29., ayrimlari esa Abdulloh al-Aftohning vafoti bilan imomlik tugagan deb hisoblashganCrone (2005), p. 116.. Yana bir guruh esa Abdullah al-Aftohning bir oʻgʻli borligini, uning ismi Muhammad ibn Abdulloh al-Aftoh ekanligini uydirib chiqardi, chunki ular imomlik aka-uka orqali emas, otadan oʻgʻilga oʻtishiga soʻzsiz ishonishardi.

 Adabiyotlar 

 Manbalar 

Turkum:Tugʻilgan yili nomaʼlum boʻlgan kishilar
Turkum:8-asr arab shaxslari
Turkum:Husayniylar
Turkum:766-yilda vafot etganlar
Turkum:Shia imomlari
Turkum:8-asr imomlari