Anna Maria van Schurman

Anna Mariya van Shurman (; 1607-yil 5-noyabr – 1678-yil 4-may) Gollandiyalik rassom, oʻymakor, shoir, olim, faylasuf va feministik gʻoyalarning dastlabki tarafdorlaridan biri boʻlgan. U oʻzining keng bilim doirasi va ayollar taʼlimi uchun olib borgan harakatlari bilan tanilgan. Van Shurman oʻz davrining oliy maʼlumot olgan ayollaridan biri boʻlib, sanʼat, musiqa va adabiyot sohalarida chuqur bilimlarga ega edi. U 14 tilni, jumladan lotin, qadimgi yunon, ibroniy, arab va bir nechta zamonaviy Yevropa tillarini mukammal bilgan.

 Hayoti va taʼlimi 
Anna Mariya van Shurman 1607-yil 5-noyabrda Kyoln shahrida Frederik van Shurman va Eva fon Xarff de Dreybornlar oilasida tugʻilgan. Toʻrt yoshida oʻqishni o'rganadi. Oʻn yoshida esa kashtaga turli naqshlar tushirishni boshlaydi. 1613-yilda uning oilasi Utrextga koʻchib o'tadi va oʻn yildan so'ng u yerdan Franekerga koʻchib ketishadi.

Shurman taʼlimni oilasidagi oʻgʻil bola akalari bilan birga olgan. Otasi Shurmanga lotin tilini o'rgatadi va unga Leyden universiteti professorlari murabbiylik qilib borishadi. Shurman Leyden universitetida norasmiy taʼlim olgan birinchi ayol hisoblanadi. U ayollarning universitetdan chetlashtirilishiga qarshi chiqib, maʼruzalar qiladi va shu tariqa Gollandiyada universitetda oʻqigan birinchi ayolga aylanganAnna Maria Schuurmans biography in De groote schouburgh der Nederlantsche konstschilders en schilderessen (1718) by Arnold Houbraken, courtesy of the Digital library for Dutch literature.

 Ayollar taʼlimi va ijtimoiy faoliyati 
Van Shurman ayollar taʼlimiga katta eʼtibor qaratgan va bu borada koʻplab qo'lyozma asarlar qoldiradi. U oʻzining "Dissertatio De Ingenii Muliebris ad Doctrinam" asarida ayollarning oʻqish huquqini himoya qilish haqida yozganHonig, Elizabeth Alice. "The Art of Being "Artistic": Dutch Women's Creative Practices in the 17th Century." Woman's Art Journal 22, no. 2 (2001): 31-39. doi:10.2307/1358900.. 1638-yilda Parijda uning asari ruxsatsiz tarzda tarqatilgach, uch yil o'tib,        1641-yilda birinchi nufuzli risolasini nashr etadi. Shurman diniy asarlarni tarjima qiluvchi Daniya zodagon ayoli Birgitte Tott bilan ayollar taʼlimi masalasi tez-tez muhokama olib borganMoore, Cornelia Niekus. "Anna Maria van Schurman (1607–1678)." Canadian Journal of Netherlandic Studies 11, no. 32 (1990): n5.. Shurman 1660-yillarda Labadistlar harakatiga qoʻshilib, bu harakatning asosiy yetakchilaridan biriga aylangan. U cherkov islohoti yo'lida faol harakat olib borgan Jan de Labadining taʼlimotini qoʻllab-quvvatlaydi. Shurman 1678-yil, 70 yoshida vafot etadi.

 Manbalar 

Turkum:Gollandiyalik rassomlar
Turkum:Gollandiyalik shoirlar
Turkum:1607-yilda tugʻilganlar
Turkum:1678-yilda vafot etganlar