Kamshat Donenboyeva

Kamshat Baigazinovna Donenboyeva (; 1943-yil 15-sentabr — 2017-yil 9-noyabr) — Qozogʻistondagi qishloq xoʻjaligi ishchisi, 1974-yildan 1989-yilgacha Oliy Sovet deputati. Gʻalla chigiti ishlab chiqarishni rivojlantirishda oʻz hissasini qoʻshganligi uchun u ikki marta Lenin ordeni bilan taqdirlandi va 1975-yilda Sotsialistik Mehnat Qahramoni medalini oldi.

 Hayoti 
Kamshat Baigazinovna Donenboyeva 1943-yil 15-sentabrda Qozogʻiston Sovet Sotsialistik Respublikasining Qoʻstanay viloyati Leninskoye shahrida (hozirgi Uzunkol) tugʻilgan. Oʻn toʻrt yoshida u mexanika kurslariga borish mobaynida, Demyanovskiy gʻalla chigiti ishlab chiqaruvchi firmada ishlashni boshladi. U 1961-yilda Qoʻstanay qishloq xoʻjaligi kollejida oʻqishini tugatdi va uskunalar operatori sifatida bitirdi.

 Mehnat faoliyati 
Donenboyeva „Xarkov“ davlat kollektiv xoʻjaligi traktor haydovchisi sifatida ishlashni boshladi. Bir yil ichida u Belarus uslubidagi traktor pillash uchun ishlab chiqarish rekordlarini oʻrnatishni boshladi. 1962-yilda u 1,018 gektar maydonda raqobatlashgani tufayli oʻz uchun ajratilgan 720 gektar maydonni oshirdi. U turli traktorlarda ishlay boshladi, jumladan, MTZ-5, MTZ-50, DT-54, DT-74, K-700 va K-701, shuningdek, kombinatorlar, kesuvchilar va oʻrimchilar. Kirovets K-700 maxsus Donenboyeva uchun moʻljallangan va u birinchi boʻlib uskunalarni sinovdan oʻtkazgan. Har yili u oʻz ekin hosilini talab qilinganidan bir yarim yoki ikki baravar koʻp qilib oshirdi. 1972-yilda Donenboyeva regional pillachilar raqobatida birinchi oʻrinni egalladi va milliy tanlovda 3-oʻrinni egalladi. Uning ushbu harakatlari uchun u 1972-yil 13-dekabrda Lenin ordeni bilan taqdirlandi. Keyingi yili esa Zernograd Butun Ittifoq musobaqasida buyuk sovrinni oldi.

1974-yilda Donenboyeva Qoʻstanay mintaqaviy kengashi va SSSR Oliy Soveti delegati etib saylandi. Keyingi yili u ikkinchi Lenin ordeni bilan taqdirlandi, shuningdek, Sotsialistik Mehnat Qahramoni va 1976-yilda „Faxriy Badj“ ordeni bilan mukofotlandi. U uch marta Oliy Sovet deputatligiga qayta saylandi va 1989-yilgacha xizmat qildi. Shu bilan birga u toʻrt nafar bola tarbiyalagan va besh yil (1980-1985) davomida Milliylar Sovetining vitse-prezidenti boʻlgan. 1990-yilda Xarkov fermasida xavfsizlik muhandisi boʻlishga koʻtarilgan, uch yildan soʻng esa u pensiyaga chiqquncha ushbu faoliyatini davom ettirgan. 2002-yilda Saudiya Arabistoni Makka shahridagi Haj safariga bordi. 2015-yilda Donenboyeva Xalqaro keksalar kuni bayramida Qoʻstanay viloyati hokimi Archimedes Mukhambetov va Qoʻstanay shahri hokimi Basil Zhakypov tomonidan milliy qahramon sifatida taqdirlandi.

Kamshat Donenboyevaning nomi sovet xalqining ogʻzida qoldi, u haqida radio va televideniyeda eshitildi, gazeta va jurnallar u haqida yozdilar. U uch marta SSSR Oliy Kengashi deputati etib saylangan va 10 yil davomida Oliy Sovet Millatlar Kengashi raisining oʻrinbosari boʻlgan. U ayol nihoyatda ogʻir ishni tanladi — Borovskiy tumanidagi (hozirgi Mendikarinskiy tumani) Xarkovskiy sovxozi dalalarida ulkan „Kirovets“ traktorida ishlash, laureatlar, medallar, shon-shuhrat.

Kamshat opa hamma narsaga vaqt topdi: dalaga, traktorga, uyga, oilaga, qishloqdoshlariga, deputatlik ishlariga. Kamshat Donenboyevaning traktorchi ayol sifatidagi oʻrnaklari faol oʻrganildi. Koʻp qizlar uchun u orzusidagi ayolga aylandi. Ammo, undan farqli oʻlaroq, ularning barchasi yengil traktorlarda ishlagan. Shuning uchun, bugun ham uni taniganlar, u Kamshat edi va boshqa hech kim unga oʻxshamaydi, — deyishadi.

 Mukofot va unvonlari 
SSSR

 Sotsialistik Mehnat Qahramoni
 Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan yoshlar ustozi (1981-yil 1-oktyabr)
 ikkita Lenin ordeni
 Shon-sharaf belgisi
 SSSR Davlat mukofoti
 ikkita „Mehnat faxriysi“ medali
 „1941-1945-yillardagi Ulugʻ Vatan urushidagi gʻalabaning qirq yilligi“ yubiley medali

Qozogʻiston

 2001-yil — „Qozogʻiston Respublikasi Mustaqilligining 10 yilligi“ medali
 2008-yil — „Ostonaga 10 yil“ medali
 2003-yil — Qoʻstanay shahrining faxriy fuqarosi
 2011-yil — „Qozogʻiston Respublikasi mustaqilligining 20 yilligi“ medali
 2013-yil — Qoʻstanay viloyatining faxriy fuqarosi (16-avgust)
 2016-yil — „Qozogʻiston Respublikasi mustaqilligining 25 yilligi“ medali
 2016-yil — Qozogʻiston Respublikasining „Mehnat faxriysi“ medali

 Oʻlimi va merosi 
Donenboyeva 2017-yil 9-noyabr kuni Qoʻstanayda vafot etdi va uning dafn marosimi Qoʻstanay Masjidida oʻtkazildi. 2018-yil sentyabr oyida Donenboyeva sharafiga Doʻstlik uyi yodgorlik marosimi oʻtkazildi va uning hayoti haqida biografiya tayyorlanayotganligi eʼlon qilindi.

 Manbalar 

 Yana qarang 



Turkum:Sotsialistik Mehnat Qahramonlari
Turkum:SSSR Davlat mukofoti laureatlari
Turkum:Lenin ordeni sohiblari