Mari Jászai

Mari Jaszai(1850-1926)-Vengriyalik aktrisa

Hayoti
Mari Jaszai 1850-yil 24-fevral Komarom okrugi Aszar shahrida duradgor oilasida tuǵilgan. U 10 yoshidan boshlab Budapesht va Venada xizmatkor boʻlib ishlagan, Königgrätz jangida askarlarga sotuvchi sifatida yordam bergan. 1866-yilda 16 yoshida u Székesfehérvardagi Gusztáv Hubay gastrol kompaniyasiga qochib ketdi va qo'shimcha  ish sifatida ishlay boshladi. 1867-yilga kelib u Buda sahnalarida, 1868-yildan esa Kluj-Napoka teatrida rol o'ynagan. U o'zining birinchi turmush o'rtog'i, komediyachi "Vidor Kassai" bilan Budada bo'lgan paytida tanishgan, u ikki yildan keyin ajrashgan va boshqa turmushga chiqmagan. Jaszai 1872-yilda Milliy teatr aʼzosi boʻldi va  u oʻlimiga qadar shu yerda qoldi (1900-yilgi mavsumdan tashqari, Vígszínház teatrida ishlagan).

Merosi
1901-yildan beri Milliy teatrning doimiy a'zosi bo'lgan Mari Jaszai Vengriya teatr olamidagi eng nufuzli aktyorlardan biriga aylandi. 300 dan ortiq rollarni ijro etib, bir qancha asarlarni, jumladan Henrik Ibsenning Jon Gabriel Borkman asarini ham tarjima qilgan. Tatabanya teatri, Budapeshtdagi koʻplab jamoat joylari kabi uning nomi bilan atalgan va milliy dramatik sanʼatkorlarning asosiy mukofotlaridan biri boʻlgan “Yashay Mari mukofoti.

Filmografiyasi
 Bánk Bán (1914)
 The Exile (1914)

Manbalar
István, Lehel. Jászai Mari emlékiratai. Budapest: Babits Kiadó, 2003. 
Mónika, Balatoni. Tükör-játék''. Budapest: Kairosz Kiadó, 2002. 

Tashqi havolalar
Official site of the Jászai Mari Theatre
Mari Jászai on Port.hu

Turkum:Alifbo boʻyicha aktrisalar