Kuleshov effekti

Kuleshov effekti – bu rus kino rejissyor Lev Kuleshov tomonidan 1910- va 1920-yillarda namoyish etilgan film tahririlash (montaj) effekti. Ikkita bir-biriga bogʻliq boʻlmagan kadrni koʻrgan tomoshabin tomonidan ular oʻrtasida qandaydir mantiqiy aloqa oʻylab topilishini ifodalaydi. Ushbu effekt nafaqat kinoda, balki marketologlar tomonidan ham qoʻllanadi.

 Xususiyatlari 
Effekt sovet kinematografiyasi asoschilaridan biri Lev Kuleshov tomonidan 1929-yilda nashr qilingan „Kino sanʼati“ kitobida yoritib berilgan. Effektni asoslab berish uchun Kuleshov tajriba oʻtkazib koʻrgan. Unga koʻra, aktyor Ivan Mozjuxinning qayergadir termulib turgan holati suratga olingan. Soʻngra alohida uchta kadr – par chiqib turgan shoʻrva, tobut ichidagi bola va divanda qoʻgʻirchoq oʻynayotgan qiz yozib olingan. Shundan keyin Mozjuxin kadri shu uch kadrning har biri bilan birlashtirilgan. Ushbu kadrlar Kuleshovning hamkasblariga qoʻyib berilgan.

 Tadqiqot 
Kuleshov effekti psixologlar tomonidan faqat soʻnggi yillarda oʻrganilgan. Prince va Hensley (1992-yil) dastlabki tadqiqot dizaynini qayta yaratdilar, ammo kutilgan effektga jalb qilinmadilar. Tadqiqotda 137 nafar ishtirokchi ishtirok etdi, ammo u bitta sinov boʻlib, maʼlumotlar ichida shovqinlarga moyil. Dean Mobbs va boshqalar 2006-yilda fMRI tadqiqotini oʻtkazdi va salbiy, ijobiy yoki neytral valentsiya uchun effektni topdi. Charchagʻ bir sahna ortida neytral yuz koʻrsatilayotganda, u xafa boʻlib koʻrinardi; baxtli sahna orqasida koʻrsatib boʻlganda, u baxtli boʻlib tuyulardi. 2016-yilda Daniel Barratt va boshqalar 36 nafar ishtirokchini besh effektli holat (boʻhton, qaygʻu, ochlik, qoʻrquv va istak) va neytral nazorat holati boʻyicha 24 ta film hisdan foydalangan holda sinovdan oʻtkazdi.

Shunday qilib, Kuleshov effektini tajribadan oʻtkazishda dastlabki muammolarga qaramay, tadqiqotchilar hozir yuz koʻrsatilgan kontekst yuzning koʻrinishiga katta taʼsir koʻrsatishiga rozi edi.

 Shuningdek qarang 

 Ijodiy geografiya montajning foydaliligini isbotlovchi Kuleshovning yana bir tajribasi edi.
 Qahramon vodiy

 Havolalar 

 Keyinchalik oʻqish 



 Tashqi havolalar 

 Kulsheov effekti. -da „La importancia del montaje cinematográfico“ („Kuleshov effekti. Film tahririyatining ahamiyati“)