Mubashshir Ahmad

Mubashshir Ahmad (asl ismi: Tursunov Alisher Ahmadovich; 1974-yil 1-yanvar, Namangan shahri, Namangan viloyati, Oʻzbekiston SSR) – oʻzbekistonlik islom dini voizi, muharrir, „Oʻrta Osiyo xalqlari Azon vaqfi“ taʼsischisi va vasiylik kengashi raisi, „Azon Global“ axborot tahliliy portali asoschisi, bir qancha kitoblar muallifi, Azon kitoblari, „Moida by Azon“ga asos solgan. 2025-yil fevralda Oʻzbekistonda jinoyatchi sifatida qidiruvga berilgan va 8-may kuni Turkiyada qoʻlga olinib, 10-mayda Oʻzbekistonga xalqaro inson huquqlariga zid ravishda deportatsiya qilingan. 

 Tarjimai holi 
Mubashshir Ahmad 1974-yil 1-yanvarda Namangan viloyati, Namangan shahrida tavallud topgan. Uning otasi adib, tarjimon, jurnalist va koʻplab diniy-maʼrifiy kitoblar muallifi Ahmad Muhammad Tursun. 1991–1996-yillarda Toshkent islom instituti hamda Misrdagi „Al-Azhar“ universitetlarida taʼlim olgan. 2002–2015-yillarda Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yusufdan dars va bir nechta ijozalar olgan.

 Faoliyati 
1996-yildan 2014-yilgacha Toshkent islom institutida hanafiy mazhabining fiqhi va Usul al-Fiqh, Faroiz (meros ilmi), „Naqshbandiya“ tasavvufidan dars bergan. Oʻzbekiston musulmonlari idorasining rasmiy nashri boʻlgan „Oʻzbekiston musulmonlari“ (hozirgi "Hidoyat" jurnali) va "Islom nuri" gazetalarida muharrir va yozuvchi boʻlib ishlagan. Oʻzbekiston musulmonlari idorasidan 2018-yil 10-aprel kuni egallab turgan kotibiyat mudiri yordamchisi lavozimidan ozod etilgan.

„Fikrat“ va „The Tashkent post“ nashrlarining taʼsischi va muharriri boʻlgan. „Qaqnus media“ nashriyoti bosh direktori hamda „Azon.uz“ taririyati (2017), „Azon FM“ onlayn radiosi (2017), „Azon TV“ (2019-yilda asos solingan; “Yuksalish” umummilliy harakati Oʻzbekistonning internet ommaviy axborot vositalarini tahlil qilganida „Azon TV“ YouTube platformasida obunachilar soni boʻyicha TOP-3 talikka kirgan va 2-oʻrinda turgan), „Azon travel“ sayyohlik firmasi, „Azon kitoblar“ doʻkoni, „Moida by Azon“ kafesi, „Mezana“ ilm markazi hamda Turkiyaning Istanbul shahridagi „Mezana“ xalqaro ilmlar akademiyasi asoschisi.

 Kitoblari 

 "Islom hazorasi" (2022) – ushbu kitob islom hazorasi(sivilizasiyasi) tarixi, uning oʻz zamonasida naqadar ilgʻor va peshqadam boʻlgani hamda islom ulamolarning dunyo ilmida peshvo sanalganlari haqidadir. Kitob keng oʻquvchilar ommasiga moʻljallangan;
 "Olim, olam va odam" (2021) – kitob olimlarning fikrlashga, mulohaza yuritishga undaydigan fikrlaridan tarkib topgan;
 "Moida" (2016) – bu risolada Islomga eʼtiqod qoʻygan turli xalqlarning foydali, toʻyimli va shirin taomlari qay tarzda tayyorlanishi borasida maʼlumotlar mavjud;
 "Zamonaviy masalalarning sharʼiy hukmlari".

 Tarjima qilgan kitoblari 

 Abu Homid Gʻazzoliyning 8 jildli „Ihyou ulumid-din“ kitobi (2022);
 1 jildli „Yengil fiqh“;
 8 jildli „Mufassal fiqh“;
 Tasavvufga oid „Risalatul qushayriyya“ kitobi.

 Muharrirlik qilgan kitoblari 

 „Islomda oila“ (2022);
 Abu Homid Gʻazzoliyning 8 jildli „Ihyou ulumid-din“ kitobi (2022);
 Doktor Oiz Qarniyning „Oʻkinma“ (2016).
Va bundan tashqari zamonaviy davrdagi eng yirik fiqhiy ensiklopediya boʻlgan “Katta fiqh ensiklopediyasi” kitobining tarjima qilinib nashr etilishida rahbarlik qilgan.

 Azon.uz axborot-tahliliy portali haqida 
Azon.uz axborot-tahliliy portali 2017-yilning sentyabr oyida rasman faoliyatini boshlagan va Kun.uz tahririyatining taʼrificha "diniy, maʼnaviy hamda maʼrifiy yoʻnalishlarda faoliyat yuritadigan ommaviy axborot vositasi" hisoblanadi. Azon.uz tahririyatga 2021-yilda Oʻzbekiston Respublikasi Din ishlari bo‘yicha qo‘mita raisi oʻrinbosari Dilshod Eshnayev tomonidan bir necha bor bosim va tahdidlar boʻlganhttps://www.facebook.com/permalink.php?story_fbid=207186851088972&id=100053929761985. Tahririyatiga qilingan bosimni Milliy mass-mediani qoʻllab-quvvatlash va rivojlantirish jamoat fondi Vasiylik kengashi raisi Komil Allamjonov qoralagan. Din ishlari bo‘yicha qo‘mita esa "azon.uz saytida eʼlon qilingan muayyan maqolalarni oldirib tashlash boʻyicha Qoʻmita rahbariyati tomonidan hech qanday topshiriq boʻlmaganini qatʼiy maʼlum qilamiz" deb rasmiy munosabat bildirdihttps://telegra.ph/Rasmij-bayonot-izhtimoij-tarmo%D2%9Blarda-tar%D2%9Balgan-habar-yuzasidan-02-04.

2021-yilning iyun oyida Azon.uz nashri rahbariyati, jumladan Mubashshir Ahmad ham saytda eʼlon qilingan diniy mazmundagi maqolalar uchun jarimaga tortilgan. Sud Azon.uz saytidagi baʼzi xorijiy xabarlarni "Oʻzbekistonning boshqa davlatlar bilan munosabatini buzishi mumkin" deb xulosa chiqargan.

2023-yil avgustda Azon.uz axborot-tahliliy portali oʻz faoliyatini toʻxtatgan. Similarweb maʼlumotlariga koʻra, Azon.uz axborot-tahliliy portali ga oyiga oʻrtacha hisobda 400−500 mingdan ortiq kishi tashrif buyurib kelganhttps://www.similarweb.com/website/azon.uz/#overview. 2023-yil noyabr oyida esa „Azon Global“ portali ishga tushirildi.

 Turkiyada hibsga olinishi 
Mubashshir Ahmad 2023-yil 28-dekabr kuni tongda Turkiya ichki ishlar tizimi xodimlari tomonidan „jamoat xavfsizligiga tahdid gumoni“ bilan oʻzi yashab turgan uyidan olib ketilgan va Istanbul viloyati Chatalja tumanida joylashgan Binkilich deportatsiya markaziga joylashtirilgan. 2024-yil 21-fevral kuni esa Turkiya deportatsiya markazidan ozodlikka chiqarilgan.

 Qidiruvga berilishi (2025) 
2025-yil 19-fevral kuni Mubashshir Ahmad Oʻzbekiston IIV tomonidan qidiruvga berilgan. U Oʻzbekiston Respublikasi Jinoyat kodeksining  boʻyicha qidiruvda ekanligi aytilgan. Biroq, 2025-yil 21-fevral kuni IIV matbuot kotibi Shohrux Gʻiyosov bu maʼlumotda texnik xatolik yuzaga kelganini bildirgan. Aslida, unga qoʻyilgan ayblov Jinoyat kodeksining  bilan bogʻliq boʻlib, xatolik axborot bazasiga kiritish jarayonida „244-3“ oʻrniga „244-2“ sifatida yozilganidan kelib chiqqan.

 Manbalar 

 Havolalar 

 Yoshlar muammolari, taqvo va islomdagi bagʻrikenglik. Mubashshir Ahmad bilan suhbat.
 „Qizlarni oʻqitmaslik millat kuchining yarmini ishsiz, bekor qoldirishdek gap“. Ayollarning koʻp joyda gapirilmaydigan haq-huquqlari, zulmga munosabati, ilm olishi haqida islomshunos olim Mubashshir Ahmad bilan suhbat.

Turkum:Diniy arboblar
Turkum:Islom dini yetakchilari
Turkum:Toshkent islom instituti bitiruvchilari
Turkum:Yashayotgan insonlar
__INDEKS__