Chilblans

Chilblainlar, shuningdek, pernio deb ham nomlanadi, bu tibbiy holat hisoblanib, teridagi kapillyar to'chkalarga, ko'p hollarda qo'llarga yoki oyoqlarga, qon yaqin atrofdagi to'qimalarga o'tib, qizarish, qichishish, yallig'lanish va ehtimol pufakchalar paydo bo'lishiga sabab bo'ladi.Cold Stress: Chilblains. 

Bu ko'p hollarda  moyil shaxslar, asosan ayollar  sovuq va namlikka duchor bo'lgan paytlarda yuzaga keladi. Oshqozon yarasi kibes deb nomlanadi. Sovuq havoda oyoq va qo'llarni issiq holatda saqlash uchun va bu joylarni haddan tashqari harorat o'zgarishiga ta'sir qilmaslik orqali harorat bilan bog'liq chilparchinlarning oldini olish mumkin. Chiller tashxisi qo'yilgach, birinchi darajali davolash sovuq, nam muhitdan qochish, qo'lqop va issiq paypoq kiyishni o'z ichiga oladi. 

Chilpillalar idyopatik bo'lishi mumkin (o'z-o'zidan va boshqa kasallik bilan bog'liq bo'lmagan), lekin shu kabi alomatlar ham tekshirilishi kerak bo'lgan ayrim jiddiy tibbiy holat sodir bo'lishi mumkin. Tegishli tibbiy sharoitlar Raynaud sindromi, eritromelalgiya, muzlash va oyog'i, shuningdek, qizil yuguruk yoxud vaskülit kabi biriktiruvchi to'qima kasalliklarini o'z ichiga qamrab oladi. Aicardi-Goutières sindromi ( asab tizimiga ta'sir qiluvchi noyob irsiy kasallik) bilan kasallangan yosh bolalarda chilparchinga o'xshash alomatlar og'ir nevrologik buzilishlar va tushunib bo'lmas isitma bilan birga kuzatiladi. 

 Belgilari va alomatlari 
Yuqori ta'sir tekgan joylar - oyoq barmoqlari, barmoqlar, quloqlar, burun .

 Ta'sir qilingan zonaning pufakchasi
 Ekstremitalarda yonish va qichishish hissi
 Ekstremitalarda dermatit
 Oshqozon yarasi (faqat og'ir holatlarda)
 Eritema (terining oqartiruvchi qizarishi)
 Ta'sir qilingan hududda og'riq
 Teri rangi o'zgarishi, qizildan to'q ko'kgacha

Sovuq haroratlar ta'sirida paydo bo'lgan chilchanglar odatda 1-2 hafta ichida tuzalib ketadi.

 Boshqalar 

 Qon aylanishini yaxshilash uchun haftada kamida to'rt marta mashq qiling. "What are chilblains (pernio)? 
 Chekishni to'xtating, chunki u qon aylanishini buzadi. 

 Kaltsiy kanal blokerlari deb ataluvchi dorilar guruhidagi vazodilatatorlar bo'lgan nifedipin va amlodipin ayrim hollarda yordam berishi mumkin.  Vazodilatatsiya og'riqni kamaytirishi, davolanishni yengillashtirishi va qaytarilishining oldini olishi mumkin.  Odatda og'iz tabletkalarida mavjud, biroq topikal formulaga qo'shilishi mumkin.
 Vazodilatator hisoblangan Diltiazem yordam berishi mumkin. 
 Friar balzamining aralashmasi va zaif yod eritmasini qo'llang. 

 Tarixi 
O'rta asrlardagi "Bald's Leechbook" kitobida chillalarni tuxum, sharob hamda arpabodiyon ildizi aralashmasi bilan davolash tavsiya etilgan.  Zamonaviy uy davosi - chilparchinlarga sarimsoq qo'yish.  Ushbu amaliyotning hech biri ilmiy tadqiqotlar bilan isbotlanmagan bo'lsa-da, qon tomirlarini kengaytiruvchi, qizaritirib yuboruvchi va isituvchi o'simlik preparatlari, ham mahalliy, ham ichki vositalari tadbiq qilinadi va bu usul samaralidir.