Antarktozavr

Antarktozavr () – boʻr davrining oxirlarida yashagan sauropod dinozavrlar turkumiga kiradi. Oddiy va yagona turi bu – Antarctosaurus wichmannianus boʻlib, 1929-yilda Argentinaning Rio-Negro shahridagi  () qoldiqlaridan topilgan.

 Kashf qilinishi va nazaryalar 
Antarktozavr qoldigʻi geolog Rikardo Vixman tomonidan topilgan boʻlib, u 1916-yilda chop etilgan maqolada bu haqida maʼlum qilgan. Maqola 1929-yilda nemis paleontologi Fridrix fon Huene tomonidan tomonidan monografiyada tasvirlangan va yangi tur sifatida yozilgan. Toʻliq ismi  [ anti ] – „qarama-qarshi“,  [ arktikos ] – „shimol“ va  [ sauros ] – „kaltakesak, kaltakesak“. Bu nom kaltakesakning qazilma qoldiqlari janubiy qitʼada (Janubiy Amerika) topilgananini anglatadi. Bu nom Vichman sharafiga qoyilgan.

Birinchi turga qoʻshimcha ravishda, umumiy oʻziga xosligi hozircha shubha ostida boʻlgan yana bir nechta turlar jinsga kiritilgan:

  – Antarktozavr turi bilan birga tasvirlangan ulkan sauropod (uzunligi 30–35 m, boshqa manbalarga koʻra – 23 m); nomen dubium;
  – jinsga koʻra qayta taʼriflangan Jainosaurus;
  – Sovet paleontologi A. N. Ryabinin tomonidan Tojikistonlik bitta son suyagidan qisqacha tasvirlangan, u femurga eng oʻxshash deb taʼriflagan „Antarktozavr hind turonidan“ (=Jainosaurus); nomen dubium yoki nomen nudum (tashxissiz);
  – Brazilyadan chap son suyagi (GP-RD-2), toʻliq boʻlmagan oʻng son suyagi GP-RD-3 va toʻliq boʻlmagan dorsal vertebra (GP-RD-4) topilgan.

 Tavsif 
Antarktozavr qoldiqlarining parchalanib ketganligi va noaniq holati tufayli ushbu hayvonning batafsil tavsifini tuzish qiyin. Oddiy bosh suyagi bir nechta qismlaridan iborat, jumladan, bosh suyagi va toʻliq boʻlmagan mandibula, boʻyin umurtqasi, kaudal umurtqa, qovurgʻa boʻlaklari va oyoq-qoʻl suyaklari, 1,39 metirlik son suyaklari. Fon Huene holotipni aniqlamaganligi sababli, MACN 6904 namunasi sintiplar toʻplami hisoblanadi.

2016-yilda   oʻlchamini 17 m uzunlikda, massasi 12 tonna deb hisoblagan. Molina-Pérez va Larramendi (2020-yil) boshqacha baho berishgan: uzunligi 14 m, yelkalarining balandligi 3,9 m va massasi 13,3 tonna deb hisoblashgan.

 Filogeniya 
Quyida Mannion va boshqalarning filogenetik tahlilidan olingan kladogramma keltirilgan. Antarktozavrni 2019-yilda oʻz ichiga olgan bir nechta tahlillardan biri.

Titanosauria 

 Manbalar 



Turkum:Dinozavrlar