Anqara Esenbogʻa aeroporti

Anqara Esenbogʻa aeroporti  () – Turkiya poytaxti Anqara shahriga xizmat koʻrsatuvchi xalqaro aeroport. 2024-yilda aeroport jami 12 milliondan ortiq yoʻlovchiga xizmat koʻrsatgan, ulardan 9 millioni mahalliy yoʻlovchilardir. Umumiy yoʻlovchi tashish hajmi boʻyicha 4-oʻrinni (Istanbul aeroporti, Sabiha Goʻkchen aeroporti va Antaliya aeroportidan keyin), mahalliy yoʻlovchi tashish boʻyicha (Istanbul aeroporti va Sabiha Goʻkchen aeroportidan keyin) Turkiyadagi aeroportlar orasida 3-oʻrinni egalladi. Aeroport Newsweek Turkiya jurnalining 100-sonida chop etilgan „Turkiyada umid beruvchi 100 narsa“ roʻyxatida 22-oʻrinni egalladi.

 Umumiy tavsifi 
Aeroport Anqara shimoli-sharqida, shahar markazida  masofada joylashgan. Aeroport Qiziloy (shahar markazi) va Anqara shaharlararo avtobus terminali (turkcha: Ankara Şehirlerarasi Terminal İşletmesi, AŞTİ) bilan 442-sonli EGO shahar avtobusi (soat 6:00 dan 23:00 gacha harakatlanadi) bilan bogʻlangan. Shahar markaziga transport taksida (taxminan 900 TRY, bir tomonlama hisoblangan) va Havaş avtobus liniyasi orqali (taxminan 120 TRY) amalga oshiriladi. Esenbogʻa aeroporti va Anqara halqa yoʻli oʻrtasidagi yoʻl 2006-yilning yozida kengaytirildi, bu shahar markazi va aeroport oʻrtasidagi haydash vaqtini bir necha daqiqaga qisqartirdi.

Aeroport nomi Esenbogʻa qishlogʻidan kelib chiqqan boʻlib, soʻzma-soʻz maʼnosi „Shamolda oqayotgan buqa“ yoki „Sokin buqa“ boʻlib, 1402-yil Anqara jangida oʻz qoʻshinlarini shu yerga joylashtirgan Amir Temur qoʻshinidagi turkiy sarkardaning nomi Isen Buqaning zamonaviylashtirilgan shakli hisoblanadi.

Esenbogʻa xalqaro aeroporti ACI Europe (Xalqaro aeroportlar kengashi) tomonidan Yevropaning eng yaxshi aeroporti sifatida taqdirlandi va 2009-yil 17-iyun kuni Manchester shahrida aeroport xodimlariga mukofot topshirildi. Mukofot har yili 4 toifada beriladi va Esenbogʻa yiliga 5-10 million yoʻlovchilar toifasida edi. Turkiya aeroportiga birinchi marta ACI mukofoti berildi. ACI Europe maʼlumotlariga koʻra, „Ushbu toifadagi eng yaxshi nomzodlar soni kabi, aeroport faoliyatning barcha asosiy yoʻnalishlarida ustundir, ammo hakamlar uni ekologik innovatsiyalar sohasidagi ishi uchun ajratib koʻrsatdi – konditsioner qurilmalarini quvvatlantirish uchun chiqindi gazlarni qayta ishlash orqali 25% energiya tejalgan“. 2020-yilda Esenbogʻa aeroporti Xalqaro aeroportlar kengashi tomonidan 15-25 million yoʻlovchi sigʻimiga ega Yevropaning eng yaxshi aeroporti sifatida taqdirlandi.

Terminal binosining sharqida yangi parallel uchish-qoʻnish yoʻlagi qurilmoqda. Qurilish tugagandan soʻng, hozirgi 03R/21L uchish-qoʻnish yoʻlagi 03C/21C sifatida foydalanishdan toʻxtatiladi va yangi uchish-qoʻnish yoʻlagi avvalgi nomini oladi.

 Terminallari 
„Qurish-ishlatish-topshirish“ modeli asosida qurilgan Esenbogʻa aeroportining mahalliy va xalqaro terminali rekord muddatda qurib bitkazildi – belgilangan muddatdan bir yil oldin. 2006-yil 16-oktyabrda 10 million yoʻlovchi sigʻimi bilan foydalanishga topshirilgan Esenbogʻa aeroporti mahalliy va xalqaro terminali 182 ming m2 maydonga yoyilgan. Maydoni  boʻlgan yangi umumiy aviatsiya terminali 2012-yil yanvar oyida xususiy va biznes samolyotlariga xizmat koʻrsatish uchun ochildi.

2006-yilda ochilgan yangi mahalliy va xalqaro terminallar  maydondan, 10 000 000 yoʻlovchi / yil, 18 dona teletrap, 105 ta roʻyxatga olish punkti, 34 ta pasport peshtaxtasi, maydoni  avtoturargoh va 4000 avtomobil sigʻimidan iborat.

 Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar 
Quyidagi aviakompaniyalar Anqara Esenbogʻa aeroportida muntazam va charter reyslarini amalga oshirib keladi:

 Statistika 
 Yoʻlovchilar 
+Anqara Esenbogʻa xalqaro aeroportining yoʻlovchilar oqimi statistikasiYillarMahalliyOʻzgarishi, %daXalqaroOʻzgarishi, %daJamiOʻzgarishi, %da 2024 9 623 337 5% 3 229 687 14% 12 853 024 8% 2023 9 123 505 35% 2 827 435 47% 11 950 940 38% 2022 6 756 212 18% 1 923 382 48% 8 679 594 23% 2021 5 728 315 30% 1 301 315 74% 7 029 630 36% 2020 4 415 805 61% 746 764 67% 5 162 569 62% 2019 11 463 200 21% 2 277 395 2% 13 740 595 18% 2018 14 498 102 5% 2 241 901 13% 16 740 003 6% 2017 13 828 365 20% 1 988 793 33% 15 817 158 21% 2016 11 547 240 9% 1 496 876 3% 13 044 116 8% 2015 10 562 282 10% 1 551 157 7% 12 113 439 10% 2014 9 591 350  2% 1 444 256  8% 11 035 606 1% 2013 9 369 832 22% 1 572 228 1% 10 942 060 18% 2012 7 679 371 8% 1 593 737 13% 9 273 108 9% 2011 7 080 072 10% 1 405 395 6% 8 485 467 9% 2010 6 435 211 29% 1 328 693 21% 7 763 914 28% 2009 4 990 134 12% 1 094 270 12% 6 084 404 7% 2008 4 444 311 23% 1 247 822 8% 5 692 133 15% 2007 3 609 122 10% 1 349 006 7% 4 958 128 9% 2006 3 287 585 25% 1 259 993 6% 4 547 578 19% 2005 2 640 604 23% 1 189 250 5% 3 829 854 17% 2004 2 141 047 21% 1 134 678 12% 3 275 725 18% 2003 1 773 531 2% 1 010 396 1% 2 783 927 2% 2002 1 814 563 1 022 065 2 836 628

 Parvozlar soni 
+Anqara Esenbogʻa xalqaro aeroporti parvozlar soni statistikasi Yillar MahalliyOʻzgarishi, %da XalqaroOʻzgarishi, %da JamiOʻzgarishi, %da 2024 71 541 3% 25 341 9% 96 882 4% 2023 69 762 29% 23 312 34% 93 074 30% 2022 53 926 2% 17 429 23% 71 355 7% 2021 52 753 28% 14 160 56% 66 913 33% 2020 41 321 48% 9 073 55% 50 394 49% 2019 78 871 21% 20 371 4% 99 242 17% 2018 100 258 1% 19 513 6% 119 771 2% 2017 99 384 11% 18 453 14% 117 837 12% 2016 89 458 8% 16 152 3% 105 610 7% 2015 82 852 5% 15 758 0% 98 610 4% 2014 78 712  2% 15 706  6% 94 418 2% 2013 80 107 16% 16 711 1% 96 818 13% 2012 69 335 3% 16 548 7% 85 883 4% 2011 67 513 13% 15 452 7% 82 965 12% 2010 59 509 18% 14 420 17% 73 929 18% 2009 50 347 4% 12 273 15% 62 620 0% 2008 48 463 2% 14 396 12% 62 859 2% 2007 47 578 16 331 63 909

 Boshqa imkoniyatlari 
 Aeroportda AJet kompaniyasining bosh ofisi joylashgan.
 Esenboʻgʻa aeroporti NASA kosmik kemasi uchun favqulodda qoʻnish joylaridan biri sifatida belgilangan.


 Baxtsiz hodisalar va falokatlar 
 Scandinavian Airlines System 871-reysi: OY-KRB bort raqamli Sud Aviation SE-210 Caravelle I samolyoti qoʻnish vaqtida halokatga uchrab, bortdagi barcha 42 yoʻlovchi halok boʻldi.
 Turkish Airlines 835-reysi: TC-TAY bort raqamli Fokker F27 Friendship samolyoti qoʻnishdan biroz oldin tepalikka urilib, 29 kishidan 28 nafari halok boʻldi.
 British European Airways 226-reysi: G-ARJM bort raqamli de Havilland Comet 4B samolyoti uchishdan koʻp oʻtmay qotib qolish tufayli qulab tushdi. 34 kishidan 27 nafari halok boʻldi.
 1979-yilgi Turkish Airlines Anqara halokati: TC-JAT bort raqamli Fokker F28 Fellowship samolyoti qoʻnish vaqtida halokatga uchrab, 45 yoʻlovchidan 41 nafari halok boʻldi.
 Turkish Airlines 158-reysi: TC-JBR bort raqamli Boeing 727-2F2 samolyoti uchish-qoʻnish yoʻlagidan 50 metr oldin yerga qoʻndi va 67 kishidan 47 nafari halok boʻldi.

 Anqaradagi boshqa aeroportlar 
Anqarada uchta harbiy aeroport mavjud:

 Akınci aviabazasi
 Etimesgut aviabazasi
 Güvercinlik harbiy havo bazasi

 Manbalar 

 Havolalar 




Turkum:Turkiya aeroportlari
Turkum:Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Turkum:Anqara