Olimbek dodxoh

Olimbek dodxoh (1799/1800, Oloy vodiysi — 1862 yoki 1863) — XIX asr qoʻqonlik yirik siyosatchi. Bir qancha vaqt xonlikning siyosiy faollaridan boʻlgan.

 Yoshligi 
Boy va nufuzli oilada tugʻilgan. Savodxonlikni o‘rgangan, yoshligida O‘rta Osiyo shaharlariga sayohat qilgan bo‘lsa kerak. 27 yoshida u Madalixon tomonidan Qoʻqonga xizmat qilish uchun taklif qilinadi va u yerda davlat arbobi sifatida martaba orttirishga muvaffaq boʻldi va (oʻsha Madali xondan) Dodxoh — „adolatli hukmdor“ faxriy laqabini oldi.

U 1827-1862-yillardagi deyarli barcha muhim voqealarda, sakkiz xon navbat bilan taxtga o‘tirgan paytdagi siyosiy voqealarda qatnashgan. Millati boʻyicha qirgʻiz. U Andijon viloyatining hukmdori boʻlgan, shu davrda oʻz qarorgohini Oʻshga koʻchirgan, bu esa shahar mavqeini sezilarli darajada oshirgan. Olimbek Qoʻqon xonligining vaziri, soʻngra 1860-yilda uyushtirgan yirik qoʻzgʻolon tashkilotchisi boʻlgan. Xon oldida ruslarga qarshi jang qilishdan bosh tortganlikda ayblangan. Rafiqasi Qurbonjon dodxoh Olimbek vafotidan so‘ng qirg‘iz hukmdori bo‘ldi. Olimbekning oʻzi 1862-yilda Qoʻqon xonligining saroy fitnachilari tomonidan oʻldirilgan.

 Qurilish faoliyati 
Qarama-qarshi qirg‘oqlar aholisini va uning xo‘jalik faoliyatini birlashtirishni niyat qilib, o‘z mablag‘i hisobidan Oq-Buura daryosi orqali to‘qqizsifra upominaetsya primenitelno ko vsem obʼektam i mojet bit preuvelicheniem ko‘prik qurdirgan. Tegirmon va moy zavodlari, ariqlar ham qurishga ham boshchilik qilgan. Oʻshda shaharsozlik faoliyati bilan shugʻullangan. Bir qancha masjid va madrasalar qurdirgan.

 Faoliyati 
Ehtimol, Olimbekning 1845-yilgi qoʻzgʻolonda ishtiroki, shuningdek, vafotining aniq sanasi va joyi aniq emas. O‘zining o‘ttiz yillik (1831—1862) faoliyati davomida xalq manfaatini, xalq orzu-umidlarini birinchi o‘ringa qo‘ydi. Alimbek datka Qo‘qonning 4 xoniga (Madalixon, Sheralixon, Mallaxon, Shohmurod) ko‘rgan.

 Xotira 
Gulcha qishlog‘ida Olimbek dodxohga haykal qoʻyilgan (2014).

Oʻsh shahridagi Olimbek dodxoh haykali.

Oʻsh shahridagi Olimbek dodxoh muzeyi.

 Manbalar 

 Havolalar 
https://kghistory.akipress.org/unews/un_post:1010 Arxivnaya kopiya da

kyrgyz.ru saytidagi maqola

https://www.bbc.com/kyrgyz/entertainment/2016/05/160518_alymbek_datka da Arxivnaya kopiya

https://www.open.kg/about-kyrgyzstan/famous-personalities/867-alymbek-datka.html -da Arxivnaya kopiya

https://sputnik.kg/amp/society/20180512/1039123880/alymbek-datka-tuuraluu-fakty.html da Arxivnaya kopiya
Turkum:1862-yilda vafot etganlar
Turkum:1799-yilda tugʻilganlar
Turkum:Qoʻqon xonligi kishilari