Haydar Aliyev xalqaro aeroporti

Haydar Aliyev xalqaro aeroporti ()  —  Ozarbayjondagi yetti xalqaro aeroportdan biri. Ilgari u Boku aglomeratsiyasidagi hududlardan biri Bina nomi bilan Bina xalqaro aeroporti deb atalgan. 2004-yil 10-martda aeroport Ozarbayjonning sobiq prezidenti Haydar Aliyev sharafiga qayta nomlandi. Aeroport Ozarbayjon poytaxti Bokudan 20 kilometr shimoli-sharqda joylashgan boʻlib, shahar bilan avtomagistral orqali bogʻlangan. Aeroport milliy aviatashuvchi Ozarbayjon Havo Yoʻllari hamda Azal Avia Cargo va Silk Way West Airlines uchun hab boʻlib xizmat qiladi.

 Imkoniyatlari 

 Terminallari 
Aeroport ikkita yoʻlovchi terminalidan, 1-terminal yangirogʻi va ikkita yuk terminalidan iborat.

 1-terminal 
1-terminal 2014-yil aprel oyida foydalanishga topshirilgan. Uning umumiy maydoni 65 ming kvadrat metrni tashkil qiladi. Terminal yiliga 6 million yoʻlovchi qabul qilishga moʻljallangan. Hozirda u har yili 3 milliongacha yoʻlovchiga xizmat koʻrsatadi. Umumiy toʻxtash joyi 600 ta mashina uchun 20 000 kvadrat metrni tashkil qiladi. Aeroportda uchish va qoʻnish zallarida koʻplab doʻkonlar, restoranlar, kafelar va dyuti-fri doʻkonlar mavjud. 1-terminalda beshta dam olish xonasi va spa mavjud. 1-terminal bir vaqtning oʻzida 12 ta samolyotni qabul qila oladigan samolyot koʻpriklaridan foydalanadi. Ikkita koʻprik dunyodagi eng yirik yoʻlovchi samolyoti Airbus A380ni joylashtirish uchun moʻljallangan.

1-terminalning uchburchak shaklli va yarim shaffof tomli toʻrtinchi darajali muhandislik konsepsiyasi 2010-yilda Arup Group tomonidan ishlab chiqilgan. Turkiyaning AUTOBAN kompaniyasi tomonidan ishlab chiqilgan interyerda eman-shponli „pilla“lar seriyasi mavjud. 1-terminalda Vanderlande bagajni qayta ishlash tizimi, shuningdek, bagajni sinchiklab tekshirish uchun L-3 uskunasi va obyektning ichki tuzilishining qatlamli tasvirini olish uchun moʻljallangan skanerlar mavjud. 1-terminalda 30 ta Schindler eskalatori va 21 ta lift oʻrnatilgan. Terminal 1 zamonaviy binolarda amalga oshiriladigan jarayonlar va operatsiyalarni avtomatlashtirish uchun moʻljallangan va intellektual binolar deb ataladigan binolarni boshqarish tizimi (BMS) bilan jihozlangan. Shuningdek, 1-terminal elektr energiyasi, yoritish, ventilyatsiya, isitish, konditsionerlik, suv taʼminoti va kanalizatsiya kabi resurslarni taʼminlashning alohida tizimi bilan jihozlangan

 2-terminal 
Meʼmor Viktor Denisov 2-terminal loyihasi muallifi boʻlib, u hozirda ichki reyslarga (Janubiy kirish) va arzon aviakompaniyalarning xalqaro reyslariga (Shimoliy kirish) xizmat koʻrsatadi. Loyiha 1981-yilda tanlovda birinchi mukofotga sazovor boʻlgan va 1989-yilda amalga oshirilgan.

 Yuk terminallari 
Yuk terminali 2005-yil 23-martda ochilgan. Terminal binosida Silk Way Airlines, Imair Air Company, Euroasian Air Services, Lufthansa Cargo va Panalpina kabi kompaniyalar joylashgan. Terminal bir vaqtning oʻzida toʻqqizta Boeing 747, Antonov An-124 yoki oʻn beshta Ilyushin Il-76 rusumidagi samolyotlarga xizmat koʻrsatishi mumkinligini daʼvo qilmoqda.

 Uchish-qoʻnish yoʻlaklari 
Aeroportda ikkita uchish-qoʻnish yoʻlagi mavjud — 16/34 uchish-qoʻnish yoʻlagi  teng, 17/35 uchish-qoʻnish yoʻlagi esa .

 Mehmonxonalar 
Haydar Aliyev xalqaro aeroporti hududida 205 xonali Sheraton Baku Airport mehmonxonasi xizmat koʻrstadi.

 Bolali yoʻlovchilar 
Xalqaro terminalda (1-terminal) bolalarni parvarishlash xonasi, oʻyin maydonchasi va taglikni almashtirish stollari mavjud.

 Harakati cheklangan yoʻlovchilar uchun xizmatlar 
Aeroportda imkoniyati cheklangan yoʻlovchilarga shaxsiy yordam koʻrsatish, maxsus avtoturargohlar, maʼlumot stollari va roʻyxatdan oʻtish punktlari, zarur hollarda 24/7 tibbiy markaz xizmati, shuningdek, samolyot bortida kutib olish uchun ambuliftlar mavjud. Aeroport xodimlari roʻyxatdan oʻtgan harakati cheklangan yoʻlovchilarni zalga, keyin esa bortga chiqish eshigigacha kuzatib boradi.

 Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar 

 Yoʻlovchi tashish 

 Yuk tashish 

 Statistika 
2024-yil holatiga koʻra, Boku aeroporti Ozarbayjonning eng gavjum, Post Sovet hududining 11-eng gavjum aeroporti.

+Kalendar yili boʻyicha yoʻlovchi oqimi, rasmiy statistika Yoʻlovchilar soni 2016  3 260 000 2017  4 060 000 2018  4 430 000 2019  4 730 00020201 030 70020213 000 00020224 400 00020235 700 00020247 537 000

 Yer usti transporti 
Boku xalqaro aeroporti kelajakda 90x90px Absheron halqa temir yoʻli bilan bogʻlanishi rejalashtirilgan.

 Avtobus va taksi 
BakuBus H1 avtobuslari 28-may metro bekatidan Boku aeroportigacha tun-u kun (24 soat) rejimida ishlaydi. Harakat oraligʻi kunduzi 30 daqiqa, kechasi esa 1 soat. Aeroportga Bokudan (va orqaga) xususiy taksida taxminan 20 daqiqada yetib borish mumkin.

 Transport va toʻxtash joyi 
Aeroportga poytaxtdan avtomobilda Haydar Aliyev shoh koʻchasi orqali aeroport shossesida yoki Nobel shoh koʻchasi orqali Zix shossesida yetib borish mumkin. Har bir terminalda toʻxtash joylari (parkovka) mavjud boʻlib, ularning umumiy sigʻimi 1600 ta mashinaga moʻljallangan.

 Yana qarang 
 Ozarbayjonda transport

 Manbalar 

 Havolalar 
 Haydar Aliyev xalqaro aeroporti rasmiy sayti
 Current weather for UBBB
 Accident history for GYD
 Haydar Aliyev xalqaro aeroportini yangilash loyihasi 

Turkum:Bokudagi binolar
Turkum:Sovet Ittifoqida qurilgan aeroportlar
Turkum:Ozarbayjon aeroportlari
Turkum:Webarxiv andozasi webcite havolalari