Purana

Purana (Skt. पुराण IAST: purāṇa "qadimiy doston") - qadimgi hind adabiyotining sanskrit tilidagi matnlari. Bular, asosan, Vedadan keyingi davr yozuvlari boʻlib, unda koinotning yaratilishidan to halokatgacha boʻlgan tarixi, shohlar, qahramonlar va devalar nasabnomasi, shuningdek, hind falsafasi va kosmologiyasi tasvirlangan.

Purananing aksariyati hinduizmning turli oqimlarining kanonik yozilmalaridandir.Wilson Н. Н., Puranas or an account of their contents and nature, Calcutta, 1911Pusajker A. D., Studies in the epics and Puranas, Bombay, 1955An anthology of the epics and Puranas, ed. by S. K. De and R. C. Hazra, New Delhi, 1959 Puranalar asosan hikoyalar shaklida yozilgan. Hinduizm an'analarida Puranalar tuzuvchisi Vedik Rishi Vyasa hisoblanadi.

Puranalar haqida eng qadimgi eslatma Chandogya Upanishadda (7.1.2) bo'lib, u yerda donishmand Narada Itihasa Puranam Panchama Vedanam deb ataladi. Chandogya Upanishad Puranalar va Itihasalarga "beshinchi Veda" maqomini beradi.

 Sana 
Olimlar, asosan, ma'lum bir filologik xususiyatlarga asoslanib, Maxapuranalar eramizning 3-12-asrlari oralig'ida tuzilgan deb hisoblashadi.Nagendra Kumar Singh (ed.), Encyclopaedia of Hinduism, (1997) ISBN 81-7488-168-9, p. 2324

 Tasniflash 
Puranalar mahapuranalarga ("buyuk") va upapuranalarga ("qo'shimcha") bo'linadi. Matsya PuranagaMatsya Purana 53.65 ko'ra, ular panchalakshana ("beshta farqlovchi xususiyat") deb nomlangan beshta asosiy mavzuni belgilab oldilar:

Sarga - koinotning yaratilishi.
Pratisarga - ikkilamchi yaratilish, halokatdan keyin qayta yaratish.
Vamsha - xudolar va donishmandlarning nasabnomasi.
Manvantara — inson zotining yaratilishi.

 Manbalar