Adi ibn Xotim

Adi ibn Xotim at-Toi — () arab qabilasining toy boshligʻi va Muhammad sahobalaridan biri edi. U arablar orasida jasurligi, mardligi va saxovatliligi bilan mashhur bo‘lgan shoir Xotim at-ToyningThe Living Prophet by Syed Sulaiman Nadvi. pp. 106 o‘g‘li edi. Adi 630-yilda (hijriy 9-yil) islomni qabul qilguniga qadar yigirma yilga yaqin islomga dushman boʻlib yashadiMohammed and the Rise of Islam By David Samuel Margoliouth. pp. 437-438,Muhammad: The Messenger of Islam By Hajjah Amina Adil. pp. 530.

Adiy otasining mulkini meros qilib oldi va otasining lavozimiga toy xalqi tomonidan tayinlandi. Uning boyligining katta qismi yurishlarida natijasida qoʻlga kiritilgan mablagʻlarning toʻrtdan bir qismini unga berish natijasida toʻplangan edi.

 Islomdan oldin 
Muhammad bilan uchrashganidan u zotning oʻzlari Adiga vaʼz qilganlar. Undan avvalroq oʻzining soʻzlariga koʻra, Adi Odil Salohiyning soʻzlariga koʻra, Rekusiyni yozgan Rakusiyya amaliyotchisi boʻlgan. Rakusiyya ham Isoning nasroniylik taʼlimotiga, ham Zakariyoning izdoshi boʻlgan yahudiylik taʼlimotiga sodiq boʻlgan alohida diniy oqim edi. Biroq, Adi va Muhammad oʻrtasidagi hadis suhbatini kuzatgan Misrdagi tilshunoslar va lugʻatshunoslarning fikriga koʻra, Rakusiya nasroniylik va sobiylar dini oʻrtasidagi oʻzaro aralashgan koʻrinishi edi.

 Islomdan keyin 
Islom diniga koʻra eʼtiqodining xatoligiga ishonch hosil qilgan Adi islomni qabul qildi.

Ibn Xotim xalifa Abu Bakr davrida Islom qoʻshiniga qoʻshilgan. U mushriklarga, gʻayridinlarga va murtadlarga qarshi qoʻzgʻolon urushlarini olib borgan, shuningdek , Xolid ibn Valid qoʻmondonligida Iroqqa bostirib kirish uchun yuborilgan islom qoʻshiniga qoʻmondonlik qilgan.

Adi ham Iroqdan Levantga Xolidning afsonaviy choʻl oʻtishida qatnashgan musulmon askarlari orasida edi. Xotim Levantga yetib borgach, Xolid tomonidan Madinaga yuborilgan oʻljaning beshdan bir qismini xalifa Abu Bakr (r.a)ga u kishi bilan berib yuborilgan.

Tuya va Siffin janglarida ham Ali ibn Abu Tolib tarafida jang qilgan. 

 Merosi 
Buxoriy, Muslim, Ahmad ibn Hanbal va boshqalar undan hadis rivoyat qilganlar.

 Manbalar 

Turkum:Tugʻilgan yili nomaʼlum boʻlgan kishilar
Turkum:Sahobalar
Turkum:Tobeinlar
Turkum:Imomiya
Turkum:Ridda urushlarida ishtirok etgan kishilar