Abdurrahim ibn Ahmad al-Buxoriy

Abdurrahim ibn Ahmad al-Buxoriy (arabcha: عبد الرحيم بن أحمد البخاري — Abu Zakariyo Abdurrahim ibn Ahmad ibn Nasr ibn Ishoq ibn Amr ibn Muzohim ibn Gʻiyos at-Tamimiy
al-Buxoriy al-Hofiz, 382/992, Buxoro — 461/1068-1069, Misr) — muhaddis, hadis hofizi.

Abdurrahim ibn Ahmad al-Buxoriy so‘z va rivoyatlari ishonchli hofiz, muhaddis, imom-peshvolardan bo‘lib,  milodiy yilning may-iyun (hijriy yilning rabi’ul-avval) oylarida tug‘ilgan va Misr viloyatlaridan hisoblangan Havro’da vafot etgan.

 Taʼlimi 
Abdurrahim ibn Ahmad al-Buxoriy sayyoh ham bo‘lib, hadis ilmi talabida Xuroson, Iroq, Shom, Yaman, Misr, Afrika, Andalusiya (Ispaniya) diyorlariga safar qilgan va u yerning shayx va olimlaridan taʼlim olgan.

 Hadislari 
U Buxoroda Muhammad ibn Ahmad al-Gʻunjor al-Buxoriy, Abu-l-Fazl Ahmad ibn Ali as-Sulaymoniy al-Baykandiy va Abu Abdulloh al-Husayn ibn al-Hasan al-Halimiylarni, Xurosonda Abu Yaʼlo al-Muhallabiyni tinglagan, so‘ng Misrda yashab qolib, Abdulg‘aniy ibn Saʼid al-Azdiy al-Hofizdan, Damashqda Tammom ibn Muhammad ar-Roziydan, Bag‘dodda Abu Umar ibn Mahdiy va boshqalardan hadis rivoyat qilgan.

Shamsuddin az-Zahabiyning „Tazkira al-huffāz“ asarida Abdurrahim ibn Ahmad al-Buxoriyning tarjimai holida roviy­lar zanjirida hofiz ham ishtirok etgan hadislardan uchtasi keltirilgan bo‘lib, birinchi (isnodida noaniqlik mavjud, sahih bo‘lmagan hadis) va ikkinchisi (Imom Muslimning hadis to‘plamida kelgan hadis)ning sanadi Ibn Allon hamda al-Hasan ibn Alilardan Ali ibn Abu Tolibga, uchinchisi (sahih, g‘arib hadis)niki Abdulloh ibn Hofizdan an-Noʻmon ibn Bashirga yetib borganiga guvoh bo‘lish mumkin. Manbalarda olim, shuningdek, al-Hofiz Abdulg‘aniy ibn Saʼidning „Mushtabah an-nisba“ asarini ham ri­voyat qilgani zikr qilinadi.

O‘z navbatida, hofizdan ustozi Abdulvahhob ibn Abdulloh ibn al-Habbob, shofeʼiy faqihi Abu-l-Fath Nasr ibn Ibrohim al-Maqdisiy, Musharraf ibn Ali at-Tammor, Jamil ibn al-Hasan al-Modroiy, Abu Abdulloh Muhammad ibn Ahmad ar-Roziy va boshqalar hadis ri­voyat qilganlar.

 Iqtibos 

 Asari 

 „Risāla ar-rihla va asbābuhā va qavlu lā ilāha illallāh va savābuhā“.

 Adabiyotlar 

 Yoqut. Mu’jam. -Misr: „As-Saʼoda“, 1906. II, 58; 
 Az-Zahabiy. Tazkira al-huffāz. — Bayrut: „Dor ihyo at-turos“, 1906. III, 1157; 
 Ibn al-Imod. Shazarāt az-zahab. — Damashq-Bayrut: „Dor Ibn Kasir“, 1991. V, 258; 
 Kahhola. Mu’jam al-muallifӣn. — Damashq: „At-Turos“, 1957. V, 202; 
 Imom Shamsiddin Zahabiy. Mashhur daholar siyrati. — T.: „Hilol-nashr“, 2017. 52-54.

 Manbalar