Abdul Moʻmin Imambariy

Abdul Moʻmin Shayx Imambariy ( ; 1930 — 2020-yil 8-aprel) Bangladeshlik islom olimi, oʻqituvchi va siyosatchi. Jamiyat Ulema-e-Islom Bangladeshning sobiq prezidenti.

 Biografiyasi va taʼlimi 
Abdul Moʻmin 1930-yilda Habiganj tumanidagi (oʻsha paytda Silxet tumani tarkibida joylashgan) Nabiganjdagi Purangaon qishlogʻida bengaliyalik musulmon oilasida tugʻilgan. Ota-onasi Muhammad Abdus Sattor va Gulbahar Bibi. Hindistonga joʻnab ketishiga qadar Jomiʼah Saʼdiyah Raidhar va Jomiʼah Saʼdiyah Imambari madrasalarida tahsil oldi. Hindistonda Dorul ulum Deoband seminariyasiga oʻqishga kirdi. Deobandda olti yil tahsil olib, hadis ilmi fakultetini tamomlagan. Ustozlari orasida Husayn Ahmad Madaniy, Ibrohim Baliyaviy, Sayid Faxrul Hasan va Merajul Haqlar bor edi. Madaniyga bay’at qildi va 1957-yilda xilofalikka (ruhiy vorislikka) vakolat berdi.

 Karyerasi 
Oʻqishni tamomlagach, Bengaliyaga qaytib keldi va Jomiʼah Islomiyah Imambariyda sakkiz yil oʻqituvchi boʻlib ishladi. Keyin Dinarpurdagi Balidxara madrasasida bir yil dars berdi, keyin esa Xabiganjdagi Umednagar Title madrasasida va Bishvanatning Jamiya Madaniyasida mos ravishda ikki yildan dars berdi. Shundan soʻng Jomiah Madaniyah Nabiganjning direktori etib tayinlandi va bu vazifada toʻrt yil ishladi. 1989-yilda Imambari madrasasiga qaytib keldi va 2010-yilgacha bu madrasaning mudiri va shayxul-hadis (hadisshunoslik professori) lavozimlarida ishladi. Keyin bir yil Husayniya madrasasida shayxul-hadis bo‘lib ishladi. 2012-yildan umrining oxirigacha Sylhetdagi Jamiya Dorul Qur’onning shayx al-hadisi boʻldi.

 Siyosiy martabasi 
Imambariy "Jamiat Ulema-e-Islom " bilan hamfikr boʻlgan, yoshligidan tashkilotning „Jamiat Tulaba-e-Arabia“ talabalar qanotiga aʼzo boʻlgan. Imambariy dastlab Jamiyatning Habiganj tumani bo‘limiga prezident vazifasini bajaruvchi, keyinroq prezident bo‘ldi. 2000-yil 24-iyunda Jamiyat Ulema-e-Islom Bangladesh homiysi etib saylandi. 2005-yilda Ashraf Ali Bishvanati vafotidan so‘ng 4-sentabr kuni Jamiyat ishchi kengashi va sho‘ro o‘rtasida qo‘shma konferensiya bo‘lib o‘tdi. Unda Imambariy umummilliy siyosiy partiya prezidenti etib saylandi. 2017-yilda diniy taʼqiblar natijasida Myanmadan qochgan rohinjalar bilan birdamlik uchun Silxetdan Teknafgacha bo‘lgan yo‘lda o‘tkazilgan mitingni boshladi. Mitinglarni Bangladesh parlamenti aʼzosi Shahinur Posha Chowdhury qoʻllab-quvvatladi.

 Vafoti va merosi 
Imambari 2020-yil 8-aprelda vafot etdi„বিদায়ী বছরে চিরবিদায়ী আলেমরা“. Somoy TV. 31 December 2020.„জমিয়তের আমীর শায়খ আব্দুল মুমিন মারা গেছেন“ . Bhorer Kagoj (in Bengali). 8 April 2020.Nagari, Ruhul Amin (9 April 2020). „আল্লামা আব্দুল মোমিন শায়খে ইমামবাড়ী আলোকিত জীবনী“  [Allamah Abdul Momin Shaykh-e-Imambari’s enlightened life]. Daily Sylheter Dinkal (in Bengali).. Muhiuddinxon uning shogirdi edi. Ubaydulloh Foruq hayotligida unga bay’at berib, oxir-oqibat xalifasi (ruhiy davomchisi) boʻldi. Oʻgʻli Emdadulloh mavlonodir. 2020-yil 27-sentyabr kuni Shibbir Ahmad Bishvanati va Hasan bin Fahim Bishvanat shahridagi Jamia Madania madrasasida Imambariyga bag‘ishlangan duo marosimi tashkil etdi.

 Manbalar 

Turkum:2020-yilda vafot etganlar
Turkum:1930-yilda tugʻilganlar
Turkum:Deobandiylar