Moselle (departament)

Moselle () Fransiyaning sharqida joylashgan Lotaringiyadagi eng gavjum departament boʻlib, departamentning gʻarbiy qismidan oqib oʻtuvchi Reyn daryosining irmogʻi boʻlgan Mozel daryosi nomi bilan atalgan. 2019-yilda uning aholisi 1 046 543 kishi ediPopulations légales 2019: 57 Moselle, INSEE. Departament aholisi Mosellanlar nomi bilan tanilgan.

 Tarixi 
1790-yil 4-martda Moselle Fransiya inqilobi davrida yaratilgan 83 ta boʻlimdan biriga aylandi.

1793-yilda Fransiya Manderen, Momerstroff va Krixingen okrugi anklavlarini, Lyuksemburg gersogligi knyazlarining barcha mulklarini qoʻshib oldi va ularni Mozel departamentiga kiritdi. 1795-yilda de Lixing ham Mozel departamentiga birlashtirildi.

1814-yilgi Parij shartnomasiga koʻra, Napoleon birinchi marta magʻlubiyatga uchragan va taxtdan voz kechganidan soʻng, Fransiya 1792-yildan beri bosib olgan deyarli barcha hududlarini topshirishga majbur boʻldi. Natijada, Fransiya Avstriyaga Toley eksklavini (hozirgi Saarlandda, Germaniyada), shuningdek Sierk-le-Beyn yaqinidagi bir nechta kommunalarni (har ikkala hudud ham Mozel departamentining bir qismi edi) Avstriyaga berdi. Boshqa tomondan, Shartnoma 1793-yildagi fransuz anneksiyasini tasdiqladi va bundan tashqari, Sarren departamentining janubi, shu jumladan Lebax shahri, Saarbryuken shahri va yaqin atrofdagi boy koʻmir havzasi Fransiyaga berildi.

 Geografiyasi 
Moselle hozirgi Grand Est hududining bir qismi boʻlib, Fransiyaning Merte-et-Moselle va Bas-Rhin departamentlari, shuningdek Germaniya (Saarland va Reynland-Pfalz shtatlari) va shimolda Lyuksemburg bilan oʻralgan. Moselle qismlari Parc naturall régional de Lorrainega tegishli.

Quyidagilar eng muhim daryolardir:

 Moselle
 Sarre
 Seille

 Asosiy shaharlari 
Aholi eng koʻp istiqomat qiluvchi kommuna Metz shahridir. 2019-yil holatiga koʻra, 15 000 dan ortiq aholiga ega 8 ta kommuna mavjudPopulations légales 2019: 57 Moselle, INSEE.
Kommuna Aholi (2019) Metz 118 489 Thionville 40 778 Montigny-les-Metz 21 879 Forbach 21 597 Sarreguemins 20 635 Yutz 17,143 Xayange 16 005 Sent-Avold 15 415

 Demografiyasi 
Departament aholisi fransuzcha Mosellanlar deb ataladi.

 Siyosati 
Departament kengashi prezidenti Patrick Weiten 2011-yilda saylangan.
Saylov okrugi Aʼzo  Partiya Moselle 1-saylov okrugi Belxir Belhaddod La République En Marche! Moselle 2-saylov okrugi Ludovik Mendes La République En Marche! Moselle 3-saylov okrugi Charlotta Leduk La France Insouise (NUPES) Mozelning 4-saylov okrugi Fabien Di Filippo LR Mozelning 5-saylov okrugi Vincent Seytlinger LR Moselle 6-saylov okrugi Kevin Pfeffer RN Mozelning 7-saylov okrugi Aleksandr Lubet RN Mozelning 8-saylov okrugi Loran Yakobelli RN Mozelning 9-saylov okrugi Izabel Rauch Ufqlar

 Galereya 

 Manbalar 

Turkum:Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Turkum:Fransiya