Kostrzin

Kostrzin [ˈkɔstʂɨn] () – Polshadagi shahar, Katta Polsha voevodeligining Poznan okrugidagi Gmina Kostrzin tumanida joylashgan, 8398 nafar aholi istiqomat qiladi (2004-yil).

 Tarixi 
Katta Polsha hududi, yaʼni Polsha davlatining beshigi boʻlgan hudud X asrda tashkil topganidan beri Polsha tarkibiga kirgan. Bu maʼmuriy jihatdan Buyuk Polsha viloyatidagi Poznan voevodeligidagi Poznan okrugida joylashgan xususiy cherkov shaharchasi edi.1793-yilda Polshaning ikkinchi boʻlinishida u Prussiya tomonidan qoʻshib olindi. 1807-yilda u polyaklar tomonidan qaytarib olingan va qisqa muddatli Polsha Varshava gersogligi tarkibiga kiritilgan. 1815-yilda gersoglik tarqatib yuborilgach, u Prussiya tomonidan qayta anneksiya qilindi, 1871-yildan u ham Germaniya tarkibiga kirdi. Aholi germanlashtirish siyosatiga boʻysundi.

Birinchi jahon urushidan soʻng, 1918-yilda Polsha mustaqillikka erishdi va Germaniyaga qarshi Buyuk Polsha qoʻzgʻoloni boshlandi, uning maqsadi shahar va mintaqani qayta qurilgan Polsha bilan qayta birlashtirish boʻlgan. Shaharda 100 nafar qoʻzgʻolonchi va 40 ga yaqin otryad tuzildi, ulardan 11 nafari qoʻzgʻolonda halok boʻldi. .Kostrzin Polsha bilan qayta integratsiya qilindi.

Ikkinchi jahon urushi boshlanishida shahar 1939-yil 10-sentabrda Germaniya tomonidan bosib olindi. Keyingi kunlarda nemislar birinchi marta mahalliy polyaklarni hibsga olish, kaltaklash, qiynoqqa solish va oʻldirishganRubiś, pp. 56–57.16-sentyabr kuni Eynsatzkommando 14-otryadi Kostrzinga kirdi, soʻng barcha polshalik erkaklarni Bozor maydoniga toʻpladi va kaltaklash va 100 mahbusni tanlashni amalga oshirdi, ular oxir-oqibat Svartsedzdagi yangi tashkil etilgan lagerga piyoda yuborildiRubiś, pp. 57–58. Oʻsha kuni va undan keyingi kunlarda nemislar mahalliy polyaklarni qotillik qilishdiRubiś, pp. 58–59. 1939-yil 20-oktabrda nemislar 28 polyakni, jumladan oʻqituvchilar, maktab direktorlari, savdogarlar, hunarmandlar va boshqalarni ommaviy qatl qildilar. Bu Germaniya tomonidan 20-23-oktyabr kunlari butun mintaqa boʻylab Polsha aholisini tinchlantirish va qoʻrqitish maqsadida amalga oshirilganRubiś, p. 59.1939-yil noyabr oyida Xilfspolizei mahalliy polyaklarga yana qotillik qildiRubiś, p. 62.

1939-yil oxirida nemis politsiyasi birinchi marta polyaklarni, Intelligenzaktion davrida oʻldirilgan yoki kontslagerlarga surgun qilingan polyaklar oilalarini, ustaxonalar va yaxshi uylar egalarini haydab chiqarishgan. Badargʻa qilingan polyaklar Germaniya tomonidan bosib olingan Polshaning sharqiy qismidagi umumiy hukumatga surgun qilindi . Kostrzindagi polyaklarga qarshi jinoyatlar uchun mas’ul boʻlgan nemislarning aksariyati Sharqiy frontga yaqinlashmasdan oldin shaharni tark etishgan yaʼni qochib ketishganRubiś, p. 62.

 Manbalar 

Turkum:Polsha shaharlari