Indoneziya rupiyasi

Indoneziya rupiyasi () — Indoneziyaning rasmiy pul birligi. Barcha banknotlar va tangalarda ishlatiladigan belgi Rp.

Oʻzgarish birligi — sen (), rupiyning yuzdan bir qismi. Sen 1960-yillardan beri chiqarilmagan va amalda naqd pul muomalasidan chiqib ketgan, ammo naqd pulsiz moliyaviy operatsiyalarda qolmoqda.

 Tarixi 
Birinchi rupiya 1945-yilda joriy qilingan, lekinIndoneziyaning Mustaqillik urushi (1945-1949) davrida rupiya 1944-1945-yillarda Yaponiya ishgʻol hukumati tomonidan chiqarilgan Gollandiya gulderi va rupiya bilan parallel ravishda muomalada boʻlgan. 1949-yil oxiriga kelib rupiya bu valyutalarni siqib chiqardi.

Riau orollari va Gʻarbiy Yangi Gvineyada rupiyaning oʻziga xos versiyalari bor edi, ammo ular 1964- va 1971-yillarda milliy rupiyaga kiritilgan.

Yuqori inflyatsiya Indoneziyani milliy valyutani denominatsiya qilishga majbur qildi. 1965-yil 13-dekabrda yangi rupiya muomalaga chiqarildi, u 1000 eski rupiy kursida bir yangi rupiyaga almashtirildi.

1997-1998-yillardagi Osiyo moliyaviy inqirozi rupiy kursini 35 foizga pasaytirdi va prezident Suxarto hukumatini agʻdarishda asosiy omil boʻldi. Rupiya kursi 1 AQSh dollari uchun 2000-3000 oraligʻida edi, ammo 1998-yil iyuniga kelib bir dollar uchun 16 800 rupiygacha pasaydiBank to redenominate rupiah .

 Tangalar 
1961-yilda tangalarni chiqarish toʻxtatildi. 2003-yildan beri 100 rupiydan kam qiymatdagi tangalar zarb qilinmagan.

Ayni paytda 1991-2016-yillarda chiqarilgan, 50 dan 1000 rupiygacha boʻlgan, asosan alyuminiy yoki alyuminiy bronzadagi tangalarning uchta seriyasi muomalada. Rasmiy qonuniy toʻlov vositasi 1970-yildagi 1 rupiy va 1999-yildagi 50 rupiy tangalardir. 1000 rupiylik tangalar uchta versiyada taqdim etilgan: 1993-2000-yillardagi bimetalik tanga (kupro-nikel qotishmasi) va nikel bilan qoplangan poʻlat tangalarning ikkita varianti (2010 va 2016).

 Banknotalar 
Indoneziya banknotlari odatiy qogʻoz banknotlardir. Polimer banknotlar faqat ikkita holatda chiqarilgan. 1993-yilda „Iqtisodiy taraqqiyotning 25 yilligi“ ni nishonlash uchun besh million rupiya 50 000 polimer banknotlar muomalaga chiqarildi. Ularning old tomonida Suxarto, orqa tomonida esa Jakartaning Soekarno-Xatta aeroporti tasvirlangan bo‘lib, Indoneziya taraqqiyotining ramzi bo‘lgan samolyot havoga ko‘tarilgan. 1999-yilda 100 000 polimer kupyura chiqarildi, chunki Indoneziya banki ularni qalbakilashtirish qiyinroq va eskirish ehtimoli kamroq boʻladi, deb hisobladi. Biroq, banknotalar banklar bilan mashhur emas edi. 2004-yilda ular qogʻoz banknotlarni chiqarishga qaytishdi.

2004—2005-yillardagi banknotalar muomalaga chiqarishda asta-sekin 1998—2001-yillardagi nashr almashadi. 1997-yilgacha chiqarilgan banknotalar haqiqiy emas, lekin Indoneziya Bankida almashtirilishi mumkin.

Muomalada 1000, 2000, 5000, 10 000, 20 000, 50 000 va 100 000 soʻmlik banknotalar mavjud. Bundan tashqari, toʻlov vositasi boʻlgan, ammo juda kam uchraydigan oʻtgan yillardagi oʻxshash va kichikroq nominaldagi banknotalar mavjud.

 2000-yilgi toʻplam 
2000-yilgi toʻplam Rasm Denominatsiya (rupiy) Oʻlchamlari (mm) Asosiy ranglar Tavsif yillar ozod qilish Old tomoni Orqa tomon Old tomoni Orqa tomonlink=Fayl:1000_rupiah_bill_2009.jpg|141x141pxlink=Fayl:Indonesia_2000_1000r_r.jpg|141x141px 1000 141×65 feruza kapitan Pattimura portreti Tidor orolidagi vulqon, baliqchi bilan qayiq 2000—2009 2011—2013-yillarlink=Fayl:Indonesia_2009_2000r_o.jpg|141x141pxlink=Fayl:2000_rupiah_bill,_2014_series,_processed,_reverse.jpg|141x141px 2000 141×65 jigarrang kulrang shahzoda Antasarining portreti Raqsli Dayaklar 2009-yildan berilink=Fayl:Indonesia_2001_5000r_o.jpg|143x143pxlink=Fayl:Indonesia_2001_5000r_r.jpg|143x143px 5000 143×65 jigarrang yashil Tuanku Imom Banjol portreti Milliy libosdagi to‘quvchi 2000-yildan berilink=Fayl:10000_rupiah_bill,_2005_series,_processed,_obverse.jpg|145x145pxlink=Fayl:10000_rupiah_bill,_2005_series,_processed,_reverse.jpg|145x145px 10 000 145×65 binafsha pushti Sulton Badoruddin II portreti Palembangdagi anʼanaviy uy 2000—2009 2010—2015-yillarlink=Fayl:Indonesia_2004_20000r_o.jpg|147x147pxlink=Fayl:Indonesia_2004_20000r_r.jpg|147x147px 20 000 147×65 yashil Oto Iskandar di Nata portreti plantatsiyadan choy terish 2004-yildan berilink=Fayl:Indonesia_2005_50000r_o.jpg|149x149pxlink=Fayl:Indonesia_2005_50000r_r.jpg|149x149px 50 000 149×65 koʻk Gusti I Ngurah Rayaning portreti Beratan koʻli atrofida. Bali 2005-yildan berilink=Fayl:100000_rupiah_bill,_2004_issue,_processed,_obverse.jpg|151x151pxlink=Fayl:100000_rupiah_bill,_2004_issue,_processed,_reverse.jpg|151x151px 100 000 151×65 qizil Sukarno va Muhammad Xatta portreti Xalq vakillari kengashi (parlament) binosi 2004-yildan beri Rasm shkalasi millimetr uchun 1,0 piksel.

 2016-yilgi toʻplam 
2016-yilgi toʻplam Rasm Denominatsiya (rupiy) Oʻlchamlari (mm) Asosiy ranglar Tavsif yillar ozod qilish Old tomoni Orqa tomon Old tomoni Orqa tomonlink=Fayl:Indonesia_2016_1000r_o.jpg|141x141pxlink=Fayl:Indonesia_2016_1000r_r.jpg|141x141px 1000 141×65 sariq kulrang Kut Nyak Meutia Tifa raqqosi va Bandaneyra qal’asi 2016-yildan berilink=Fayl:Indonesia_2016_2000r_o.jpg|141x141pxlink=Fayl:Indonesia_2016_2000r_r.jpg|141x141px 2000 141×65 kulrang Muhammad Husni Tamrin Tari Piring raqqosi va Sihanok kanyoni 2016-yildan berilink=Fayl:Indonesia_2016_5000r_o.jpg|143x143pxlink=Fayl:Indonesia_2016_5000r_r.jpg|143x143px5000 143×65 sariq jigarrang Idhom Xolid portreti Gambyong raqqosi va Bromo vulqonining tasviri 2016-yildan berilink=Fayl:Indonesia_2016_10000r_o.jpg|145x145pxlink=Fayl:Indonesia_2016_10000r_r.jpg|145x145px 10 000 145×65 binafsha kulrang Frans Kaysiepo portreti Pakarena raqqosi va Vakatobi milliy bogʻi tasviri 2016—2017-yillink=Fayl:Indonesia_2016_20000r_o.jpg|147x147pxlink=Fayl:Indonesia_2016_20000r_r.jpg|147x147px 20 000 147×65 yashil kulrang Sem Ratulanga portreti Gong raqqosi va Deravan orolining tasviri 2016—2017-yillink=Fayl:Indonesia_2016_50000r_o.jpg|149x149pxlink=Fayl:Indonesia_2016_50000r_r.jpg|149x149px 50 000 149×65 koʻk koʻk Xuanda Kartavijaya portreti Legong raqqosi va Komodo milliy bogʻining tasviri 2016—2017—2020-yillarlink=Fayl:Indonesia_2016_100000r_o.jpg|151x151pxlink=Fayl:Indonesia_2016_100000r_r.jpg|151x151px 100 000 151×65 pushti qizil Sukarno va Muhammad Xatta portreti Tari Piring raqqosi va Raja Ampat orollari 2016-yildan beri Rasm shkalasi millimetr uchun 1,0 piksel.

 Esdalik banknotalari 
Indoneziyaning esdalik banknotalari Rasm Denominatsiya (rupiy) Oʻlchamlari (mm) Asosiy ranglar Tavsif yillar ozod qilish Old tomoni Orqa tomon Old tomoni Orqa tomonlink=Fayl:Indonesian_75000_Rupiah_2020,_Obverse.jpg|149x149pxlink=Fayl:Indonesian_75000_Rupiah_2020,_Reverse.jpg|149x149px75 000 150×65 qaymoqrangqizil Sukarno va Muhammad Xatta Mustaqillik deklaratsiyasi paytida bayroq koʻtarish marosimi , Jakarta metrosi va ark koʻprigi oldida Milliy libosdagi bolalar Indoneziya xaritasi 2020-yil

 Manbalar 

 Havolalar 

 Indoneziya banknotlari galereyasi ) )
Turkum:Pul islohotlari
Turkum:Valyutalar