Toxaris

Toxaris yoki doʻstlik () — qadimgi yunon yozuvchisi Lusianning dialog uslubidagi asari. Matn taxminan miloddan avvalgi 163-yilda Osiyoda yozilgan deb taxmin qilinadi. Matn afinalik Mnesipp va skiflik doʻsti Toxaris oʻrtasidagi suhbat mazmunida tuzilgan. Ularning muhokamasi Mnesippning skiflarning skiflar sharafiga maʼbad qurgan Orest va Piladesga boʻlgan sadoqati haqida soʻrashi bilan boshlanadi. Mnesipp nima uchun skiflar oʻz shahriga hujum qilgan, Artemida ibodatxonasining ruhoniysi boʻlgan Ifigeniyani oʻgʻirlagan ikki kishini va nihoyat, skiflarning Tavris shahridan Artemidaning haykalini oʻgʻirlagan ikki kishini hurmat qilishlarini soʻraydi.

Toxaris Mnesippga skiflar Orest va uning hamrohi Piladani doʻstlikka sodiqliklari uchun hurmat qilishlarini aytadi. Uning taʼkidlashicha, skiflar doʻstlikda usta, yunonlar esa oʻzlarining oʻyinlari va yozuvlari orqali buni tasvirlashni oʻzlashtirganlar. Ular Mnesipp yolgʻon deb daʼvo qilgan bayonotini toʻgʻriligini tekshirishga qaror qilishadi. Mnesipp va Toxaris Toxarisning toʻgʻri yoki yoʻqligini aniqlaydigan ertaklar tanlovi. Ikkalasi ham faqat haqiqiy ertaklarni aytib berishga qasamyod qiladilar va har biri oʻz hayotlari davomida guvoh boʻlgan haqiqiy doʻstlik haqidagi beshta hikoyani aytib berishga qaror qilishadi.

 Manbalar