Waltham (Massachusetts)

Waltham () — AQShning Massachusets shtati, Midlseks okrugidagi shahar boʻlib, ishchilar harakatining dastlabki markazi, shuningdek, Amerika sanoat inqilobiga katta hissa qoʻshgan shahardir. Aholisi 2020-yilgi aholini roʻyxatga olishda 65 218 kishini tashkil qilgan.

Waltham soat ishlab chiqarish sanoati bilan bogʻliqligi sababli „soat shahri“ deb nomlangan. Waltham Watch Company 1854-yilda Waltham shahrida oʻz zavodini ochdi va yigʻish liniyasida soatlar ishlab chiqaradigan birinchi kompaniya edi. Kompaniya 1876-yilda Filadelfiyadagi Centennial koʻrgazmasida oltin medalni qoʻlga kiritdi. 1957-yilda kompaniya yopilishidan oldin 35 milliondan ortiq soat, soat va asboblar ishlab chiqargan.

 Geografiyasi 
Waltham shahri  (42,380596, −71,235005) koordinatalarda joylashgan. Shaharning yuragi Waltham Common boʻlib, u yerda shahar hokimiyati va turli yodgorlik haykallari mavjud. Common asosiy koʻchada joylashgan boʻlib, unda bir nechta cherkovlar, shahar kutubxonasi va pochta boʻlimi joylashgan.

Shahar Charles daryosi boʻylab choʻzilgan va bir nechta toʻgʻonlarni oʻz ichiga oladi. Toʻgʻonlar sanoat faoliyatining dastlabki yillarida toʻqimachilik fabrikalarini va boshqa fabrikalarni quvvatlantirish uchun ishlatilgan.

 Demografiyasi 

2020-yildagi aholini roʻyxatga olish holatiga koʻra, shaharda 65 218 kishi va 23 891 xonadon mavjud boʻlgan. Aholi zichligi — 5117,9 kishi/mil² ni tashkil qiladi. 2021-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, shaharning irqiy tarkibi 70,5% oq tanli, 7,6% qora yoki afro-amerikaliklar, 0,5% tubjoy amerikaliklar, 11,8% osiyoliklar, 0,0% Tinch okeani orollari, 5,3% boshqa irqlardan va 43% ikki yoki undan ortiq irqdan edi. Har qanday irqga mansub ispan yoki lotinlar aholining 14,3% ni tashkil etadi.

Shaharda 23 891 ta uy xoʻjaliklari boʻlib, ularning 19,8 foizini 18 yoshgacha boʻlgan bolalar, 28.4 foizini 65 va undan katta yoshdagilar tashkil etgan. Uy xoʻjaliklarining 39,7 foizi er-xotinlar, 21,2 foizi turmush oʻrtogʻi boʻlmagan erkaklar va 29,2 foizi esa turmush oʻrtogʻi boʻlmagan ayollardir.

Uy xoʻjaliklarining 32,7 foizi uyda ingliz tilidan boshqa tilda gaplashgan.

Yosh taqsimoti quyidagicha: 18 yoshgacha 13,7%, 18 yoshdan 24 yoshgacha 20%, 25 yoshdan 44 yoshgacha 30,6%, 45 yoshdan 64 yoshgacha 9,9%, 65 yoshdan kattalar 14,6%. Aholining oʻrtacha yosh 34 yosh edi. Aholining 48,3% erkaklar va 51,7% ayollardir.

Bir xonadonning oʻrtacha daromadi 95 851 dollarni, jon boshiga esa 44 977 dollarni tashkil etdi. 2020-yilda aholining 9,2 foizi va oilalarning 5 foizi qashshoqlik chegarasidan pastda yashagan. 18 yoshgacha boʻlganlarning 11,7 foizi va 65 va undan katta yoshdagilarning 8,45 foizi qashshoqlik chegarasidan pastda yashagan.

 Iqtisodiyoti 

 Eng yaxshi ish beruvchilar 
Shaharning 2018-yil uchun keng qamrovli yillik moliyaviy hisobotiga koʻra, shahardagi eng yaxshi oʻnta noshahar ish beruvchilari quyidagilardir.
Daraja Ish beruvchi Biznesning turi Xodimlar soni 1 Bentley universiteti Oliy maʼlumot 1000-4999 2 Brandeis universiteti Oliy maʼlumot 1000-4999 3Fresenius Medical Care Farmatsevtika 1000-4999 4 Milliy tarmoq Qulaylik 1000-4999 5 Novell, Inc. Dasturiy taʼminot 1000-4999 6 ADP Waltham Ish haqini toʻlash xizmatlari 500-999 7 AM-FM tozalash korporatsiyasi Sanitariya tozalash 500-999 8 Bolalar kasalxonasi Tibbiyot 500-999 9 Constant Contact, Inc Dasturiy taʼminot 500-999 10 Taʼlimni rivojlantirish markazi Oʻquv dasturiy taʼminot 500-999 11 JFC Home Health Agency Uyda sogʻliqni saqlash xizmatlari 500-999 12 Multi Plan Inc Tibbiy sugʻurta 500-999

 Hukumati 
Walthamni mer va shahar kengashi boshqaradi. Hozirgi mer — Jeanette A. McCarthy. Shahar kengashining 15 nafar aʼzosi boʻlib, ularning har biri partiyasiz saylovlarda ikki yillik muddatga saylanadi. Shahar kengashining hozirgi prezidenti Paul J. Brasco.
2019-yil 1-fevral holatiga saylovchilarni ro‘yxatga olish va partiyalar ro‘yxati Partiya Saylovchilar soni Foiz Demokratik 11 50134,45% Respublikachi 26577,96%Boshqa partiyalar 19 02256,98% Liberal 1220,27% Jami 33 384 100%

 Manbalar 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari     Turkum:Massachusetts shaharlari