Curcuma

CurcumaframelessCurcuma zedoariaIlmiy tasniflashOʻsimliklarYuksak oʻsimliklarGulli oʻsimliklarBir urugʻpallalilarCommelinidsZingiberalesZingiberaceaeZingiberoideaeZingibereaeCurcumaL.Sininimlar Kua Rheede ex Medic.
 Erndlia Giseke
 Stissera Giseke 1792, illegitimate homonym not Heist. ex Fabr. 1759
 Hitcheniopsis (Baker) Ridl.
 Paracautleya R.M.Sm.

Curcuma — zerdeçal va Siam lolasi kabi turlarni oʻz ichiga olgan Zingiberaceae oilasiga mansub oʻsimliklar turkumi. Vatani Janubi- Sharqiy Osiyo, janubiy Xitoy, Hindiston yarim oroli, Yangi Gvineya va Shimoliy Avstraliya. Ayrim turlar tropik Afrika, Markaziy Amerika, Florida va Tinch okean, Hind va Atlantika okeanlarining turli orollari va dunyoning boshqa issiq qismlarida tabiiy holatda oʻstiriladi. Odatda, koʻpchilik curcuma turlari soyali joylarda boʻsh va qumli tuproqlarda yaxshi oʻsadiKew World Checklist of Selected Plant Families.

 Botanika tavsifi 
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/5b/Curcuma_longa_roots.jpg/220px-Curcuma_longa_roots.jpg|left|thumb| Curcuma ildizpoyasi va kukunlari
Curcuma koʻp yillik oʻsimlik boʻlib, boʻyi 1 metrga yetadi. U koʻplab ildizpoyalar hosil qiladi, ularning ichki qismi sariq yoki toʻq sariq rangga ega. Bu ildizpoyalar kukunga aylantiriladi, bu ziravorlar curcuma deb ataladi. Uning lansetsimon barglari choʻzinchoq yoki elliptik boʻlib, bir xil yashil rangga ega, uzunligi taxminan 50 sm va kengligi 7 dan 25 sm gacha yetadi.

 Foydalanish 
Bu nom sanskrit tilidagi kuṅkumaʼdan kelib chiqqan boʻlib, zerdeçalga ishora qiladi. Zerdeçal kori kukunlari, xantal, sariyog 'va pishloqlarga maza yoki rang berish uchun ishlatiladi. Undan zaʼfaron yoki boshqa sargʻish pigmentlar oʻrniga ham foydalanish mumkin.
thumb

 Turlar 
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7d/Naturalis_Biodiversity_Center_-_L.0939336_-_Curcuma_zerumbet_-_Artwork.jpeg/220px-Naturalis_Biodiversity_Center_-_L.0939336_-_Curcuma_zerumbet_-_Artwork.jpeg|thumb| Curcuma euchroma
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/35/Curcuma_inodora_W_IMG_1291.jpg/220px-Curcuma_inodora_W_IMG_1291.jpg|right|thumb| Curcuma inodora
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/dc/Naturalis_Biodiversity_Center_-_L.0939330_-_Bernecker%2C_A._-_Curcuma_domestica_Valeton_-_Artwork.jpeg/220px-Naturalis_Biodiversity_Center_-_L.0939330_-_Bernecker%2C_A._-_Curcuma_domestica_Valeton_-_Artwork.jpeg|thumb| A. Berneker: Curcuma longa
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/ea/%E8%96%91%E9%BB%83_-_%E5%8D%97%E5%BA%84_Curcuma_longa_-_Nanzhuang_20220827222819_01.jpg/220px-%E8%96%91%E9%BB%83_-_%E5%8D%97%E5%BA%84_Curcuma_longa_-_Nanzhuang_20220827222819_01.jpg|right|thumb| Curcuma longa
 Curcuma aeruginosa 
 Curcuma albiflora 
 Curcuma alismatifolia 
 Curcuma amada 
 Curcuma amarissima 
 Curcuma andersonii 
 Curcuma angustifolia
 Curcuma amada 
 Curcuma amarissima 
 Curcuma andersonii 
 Curcuma angustifolia 
 Curcuma antinaia 
 Curcuma arida
 Curcuma aromatica
 Curcuma bella
 Curcuma longa

 Manbalar 

 Galereya