Anqara tumanlari

Anqarada 25 ta tuman bor. Anqara Metropolitan Belediyesi tarkibiga kiradigan ushbu tumanlar: Oqyurt, Oltindag, Ayas, Bala, Beypazari, Chamlıdere, Chankaya, Chubuk, Elmadağ, Etimesgut, Evren, Golbasi, Gudul, Haymana, Kahramankazan, Kızılchahamam, Kalechik, Kahramankazan, Millat,Nallihan, Sincan, Sereflikochisar,Po‘latli, Yenimahalle.

 Tumanlar roʻyxati 
Markaziy tumanlar:
xaritada joylashuvi Nomilink=Dosya:Ankara_location_Altındağ.svg|125x125px Oltindaglink=Dosya:Ankara_location_Çankaya.svg|125x125px Chankayalink=Dosya:Ankara_location_Etimesgut.svg|125x125px Etimesgutlink=Dosya:Ankara_location_Gölbaşı.svg|125x125px Golbasilink=Dosya:Ankara_location_Keçiören.svg|125x125px Keciorenlink=Dosya:Ankara_location_Mamak.svg|125x125px Mamaklink=Dosya:Ankara_location_Pursaklar.svg|125x125px Pursaklarlink=Dosya:Ankara_location_Sincan.svg|125x125px Sincanlink=Dosya:Ankara_location_Yenimahalle.svg|125x125px Yenimahalle
Boshqa tumanlar:
xaritada joylashuvi Nomilink=Dosya:Ankara_location_Akyurt.svg|125x125px Oqyurtlink=Dosya:Ankara_location_Ayaş.svg|125x125px Ayaslink=Dosya:Ankara_location_Bala.svg|125x125px Balalink=Dosya:Ankara_location_Beypazarı.svg|125x125px Beypazarilink=Dosya:Ankara_location_Çamlıdere.svg|125x125px Chamliderelink=Dosya:Ankara_location_Çubuk.svg|125x125px Chubuklink=Dosya:Ankara_location_Elmadağ.svg|125x125px Elmadaglink=Dosya:Ankara_location_Evren.svg|125x125px Evrenlink=Dosya:Ankara_location_Güdül.svg|125x125px Gudullink=Dosya:Ankara_location_Haymana.svg|125x125px Haymanalink=Dosya:Ankara_location_Kazan.svg|125x125px Kahramankazanlink=Dosya:Ankara_location_Kalecik.svg|125x125px Kalechiklink=Dosya:Ankara_location_Kızılcahamam.svg|125x125px Kızılchahamamlink=Dosya:Ankara_location_Nallıhan.svg|125x125px Nallihanlink=Dosya:Ankara_location_Polatlı.svg|125x125px Po‘latlilink=Dosya:Ankara_location_Şereflikoçhisar.svg|125x125px Sereflikochisar

 Tarixi 
Anqara Shehremaneti 1924-yil 16-fevralda qabul qilingan 417-sonli qonun bilan tashkil etilgan va 1930-yilda qabul qilingan 1580-sonli qonun bilan bekor qilingan. 1580-sonli qonun bugungi kunga qadar turli oʻzgarishlarga uchragan boʻlsa-da, bugungi kundagi munitsipalitetlarning vazifalari, vakolatlari va mas’uliyatini belgilab beruvchi asosiy manba boʻlib kelgan. 1936-yilgacha mavjud boʻlgan Anqara tumani Chankaya ajratilganda boʻlingan va 1936-yilda yangi tumanga aylangan. 1953-yilda Oltindagʻ tumani tashkil etilgan. Etimesgut 1968-yilgacha tuman boʻlib qolgan, keyin Anqara shahriga qarashli mahallaga aylantirilgan, 1990-yilda esa tuman boʻlib, shahar tashkiloti tashkil etilgan. 1983-yilda yangi tumanlar guruhi tuzildi: ilgari Oltindag ' tumaniga qarashli boʻlgan Kechiören, Mamak, Chankaya mahallasi, 1923-yildan beri tuman boʻlgan Gölbaşı va ilgari tuman boʻlgan Sincon . Ushbu tumanlardan biri boʻlgan Sincan, Anqara shahar hokimiyati chegaralariga olindi va 1988-yilda markaziy tumanga aylandi. 1984-yilda Yenimahalle tuman boʻlganidan keyin, bir paytlar shahar boʻlgan Kahramankazan (1987), Oqyurt (1990) va Pursaklar (2008) Anqara tumanlariga aylandi.

Bu jarayonda Anqara viloyatiga bogʻlangan baʼzi hududlar ham viloyatdan ajralib chiqdi. 1989-yilgacha viloyatga qarashli boʻlgan Qırıkkale tumani, 1989-yilda 3578-sonli qonunga binoan alohida viloyatga aylandi. Shu bilan birga, Anqara viloyatiga bogʻlangan Delice, Keskin va Sulakyurt tumanlari ham Qirikkale viloyati bilan bogʻlangan. Shereflikochhisar tumanidagi shahar, Ağaçören 1989-yilda atrofdagi qishloqlar bilan tuman boʻlgan va Aksaray viloyati bilan bogʻlangan.

 Aholisi 

 Joriy aholi qiymatlari (TUIK, 2022-yil 4-fevral maʼlumotlari) 
Anqara viloyati aholisi: 5 747 325 (2021-yil oxiri). Viloyatning maydoni 25,632 km2. Viloyatda 1 km2 ga 224 kishi toʻgʻri keladi. (Eng yuqori zichlikka ega tuman: 5930 kishi bilan Kechiören)

Viloyat aholisining yillik o‘sish sur’ati 1,48 foizni tashkil etdi. TUIKning 2022-yil 4-fevraldagi maʼlumotlariga koʻra, ushbu munitsipalitetlarda 25 ta tuman va munitsipalitet, jami 1425 ta mahalla mavjud.

Aholi oʻsish sur’atlari eng yuqori va eng past boʻlgan tumanlar: Oltindag (2,91 %), Bala (-10,92 %)
Tumanlar2020-yil aholisi2021-yil aholisiFarqiAholi soniortishi % daHududi km2Oqyurt37.45638.5881.1323,02369Oltındag396.165407.67511.5102,91123Ayas13.68613.093 −593 −4,331041Bala25.78022.966 −2.814 −10,921851Beypazarı48.73248.393 −339 −0,701697Chamlıdere8.8838.350 −533 −6,00782Chankaya925.828949.26523.4372,53483Chubuk91.14291.3632210,241198Elmadağ45.12244.236 −886 −1,96647Etimesgut595.305606.47211.1671,88273Evren3.0452.965 −80 −2,63222Golbası140.649142.9612.3121,641364Gudul8.4388.155 −283 −3,35540Haymana28.92227.298 −1.624 −5,622164Kahramankazan56.73657.9131.1772,07547Kalechik12.94112.502 −439 −3,391110Kızılchahamam27.50726.968 −539 −1,961623Mamak669.465682.42012.9551,94321Nallıhan27.43426.961 −473 −1,722079Poʻlatlı126.623127.5269030,713618Pursaklar157.082159.6762.5941,65169Sincan549.108561.41112.3032,24880Sereflikochisar33.31033.4751650,502155Yenimahalle695.395703.8098.4141,21219Anqara5.663.3225.747.32584.0031,4825.634

 Manbalar 

Turkum:Tumanlar
Turkum:Anqara