Osiyoda yilning eng yaxshi futbolchisi

„Osiyoda yilning eng yaxshi futbolchisi“ – Xalqaro Futbol tarixi va statistikasi federatsiyasi (IFFHS) va Osiyo futbol konfederatsiyasi (AFC) tomonidan taqvim yilidagi eng yaxshi osiyolik futbolchiga beriladigan yillik mukofot.

 Tarixi 
Futbol qoʻllanmalari nashri 1985-yilda Osiyoning eng yaxshi futbolchisi kim boʻlganligi boʻyicha soʻrovnoma oʻtkazgan va bu soʻrov Osiyoda yilning enga yaxshi futbolchisi mukofotining norasmiy boshlanishi hisoblanadi. Biroq, bu jarayon aniq bir rasmiy tashkilot tarafidan tashkillashtirilmagan edi va undagi natijalar rasmiy natijalarda qayd etilmagan. Mukofot 1988-yilda Xalqaro Futbol tarixi va statistikasi federatsiyasi orqali sport jurnallari va jurnalistlar ovoz berishi bilan boshlangan. Sovrin 1994-yildan Osiyo Futbol Konfederatsiyasi tashkiloti tomonidan topshiriladigan boʻlgan

2005-yildan beri mukofot, taqdirlash marosimida ishtirok etgan nomzodlarga gʻolib boʻlish imkoniyatini bergan. Bu qoida Yevropa klublarida oʻynab, marosimda qatnasha olmagan futbolchilarni taqdirlanmaganligi borasida koʻp bahslarga sabab boʻlgan. Ular orasidan Park Ji-Sung va Shunsuke Nakamura bu yillar davomida „Oltin toʻp“ga nomzod boʻlishgan ammo Osiyoda eng yaxshilar qatorida eʼtirof etilmagan. AFC 2012-yildan beri bahs-munozaralarni kamaytirish maqsadida „Yilning eng yaxshi xalqaro futbolchisi“ mukofotini topshirmoqda, biroq AFC mukofotlarida hali ham muammolar bor edi va tanlov jarayoni, mezonlari noaniq edi. Oxir-oqibat, 2013-yilda „Oltin toʻp“dan ilhomlangan „Osiyoning eng yaxshi futbolchisi“ mukofoti ham berib kelinmoqda.

Qitʼa konfederatsiyalari, shu jumladan AFC, 2020-yilda COVID-19 pandemiyasi tufayli taqdirlash marosimlarini bekor qilgan davrda, IFFHS har bir qitʼa uchun yilning eng yaxshi oʻyinchilarini aniqlash boʻyicha soʻrovnomasini qayta boshlagan.

 Gʻoliblar 

 IFFHS mukofoti (1988-yildan hozirgi kungacha) 
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c1/Team_Korea_Russia_WorldCup_02_%28cropped%29.png/170px-Team_Korea_Russia_WorldCup_02_%28cropped%29.png|thumb| Song-Heung Min 2020, 2021, 2022-yillarda ushbu sovrinni qoʻlga kiritgan.IFFHS Osiyoda yilning eng yaxshi futbolchisi – Xalqaro Futbol tarixi va statistikasi federatsiyasi (IFFHS) tomonidan beriladigan yillik mukofot. Sovrin dastlab AFCning yilning eng yaxshi oʻyinchisi sifatida ham tan olingan edi. IFFHS tomonidan 1993—2019-yillar oraligʻida mukoft berilmagan. 2020-yildan ushbu sovrin qayta tiklangan.
YilOʻrinOʻyinchiJamoasiBallManba19881 Ahmed Radhi Al-Rasheed262 Kim Joo-sung Daewoo Royals163 Majed Abdullah Al Nassr1419891 Kim Joo-sung Daewoo Royals382 Majed Abdullah Al Nassr123 Ahmed Radhi Al-Rasheed619901 Kim Joo-sung Daewoo Royals362 Farshad Pious Persepolis283 Adnan Al-Talyani Al-Shaab1619911 Kim Joo-sung Daewoo Royals312 Chung Yong-hwan Daewoo Royals283 Samad Marfavi Esteghlal1619921 Kazuyoshi Miura Verdy Kawasaki302 Fahad Al-Bishi Al Nassr173 Mehdi Fonounizadeh Esteghlal131993-yil va 2019-yillar oraligʻida taqdirlash oʻtkazilmagan20201 Son Heung-min Tottenham Hotspur—— Sardar Azmoun FC Zenit Sankt Peterburg Takumi Minamino Liverpool20211 Son Heung-min Tottenham Hotspur—20221 Son Heung-min Tottenham Hotspur—

 AFC mukofoti (1994-yildan hozirgi kungacha) 
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/eb/Hidetoshi_Nakata_in_Okinawa.jpg/170px-Hidetoshi_Nakata_in_Okinawa.jpg|thumb| Hidetoshi Nakata 1997- va 1998-yillarda mukofotni qoʻlga kiritgan.
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e9/Server_Djeparov_playing_for_Esteghlal_against_Tractor_Sazi_02.jpg/170px-Server_Djeparov_playing_for_Esteghlal_against_Tractor_Sazi_02.jpg|thumb| Server Jeparov bu sovrinni 2008- va 2011-yillarda qoʻlga kiritgan.
Bu sovrin har yili Osiyo Futbol Konfederatsiyasi (AFC) tomonidan taqdim etiladigan mukofotdir. Bu kalendar yili davomida AFC (Osiyoda) klub(lar)ida eng yaxshi oʻyin koʻrsatgan osiyolik futbolchiga beriladi.
YearRankPlayerTeamRef.19941 Saeed Owairan Al-Shabab19951 Masami Ihara Yokohama Marinos19961 Khodadad Azizi Bahman— Ali Daei Al Sadd Ko Jeong-woon Cheonan Ilhwa Chunma Mohamed Al-Deayea Al-Tai Yousuf Al-Thunayan Al-Hilal19971 Hidetoshi Nakata Shonan Bellmare— Choi Yong-soo Sangmu FC Karim Bagheri Arminia Bielefeld Khodadad Azizi 1. FC Köln19981 Hidetoshi Nakata Perugia— Ali Daei Bayern Munich Fan Zhiyi Crystal Palace Jasem Al Huwaidi Al-Salmiya19991 Ali Daei Hertha BSC— Bashar Abdullah Al-Salmiya Hidetoshi Nakata Perugia Hwang Sun-hong Cerezo Osaka Masashi Nakayama Júbilo Iwata Sun Wen Shanghai SVA20001 Nawaf Al-Temyat Al-Hilal— Hiroshi Nanami Júbilo Iwata Lee Dong-gook Pohang Steelers Ryuzo Morioka Shimizu S-Pulse20011 Fan Zhiyi Dundee— Abdullah Al-Shehan Al-Shabab Ali Karimi Al-Ahli Li Tie Liaoning Fushun Tegang Mirjalol Qosimov Krylia Sovetov Samara20021 Shinji Ono Feyenoord— Ahn Jung-hwan Perugia Junichi Inamoto Fulham Li Tie Everton20031 Mehdi Mahdavikia Hamburger SV— Maksim Shatskix Dinamo Kiyev Therdsak Chaiman BEC Tero Sasana20041 Ali Karimi Al-Ahli— A'ala Hubail Al-Ahli Shunsuke Nakamura Reggina20051 Hamad Al-Montashari Al-Ittihod2 Maksim Shatskix Dinamo Kiyev20061 Khalfan Ibrahim Al Sadd— Bader Al-Mutawa Qadsia Mohammad Al-Shalhoub Al-Hilal20071 Yasser Al-Qahtani Al-Hilal— Nashat Akram Al-Ain Younis Mahmoud Al-Gharafa20081 Server Jeparov Bunyodkor— Ismail Matar Al-Wahda Sebastián Soria Qatar SC Yasuhito Endō Gamba Osaka Yuji Nakazawa Yokohama F. Marinos20091 Yasuhito Endō Gamba Osaka2 Kengo Nakamura Kawasaki Frontale Sayed Mohamed Adnan Al-Khor20101 Saša Ognenovski Seongnam Ilhwa Chunma— Bader Al-Mutawa Qadsia Farhad Majidi Esteghlal Farshid Talebi Zob Ahan Hussain Salman Al-Riffa20111 Server Jeparov Al-Shabab2 Hadi Aghily Al-Arabi20121 Lee Keun-ho Ulsan Hyundai— Ali Karimi Persepolis Zheng Zhi Guangzhou Evergrande20131 Zheng Zhi Guangzhou Evergrande— Ha Dae-sung FC Seoul Javad Nekounam Esteghlal20141 Nasser Al-Shamrani Al-Hilal— Ismail Ahmed Al-Ain Khalfan Ibrahim Al Sadd20151 Ahmed Khalil Al-Ahli— Omar Abdulrahman Al-Ain Zheng Zhi Guangzhou Evergrande20161 Omar Abdulrahman Al-Ain— Hammadi Ahmed Al-Quwa Al-Jawiya Wu Lei Shanghai SIPG20171 Omar Kharbin Al-Hilal— Omar Abdulrahman Al-Ain Wu Lei Shanghai SIPG20181 Abdelkarim Hassan Al Sadd— Kento Misao Kashima Antlers Yuma Suzuki Kashima Antlers20191 Akram Afif Al Sadd— Alireza Beiranvand Persepolis Tomoaki Makino Urawa Red Diamonds2020-yil va 2021-yillar oraligʻida mukofot berilmagan20221 Salem Al-Dawsari Al-Hilal— Almoez Ali Al-Duhail Mathew Leckie Melbourne City20231 Akram Afif Al Sadd— Seol Young-woo Ulsan HD Yazan Al-Naimat Al Ahli

 Xalqaro OFK mukofoti (2012-yildan hozirgacha) 
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c1/Team_Korea_Russia_WorldCup_02_%28cropped%29.png/170px-Team_Korea_Russia_WorldCup_02_%28cropped%29.png|thumb| Song-Heung Min 2015, 2017, 2019 va 2023-yillarda Osiyoning eng yaxshi xalqaro futbolchisi sovrinini qoʻlga kiritgan.Bu sovrin Osiyo futbol konfederatsiyasi (AFC) tomonidan har yili taqdim etiladigan „Osiyoda yilning eng yaxshi futbolchisi“ mukofoti hisoblanadi. Sovrin kalendar yili davomida, Osiyodan tashqarida eng yaxshi oʻyin koʻrsatgan osiyolik futbolchiga beriladi.
YilOʻrinOʻyinchiJamoasiManba20121 Shinji Kagawa Manchester United— Yuto Nagatomo Internazionale Mark Schwarzer Fulham20131 Yuto Nagatomo Internazionale— Keisuke Honda CSKA Moscow Son Heung-min Bayer Leverkusen20141 Mile Jedinak Crystal Palace— Tim Cahill New York Red Bulls Ki Sung-yueng Swansea City20151 Son Heung-min Tottenham Hotspur— Ki Sung-yueng Swansea City Massimo Luongo Queens Park Rangers20161 Shinji Okazaki Leicester City— Shinji Kagawa Borussia Dortmund Son Heung-min Tottenham Hotspur20171 Son Heung-min Tottenham Hotspur— Aaron Mooy Huddersfield Town Shinji Kagawa Borussia Dortmund20181 Makoto Hasebe Eintracht Frankfurt20191 Son Heung-min Tottenham Hotspur— Sardar Azmoun Zenit Saint Petersburg Makoto Hasebe Eintracht Frankfurt2020-yil va 2021-yillar oraligʻida mukofot berilmagan20221 Kim Min-jae Napoli— Kaoru Mitoma Brighton & Hove Albion Mehdi Taremi Porto20231 Son Heung-min Tottenham Hotspur— Mehdi Taremi Porto Musa Al-Taamari Montpellier

 Statistika 

 Futbolchilar boʻyicha sovrin 
OʻyinchiGʻoliblikEng yaxshi sifatida taqdirlangan yillar Son Heung-min72015, 2017, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 Kim Joo-sung31989, 1990, 1991 Hidetoshi Nakata21997, 1998 Server Jeparov22008, 2011 Akram Afif22019, 2023 Ahmed Radhi11988 Kazuyoshi Miura11992 Saeed Owairan11994 Masami Ihara11995 Khodadad Azizi11996 Ali Daei11999 Nawaf Al-Temyat12000 Fan Zhiyi12001 Shinji Ono12002 Mehdi Mahdavikia12003 Ali Karimi12004 Hamad Al-Montashari12005 Khalfan Ibrahim12006 Yasser Al-Qahtani12007 Yasuhito Endō12009 Sasa Ognenovski12010 Lee Keun-ho12012 Shinji Kagawa12012 Yuto Nagatomo12013 Zheng Zhi12013 Mile Jedinak12014 Nasser Al-Shamrani12014 Ahmed Khalil12015 Omar Abdulrahman12016 Shinji Okazaki12016 Omar Kharbin12017 Abdelkarim Hassan12018 Makoto Hasebe12018 Kim Min-jae12022 Salem Al-Dawsari12022

 Millati boʻyicha gʻoliblar 
Millat Jami Oʻyinchilar 10 9 9 3 5 5 4 4 3 3 2 2 2 2 2 2 2 1 1 1 1 1

 Yana qarang 

 Osiyoning eng yaxshi futbolchisi
 Xalqaro futbol tarixi va statistikasi federatsiyasi
 Osiyo Futbol Konfederatsiyasi
 AFCning yillik mukofotlari

 Notes 

 Manbalar 

 Havolalar 

 Osiyoda yilning eng yaxshi futbolchisi RSSSF saytida

Turkum:Osiyo Futbol Konfederatsiyasi kuboklari va mukofotlari
Turkum:Yilning eng yaxshi futbolchisi mukofotlari
Turkum:Osiyo futboli kuboklari va mukofotlari
Turkum:Osiyoda yilning eng yaxshi futbolchisi mukofoti sohiblari