Buyuk allomalar muzeyi

Buyuk allomalar muzeyi - Qoʻqon shahridagi madaniy-maʼrifiy muassasa. “Qoʻqon” davlat muzey-qoʻriqxonasi tarkibidagi fillial bo'lib, 2018-yilda Qo'qon shahrida tashkil etilgan. 

 Tashkil topishi 
2017-yilda Prezident Shavkat Mirziyoyev tashabbusi bilan Qo'qonda O'zbekistonning buyuk mutafakkirlariga bag'ishlangan muzey tashkil etildi . Muzeyni qurish loyihasi taniqli me'mor Sergo Sutyaginga tegishli. Shundan soʻng muzeyda keng koʻlamli ta’mir ishlari olib borildi. Ma’nan eskirgan ashyolar yigʻishtirilib, muzey zamon talablariga javob beradigan holga keltirildi. Muzey zallari kengaytirilib, zarur texnik vositalar bilan jihozlandi.

“Tarixiy merosni asrab avaylash, oʻrganish va avlodlardan avlodlarga qoldirish davlatimiz siyosatining eng muhim ustuvor yoʻnalishlaridan biridir”.

Shavkat Mirziyoyev

 Ekspozitsiya 
Muzey ekspozitsiyasi 5 qismdan iborat bo’lib 3 qavatda joylashgan.

I. Ilk oʻrta asrlarda Markaziy Osiyoda ilm-fan va madaniyat.

II. Temuriylar davrida ilm-fan va madaniyat.

III. XVIII-XIX asrlarda ilm-fan va adabiyot.

IV. Milliy uygʻonish (jadidlik) davrida

ilm-fan va adabiyot.

V. XX asrda ilm-fan va madaniyat.

 I Qism 
Ilk oʻrta asrlarda Markaziy Osiyodan yetishib chiqqan Muso Xorazmiy, Abu Nasr Forobiy, Abu Rayhon Beruniy, Abu Ali ibn Sino, Ahmad Farg’oniy, Imom Buxoriy, Imom Termiziy, Imom Moturidiy, Yusuf Xos Hojib, Mahmud Qoshg’ariy, Ahmad Yassaviy, Mahmud Zamaxshariy, Burhoniddin Marg’inoniy kabi buyuk allomalar hayoti, ilmiy ijodiy faoliyatiga oid ma’lumotlar, ular yaratgan asarlarining noyob qo’lyozma nusxalari namoyish etilmoqda.

 II Qism 
Temuriylar davrida yaratilgan ilm-fan va madaniyatga doir osori-atiqalar, Amir Temur, Mirzo Ulug’bek, Sa’diddin Taftazoniy, G’iyosiddin Jamshid, Ali Qushchi, Mirxond, Alisher Navoiy, Xoja Ahror Valiy, Maxdumi A’zam, Zahiriddin Muhammad Bobur kabi allomalarga oid tarixiy asarlar namoyishga qoʻyilgan.

 III Qism 
XVIII-XIX asrlarda Farg’ona vodiysidan yetishib chiqqan Mashrab, Huvaydo, Sadoyi, Nizomiy Xo’qandiy, Azimiy, Uvaysiy, Amiriy, Nodira, Hakimxon To’ra, Gulxaniy, Fazliy, Muhyi, Muqimiy, Furqat, Zavqiy, Mahmud Hakim Yayfoniy, Haziniy kabi ulugʻ siymolar hayoti, ijodi yoritilgan.

 IV Qism 
Turkistonda jadidchilik harakati va uning mashhur namoyandalari Behbudiy, Fitrat, A. Avloniy, H. H. Niyoziy, A. Zohiriy, I. Davron, I. Ibrat hayoti va faoliyatiga bag’ishlangan. Shuningdek, bu qismdan Qo’qon xattotlik san’ati, milliy hunarmandchilik hamda ziyoratgohlarga doir ma’lumotlar va eksponatlar joy egallagan.

 V Qism 
XX asrda Fargʻona vodiysidan yetishib chiqqan ulugʻ olimlar - akademiklar: Toshmuhammad Qori-Niyoziy, M. O’rozboyev, T. Zohidov, J. Saidov, A. Muhammadiev, R. Aminova, Poʻlatjon Qayyumov, Bokiy, M. Rahmonov, Aziz Qayumov, L. Qayumov, M. Hayrullayev, G’. Abdurahmonov va boshqa siymolarning hayoti va ilmiy ijodiy faoliyatini aks ettiruvchi materiallar va eksponatlar o’rin olgan. 

Shuningdek, muzey qoshida  “Allomalar vorislari” nomli o’quv-axborot  markazi tashkil etilgan bo’lib, bu markaz ilmga va ijodiy faoliyatga qiziquvchi yoshlar uchun mahorat maktabi vazifasini oʻtaydi.

Havolalar
https://yuz.uz/news/buyuk-allomalar-muzeyiga-sayohat" Buyuk allomalar" muzeyi va sayohat - Yuz.uz 
https://www.facebook.com/groups/672498276657258/ Buyuk allomalar muzeyi Facebook sahifasi

Manbalar

Turkum:Oʻzbekistondagi muzeylar