Mark Avreliyning otdagi haykali

Mark Avreliy haykali — Rimda Kapitolin muzeylarining konservatorlar saroyida joylashgan bronza qadimgi Rim haykali. U 176-yilda tashkil etilgan.

 Tarixi 
XII asrda haykal Lateran maydoniga koʻchirildi. XV asrda Vatikan kutubxonachisi Bartolomeo Platina haykalni Mark Avreliy davri tangalaridagi tasvirlar bilan taqqoslab, chavandozning kimligini tan oldi. 1538-yilda yodgorlik Rim papasi Pol III ning buyrugʻi bilan Kapitoliyda oʻrnatildi. Mikelanjelo maydonni, shuningdek, haykal uchun marmar plintusni loyihalashtirgan. Unda shunday deyilgan: ex humiliore loco in area capitoliam.

Dastlab Mark Avreliyning zarhal otliq haykali Rim forumiga qaragan Kapitolin tepaligidagi Kampidoglio tepasida oʻrnatilgan. Bu antik davrdan saqlanib qolgan yagona otliq haykaldir, chunki oʻrta asrlarda u nasroniy imperatori Buyuk Konstantin I tasvirlangan deb ishonishgan, havoriylar cherkovi uni „Havoriylarga teng avliyo“ deb nomlagan.
alt=|left|thumb|300x300px| Kapitolin maydonidagi Mark Avreliy haykali nusxasi
1981-yilda haykalni qayta tiklash boshlandi. Haykalni restavratsiya qilish Rimdagi Konservatsiya va restavratsiya instituti mutaxassislari guruhi tomonidan amalga oshirildi. 1990-yil 11-aprelda tantanali ravishda odamlarning katta yigʻilishi bilan haykal Campidolio (Kapitoliy maydoni) ga qaytarildi.

Haykal hayotdagidan ikki baravar katta. Mark Avreliy askar plashida tasvirlangan () tunika ustida. Otning koʻtarilgan tuyogʻi ostida bogʻlangan vahshiyning haykali bor edi.

2005-yilda Konservatorlar saroyini rekonstruksiya qilish tugallandi. Xonalardan biri Mark Avreliyning Exedrasi deb nomlandi, u yerda ilgari Yangi Saroyda saqlangan haykal koʻchirildi.

1997-yil 21-aprelda haykalning aniq bronza nusxasi Mikelanjelo tomonidan poydevorga oʻrnatilgan.

 Madaniyatda 
Haykalning nusxasi 1908-yildan beri AQShdagi Braun universiteti kampusida joylashgan.

Roberto Mauri va Luc Likes tomonidan ishlab chiqilgan italiyalik 50 yevro sentlik tangada Mark Avreliyning otliq haykali va Piazza di Capitoline motifi tasvirlangan.

 Yana qarang 

 Antik bronzalar roʻyxati

 Manbalar 

 Adabiyotlar 




 Havolalar 

 http://ancientrome.ru/art/artwork/img.htm?id=667
 https://web.archive.org/web/20070105170826/http://www.turim.ru/approfondimento_campidoglio.htm
 Hujjatli film Markus Aurelius. "Imperatorning soʻnggi gʻalabasi " (Altair-TV telekompaniyasi tomonidan ishlab chiqarilgan, 2002-yil)
Turkum: Qadimgi Rim Haykali
Turkum: Qadimgi Rim Yodgorliklari
Turkum: qadimgi ot haykallari
Turkum:Italiya otliq haykallari
Turkum:Capitol muzeylari eksponatlari
Turkum: oltin bilan qoplangan bronza haykallari
Turkum: II asr haykallari
Turkum: monarxlar yodgorliklari
Turkum: alfavit haykallari
Turkum: Rim imperatorlarining haykallari