Blekness qal’asi

Blekness qal’asi () — Fort daryosi boʻyida, Falkirk mintaqasida, Shotlandiyada joylashgan. Qal’a yil davomida ochiq turadi.

 Tarixi 
Qal’aning birinchi eslatmasi 1449-yilga toʻgʻri keladi. George Crichton, 1st Earl of Caithness Kaytnessning birinchi grafi Djorj Krayton tomonidan qurilgan ), yaqin atrofdagi Linlithgow shahrining sherifi bilan.

1453-yilda Blekness atrofidagi yerlar Jeyms II tomonidan musodara qilinganida, qal’a tojga oʻtib, uzoq vaqt qamoqxona sifatida ishlatilgan. Qoralikdagi eng mashhur mahbuslar 1543-yilda qamoqqa tashlangan kardinal Devid Biton va bir yildan keyin qasrda saqlangan Angus grafi Archibald Duglas edi. Ulardan tashqari, Kelishuvchilar ham qasrda jazo muddatini oʻtagan.

1530-yilda qal’a sezilarli darajada mustahkamlandi, ammo bu Oliver Kromvelning Shotlandiyaga bostirib kirishi paytida uni egallab olishiga va jiddiy zarar yetkazishiga toʻsqinlik qilmadi. 10-yil oʻtgach, Blekness tiklanib, yana qamoqxonaga aylantiriladi va 1693-yilda u sezilarli darajada qayta tiklanadi.

1707-yilda birlashish aktidan soʻng, mahbuslar qasrga yuborilmadi. Bir muncha vaqt u kichik garnizon tomonidan qoʻriqlandi va asosiy minora kazarmaga beriladi. 1759-1815-yillarda Fransiya bilan harbiy mojarolar paytida Blekness fransuz mahbuslari uchun qamoqxona sifatida ishlatilgan. 1912-yilda qal’a davlat nazoratiga oʻtadi va 1926-yildan 1935-yilgacha qal’ada restavratsiya ishlari olib boriladi, bu davrda XIX-asr binolari buziladi.

Keyinchalik, qal’a xalq uchun ochiq boʻlgan milliy diqqatga sazovor joylarga aylanib,  -muhit muhofazasiga tushadi.

Qal’ada Franko Zeffirellining "Gamlet" (1990) filmining baʼzi sahnalari, shuningdek, Nil Marshallning "Qiyomat" (2008) filmining sahnalari suratga olingan. Qal’a, shuningdek, Starzning Outlander birinchi mavsumi uchun joy boʻlib xizmat qilgan.

 Yana qarang 
 Shotlandiyadagi qal’alar roʻyxati
 Manbalar 

 Havolalar 
 История замка на Ourscotland.co.uk
 Статья о замке на Undiscoveredscotland.co.uk
 Фотографии замка на Flickr.com
Turkum:Shotlandiya Qal'alari / Blackness