Black hat

Black Hat Hacker () — oʻz foydasi uchun yoki yomon niyatda kompyuter xavfsizligi tizimini ishgʻol qiluvchi buzgʻunchi xaker.

 Kelib chiqishi 
Bu atamaning kelib chiqishi koʻpincha xakerlik madaniyati nazariyotchisi Richard Stallmanga (garchi u yaratganini inkor etsa ham) taʼmirlashni talab qiluvchi kompyuter tizimlaridagi zaifliklarga eʼtibor qaratish orqali ekspluatatsiya qiluvchi xakerda himoya qiluvchi oq qalpoqli xakerlar bilan taqqoslashga bogʻliqdir. Qora/oq shlyapa terminologiyasi Amerika madaniyatiga oid gʻarb janrida paydo boʻlgan. Bunda qora va oq shlyapalar mos ravishda yomon va yaxshi qahramon kovboylarni anglatadi. Shuningdek, yaxshilik va yomonlikning qarama-qarshiligiga ham oʻxshashi tabiiy holatdir.

"Black hat" xakerlar — koʻpincha ommaviy madaniyatda tasvirlangan stereotipik noqonuniy xakerlik guruhlari va „kompyuter jinoyatchisi“ terminida jamoatchilik qoʻrqadigan barcha narsalarning timsolidir. Black hat xakerlar baʼzi nozik maʼlumotlarni yoʻq qilish, oʻzgartirish yoki oʻgʻirlash, tizimlarni ruxsat etilgan tarmoq foydalanuvchilari uchun yaroqsiz qilish maqsadida tizimlarga buzib kirishadi.

„White hat“ xakerlardan farqli oʻlaroq, qora shapkali xakerlar umumiy va standartlashtirilgan tizim yoki ichki tartibga ega emas. Biroq, tashkilotning baʼzi shakllari mavjud. Black hat qoʻngʻiroq markazlari va zararli dasturlar sotuvchilar shular jumlasidandir.

Tarixi
Agar yangiliklarni tomosha qilsangiz va texnologiyadan xabardor bo'lsangiz, siz xaker nima ekanligini bilasiz, lekin xakerlar Black hat, White hat va Grey hat deb nomlanuvchi turli toifalarga kirishini tushunmasligingiz mumkin. Bu atamalar 1950-yillarning g'arbiy qismida topilgan rang kodlash sxemasidan kelib chiqqan bo'lib, bu yerda yomon odamlar qora shlyapa kiygan va yaxshi odamlar oq yoki boshqa ochiq ranglarda bo'lgan.

Qora shlapalik xakerlar kompyuter tarmoqlariga yomon niyat bilan kiradigan jinoyatchilardir. Shuningdek, ular fayllarni yo'q qiladigan, kompyuterlarni garovda ushlab turadigan yoki parollar, kredit karta raqamlari va boshqa shaxsiy ma'lumotlarni o'g'irlaydigan zararli dasturlar ishlab chiqarishlari mumkin.

Buzg'unchilik hukumatlar uchun razvedka ma'lumotlarini yig'ishning asosiy vositasiga aylangan bo'lsa-da, qora qalpoqli xakerlar oson pul topish uchun yolg'iz yoki uyushgan jinoyatchilik tashkilotlari bilan ishlashlari odatiy holdir. 2017-yil may oyida chiqarilgan WannaCry to'lov dasturi bunga misoldir. Chiqarilgan dastlabki ikki hafta ichida u 150 ta mamlakatda 400 000 ga yaqin kompyuterni yuqtirgan. Yaxshiyamki, xavfsizlik bo'yicha mutaxassislar WannaCry dasturi paydo bo'lganidan keyin bir necha kun ichida shifrni ochish vositalarini chiqardilar va ularning tezkor javob berish vaqti tovlamachilik to'lovlarini taxminan 120 000 dollargacha cheklab qo'yadi. Bu mumkin bo'lgan yukning 1 foizidan bir oz ko'proq.

 Yana qarang 

 Xavfsizlik xakeri
 "White hat" xaker
 "Grey hat" xaker

 Manbalar 

Turkum:Qora timsollar
Turkum:Xakerlar
Turkum:Kiberjinoyatchilik
Turkum:Kiberterrorchilik
Turkum:Propaganda