Luvyadagi shartnoma

Luvyadagi shartnoma () — 856-yil 10-fevralda Luvyada Gʻarbiy Frank qirolligi hukmdori Charlz II Bald va Brittani qiroli Erispo tomonidan tuzilgan tinchlik shartnomasi.

 Tarixga nazar 
850-yillarning oʻrtalarida Gʻarbiy-Frank davlatining qiroli Charlz II Taqir oʻzining eng notinch mulklari ustidan oʻz hokimiyatini mustahkamlashga bir necha bor urinishlar qildi. 855-yilda u ikkinchi oʻgʻli Charlz Bolani Akvitaniya qiroli unvoni bilan mukofotlai va keyingi yili oʻzining toʻngʻich oʻgʻli va merosxoʻri Lui Zaykani Brittani bilan chegaradosh yerlar hukmdori etib tayinladi.

 Shartnoma 
Bertin yilnomalariga koʻra 856-yil 10-fevralda Karl II kal Luvyada Breton gersogi Erispo bilan uchrashgan. Bu yerda ular oʻrtasida Lui Zaykani Bretonlar qirolining ismi nomaʼlum qizi bilan unashtirish toʻgʻrisida shartnoma tuzildiBertinskie annali (god 856).. Feod sifatida Charlz Kal bir vaqtning oʻzida oʻgʻliga Le Mansda joylashgan bir gersoglikni berdi.

Shu bilan birga Lui Neystriya qiroli unvonini ham oldi, lekin toʻgʻridan-toʻgʻri otasidan emas, balki mahalliy zodagonlarning „roziligi bilan“ harakat qilgan Erispodan. Oʻz navbatida Kal Karl Erispoga Breton marshi va Nant okrugi yerlari ustidan hokimiyatni topshirdi. Ehtimol Erispo bilan shunday shartnoma tuzib, Charlz II Kal Brittani hukmdorini kelajakda Gʻarbiy Franklar qirolligi ustidan hokimiyatni meros qilib olishi kerak boʻlgan hali ham yosh oʻgʻli uchun ishonchli tayanchga aylantirmoqchi boʻlgan.

 Natijasi 
Biroq Luvyadagi shartnoma Breton zodagonlari va zodagon franklar orasida kuchli norozilikni keltirib chiqardi. Xuddi shu yilning oʻzidayoq Neystriyada Karl II kalga qarshi tartibsizliklar boshlandi, u 858-yilda Turlar va Anjerlar grafi Robert Kuchli, Adalard Seneshal, Sansa  va boshqa bir qancha dunyoviy va cherkov zodagonlari Gʻarbiy Franklar davlati vakillar boshchiligida ochiq qoʻzgʻolonga aylandi.

Franklar hukmdori faqat 860-yilda da qoʻzgʻolonchilar bilan yarashishga muvaffaq boʻldi. Shuningdek, Taqir Karl II bilan Erisponing kelishuvi fitna sabab boʻlishi mumkinligi taxmin qilinmoqda, buning natijasida 857-yilda Brittani qiroli oʻz amakivachchasi Salomonning tashabbusi bilan oʻldirilgan. Erispo vafotidan soʻng Lui Zaika va oʻldirilgan gersogning qizining nikohi Kal Karl II uchun keraksiz boʻlib qoldi va 862-yilda Franklar taxti vorisi Burgundiya grafi Arduinning qizi  ga uylandi.

 Manbalar 

Turkum: alifbo tartibida shartnomalar
Turkum:O'rta Asr Brittany
Turkum: Karoling Davri
Turkum:IX asr tinchlik shartnomalari
[Turkum: tadbirlar 10-fevral]]
[Turkum:856 yil]]
Turkum:Brittany IX asr
Turkum:g'arbiy Frank qirolligida IX asr