Zemniyeks

Zemniyeks ( — „dehqon“, „zeme“ — „yer“ soʻzidan) — latviyalik butparastlik mifologiyasida uyning mifologik egasi va homiysi sanalgan arvoh. Oilaning normal hayotini, unumdorligini, odamlar, slavyan xalqlari orasidagi domovoy kabi hayvonlar sogʻligʻini taʼminlaydi. Zemniyeksni Pukis bilan adashtirmaslik kerak (). U ham latishlar orasida uy homiysi hisoblanadi. Qadimda Latviyaning butparast xalqlari kuzda anʼanaviy ravishda Zemniyeksga hurmat bajo keltirish bayramini nishonlashgan. Zemniyeks sharafiga oʻtkazilgan bayramlarda unga chorva mollari qurbonlik qilingan. Dastlab, Zemniyeks qishloq xoʻjaligining homiysi edi va u, aftidan, yer bilan bogʻliq boʻlgan.

Sivilizatsiya boshlarida qishloq xoʻjaligiga bagʻishlangan butparast madaniyatlar dehqonlar uchun katta ahamiyatga ega boʻlgan, masalan, Qadimgi Rimdagi Saturn inonchi. Ammo keyinchalik qishloq ahamiyatining pasayishi va shaharlarning roli ortib borishi tufayli qadimgi qishloq xoʻjaligi inonchlari oʻz ahamiyatini yoʻqotdi va ruhlar hamda xudolar panteondagi maqsadi va rolini oʻzgartirib, Yevropada nasroniylik toʻliq oʻrnatilgandan keyin ham dehqonlar xurofotlarida muhim oʻrin egalladi.

 Yana qarang 

 Zemes-do'st
 Zhemepatis
 Brownie

 Manbalar 

Turkum:Latviyada butparastlik
Turkum:alifbo tartibida belgilar
Turkum: uy ruhlari
Turkum:Latviya mifologiyasi
Turkum: yer xudolari