Telamon

Telamon ( — aslida „tashuvchi“,  — chidamli, qatʼiyatli, sabrli soʻzidan) — qadimgi yunon mifologiyasida Mifi narodov mira. M., 1991-92. V 2 t. T.2. S.497  Eak va Endeidaning oʻgʻli (yoki Ferekidga koʻra, Aktey va Glavkaning), Peleyning ukasi, Ayaks Bolshoy, Tevkr Telamonid va Trambelningning otasi; shuningdek, Miltiadning afsonaviy ajdodi. Salamin orolining qiroli. „Iliada“ va „Odisseya“ da (XI 468) qayta-qayta eslatib oʻtilgan. Uning usmi „telamon“ — minora qalqoni uchun kamar nomi, shuningdek, „qoʻllab-quvvatlash, tayanch“ degan maʼnoni anglatadiKleyn L. S. Anatomiya „Iliadi“. SPb, 1998. S.188  Н. О. Пелей // Энциклопедический словарь — СПб.: Брокгауз — Ефрон, 1898. — Т. XXIII. — С. 111..

Argonavt, akasi Apolloniy Rodosskiy. Argonavtika I 85-86; Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka I 9, 16; Gigin. Mifi 14 (s.26, 35)  bilan kamon eshkaklarida, chap port tomonda oʻtirgan Valeriy Flakk. Argonavtika I 353 . Peliyning soʻzlariga koʻra, dafn marosimida u disk uloqtirishda gʻalaba qozongan Gigin. Mifi 273 . Kalidon ovining aʼzosi Pavsaniy. Opisanie Elladi VIII 45, 6; Ovidiy. Metamorfozi VIII 309; Gigin. Mifi 173 .

Peley bilan birgalikda u onasining gapiga kirib, ukasi Fokni oʻldirdi, natijada Salamisga Kenxreyga qochishga majbur boʻldi, u uni jinoyatdan tozalab, Salamins qirolligining vorisi qildi. Ukasi Fokni oʻldirgani uchun otasi tomonidan Eginadan surgun qilingan Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka III 12, 6 . Salaminda joylashib, Peribeyaga (Alkafoyning qizi Pavsaniy. Opisanie Elladi I 42, 4 ) uylanadi, oʻgʻli Eant tugʻiladi. U dengiz qirgʻogʻida turgan holda Fokni oʻldirish haqidagi ayblovlardan oʻzini himoya qildi Pavsaniy. Opisanie Elladi II 29, 10 .

Troyani Gerakl qamal qilganda, Telamon birinchi boʻlib otasi Eak tomonidan qurilgan devorga Sofokl. Eant 435—437; Yevripid. Troyanki 799—819  chiqdi. Uning jasoratiga hasad qilgan Gerakl qilich bilan Telamonga otildi. Ammo Telamon oʻzini himoya qilmay, Gerakl Kallinikga (Gʻolibga) qurbongoh qurayotganini tushuntirib, tosh yigʻishni boshladi. Oʻljani taqsimlashda u qirol qizi Gesionani mulk qilib oldi. Gerakl unga Gesionani xotini qilib berdi, undan Tevkr tugʻilgan Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka II 6, 4  Любкер Ф. Teucer // Реальный словарь классических древностей по Любкеру / под ред. Ф. Ф. Зелинский, А. И. Георгиевский, М. С. Куторга, Ф. Гельбке, П. В. Никитин, В. А. Канский, пер. А. Д. Вейсман, Ф. Гельбке, Л. А. Георгиевский, А. И. Давиденков, В. А. Канский, П. В. Никитин, И. А. Смирнов, Э. А. Верт, О. Ю. Клеменчич, Н. В. Рубинский — СПб.: Общество классической филологии и педагогики, 1885. — С. 1360..

Geraklning amazonkalar bilan urushida qatnashgan Pindar. Nemeyskie pesni III 37 . Versiyaga koʻra, u Geraklning Elidaga yurishida vafot etgan va Aroaniya (Arkadiya) daryosi boʻyida dafn etilgan Pavsaniy. Opisanie Elladi VIII 15, 6-7 . Kengroq tarqalgan versiyaga koʻra, u Troyan urushidan omon qolgan.

Esxilning „Salaminiya ayollari“, Enniyning „Telamon“ tragediyalarining bosh qahramoni.

Telamon va Ayaks Salamisning homiylari sifatida hurmatga sazovor edi. Miloddan avvalgi 480-yilgi dengiz jangi arafasida yunonlar ibodatda ularni yordamga chaqirishdi.

 Manbalar 

Turkum: qadimgi yunon afsonalari qahramonlari
Turkum:Kalidon ovining ishtirokchilari
Turkum: troyan urushi a'zolari
Turkum: Argonauts
Turkum:Attica Afsonalari
Turkum:Heracle haqida afsonalar
Turkum:Birodarlik