Maymunchechak epidemiyasi (2022)

2022-yil 6-mayda davom etayotgan maymunchechak epidemiyasi tasdiqlandi, u Nigeriyaga (kasallik endemik boʻlgan) sayohat qilgan Britaniya fuqarosidan boshlangan, u 2022-yil 29-aprelda maymunchechak kasalligiga mos keladigan alomatlarni koʻrsatgan. Fuqaro 4-mayda Buyuk Britaniyaga qaytgan.

Maymunchechak – virusli infektsiya boʻlib, u isitma va boshqa oʻziga xos boʻlmagan alomatlar bilan taʼsirlanadi va keyin bir yoki ikki hafta oʻtgach namoyon boʻladi, keyin odatda tozalanguncha bir necha hafta davom etishi mumkin va badanda toshma hosil qiladi. Bolalardagi holatlar ogʻirroq boʻladi.

Birlashgan Qirollikdagi bir qancha maymunchechak holatlarining kelib chiqishi nomaʼlum. Baʼzi kuzatuvchilar may oyining oʻrtalarida London hududida jamoat uzatish sodir boʻlayotganini koʻrishdi. Virusning keyingi dastlabki holatlari Shimoliy-Sharqiy va Janubi-Sharqiy Angliya, Shotlandiya, Uels va Shimoliy Irlandiyada qayd etilgan. 18-maydan boshlab, asosan Yevropada, shuningdek, Shimoliy va Janubiy Amerika, Yaqin Sharq va Avstraliyada koʻpayib borayotgan mamlakatlar va mintaqalarda kasallanish holatlari qayd etildi.

Oʻzbekistonda birorta ham maymunchechak kasalligi qayd etilmagan, SES rahbari oʻrinbosari Nurmat Otabekov xabar qildi. Unga koʻra, Oʻzbekiston aholisining 50 foizi immunitetga ega. Chunki 1980-yilgacha tugʻilganlar kasallikka qarshi emlangan. „Bunday vaziyatda kasallik epidemiya xarakterini olmaydi“, dedi Otabekov 23-mayning 2022-yilidahttps://www.gazeta.uz/ru/2022/05/23/monkeypox/.

 Kasallik 
Maymunchechak – bu baʼzi hayvonlarda, shu jumladan odamlarda paydo boʻlishi mumkin boʻlgan maymunchechak virusi keltirib chiqaradigan yuqumli kasallik. Simptomlar isitma, bosh ogʻrigʻi, mushak ogʻrigʻi, shishgan limfa tugunlari va charchoq hissi bilan boshlanadi. Shundan soʻng pufakchalar va qobiqlar hosil qiluvchi toshma paydo boʻladi. Taʼsir qilishdan boshlab simptomlar paydo boʻlgunga qadar vaqt odatda 7dan 14 kungacha boʻladi. Simptomlarning davomiyligi odatda ikki haftadan toʻrt haftagacha. Kasalliklar, ayniqsa, bolalar, homilador ayollar yoki immuniteti zaif odamlarda ogʻir kechishi mumkin.

Maymunchechak buta goʻshti, hayvonlarning tishlashi yoki tirnalishi, tana suyuqliklari, ifloslangan narsalar yoki kasal odam bilan yaqin aloqada boʻlishi mumkin. Virus odatda ayrim kemiruvchilar orasida tarqaladi. Tashxisni virusning DNKsi uchun lezyonni tekshirish orqali tasdiqlash mumkin. Kasallik suvchechakka oʻxshab koʻrinishi mumkin.

Chechakka qarshi emlash 85% samaradorlik bilan infektsiyani oldini oladi. 2019-yilda Amerika Qoʻshma Shtatlarida kattalar uchun Jynneos maymunchechak vaksinasi tasdiqlangan. Davolashning hozirgi standarti tekovirimat boʻlib, virusga qarshi vosita boʻlib, u chechak va maymunchechak kabi ortopoksvirus infektsiyalarini davolash uchun moʻljallangan. Yevropa Ittifoqi va  Qoʻshma Shtatlarda maymunchechakni davolash uchun tasdiqlangan. Sidofovir yoki brincidofovir ham foydali boʻlishi mumkin. Kongo Basseynida (Markaziy Afrikada) maymunchechak kasalligi davolanmasa, oʻlim xavfi 10% dan 11% gacha boʻlishi mumkin.

 Mamlakatlarda qayd qilingan hodisalar 

+ Davlatlarda qayd qilingan maymunchechak kasalligi hodisalariMamlakatQayd qilinganlarShubha qilinganlarJamiMaʼlumotning yangilashiBirinchi qayd qilingani909026 May 20226 May 2022848426 May 202218 May 2022585826 May 202218 May 20222653126 May 202219 May 2022Phil Tsekouras Toronto investigating first suspected case of monkeypox  21 May 2022 www.cp24.com, accessed 23 May 20221221426 May 202219 May 2022121225 May 202220 May 2022101025 May 202220 May 2022101026 May 202218 May 20227725 May 202220 May 202261725 May 202219 May 2022<5526 May 202224 May 20223326 May 202221 May 20222220 May 202220 May 20222225 May 202223 May 20222225 May 202224 May 20222225 May 202219 May 20221126 May 202226 May 20221122 May 202222 May 20221127 May 202227 May 20221122 May 202221 May 20221124 May 202224 May 20221126 May 20221126 May 20221126 May 2022Jami33612348

 Manbalar 

Turkum:Epidemiya