Abitibi (daryo)

Abitibi (,  ) — Kanadaning Ontario provinsiyasining shimoli-sharqida joylashgan bo'lib, Abitibi ko'lidan shimoliy-g'arbga oqib, Moose daryosiga qo'shilib, Jeyms ko'rfaziga quyiladi. Bu daryo 540 kilometr (340 mil) uzunlikda bo'lib, 265 metr (869 fut) pastga tushadi. Ontario provinsiyasidagi uzunligi bo'yicha to'qqizinchi o'rinda turadi. Oldida Ottava daryosi (1,271 km), Sent-Lourens daryosi (1,197 km), Severn daryosi (982 km), Albany daryosi (982 km), Vinnipeg daryosi (813 km), Attawapiskat daryosi (748 km), Ingliz daryosi (615 km) va Moose daryosi (547 km) joylashgan.

Abitibi — algonkin tilidagi "abitah" va "nipi" so'zlaridan kelib chiqib, "yarim yo'ldagi suv" degan ma'noni anglatadi. Avval fransuzlar tomonidan ko'l yaqinida yashovchi Algonkin hindulari guruhini belgilash uchun ishlatilgan, bu nom ularning Hudson ko'rfazi va Ottava daryosidagi savdo postlari o'rtasidagi joylashuviga ishora qiladi.

Daryo Gudzson's Bay kompaniyasi uchun muhim mo'yna savdo yo'li bo'lgan. Ilgari, Iroquois Falls shahrida joylashgan pulpa va qog'oz sanoati bu o'rmonli hududda muhim sanoat edi. Hudud, shuningdek, turizm va oltin qazib olishni qo'llab-quvvatlaydi.

Abitibi Kanyon Generatsiya stansiyasi daryoda, Abitibi Kanyonda joylashgan. Bu zavodni qurish uchun daryoni o'rganish tajribasi folk qo'shiqchi Wade Hemsworthning "The Black Fly Song" qo'shig'iga ilhom bergan.

 Geografiyasi 
Daryo yo'lining tavsifi (oqim tartibida):

 Abitibi ko'lidan boshlanadi ()
 Eng janubiy nuqta ()
 Ansonville, Ontario ()
 Iroquois sharsharasi, Ontario ()
 Shimoliy Ontario temir yo'li kesishgan joy ()
 Uzoq Sault Rapids gidroelektr zavodi ()
 Black River bilan qo'shilish joyi ()
 Frederick House River bilan qo'shilish joyi ()
 Orol sharsharalari stansiyasi, Ontario ()
 Orol sharsharalari, Ontario ()
 Abitibi kanyoni generatsiya Stansiyasi, Fraserdale yaqinida, Ontario ()
 Otter Rapids Generatsiya Stansiyasi ()
 Coral Rapids, Ontario ()
 Eng g'arbiy nuqta ()
 Kichik Abitibi daryosi bilan qo'shilish joyi ()
 Mus daryosi bilan qo'shiladi ()
 Jeyms ko'rfaziga Mus daryosi qismi sifatida kiradi ()

 Nomi 
Uning nomi (toʻgʻridan-toʻgʻri — „Yarim yoʻldagi suv“ : abitah — oʻrta, nipi — suv degan maʼnoni anglatadi) fransuz koʻchmanchilari tomonidan amerindliklar tillardan oʻzlashtirilib, dastlab Gudzon koʻrfazi, Ottava daryosi va faktoriyalar orasida bir nom ostida yashovchi [[Algonkinlar|algonkin-hindulari]ning qabilasiga tegishli boʻlgan{{Книга|автор=Hamilton W.|заглавие=Canadian Place Names|ссылка=|ответственный=|место=|издательство=Macmillan of Canada|год=1978|страниц=|страницы=132|isbn=0-7715-9754-1}.

 Iqtisodiy ahamiyati 
Gudzon kompaniyasining pushnin koʻrfazidan oʻtmishda muhim savdo yoʻli mavjud boʻlib, u Irokuo-Folz shaharchasiga moʻljallangan yogʻochni qayta ishlash sanoati uchun muhim ahamiyat kasb etgan.

Daryoda 1930-yillarda qurilgan Abitibi stansiyasi gidroelektrostansiyasi joylashgan. Mazkur mintaqada turizm va oltin qazib olish sanoati keng rivojlangan.

 Madaniyatda 
Ushbu hududda gidroelektrostantsiya qurilishi boʻyicha olib borilgan geodeziya ishlari Kanada xalq musiqasining eng mashhur namunalaridan biri. Ueyd Xemsvortning qoʻshigi syujetiga mavzu sifatida xizmat qildi.

 Irmoqlari 

 Kichik Albitibi ko'li
 Frederik uyi daryosi
 Qora daryo

 Manbalar 

Turkum:Kanadadagi daryolar