Himeros

Gimeros, shuningdek Himeros, Ximer, Himerot (, „shirin dard, jozibadorlik, sevgi, ehtiros“) — Eroslardan qadimgi yunon sevgi xudolaridan biridir; ehtirosli istakning, ehtirosli sevgiSm. Лукиан. Razgovori bogov 20, 15; Nonn. Deyaniya Dionisa VIII 404; XXXIV 33. homiysi (shaxslanishi). Baʼzan Eros bilan bir xudo, baʼzan esa — Eros va Potosning ukasi sifatida qabul qilinadi. Eros bilan birga u Afroditaning mulozimlarining aʼzosi edi.

Qadimgi yunon sheʼriyatida sevgi istagini bildirish uchun anʼanaviy ravishda uchta oʻxshash maʼnoli soʻz ishlatilgan: ,  va . Aflotunning „Kratila“ (miloddan avvalgi 4-asr) dialoglaridan birida bu tushunchalar oʻrtasidagi farqlar tushuntiriladi:  — bu maʼlum mavjud shaxsga nisbatan emas, balki biror joyda joylashgan yetishmayotgan obyektiga boʻlgan muhabbat istagi; ,  dan farqli oʻlaroq, bu yerda va hozirda boʻlgan istak obyektiga boʻlgan muhabbat, bu ruhni egallaydigan va ehtirosga tashna boʻlgan boʻronli ishq oqimidir; , aksincha, „tashqaridan“ paydo boʻlgan, „koʻz orqali kiradigan“ sevgi sifatida namoyon boʻladi va  va  dan farqli oʻlaroq, „ichki sevgi oqimi“ ning bir qismi emas. Himeros — amalga oshishiga yaqin boʻlgan istakning timsolidir; bu istak ham shirin, ham juda ogʻriqli boʻlishi mumkin. Yurak va koʻkrakni siqadi, nafas olishni qiyinlashtiradi, koʻr va kar qiladi; Shu maʼnoda Himeros Erosga qaraganda Potosga (ehtirosli javobsiz sevgi timsoli) yaqinroqdir.

Himerosga sigʻinishmagan, uni Afroditaning hamrohi sifatida hurmat qilishardiГесиод. Teogoniya 202 (baʼzida u uning oʻgʻli deb ham tilga olinadi). Uning turar joyi Muzalar yonida joylashgan deya faraz qilinganГесиод. Teogoniya 64. Qadimgi kulolchilik buyumlarida Himeros Olympda tasvirlangan boʻlib, u Muza va Xaritlar qurshovida tasvirlangan.

Platon Himerosni Ganimed bilan solishtiradiSm. Платон. Fedr 255s.

Himeros, Potos singari, koʻpincha goʻzallik va sevgi maʼbudasi Afroditaning hamrohi sifatida tasvirlangan: masalan, miloddan avvalgi 5-asrga oid gidriya (sopol idish)da Afroditaning yon tomonlarida Himeros va Potos yosh yigitlar sifatida tasvirlangan. eramizning VI asriga oid medalyonda Afrodita qanotsiz bolalarga oʻxshab tasvirlangan Himeros va Potosni qoʻllarida ushlab turibdi. Qadimgi yunon yozuvchisi va geograf Pavsaniy oʻzining „ Ellada tasviri“ asarida (eramizning 2-asri) Megarada Afrodita ibodatxonasida Skopas ishlagan (miloddan avvalgi IV asrda yashagan) uchta sevgi xudolarining haykallari borligi haqida xabar beradi: bular Eros., Himeros va Potos. Pavsaniy shunday yozadi: „Ularning vazifalari boshqacha, … nomlari ham har xil“.

Amur guruhii Eros asteroididagi Himeros krateri (433) Himeros sharafiga nomlangan.

 Manbalar 

Turkum:Mifologik qahramonlar