Kompleks III

Kompleks III, Sitoxrom-bc1-kompleks yoki Ubixinol-Sitoxrom c-oksireduktazasi -  mitoxondriyaning elektron transport zanjirining  multioqsil kompleksi va mitoxondriyaning elektro-kimyoviy potentsialini yaratuvchi eng muhim biokimyoviy generatori. Bu multioqsil kompleksning oqsillari mitoxondrial (sitoxrom b) va yadroviy genom tomonidan sintezlanadi.

Sitoxrom-bc1-kompleksi har bir xayvon, oʼsimlik va aerob eukariotlarning mitoxondriyalarida mavjud hamda koʼp eubakteriyalarning ichki membranasida ham uchraydi.

 Kimyoviy reaksiya 


Sitoxrom-bc1-kompleksi qaytarilgan ubixinon Q ni oksidlab, sitoxrom c ni qaytaradi:

QH2 + 2 sitoxrom с+3 + 2Н+ichkari →Q + 2 sitoxrom с+2 + 4H+tashqari

Komleksda boʼlib oʼtayotgan elektron transporti mitoxondryaning matriksidan (ichkari) membrana aro boshliqga (tashqari) proton tashish va elektro-kimyoviy gradientini hosil qilish bilan bogʼliq. Ubixinondan sitoxromgacha oʼtayotgan xar ikki elektronga mos ravishda matriksdan ikkita proton olinadi va membranalar aro boshliqga toʼrta proton ajratilinadi. Qaytarilgan sitoxrom c membrana boʼylab xarakatlanib kompleks IV ga birta elektron tashiydi.

 Q-sikl 

Kompleks III ikkita sitoxrom yadrolaridan tashkil topgan (sitoxrom b va sitoxrom c1). Ular orasida Q-sikl deb nomlanadigan jarayon boʼlib oʼtadi. Q-siklni ilk bora Piter Mitchel 1976 yilda kashf etgan.

Q-siklning asosiy vazifasi - bu kompleks III ga kelayotgan qaytarilgan ubixinon Q ning birta elektronini Qtashqari saytida temir-oltingugurt komplekslari orqali sitoxrom c ga tashib berib, qaytarikgan ubixinon Q ning ikkinchi elektronini Qichkari saytiga kelgan oksidlangan ubixinonga tashib uni qaytarishdir.

 Yana qarang 

 Mitoxondriyaning elektron transport zanjiri
 Kompleks I
 Sitoxrom c

 Adabiyotlar 

 Aльбертс Б. и др. Молекулярная биология клетки в 3 томах. Т1. 2015
 Носов М.А. Физиология растений - курс лекций - лекция 1 - 2016