Ozurgeti

Ozurgeti () — Gruziyada joylashgan Guriya viloyati poytaxti. Ilgari ushbu shahar Macharadze yoki Makharadze (Filipp Makharadze sharafiga) deb nomlangan.

 Tarixi 
Ozurgeti oʻrta asrlarning oxirlarida tashkil topgan va birinchi marta 1578-yilda Yangi Gruziya xronikalarida (ახალი ქართლის ცხოვრობა, akhali qartlis tskhovroba) tilga olingan.ქართლის ცხოვრება, წიგნი II (Kartuli Tskhovreba, Book II) — Tbilisi, 1959 (in Georgian) Koʻp oʻtmay, u Guriya knyazligi hukmdorlarining qarorgohi hamda savdosi uchun muhim markaz boʻlib xizmat qilgan. Shuningdek, ushbu shahar ostidan 270 ta kumush tangadan iborat gʻazna — „Ozurgeti gʻaznasi“ topilgan.

1846-yil 14-dekabrda Ozurgeti shahar sifatida belgilandi.Mr. Zardialishvili, "საქ. სსრ ეკონომიკური დარაიონება (The Economic Zoning of the Georgian SSR), p. 46 (Tbilisi, 1970) (in Georgian). Oʻsha paytda 300 nafardan sal oshiq aholi istiqomat qilar edi, ammo shaharning ahamiyati oshgani sayin aholi soni ortib bordi: 1865-yilga kelib, shahar aholisi qariyb 700 kishidan oshdi. Ushbu shahar Rossiya-Turkiya urushi (1877-78) uchun strategik joy boʻlib ham xizmat qildi. Ozirgeti 1891-yilda qonuniy bosmaxonaga ega boʻlgan Gruziyadagi toʻrtinchi shahar edi. 1923-yil 26-dekabrda Ozurgetida butun mamlakat bilan bogʻlaydigan temir yoʻl liniyasi tashkil etildi. Shahar nomi 1934-yil 9-iyulda gruziyalik bolshevik Filipp Maxaradze sharafiga „Maxaradze“ deb oʻzgartirildi. 1989-yil 15-mayda esa yana asl nomiga qaytarildi.

 Demografiyasi 
2014-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, shaharda 14 785 kishi istiqomat qiladi. 2010-yilda aholining soni 20 636 kishini tashkil etgan. Shahar aholisining 94,5 % etnik gruzin, 3,8 % arman va 0,8 % ruslardan tashkil topgan.georgia-ethnic-2014 Rasmiy statistik maʼlumotlarga koʻra, aholining 10 % qashshoq tarzda yashaydi va ishsizlik darajasi 15 % ni tashkil etadi.

 Geografiyasi 
Ozurgeti shahri dengiz sathidan 200 metr (656 fut) balandlikda joylashgan. Shaharning katta qismi Bjuji va Natanebi daryolari oʻrtasida joylashgan. Natanebi — Ozurgetidagi yer osti daryosi, uning ustiga shaharning koʻp qismi qurilgan, Bjuji esa yer usti boʻylab oqadi. Shaharni shimol va janubda tepaliklar oʻrab turadi.

Shaharning aksariyat jamoat binolari, jumladan munitsipal binolar, kinoteatr, teatr, muzeylar va istorahat bogʻlari oʻrta terasta joylashgan.

 Iqlimi 
Shahar nam subtropik iqlimga ega va yil davomida yogʻingarchilik miqdori sezilarli darajada. Yanvar eng sovuq oy, avgust esa eng issiq oy hisoblanadi. Qor kamdan-kam uchraydi hamda asosan yanvar, fevral va mart oylarining boshlarida uchraydi.

 Ahamiyatli kishilar 
 Siko Dolidze — film rejissor hamda ssenariychi
 Viktor Dolidze — gruziyalik bastakor
 Grigol Tkabladze — aktyot
 Giorgi Kekelidze — shoir
 Simon Gugunava — shoir
 Niko Mari — tarixchi va etnograf
 Ekvtime Takaishvili — tarixchi va etnograf
 Konstantin Leselidze — Ikkinchi jahon urushi paytida Qizil armiya kommandori
 Porfile Chanchibadze — Qizil armiya generali
 Manuchar Kvirkvelia — Grek-roman kurashi boʻyicha Olimpiya oltin medal gʻolibi
 Vakhtang Blagidze — Grek-roman kurashi boʻyicha Olimpiya oltin medal gʻolibi

 Manbalar 

 Bibliografiya 
 :en:Georgian Soviet Encyclopedia, Vol. 6, p. 517 (1983)

Turkum:Gruziya shaharlari