Qarshi tumani

Qarshi tumani — Oʻzbekiston Respublikasining Qashqadaryo viloyatidagi tuman, 1931-yil 1-oktabrda tashkil etilgan. Shimoldan Koson, shimoli-sharqdan Chiroqchi, sharqdan Qamashi, Gʻuzor, janubdan Nishon, gʻarbdan Kasbi tumanlari bilan chegaradosh. Maydoni 0,9 ming km. Aholisi 259,4 ming kishi (2022). Tumanda 1 shahar (Beshkent), 16 ta qishloq fuqarolari yigʻini (Bogʻobod, Dasht, Hilol, Kat, Kojar, Nuqrobod, Paxtakor, Poshton, Qoratepa, Qovchin, Talliqoʻrgʻon, Taxtapul, Xonobod, Yertepa, Charogʻil, Choʻliboʻston) bor. Markazi — Beshkent shahri.

 Tabiati 
Tuman hududi Qashqadaryoning eng quyi oqimidagi tekislikda joylashgan (eng baland joyi 387 m). Oʻrqir joylar (Mullaquvvat qirlari, balandligi 424 m, Qoʻngʻirtogʻ, balandligi 571 m), botiqlar (Charogʻil botigʻi) va shoʻrxoklar bor. Tuman hududi orqali Qashqadaryo va uning irmoqlari, Fayziobod, Patron—Beshkent va boshqalar kanallar oqib oʻtadi. Gazneft, qoʻngʻirtosh, shagʻal qazib olinadigan konlar bor. Iqlimi kontinental. Qishi iliq. Yanvarning oʻrtacha harorati 0°, 2°. Baʼzan, —22°, —27° gacha sovuq boʻlishi mumkin. Yozi issiq. Iyulning oʻrtacha harorati 28,8°, eng yuqori harorat 47°. temperatura 5° dan yuqori boʻlgan kunlar soni 284 —298 kunni tashkil etadi. Yillik yogʻin 190 – 220 mm. Tuproqlari unumdor boʻz tuproqlardan iborat. Daryo vodiysida oʻtloq, allyuvial, Charogʻil botigʻida shoʻrxok tuproqlar tarqalgan. Yovvoyi oʻsimliklardan shoʻra, shuvoq, yantoq, oqquray, kovrak, qargʻaoyoq, qamish, shoʻrajriq, yulgʻun va boshqalar oʻsadi. Yovvoyi hayvonlardan boʻri, tulki, chiyaboʻri, qoʻshoyoq, jayra, yumronqoziq, echket; mar, qum boʻgʻma iloni uchraydi."" OʻzME. Q-harfi  Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil
 Aholisi 
Aholisi, asosan, oʻzbeklar (97,3%), shuningdek, tojik, qozoq, rus, qirgʻiz, turkman va boshqalar millat vakillari ham yashaydi. Aholining oʻrtacha zichligi 1 kmga 288,2 kishi. Shahar aholisi 94,1 ming kishi, qishloq aholisi 165,3 ming kishi (2022).

 Mahallalar 
Qarshi tumani 57 ta mahalla fuqarolar yigʻinidan tashkil topgan.

  MFY joylashgan hudud  Mahalla nomi  MFY raisi  1  Beshkent shahri  Bunyodkor MFY  Aʼzam Joʻrayev 2  Beshkent shahri  Navbahor MFY  Murodulla Xasanov 3  Beshkent shahri  Navoiy MFY  Ibrahim Eshmatov 4  Beshkent shahri  Navroʻz MFY  Jasur Botirov 5  Beshkent shahri  Ravot MFY  Odil Turdiyev 6  Bogʻobod hududi  Bogʻobod MFY  Izzatillo Eshonqulov 7  Bogʻobod hududi  Chaman MFY  Ixtiyor Maxkamov 8  Dasht hududi  Dasht MFY  Alisher Ubaydullayev 9  Dasht hududi  Istiqlol MFY  Tulqin Toirov 10  Dasht hududi  Jumabozor MFY  Toir Karimov 11  Dasht hududi  Taraqqiyot MFY  Ergash Xudayqulov 12  Dasht hududi  Xonyon MFY  Faxriddin Aynazarov 13  Hilol hududi  Hilol MFY  Toʻlqin Xidirov 14  Hilol hududi  Kerayit MFY  Orif Yamgirov 15  Kat hududi  Kat MFY  Meyli Tursunov 16  Kat hududi  Paxtazor MFY  Ashrab Sodiqov 17  Kat hududi  Taxtapul MFY  Sirojiddin Nomozov 18  Kojar hududi  Kojar MFY  Oybek Poyonov 19  Kojar hududi  Lagandi MFY  Xamza Xudoyberdiyev 20  Kojar hududi  Qoraquchchi MFY  Farid Qarshiyev 21  Nuqrobod hududi  Mevazor MFY  Abror Gulov 22  Nuqrobod hududi  Nuqrobod MFY  Xurshid Raximov 23  Nuqrobod hududi  Oʻzbekiston mustaqilligi MFY  Zokir Avazov 24  Paxtakor hududi  Bodomzor MFY  Ismat Axatov 25  Paxtakor hududi  Kaxlak MFY  Baxrijon Oʻrinov 26  Paxtakor hududi  Paxtakor MFY  Muxiddin Mirzayev 27  Paxtakor hududi  Potron MFY  Laziz Mirzayev 28  Paxtakor hududi  Quyi Beshkent MFY  Adham Shodmonov 29  Paxtakor hududi  Xitoykenti MFY  Baxrom Axmedov 30  Poshton hududi  Poshton MFY  Burxon Shoyxoʻjayev 31  Qoratepa hududi  Fayzobod MFY  Laziz Nazarov 32  Qoratepa hududi  Mangʻit MFY  Zayniddin Choriyev 33  Qoratepa hududi  Mustaqillik MFY  Orifjon Xolmurotov 34  Qoratepa hududi  Qoratepa MFY  Doniyor Abroxmatov 35  Qoratepa hududi  Saroy MFY  Ismoil Aminov 36  Qovchin hududi  Omontepa MFY  Azamat Usmonov 37  Qovchin hududi  Qovchin MFY  Bobirjon Choʻliyev 38  Qovchin hududi  Yangi hayot MFY  Neʼmat Odilov 39  Qovchin hududi  Shirkent MFY  Joʻra Murodov 40  Xonobod hududi  Parvoz MFY  Jaloliddin Daminov 41  Xonobod hududi  Xonobod MFY  Dilrabo Mustafoyeva 42  Xonobod hududi  Yangi Bogʻobod MFY  Maxbuba Safarova 43  Xonobod hududi  Yangi Xonobod MFY  Bayramali Zevarov 44  Yertepa hududi  Batosh MFY  Payon Tursunov 45  Yertepa hududi  Guliston MFY  Oybek Narziyev 46  Yertepa hududi  Gulshan MFY  Gulnora Qultayeva 47  Yertepa hududi  Kuchkak MFY  Kamol Umarov 48  Yertepa hududi  Mirmiron MFY  Oybek Jumayev 49  Yertepa hududi  Tinchlik MFY  Bahodir Qorayev 50 Yertepa hududi  Yangi Batosh MFY  Akbar Xidirov 51 Yertepa hududi  Yertepa MFY  Bibisora Begnayeva 52 Yertepa hududi  Gʻubdin MFY  Turgʻun Aliqulov 53 Yertepa hududi  Shoyxoʻja MFY  Axror Saxatov 54 Charogʻil hududi  Charogʻil QFY  Akmal Qiyomov 55 Choʻliboʻston hududi  Choʻliboʻston QFY  Elbek Niyozov 56 Shodlik hududi  Talliqoʻrgʻon MFY  Asror Qurbonov 57 Shodlik hududi  Shodlik MFY  Farrux Bormurodov

 Iqtisodiyoti 
Tuman Qarshi shahri atrofida joylashganligi uchun paxtachilik bilan birga gʻallachilik, sabzavot va polizchilik, bogʻdorchilik, chorvachilikka ixtisoslashgan. Pillachilik bilan ham shugʻullaniladi. Tumanda Qarshi shahri attorlik va toʻquvchilik fabrikasining gilam toʻqish sexi, MTP, avtokorxona, qurilish tashkilotlari, kimyoviy mahsulotlar ishlab chiqarish korxonalari, paxta tozalash, gʻisht zavodlari, bozorlar, savdo, madaniy va maishiy xizmat koʻrsatish shoxobchalari bor. Kichik, oʻrta biznes va yirik korxonalar, mikrofirmalar faoliyat koʻrsatadi. 5 qoʻshma korxona ishlab turibdi.

Qarshi tumanida dehqon, fermer xoʻjaliklari faoliyat koʻrsatadi. 16,5 ming ga yerga paxta, 15,2 ming ga yerga don, shuningdek, kartoshka, sabzavot va poliz, ozuqa ekinlari ham ekiladi. Tutzor, tokzor, mevazorlar bor. Koʻpyillik daraxtzorlar, koʻchatzorLar, ihota daraxtzorlar, yaylovlar mavjud. Tumandagi jamoa va shaxsiy xoʻjaliklarida 50,5 ming qoramol, 82 ming qoʻy va echki, 53,5 ming parranda, 435 yilqi boqiladi.

Beshkent — Qarshi yoʻnalishida avtobus va marshrutli taksilar qatnaydi.

 Ijtimoiy soha 
60 umumiy taʼlim maktabi (43 mingdan ziyod oʻquvchi), litsey, bolalar musiqa maktabi, 3 kasb-hunar kolleji (1,6 ming oʻquvchi), 36 kutubxona (290 ming nusxa asar), 3 madaniyat uyi, 13 klub muassasasi faoliyat koʻrsatadi. Madaniyat va istirohat bogʻi, ashula va raqs ansambllari mavjud. Stadion, tennis korti va boshqalar sport inshootlari bor. Beshkent shahrining Mustaqillik maydonida „Humo qushi“ monumenti oʻrnatilgan. Tuman markaziy kasalxonasi (315 oʻrin), tugʻruqxona, 3 poliklinika, 14 qishloq vrachlik punkti, qishloq uchastka kasalxonasi, 9 qishloq vrachlik ambulatoriyasi, 36 feldsherakusherlik punktida 216 vrach, 1456 oʻrta tibbiy xodim aholiga xizmat koʻrsatadi. Qarshi tumanida tarixiy va meʼmoriy yodgorliklardan Hazrati Sulton maqbarasi (12—16-asrlar), Toshmasjid (16—18-asrlar), Xalfa Eshon masjidi (16—17-asrlar), Chorgumbaz masjidi (16— 17-asrlar) va boshqalar saqlangan. 1991-yildan „Naxshab“ gazetasi nashr etiladi (adadi 600 nusxa).

 Moddiy madaniy meros obyektlari 
Qarshi tumanida 128 ta obyekt Oʻzbekiston Respublikasining Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan.

 Arxeologiya yodgorliklari 
Tumanda jami 105 ta arxeologiya yodgorligi davlat muhofazasiga olingan.
  Obyekt toʻliq nomi  Obyekt davri  Obyekt manzili  Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq  1  Otchopartepa  I—VIII asrlar  Qovchin MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 2  Avliyotepa I—XII asrlar  Qovchin MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 3  Dehqontepa  VI—VII asrlar  Qovchin MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 4  Nomsiztepa  VII—XII asrlar  Qovchin MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 5  Qumtepa  V—VIII asrlar  Qovchin MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 6  Yapaloqtepa  V—VIII asrlar  Qovchin MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 7  Omontepa  IV—XI asrlar  Qovchin MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 8  Nomsiztepa  V—VIII asrlar  Qovchin MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 9  Doʻngtepa  V—VIII asrlar  Qovchin MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 10  Shirkenttepa  XVIII—XIX asrlar  Shirkent MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 11  Gumbaz Buxortepa  V—XII asrlar  Shirkent MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 12  Bogʻottepa  I—XIII asrlar  Shirkent MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 13  Xoʻjai Gulistontepa  I—XV asrlar  Kojor MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 14  Qiztepa  V—VIII asrlar  Kojor MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 15  Qoʻrgʻontepa  I—XIII asrlar  Kojor MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 16  Qatagʻontepa Mil. avv. II—I asrlar  Kojor MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 17  Kichkinatepa  VI—VIII asrlar  Kojor MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 18  Avliyotepa  V—VIII asrlar  Kojor MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 19  Mozortepa  III—V asrlar  Lagandi MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 20  Qorongʻitepa  V—VII asrlar  Lagandi MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 21  Hasantepa  V—VI asrlar  Lagandi MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 22  Poshtontepa  V—XII asrlar  Poshton MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 23  Juma bozortepa  V—VII asrlar  Poshton MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 24  Nomsiztepa  V—VII asrlar  Poshton MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 25  Nomsiztepa  V—VI asrlar  Poshton MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 26  Yangi mozortepa  V—IX asrlar  Poshton MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 27  Nomsiztepa  IX—XII asrlar  Poshton MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 28  Nomsiztepa  II—IV asrlar  Poshton MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 29  Qoʻshshatepa  IV—VI asrlar  Poshton MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 30  Qoʻshshatepa-I  VI—VII asrlar  Poshton MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 31  Nomsiztepa  Mill. avv. II—I asrlar  Poshton MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 32  Nomsiztepa  VI—IX asrlar  Poshton MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 33  Chashmatepa  I—XII asrlar  Poshton MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 34  Nomsiztepa  V—XII asrlar  Poshton MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 35  Jartepa  VII—VIII asrlar  Poshton MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 36  Nomsiztepa  VIII—XII asrlar  Poshton MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 37  Chaydaritepa  V—XIII asrlar  Rovot MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 38  Navotepa  IX—XII asrlar  Batosh MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 39  Nomsiztepa  III—V asrlar  Batosh MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 40  Qamishtepa  V—VIII asrlar  Talliqoʻrgʻon MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 41  Qalqontepa  III—VIII asrlar  Talliqoʻrgʻon MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 42  Marvar otatepa  V—XII asrlar  Talliqoʻrgʻon MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 43  Shogʻuntepa  IV—VIII asrlar  Talliqoʻrgʻon MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 44  Imom otatepa  V—VIII asrlar  Talliqoʻrgʻon MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 45  Qambartepa  VII—VIII asrlar  Talliqoʻrgʻon MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 46  Teshiktepa  VIII—IX asrlar  Talliqoʻrgʻon MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 47  Sarbontepa  Mill. avv. II—I asrlar  Talliqoʻrgʻon MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 48  Nomsiztepa  V—X asrlar  Talliqoʻrgʻon MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 49  Yotiqtepa  IV—VII asrlar  Talliqoʻrgʻon MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 50  Shoʻrtepa  IV—XII asrlar  Talliqoʻrgʻon MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 51  Shaytontepa  VIII—IX asrlar  Talliqoʻrgʻon MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 52  Oq mangʻittepa  V—VI asrlar  Talliqoʻrgʻon MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 53  Nalimbektepa  XI—XIII asrlar  Talliqoʻrgʻon MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 54  Nomsiztepa  IX—XII asrlar  Talliqoʻrgʻon MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 55  Eshaktepa  IV—VIII asrlar  Talliqoʻrgʻon MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 56  Mozortepa  V—VI asrlar  Talliqoʻrgʻon MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 57  Nomsiztepa  VII—VIII asrlar  Talliqoʻrgʻon MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 58  Magʻzontepa  I—XIV asrlar  Kaxlat MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 59  Shayittepa  I—XIV asrlar  Nuqrobod MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 60  Nomsiztepa  V—VIII asrlar  Nuqrobod MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 61  Kullitepa  VIII—IX asrlar  Koʻchkak MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 62  Eshoni Saidxontepa  VI—XII asrlar  Koʻchkak MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 63  Bozintepa  VII—VIII asrlar  Koʻchkak MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 64  Shulluktepa-I  III—XIX asrlar  Koʻchkak MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 65  Shulluktepa-II  VIII—XII asrlar  Koʻchkak MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 66  Zogʻzatepa  V—VIII asrlar  Zogʻza MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 67  Amirtepa  VI—X asrlar  Arabxona MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 68  Oltiboy bobotepa  VII—XII asrlar  Arabxona MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 69  Nomsiztepa  VII—XII asrlar  Lagʻmon MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 70  Nomsiztepa  V—VIII asrlar  Tol MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 71  Nomsiztepa  VIII—XII asrlar  Lagʻmon MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 72  Qozikenttepa  V—VIII asrlar  Qozikent MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 73  Mozortepa  VII—VIII asrlar  Lagʻmon MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 74  Asadtepa  VIII—IX asrlar  Gʻubdin MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 75  Shayittepa  Mil. avv. II—I asrlar  Gʻubdin MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 76  Nomsiztepa  V—X asrlar  Gʻubdin MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 77  Tolisoltepa  IV—VII asrlar  Batosh MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 78  Nomozgartepa  IV—XII asrlar  Batosh MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 79  Qoʻrgʻontepa  V—XII asrlar  Batosh MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 80  Lagʻmontepa  III—V asrlar  Koʻchkak MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 81  Otchopartepa  I—VIII asrlar  Koʻchkak MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 82  Nomsiztepa  IX—XII asrlar  Koʻchkak MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 83  Chilyontepa  V—XII asrlar  Koʻchkak MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 84  Chilyontepa-I  V—XII asrlar  Koʻchkak MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 85  Polvontepa  V—VI asrlar  Koʻchkak MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 86  Shoʻrtepa-I  V—XII asrlar  Koʻchkak MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 87  Shoʻrtepa  IX—IV asrlar  Koʻchkak MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 88  Nomsiztepa  IX—IV asrlar  Koʻchkak MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 89  Nomsiztepa  V—VIII asrlar  Koʻchkak MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 90  Yoʻqolgantepa  VIII—IX asrlar  Qozikent MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 91  Hiloltepa  VII—XII asrlar  Hilol MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 92  Kerayttepa  VII—XIII asrlar  Hilol MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 93  Goʻrtepa  IV—XII asrlar  Beglar MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 94  Chamantepa  IV—VI asrlar  Chovqay MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 95  Nomsiztepa  VIII—XII asrlar  Chovqay MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 96  Nomsiztepa  XI—XVI asrlar  Chovqay MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 97  Nomsiztepa  IX—XII asrlar  Pistakent MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 98  Toʻqmangʻittepa  III—V asrlar  Toʻqmangʻit MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 99  Uzunnovatepa  V—VIII asrlar  Uzunnova MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 100  Pargʻoʻzatepa  III—VIII asrlar  Pargʻoʻza MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 101  Qoshiqtepa  VI—XII asrlar  Batosh MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 102  Qiztepa  II—XII asrlar  Batosh MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 103  Fotimatepa  VII—VIII asrlar  Xonobod MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 104  Zuhrotepa  VII—VIII asrlar  Xonobod MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 105  Kukanzatepa  XVI—XVII asrlar  Parmiton MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida

 Arxitektura yodgorliklari  
Tumanda jami 15 ta arxitektura yodgorligi davlat muhofazasiga olingan.
  Obyekt toʻliq nomi  Obyekt davri  Obyekt manzili  Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq  1  Xoʻja Shamsiddin Xolvoniy maqbarasi  XVIII asr  Qovchin MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 2  Burxoniddin masjidi  XVIII asr  Poshton MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 3  Gumbaz masjidi  XV asr  Lagandi MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 4  Qizil masjidi  XIV asr  Kojor MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 5  Kaxlak Chorgumbaz masjidi  XVIII asr  Kaxlat MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 6  Xalifa Eshon masjidi  XV asr  Potron MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 7  Tosh masjidi  XIX asr  Bodomzor MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 8  Juma bozor masjidi  XVIII asr  Koʻchkak MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 9  Toʻrt gumbazli tosh masjidi  XIX asr  Koʻchkak MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 10  Fozilota masjidi  XVIII asr  Guliston MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 11  Hazrati Salmonxon maqbarasi  XIV asr  Uzumzor MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 12  Imom Muhammad Xanifa maqbarasi  XVIII asr  Tinchlik MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 13  Mirmiron masjidi  XIV asr  Batosh MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 14  Xofiz Sheroziy maqbarasi  IX asr  Nuqrobod MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 15  Dasht masjidi  IX asr  Choʻliboʻston MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida

 Monumental sanʼat yodgorliklari  
Tumanda jami 4 ta monumental sanʼat yodgorligi milliy roʻyxatga kiritilgan.
  Obyekt toʻliq nomi  Obyekt davri  Obyekt manzili  Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq  1  Chuli Begimqulov haykali  1974-yil  Dasht MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 2   Ibn Sino haykali  1970-yil  Istiqlol MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 3  Ikkinchi jahon urushi qatnashchilariga oʻrnatilgan yodgorlik  1978-yil  Paxtakor MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 4  Ikkinchi jahon urushi qatnashchilariga oʻrnatilgan yodgorlik  1980-yil  Hilol MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida

 Diqqatga sazovor joylar  
Tumanda jami 4 ta diqqatga sazovor joylar milliy roʻyxatga kiritilgan.
  Obyekt toʻliq nomi  Obyekt davri  Obyekt manzili  Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq  1  Abu Muʼin an-Nasafiy yodgorlik majmuasi   X-XI asrlar  Qovchin MFY  Davlat mulki. Abu Muin Nasafiy majmuasini boshqarish va obodonlashtirish direksiyasi operativ boshqaruv huquqi asosida 2  Yetti tugʻ ota maqbarasi  XIX asr  Potron MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 3  Hazrati Sulton maqbarasi  X asr  Navbahor MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida 4  Shayx Shilvi masjidi  IX asr  Istiqlol MFY  Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida „Vaqf“ xayriya jamoat fondiga tekin foydalanish shartnomasi asosida biriktirilgan

 Manbalar 

Turkum:Oʻzbekiston tumanlari
Turkum:Qashqadaryo viloyati tumanlari