Nayarit

Nayarit – Tinch okeani sohilida joylashgan, Meksikaning gʻarbiy qismidagi shtat. Maydoni – 27,6 ming km². Aholisi – 919,7 ming kishi (2000). Maʼmuriy markazi — Tepik shahri. Gʻarbiy Syerra-Madre tizmalari (balandligi 2300 m) tor sohilboʻyi tekis-ligini Meksika yassitogʻligidan ajratib turadi. Iqlimi yozi sernam, tropik iqlim. Yillik yogʻin 1000 mm. Togʻ oralarida yogʻin miqdori 200–300 mm. Asosiy daryolari: San-Pedro, RioGrande-de-Santyago va boshqa Tekisliklarda doim yashil oʻrmonlar, togʻ etaklarida barg toʻkuvchi, balandroqda igna bargli daraxtlar oʻsadi. Xoʻjaligining asosini qishloq xoʻjaligi tashkil etadi. Asosiy ekinlari: tamaki, yer yongʻoq, shakarqamish, tropik mevalar. Oziq-ovqat, toʻqimachilik, koʻnpoyabzal sanoati rivojlanganOʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil.

 Iqtisodiyoti 

Nayarit asosan qishloq xo‘jaligi bilan mashhur bo‘lgan shtat bo‘lib, turli xil ekinlar yetishtiriladi, jumladan: loviya, jo‘xori, shakarqamish, makkajo‘xori, tamaki, guruch, qalampir, yerfıstığı, qovun, pomidor, kofe, mango, banan va avokado. Bundan tashqari, chorvachilik va baliqchilik ham mintaqaning iqtisodiyotida muhim o‘rin egallaydi. Nayarit yerlarining taxminan 6 foizi yaylov hisoblanadi, eng ko‘p tarqalgan chorva mollari esa sigir, ot, cho‘chqa, echki va qo‘ylardir.

Nayaritning 289 kilometrlik qirg‘oqlari baliq va mollyusklar bilan boy bo‘lib, ularga bass, snapper, akula va ostritsalar kiradi. Hududda faqat baliqchilik sohasida 75 dan ortiq kooperativlar mavjud. Ko‘p miqdordagi oziq-ovqat Nayaritdan Mexiko shahri va Gvadalaxara yaqinidagi yirik shahar hududlariga eksport qilinadi, va ko‘plab qishloq xo‘jaligi ishlarida migrant ishchilar faol qatnashadi. Nayaritda tog‘-kon sanoati mavjud bo‘lsa-da, u asosan metall bo‘lmagan minerallar, masalan, ohaktosh yoki kaolin qazib olish bilan bog‘liq.

1990-yillardan boshlab, Nayarit maxsus Arabica kofesi ishlab chiqaruvchisi sifatida tanildi. Bu kofe o‘zining nozik ta’mi va yuqori zichlikdagi donalari bilan mashhur bo‘lib, Sierra Madre G'arbiy vulqonli tuproqlarida yetishtiriladi. Nayarit kofesi butun dunyoga eksport qilinadi, jumladan Buyuk Britaniya va Avstraliyaga, Grupo Terruño Nayarita fermer kooperativi orqali.

So‘nggi yillarda Nayarit turizm sohasini rivojlantirishga katta e’tibor qaratdi va “Riviera Nayarit”ni xavfsiz va go‘zal turistik manzil sifatida reklama qilmoqda. Mintaqaning mashhur dam olish shaharlari orasida Bucerías, Punta de Mita, La Cruz de Huanacaxtle, San Blas, Santiago Ixcuintla, Sayulita va Tecuala bor . Shunga qaramay, ba’zi mahalliy aholi bu va boshqa shaharlaridagi turizmning tez o‘sishi jamiyatga salbiy ta’sir ko‘rsatishi mumkinligidan xavotirda. Shuningdek, timeshare firibgarliklari, mahalliy Nayarit mafiya bilan bog‘liq holatlar, keng tarqalgan.

 Media 
Nayaritdagi gazeta va nashrlar orasida quyidagilar mavjud:

• El Periódico en que Nayarit Opina Día a Día;

• El Semanario que refleja qué hay en Nayarit;

• Matutino Gráfico;

• Meridiano de Nayarit;

• Realidades.

 Manbalar