Kanada Arktika arxipelagi

Kanada arktika arxipelagi - Shimoliy Muz okeanidagi yirik orollar guruhi, Shimoliy Amerikaning eng shimoliy sohili yaqinida, Kanadaga qarashli. Maydoni - 1,3 mln. km. Yirik orollari: Baffin Yeri, Elsmir, Viktoriya. Materik sayozligida joylashgan. Relyefi, asosan, tekislikdan iborat, sharqiy qis-midagi togʻlarning eng baland joyi 2926 m (Elsmir orolida). Neft, tabiiy gaz, temir, mis rudasi konlari bor. Iqlimi keskin, arktika iqlimi. Yanvarning oʻrtacha temperaturasi —23° dan —35° gacha, iyulniki 7—4°. Mutlaq minimum temperatura —50°. Yillik yogʻin janubi sharqida 400–450 mm, shimolida 100 mm. Koʻp yillik muz-loq yerlar, muzliklar bor. Muzliklar siljib, dengizga uzilib tushib turadi. Oʻsimlik dunyosi arktika sahrosi (shimolda) va mox-lishaynik tundrasidan (janubda) iborat. Orollarda shimol bugʻusi, oq ayiq, qutb tulkisi yashaydi. Yozda qushlar koʻp boʻladi. Aholi, asosan, bugʻuchilik, ovchilik, baliq ovlash bilan shugʻullanadi. Asosiy aholi punktlari: Frobisher-Bey, Keymbrij-Bey, Rezol yutOʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil.

 Manbalar