Valeriy Bryusov

Valeriy Yakovlevich Bryusov [1873.1. (13). 12 Moskva 1924.9.10] – rus yozuvchisi, dramaturg. Moskva universitetini bitirgan (1899). Ilk sheʼrlari Gʻarb sheʼriyati taʼsirida yozilgan (1894—95). „Durdonalar“ (1895), „Bu – men“ (1897), „Uchinchi qorovul“ (1900) toʻplamlari Bryusov ijodi kamolotidan darak beradi. Mazkur asarlarda uning ijodiga xos ilgʻor xususiyatlar – obrazlarning maromiga yetganligi, har bir sheʼr va butun kitobning qatʼiy kompozitsiyaga egaligi, notiqlik sanʼatining kuchliligi sezilib turadi. „Odamovilar“ (1900—01) dostonida oʻsha davr tuzumi keskin tanqid qilinadi. „Shaharlarga va jahonga“ (1903) toʻplamiga kirgan asarlarida ishchi mehnati madh etiladi. Bryusov 20-asr boshlarida rus adabiyotidagi modern va simvolizm oqimi rahnamosi boʻldi. „Gulchambar“ (1906) sheʼriy toʻplami shoirning romantik ruhdagi eng yaxshi asari sanaladi. „Barcha motivlar“ (1909), „Soyalar koʻzgusi“ (1912), „Kamalakning yetti rangi“ (1916) sheʼriy toʻplamlarida rus jamiyatidagi, kishilar ruhiyatidagi oʻzgarishlar tasvirlanadi. „Olov farishta“ (1908), „Zafar mehrobi“ (1913) tarixiy romanlarida zamonaviy voqealarga monand mavzular topa bilgan. „Yer“ dramasida kelajak haqida fikr yuritiladi. „Soʻnggi orzular“ (1920), „Bunday kunlarda“ (1921), „Daqiqa“, „Yiroqyiroqlar“ (1922), „Shoshil“ (1924) sheʼriy toʻplamlarida Bryusov davrga hamnafas shoir sifatida namoyon boʻladi. Bryusov adabiy tanqidchi sifatida ham ijod etgan („Rus sheʼriyatida yangi oqimlar“, 1913; „Sheʼr haqida fan“, 1919; va boshqalar).

 Adabiyotlar 
 OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil
 Manbalar 

 Tashqi havolalar 

 „Janubiy xoch respublikasi“ tarjimasi
 Babette Deutsch va Avrahm Yarmolinskiy tomonidan ingliz tiliga tarjima qilingan 10 sahifalik tanlov, 1921
 5 ta miniatyura sheʼrlarining inglizcha tarjimalari
 Uzunroq sheʼrning inglizcha tarjimalari, „Danse Macabre“ (pastga aylantiring)
 „Ayolga“ inglizcha tarjimasi
 Mark Uilxardt, Alan Parker. „Briusov, Valeriy Yakovlevich“ XX asr jahon sheʼriyatida kim kim, Routledge, 2000, , 47-bet. 
 „Brusov va Armaniston sheʼriyati“

Turkum:Rossiyalik yozuvchilar
Turkum:1873-yilda tugʻilganlar
Turkum:1924-yilda vafot etganlar
Turkum:13-dekabrda tugʻilganlar
Turkum:9-oktyabrda vafot etganlar
Turkum:Sovet yozuvchilari
Turkum:Rossiya imperiyasi yozuvchilari
Turkum:Rossiya Imperiyasida vafot etganlar
Turkum:Rossiya imperiyasida tugʻilganlar