Bulgʻor tili

Bulgʻor tili — qadimgi bulgʻor qabilalarining tili. Bulgʻorlar avval Xun qabilalari ittifoqiga kirgan, slavyan, fin-ugor davlatlari bilan aloqada boʻlgan. 9 — 11 asrlardan saqlangan daraklardagi (14 — 15 asrlar) yozuvlarga, tarixiy ismlar tuzulishiga qaraganda, bulgʻor tili hozirgi chuvash tiliga yaqin boʻlgan. Bu ikkalasi turkiy tilining bulgʻor guruhiga mansub. Bulgʻor guruhidagi tillarning oʻzga turkiy tilidan oʻzgachaligi — „z“ oʻrniga „r“, „sh“, „s“ oʻrniga „l“ harfining foydalanishidir. Bulgʻor tili hozirgi boshqir, tatar tillarining shakllanishiga sabab boʻldi. Koʻchmanchilar bulgʻorlarni 7 — 9 asrlarda hozirgi Rossiyaning janubiga tomon quvganida, ularning bir boʻlagi vengr va slavyanlarning tarkibiga kirgan, shuning natijasida ularning tiliga bulgʻor sozʼlari koʻplab kirgan.

 Bulgʻorcha, tatarcha va chuvashcha soʻzlar jadvali 

Voljskli-bulgʻorcha soʻzlar (r-uslub)Taxminan transliteratsiyaZamonaviy chuvashcha analogZamonaviy tatarcha analogSoʻz maʼnosi هیر хир хĕр кыз qiz اول авл (аул) ывăл ул oʻgʻil آیح айх уйăх ай (айгы) oy جال джал çул ел (джыл) yil تواتو، تواتة туату, туата тăват(ă) дүрт toʻrt آلط، آلطی алты, алт улт(ă) алты olti جتی، جیات джиат, дж-ти, джиете çич(ĕ) җиде etti سکر с-к-р сакăр сигез sakkiz طحر، طحور т-хур, т-х-р тăхăр тугыз toʻqqiz وان ван, уан вун(ă) ун oʻn جیریم، جرم джирим, дж-р-м çирĕм егерме (җегерем) yigirma ووطر вут-р вăтăр утыз oʻttiz جور джур çĕр йөз yuz ﺍﺣﺮﺖ ахират ахрат ахирэт oxirat ﺍﻜ ике икӗ ике ikki ﺩﻨﻴﺎﺮﻦ дэньядан, дуньядан, дуньяран (dunyaran) тӗнчерен дөньядан  dunyodan ﺑﺎﻘﻲ бакый — бакый boqiy
 Manbalar 

 Havolalar  
 Inscriptions and Alphabet of the Proto-Bulgarians, by Peter Dobrev



Turkum:Tillar