Amberg

Amberg Germaniyaning Bavariya yerida joylashgan shahar. Ushbu shahar Maydoni – 50,04 km2. Aholisi – 43755 kishi (2010). Shahar Nyurnbergdan 60 km sharqda, Vils daryosida joylashgan. Amberg va Weidenda oliy texnika maktab bor.

 Geografiyasi 
 Hududi 
Ambergning hududi  kmdir. Dengiz sathidan oʻrtacha  m balandlikda joylashgan.

 Tarixi 
Amberg ilk bora 1034-yilda yilnomalarda „Ammenberg“ (soʻzma-soʻz tarjimasi: hamshira togʻi) nomi bilan tilga olingan. Oʻrta asrlarda Amberg temir va temir rudalarini tashish uchun yuk tashish punkti boʻlgan. Ambergdan temir Vils boʻylab Regensburgga suv yoʻli orqali olib kelingan. Ambergga qaytishda ular tuz olib ketishgan.

1269-yildan Amberg Wittelsbachers taʼsiriga tushib, keyinchalik Yuqori Pfalzning poytaxtiga aylangan. 1296-yilda Amberg shahar maqomiga ega boʻlgan.

1595-yildan 1620-yilgacha shahar anhalt-bernburglik Kristian I ning qarorgohi boʻlgan. 16-avgustda bu yerda Pfalzning boʻlajak saylovchisi Frederik tugʻilgan.

Oʻttiz yillik urush paytida Amberg Bavariyani egallab olgan. Shaharda yashovchi barcha protestantlardan katoliklikni qabul qilish yoki tark etish talab qilingan. Koʻp protestantlar oʻz hayotlarini saqlab qolish uchun qochib, yaqin atrofdagi Nyurnberg va Regensburg shaharlariga joylashganlar.

1810-yilda Regensburg Yuqori Pfalzning poytaxtiga aylangan. 1859-yilda Ambergga temir yoʻl qurilgan.

1972-yil 1-iyulda maʼmuriy islohot oʻtkaziladi, natijada Ammersricht, Guylo, Kamersölden va Reihering shaharlari Amberg shahriga qoʻshiladi. 1995-yilda sobiq kayzer Vilgelm kazarmasida Amberg-Weiden instituti ochilgan.

 Demografiyasi 

 Diqqatga sazovor joylari 

 Tarixiy binolar 
Shaharning tarixiy markazi 4 ta: Nabburg, Vils, Wingershofer va Tile (Ziegeltor) nomli darvozalarga ega shahar devori bilan oʻralgan.

Shaharning asosiy diqqatga sazovor maskanlari Vils daryosi ustidagi koʻprikning arklarini va ularning suvdagi aksini tashkil etuvchi „shahar koʻzoynaklari“ deb ataladi.

Ambergda Yevropadagi ) deb nomlangan eng kichik mehmonxonalardan biri joylashgan.

 Cherkovlar 
Bozor maydonining janubiy tomonida Avliyo Martin sobori joylashgan. 1421-yilda gotika uslubida qurilgan.

Avliyo George cherkovi 11-asrda qurilgan. Cherkovning qiziqarli tarixi bor (monastirning bir qismi, 1916-yilda esa kasalxona boʻlgan).

Amberg tepasida, Bibi Maryam Najot togʻida, ilgari ziyoratgoh boʻlgan cherkov koʻrinib turadi. Cherkov 1711-yilda muqaddaslashtirilgan. Ayni paytda togʻda deyarli butun yil davomida 2-iyulgacha dam olish kuni, bu esa koʻpchilikni oʻziga jalb qiladi.

 Muzeylar 
Shahar muzeyi, Arxeologiya muzeyi, 2006-yil 4-iyundan beri Klösterldagi yagona aeromuzey (), Toyerndagi sanoat va konchilik muzeyi kabi muzeylar mavjud.

 Teatr 
1803-yildan Fransisk rohiblarining sobiq cherkovida teatr joylashgan. 1953-yilda teatr oʻz faoliyatini toʻxtatgan, ammo 1978-yilda qayta tiklanganidan soʻng jamoatchilik uchun ochilgan. Yaqinda teatrda gastrollar boʻlib oʻtgan, chunki Amberg teatrining oʻz truppasi mavjud emas.

 Manbalar 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari  Turkum:Germaniya shaharlari