Davlatlar roʻyxati

Jahonning siyosiy xaritasida, 2023-yil holatiga koʻra, 278 dan ortiq mamlakat boʻlib, jumladan jahon hamjamiyati tomonidan mustaqilligi rasman tan olingan 195 ta suveren davlat mavjud. Bulardan 193 tasi BMTning faoliyatida aʼzo davlatlar sifatida, 2 tasi (Vatikan, Falastin)esa kuzatuvchi-davlat boʻlib ishtirok etmoqda.

Jahonning hozirgi siyosiy xaritasi turli tarixiy jarayonlar taʼsirida shakllangan. Ayniqsa, Birinchi va Ikkinchi jahon urushlari, mustamlaka tizimining yemirilishi, sotsialistik tuzumning barham topishi kabi jarayonlar alohida eʼtiborga loyiqdir. Ushbu tarixiy voqealar taʼsirida XX va XXI asrlar mobaynida dunyoda mustaqil davlatlar soni muttasil oʻsib keldi.

Hozirda dunyoning koʻp joylarida aholisi oʻz mustaqil davlatchiligini tan olish uchun kurashayotgan mintaqalar mavjud boʻlib kelmoqda.

Tan olingan davlatlar
 № Bayroq Mamlakat Davlatlarning toʻliq nomi1.border|60pxAvstraliyaAvstraliya2.border|60pxAvstriyaAvstriya Respublikasi 3.border|60pxAlbaniyaAlbaniya Respublikasi 4.border|60pxAmerika Qoʻshma Shtatlari5.border|60pxAngolaAngola Respublikasi 6.border|60pxAndorraAndorra Knyazligi 7.border|60pxAntigua va Barbuda8.border|60pxArgentinaArgentina Respublikasi 9.border|60pxArmanistonArmaniston Respublikasi 10.border|60pxAfgʻonistonAfgʻoniston Islom Amirligi 11.border|60pxBagama orollariBagama orollari Hamdoʻstligi 12.border|60pxBangladeshBangladesh Xalq Respublikasi 13.border|60pxBarbados14.border|60pxBahraynBahrayn Qirolligi15.border|60pxBelorussiyaBelorus Respublikasi 16.border|60pxBeliz17.border|60pxBelgiyaBelgiya Qirolligi 18.border|60pxBeninBenin Respublikasi 19.border|60pxBirlashgan Arab Amirliklari20.border|60pxBolgariyaBolgariya Respublikasi21.border|60pxBoliviyaKoʻpmillatli Boliviya Davlati 22.border|60pxBosniya va Gertsegovina23.border|60pxBotsvanaBotsvana Respublikasi24.border|60pxBraziliyaBraziliya Federativ Respublikasi 25.border|60pxBruneyBruney Dar-us-Salom Davlati26.border|60pxBurkina-FasoBurkino-Faso Respublikasi 27.border|60pxBurundiBurundi Respublikasi 28.border|60pxButanButan Qirolligi29.border|60pxBuyuk BritaniyaBuyuk Britaniya va Shimoliy Irlandiya Qo‘shma Qirolligi 30.border|60pxVanuatuVanuatu Respublikasi 31.border|60pxVatikanVatikan - Shahar Davlati32.border|60pxVengriya33.border|60pxVenesuelaVenesuela Bolivar Respublikasi 34.border|60pxVyetnamVyetnam Sotsialistik Respublikasi 35.border|60pxGabonGabon Respublikasi 36.border|60pxGaitiGaiti Respublikasi 37.border|60pxGayanaGayana Kooperativ Respublikasi 38.border|60pxGambiyaGambiya Respublikasi 39.border|60pxGanaGana Respublikasi 40.border|60pxGvatemalaGvatemala Respublikasi 41.border|60pxGvineyaGvineya Respublikasi 42.border|60pxGvineya-BisauGvineya-Bisau Respublikasi 43.border|60pxGermaniyaGermaniya Federativ Respublikasi 44.border|60pxGondurasGonduras Respublikasi 45.border|60pxGrenada46.border|60pxGretsiyaGrek Respublikasi 47.border|60pxGruziya48.border|60pxDaniyaDaniya Qirolligi 49.border|60pxDominika50.border|60pxDominikan Respublikasi51.border|60pxJazoirJazoir Xalq Demokratik Respublikasi 52.border|60pxJanubiy Afrika Respublikasi53.border|60pxJanubiy SudanJanubiy Sudan Respublikasi 54.border|60pxJibutiJibuti Respublikasi 55.border|60pxZambiyaZambiya Respublikasi 56.border|60pxZimbabveZimbabve Respublikasi 57.border|60pxIsroilIsroil Davlati58.border|60pxIndoneziyaIndoneziya Respublikasi 59.border|60pxIordaniyaIordaniya Hoshimiylar Qiroligi60.border|60pxIroqIroq Respublikasi 61.border|60pxIrlandiyaIrlandiya Respublikasi 62.border|60pxIspaniyaIspaniya Qirolligi 63.border|60pxIslandiya64.border|60pxItaliyaItaliya Respublikasi 65.border|60pxKabo-VerdeKabo-Verde 66.border|60pxKambodjaKombodja Qirolligi 67.border|60pxKamerunKamerun Respublikasi 68.border|60pxKanada69.border|60pxKeniyaKeniya Respublikasi 70.border|60pxKiprKipr Respublikasi 71.border|60pxKiribatiKiribati Respublikasi 72.border|60pxKolumbiyaKolumbiya Respublikasi 73.border|60pxKomor orollariKomor orollari Ittifoqi74.border|60pxKongoKongo Respublikasi 75.border|60pxKongo Demokratik Respublikasi76.border|60pxKoreya Xalq Demokratik Respublikasi77.border|60pxKoreyaKoreya Respublikasi 78.border|60pxKosta-RikaKosta-Rika Respublikasi 79.border|60pxKot-d'IvuarKot-d'Ivuar Respublikasi 80.border|60pxKubaKuba Respublikasi 81.border|60pxLaosLaos Xalq Demokratik Respublikasi 82.border|60pxLatviyaLatviya Respublikasi 83.border|60pxLesotoLesoto Qirolligi 84.border|60pxLiberiyaLiberiya Respublikasi 85.border|60pxLivanLivan Respublikasi 86.border|60pxLiviyaLiviya Davlati 87.border|60pxLitvaLitva Respublikasi 88.border|60pxLixtenshteynLixtenshteyn Knyazligi 89.border|60pxLyuksemburgLyuksemburg Gertsogligi 90.border|60pxMavrikiyMavrikiy Respublikasi 91.border|60pxMavritaniyaMavritaniya Islom Respublikasi 92.border|60pxMadagaskarMadagaskar Respublikasi 93.border|60pxMalaviMalavi Respublikasi 94.border|60pxMalayziya95.border|60pxMaliMali Respublikasi 96.border|60pxMaldiv orollariMaldiv orollari Respublikasi 97.border|60pxMaltaMalta Respublikasi 98.border|60pxMarkaziy Afrika Respublikasi99.border|60pxMarokashMarokash Qirolligi 100.border|60pxMarshall orollari101.border|60pxMeksikaMeksika Qoʻshma Shtatlari 102.border|60pxMikroneziya Federativ Shtatlar103.border|60pxMisrMisr Arab Respublikasi 104.border|60pxMozambikMozambik Respublikasi 105.border|60pxMoldaviyaMoldova Respublikasi 106.border|60pxMonakoMonako Knyazligi 108.border|60pxMyanmaMyanma Ittifoqi Respublikasi 109.border|60pxNamibiyaNamibiya Respublikasi 110.border|60pxNauruNauru Respublikasi 111.border|60pxNepalNepal Federativ Demokratik Respublikasi 112.border|60pxNigerNiger Respublikasi 113.border|60pxNigeriyaNigeriya Federativ Respublikasi 114.border|60pxNiderlandiyaNiderlandiya Qirolligi 115.border|60pxNikaraguaNikaragua Respublikasi 116.border|60pxNorvegiyaNorvegiya Qirolligi 117.border|60pxOzarbayjonOzarbayjon Respublikasi118.border|60pxPokistonPokiston Islom Respublikasi 119.border|60pxPalauPalau Respublikasi 120.border|60pxPanamaPanama Respublikasi 121.border|60pxPapua Yangi GvineyaPapua Yangi Gvineya Mustaqil Davlati 122.border|60pxParagvayParagvay Respublikasi 123.border|60pxPeruPeru Respublikasi 124.border|60pxPolshaPolsha Respublikasi 125.border|60pxPortugaliyaPortugal Respublikasi 126.border|60pxRossiyaRossiya Federatsiyasi 127.border|60pxRuandaRuanda Respublikasi 128.border|60pxRuminiya129.border|60pxSalvadorEl-Salvador Respublikasi 130.border|60pxSamoaSamoa Mustaqil Davlati 131.border|60pxSan-MarinoSan-Marino Respublikasi 132.border|60pxSan-Tome va PrinsipiSan-Tome va Prinsipi Demokratik Respublikasi 133.border|60pxSaudiya ArabistoniSaudiya Arabistoni Qirolligi 134.border|60pxSeyshell orollariSeyshell orollari Respublikasi 135.border|60pxSenegalSenegal Respublikasi 136.border|60pxSent-Vinsent va Grenadina137.border|60pxSent-Kits va NevisSent-Kits va Nevis Federatsiyasi 138.border|60pxSent-Lyusiya139.border|60pxSerbiyaSerbiya Respublikasi 140.border|60pxSingapurSingapur Respublikasi 141.border|60pxSuriyaSuriya Arab Respublikasi 142.border|60pxSlovakiyaSlovakiya Respublikasi 143.border|60pxSloveniyaSloveniya Respublikasi 144.border|60pxSolomon orollari145.border|60pxSomaliSomali Federativ Respublikasi 146.border|60pxSudanSudan Respublikasi 147.border|60pxSurinamSurinam Respublikasi 148.border|60pxSyerra-LeoneSyerra-Leone Respublikasi 149.border|60pxTojikistonTojikiston Respublikasi 150.border|60pxTailandTailand Qirolligi 151.border|60pxTanzaniyaTanzaniya Birlashgan Respublikasi 152.border|60pxTogoTogo Respublikasi 153.border|60pxTongaTongo Qirolligi 154.border|60pxTrinidad va TobagoTrinidad va Tabago Respublikasi 155.border|60pxTuvalu156.border|60pxTunisTunis Respublikasi 157.border|60pxTurkmaniston158.border|60pxTurkiyaTurkiya Respublikasi 159.border|60pxUgandaUganda Respublikasi 160.border|60pxUkrainaUkraina Respublikasi 161.border|60pxUmmonUmmon Sultonligi 162.border|60pxUrugvaySharqiy Urugvay Respublikasi 163.border|60pxFijiFiji Respublikasi 164.border|60pxFilippinFilippin Respublikasi 165.border|60pxFinlandiyaFinlandiya Respublikasi 166.border|60pxFransiyaFransiya Respublikasi 167.border|60pxXitoyXitoy Xalq Respublikasi 168.border|60pxXorvatiyaXorvatiya Respublikasi 169.border|60pxChadChad Respublikasi 170.border|60pxChernogoriya171.border|60pxChexiyaChexiya Respublikasi 172.border|60pxChiliChili Respublikasi 173.border|60pxShveysariyaShveysariya Konfederatsiyasi 174.border|60pxShvetsiyaShvetsiya Qirolligi 175.border|60pxShri-LankaShri-Lanka Demokratik Sotsialistik Respublikasi 176.border|60pxSharqiy TimorSharqiy Timor Demokratik Respublikasi177.border|60pxShimoliy MakedoniyaShimoliy Makedoniya Respublikasi 178.border|60pxEkvadorEkvador Respublikasi 179.border|60pxEkvatorial GvineyaEkvatorial Gvineya Respublikasi 180.border|60pxEritreyaEritreya Davlati 181.border|60pxEronEron Islom Respublikasi 182.border|60pxEsvatiniEsvatini Qirolligi 183.border|60pxEstoniyaEstoniya Respublikasi 184.border|60pxEfiopiyaEfiopiya Federativ Demokratik Respublikasi 185.border|60pxYamayka186.border|60pxYamanYaman Respublikasi 187.border|60pxYangi Zelandiya188.border|60pxYaponiyaYaponiya Davlati 189.border|60pxO‘zbekistonO‘zbekiston Respublikasi 190.border|60pxQatarQatar Davlati 191.border|60pxQirgʻizistonQirg‘iz Respublikasi 192.border|60pxQozogʻistonQozogʻiston Respublikasi 193.border|60pxQuvaytQuvayt Davlati 194.border|60pxHindistonHindiston Respublikasi 

Qisman tan olingan davlatlar
Qisman tan olingan davlatlar — Birlashgan Millatlar Tashkilotiga aʼzo boʻlmagan davlatlar kamida bitta va undan ortiq BMTga aʼzo davlat tomonidan tan olingan davlatlar kiradi.
 № Bayroq Mamlakat Davlatlarning toʻliq nomi1.border|60pxAbxaziyaAbxaziya Respublikasi2.border|60pxJanubiy OsetiyaJanubiy Osetiya Respublikasi3.border|60pxKosovoKosovo Respublikasi4.border|60px<center>Sahroi Arab Demokratik Respublikasi5.border|60pxFalastinFalastin Davlati6.border|60px<center>Xitoy Respublikasi7.border|60px<center>Shimoliy Kipr Turk Respublikasi

Tan olinmagan davlatlar
Tan olinmagan davlatlar — oʻzini suveren davlatlar deb eʻlon qilgan va aholining mavjudligi, hududni nazorat qilish, huquq va boshqaruv tizimlari kabi davlatchilik belgilariga ega boʻlgan, lekin ayni paytda davlat tomonidan diplomatik tan olinmagan mintaqalarning umumiy nomi. Birlashgan Millatlar Tashkilotiga aʻzo davlatlar tomonidan bir yoki bir nechta aʻzo davlatlarning suvereniteti ostida hisoblanadi.
 № Bayroq Mamlakat Davlatlarning toʻliq nomi1.border|60pxAmbazoniyaAmbazoniya Federativ Respublikasi 2.border|60px<center>Dnestrboʻyi Moldova Respublikasi3.border|60pxSomalilendSomalilend Respublikasi4.border|60px<center>Tog‘li Qorabog‘ Respublikasi

Muxtor davlatlar
Muxtor davlatlar — katta davlat doirasidagi maqomiga ega boʻlgan muxtor respublika yoki boshqa muxtor birlik. U oʻzining konstitutsiyasi, qonun hujjatlari, hududi, fuqaroligi, oliy davlat organlari, maʼlum darajada byudjet va soliq mustaqilligiga ega. Lekin, u boshqa katta davlat doirasida tuzilganligi sababli oʻz pul tizimiga, armiyasiga, tashqi siyosiy va tashqi iqtisodiy munosabatlarda toʻliq mustaqillikka va xakazoga ega boʻlmaydi.
 № Bayroq Mamlakat Davlatlarning to'liq nomi1.border|60pxAdigeyaAdigeya Respublikasi 2.border|60pxAjariyaAjariya Muxtor Respublikasi 3.border|60pxBoshqirdistonBoshqirdiston Respublikasi 4.border|60pxBuryatiyaBuryatiya Respublikasi 5.border|60px<center>Gagauziya6.border|60pxDogʻistonDogʻiston Respublikasi 7.border|60pxIngushetiyaIngushetiya Respublikasi 8.border|60pxKabardino-BolqoriyaKabardino-Bolqoriya Respublikasi 9.border|60pxKareliyaKareliya Respublikasi 10.border|60pxKomiKomi Respublikasi 11.border|60pxMariy ElMariy El Respublikasi 12.border|60pxMordoviyaMordoviya Respublikasi 13.border|60pxNaxichevanNaxichevan Muxtor Respublikasi 14.border|60pxQalmogʻistonQalmogʻiston Respublikasi 15.border|60pxQoraqalpogʻistonQoraqalpogʻiston Respublikasi 16.border|60pxQorachoy-CherkasiyaQorachoy-Cherkasiya Respublikasi 17.border|60pxQrimQrim Respublikasi 18.border|60pxSaxaSaxa (Yoqutiston) Respublikasi 19.border|60pxTataristonTatariston Respublikasi 20.border|60pxTuvaTuva Respublikasi 21.border|60pxUdmurtiyaUdmurtiya Respublikasi 22.border|60pxXakasiyaXakasiya Respublikasi 23.border|60pxChechenistonChecheniston Respublikasi 24.border|60pxChuvashistonChuvashiston Respublikasi 25.border|60pxShimoliy OsetiyaShimoliy Osetiya — Alaniya Respublikasi 

Boshqa hududlar
Yangi Zelandiya bilan Assotsiyalashgan davlat
 № Bayroq Mamlakat Davlatlarning toʻliq nomi1.border|60px<center>Niue2.border|60px<center>Kuk orollari
Mulklar
Doimiy (mahalliy) aholisi va oʻz fuqaroligiga ega boʻlgan tuzilishlar
Xalqaro shartnomalarda maxsus maqomga ega boʻlgan 3 ta hudud:
Xitoyning 2 ta maxsus maʼmuriy rayonlari:
Finlandiyaning 1 ta asosiy muxtor mintaqsi:
Avstraliyaning tashqi hududlari:
 Kakos (Kiling) orollari
Buyuk Britaniyaning dengizorti hududlari:
Buyuk Britaniyaning qirollik yerlari:
Daniyaning 2 ta hududi (2 muxtor mintaqasi):
Niderlandiyaning 3 ta dengizorti (muxtor) hududlari:
Yangi Zelandiyaning qaram hududi:
AQShning 5 ta dengizorti hududidagi mulklari (qoʻshilmagan hududlar):
Fransiyaning 5 ta dengizorti birlashmalari:
Fransiyaning 1 dengizortidagi asosiy maʼmuriy-hududiy birligi:

Dengizorti hududlar, baʼzan alohida hududlar sifatida tasniflanadi
Niderlandiyaning 3 ta asosiy (dengizortidagi) birlashmalari:
Fransiyaning 5 ta dengizortidagi departamentlari va mintaqalari:

Doimiy aholisi boʻlmagan qaram hududlar
Avstraliyaning 3 ta tashqi hududlari:
Buyuk Britaniyaning 3 ta dengizorti hududi:
Norvegiyaning 3 ta qaram hududlari:
AQShning 9 ta tashqi kichik orollari:
AQShning 2 ta bahsli hududi:
Baho-Nuevo
Serranilya
Fransiyaning 2 ta dengizortidagi maxsus maʼmuriy-hududiy hududlari:
2 ta orollar guruhi tub aholisi boʻlmagan, bir qator davlatlar tomonidan bahsli:
Parasel orollari
Spratli
Antarktidadagi 7 ta davlatning 8 ta hududiy daʼvolari (uning maqomi Antarktika shartnomasi bilan belgilanadi):
Avstraliya tomonidan daʼvo qilingan 1 ta Antarktida hududi:
Argentina tomonidan daʼvo qilingan 1 ta Antarktida hududi:
Buyuk Britaniya tomonidan daʼvo qilgan 1 ta Antarktida hududi:
Yangi Zelandiya tomonidan daʼvo qilgan 1 ta Antarktida hududi:
Norvegiya tomonidan daʼvo qilingan 2 ta Antarktida hududi:
Fransiya tomonidan daʼvo qilingan 1 ta Antarktida hududi:
Chili tomonidan daʼvo qilingan 1 ta Antarktida hududi:

Boshqalar
Davlatlararo tuzilmalar (konfederatsiyalar): Yevropa Ittifoqi (rasmiy ravishda konfederatsiya yoki davlatning boshqa shakli bo'lmagan davlatdan yuqori siyosiy va moliyaviy darajaga ega tashkilot), Ittifoq davlati
milliy hududlar: Muxtoriyatlar (Afon va boshqalar), federatsiya qismlari, rezervatsiyalar, Buyuk Britaniyaning tarkibiy qismlari (Angliya, Shotlandiya, Uels, Shimoliy Irlandiya)
Malta ordeni (Xalqaro huquqqa koʻra, Malta oʻrdenining suvereniteti diplomatik missiyalar darajasida koʻrib chiqiladi, lekin davlat suvereniteti sifatida emas; BMTda kuzatuvchi tashkilot maqomiga ega);
Kondominiumlar (qoʻshma hududlar);
Nizoli hududlar (Ozod Kashmir, Gilgit-Baltiston, Gʻarbiy Sahroi Kabir);
Hech kimning yeri boʻlmagan hudud (Antarktika, Bir-Tavil,  Serb va Xorvat chegarasidagi hovli);
Qabila qirolliklari;
Aloqa qilmaydigan xalqlar hududlari;
Neytral hududlar;
Ijaraga olingan hududlar (Boyqoʻngʻir va boshqalar);
Harbiy bazalar;
Shaxsiy mulklar;
Surgundagi hukumatlar;
Maxsus iqtisodiy zonalar;
Bir qator mamlakatlarning markaziy hukumatlari tomonidan nazorat qilinmagan va toʻliq mustaqillikka daʼvo qiladigan yoki daʼvo qilmaydigan hududlar (milliy ozodlik harakatlari, isyonchilar, separatistlar).

 Manbalar 

Davlatlar pul birliklari roʻyxati
Davlat poytaxtlari roʻyxati

 Adabiyotlar 









Turkum:Davlatlar