Arab bahori

Arab bahori (, al-Thawrāt al-ʻArabiyyah) 2010-yil oxirida arab dunyosida boshlangan qator norozilik namoyishlariga  berilgan nomdir. Ular Tunis, Misr, Yaman, Jazoir, Iordaniya, Mavritaniya, Saudiya Arabistoni, Ummon, Sudan, Siriya, Liviya hamda Marokash kabi mamlakatlarni qamrab oldiThousands in Yemen Protest Against the Government. Eʼtirozlar inqilob deya baholanmoqda   .

Eʼtirozlar 2010-yil 18-dekabrida Tunisda, Muhammad Buazizining politsiya poraxoʻrligi va qattiqqoʻlligiga achchiq qilib oʻzini yoqib yuborishidan boshlanib ketdi  . Tunis toʻntarilishi muvaffaqiyati va mintaqadagi oʻxshash vaziyatlar tufayli, namoyishlar toʻlqini qoʻshni mamlakatlarga oʻtdi, jumladan eʼtirozlar Jazoir, Iordaniya, Misr va Yamanda davom etdi, nisbatan kichik miqyosda boshqa arab mamlakatlari ham voqealar silsilasiga tushdi. Koʻpgina vaziyatlarda eʼtirozli kunlar "jahl kunlari", deb ataldi.

Eʼtirozlar natijasida birinchi boʻlib oʻzgargan hukumat Tunisniki boʻldi: sobiq Prezident Zayn al-Abidin ibn Ali Saudiya Arabistoniga qochdi. Keyingi katta eʼtirozlar Misrda 2011-yil 25-yanvarida boshlandi. Toʻrt kunlik namoyishlardan soʻng Prezident Husni Muborak islohotlar oʻtkazishga vaʼda berdi, biroq lavozimidan kechish niyatini bildirmadi. Bundan keyin davom etgan namoyishlardan soʻng Muborak 30 yillik mansabini boshqa egallamasligini, sentabrda boʻlib oʻtadigan saylovlardan soʻng isteʼfoga chiqishini eʼlon qildi. Bu paytda Iordaniya qiroli Abdulla II bosh vazirni almashtirdi,  Yaman Prezident Ali Abdulloh Solih esa keyingi saylovlarda nomzodini qoʻymaslikka vaʼda berdi .

Eʼtirozlar butun jahon eʼtiborini oʻziga qaratdi . Namoyishchilarni 2011-yilgi tinchlik uchun Nobel mukofoti bilan taqdirlash takliflari oʻrtaga tashlandihttp://www.news24.com/World/News/Arab-protests-attract-Nobel-interest-20110131.

Bugungi natijalar
 Qachon boshlandi  Mamlakat  Qachon tugadi  Eʼtiroz tur(lar)i  Natija  Oʻlim(lar) 18-dekabr, 2010      Oʻzini yoqishNamoyishlar  Hukumat toʻntarildiPrezident va oilasi mamlakatdan ketdi (14-yanvar, 2011)  219Tunisia protests against Ben Ali left 200 dead, says UN, BBC, 1-fevral 2011-yil. 28-dekabr, 2010      Namoyishlar  Prezident favqulodda vaziyatni bekor qildi (3-fevral, 2011) 5 13-yanvar, 2011    16-yanvar, 2011  Turar-joy muammosi va korrupsiyaga qarshi namoyishlar  Hukumat fuqarolarni turar-joy bilan taʼminlashga vaʼda berdi  0 14-yanvar, 2011      Kichik eʼtirozlar  Vazirlar Mahkamasi shaxsiy tarkibi almashtirildi (1-fevral, 2011)  0 17-yanvar, 2011    17-yanvar, 2011  Oʻzini yoqish   1 17-yanvar, 2011      Kichik eʼtirozlar   1 17-yanvar, 2011    17-yanvar, 2011  Kichik eʼtirozlar   0 18-yanvar, 2011      Hukumat aʼzolari Prezidentga qarshiKatta namoyishlar"Yemenis in anti-president protest""Thousands in Yemen Protest Against the Government" Prezident keyingi saylovlarda nomzodini qoʻymaslikka vaʼda berdi (2-fevral, 2011)  0 21-yanvar, 2011    29-yanvar, 2011  Oʻzini yoqish"Man dies after setting himself on fire in Saudi Arabia"Namoyishlar  4 25-yanvar, 2011      Butun mamlakat miqyosidagi namoyishlar  Vazirlar Mahkamasi shaxsiy tarkibi almashtirildi (29-yanvar, 2011)Prezident mansabdan ketdi  300 gacha 26-yanvar, 2011     Oʻzini yoqish   1 30-yanvar, 2011      Oʻzini yoqish   0 1-fevral, 2011    1-fevral, 2011  Kichik namoyishlar   0Jami oʻlimlar soni:  607

 Manbalar