چاغاتاي خانلىقى

+ <font size="+1">چاغاتاي خانلىقى
م.1226-1347center|350x350px <font size="2">م 12-ئەسىردىكى چاغاتاي خانلىقىپايتەختئالمىلىق ، قارشى تىللارموڭغۇلچە، چاغاتايچەدىنئىسلام دىنى، بۇددا دىنى <font size="2">ئۆتمۈشئالدىداكەينىدە موڭغۇل ئىمپېرىيىسىسەئىدىيە خانلىقى
چاغاتاي خانلىقى (ئۇيغۇر لاتىن يېزىقى: Chaghatay Khanliqi) بولسا موڭغۇللارنىڭ تۆت خانلىقىنىڭ بىرى. چىڭگىزخاننىڭ ئىككىنچى ئوغلى چاغاتاينىڭ سۇيۇرغال يېرى. ئوتتۇرا ئاسىيانى ئىگىلىگەن، ئالمالىق (ھازىرقى غۇلجا شەھىرىنىڭ غەربىي شىمالىدا) نى پايتەخت قىلغان. 

تارىخ
ⅩⅢ ئەسىرنىڭ ئاخىرلىرى ئۆگداي خانلىقىنىڭ ھۆكۈمرانى قايدۇ لەشكەر تارتىپ، يۈەن سۇلالىسى مەركىزىي ھاكىمىيىتىگە قارشى تۇرغان، چاغاتاي خانلىقىنىڭ ھۆكۈمرانى دۇۋاخانمۇ جور بولغان. 1301 - يىلى قايدۇ ئۆلگەندىن كېيىن، دۇۋاخان يۈەن سۇلالىسىگە ئىتائەت قىلغان. 1310 - يىلى ئوگداي خانلىقىنىڭ زېمىننى قوشۇۋالغان. كېيىن شەرق ۋە غەربتىن ئىبارەت ئىككى خانلىققا بۆلۈنۈپ كەتكەن، شەرقىي خانلىق ئوگداي خانلىقىنىڭ ئەسلىدىكى زېمىنىگە ئىگە بولۇپ، قەشقەرنى پايتەخت قىلغان، غەربىي خانلىق ماۋەرائۇننەھرگە ئىگە بولۇپ، سەمەرقەندنى پايتەخت قىلغان ھەمدە ئىسلام دىنىغا ئېتىقاد قىلغان. 1370-يىلى غەربىي چاغاتاي خانلىقى تېمۇر تەرىپىدىن مۇنقەرز قىلىنغان. شەرقىي چاغاتاي خانلىقىدا بۆلۈنۈش يۈز بېرىپ، بارا-بارا ئاجىزلاشقان.

خانلىرى

مەدەنىيىتى 

قارالسۇن 
مەنبەلەر

سىرتقى ئۇلانمىلار
 مەنبەلەر