ئۇچتۇرپان ناھىيىسى

+شەرقىي تۈركىستان ئۇيغۇردۆلىتى <font size="+1">ئۇچتۇرپان ناھىيىسى
乌什县.Uchturpan Countycenter|350x350pxئۇچتۇرپان ناھىيىسىنىڭ خەرىتىدىكى ئورنىمەمۇرىي رايون شەكلىناھىيە ۋىلايەتئاقسۇ ۋىلايىتى مىللەتلەرئۇيغۇرتىللارئۇيغۇرچەبازارلىق سانى3 دانە يېزا سانى6 دانە نوپۇس (2015-يىل)235,336  يەر مەيدانى 9,065 كۋادرات كىلومېتىرۋاقىت رايونىUTC+6 (ئۈرۈمچى ۋاقتى)تېلېفون رايون نومۇرى997 (0)86+ماشىنا تاختا نومۇرى新N  
ئۇچتۇرپان ناھىيىسى (ئۇيغۇر لاتىن يېزىقى: Uchturpan Nahiyisi)  شىنجاڭ ئۇيغۇر ئاپتونوم رايونى دائىرىسى ئىچىدىكى بىر ناھىيە بۇلۇپ مەمۇرى جەھەتتىن ئاقسۇ ۋىلايىتىتىگە قارايدۇ. ئۇچتۇرپان ناھىيىسى تارىم ئويمانلىقىنىڭ شىمالىي چېتىگە، تەڭرىتاغ تىزمىسىنىڭ جەنۇبىي چېتىگە جايلاشقان. شەرق تەرىپى ئاقسۇ شەھىرى ۋە ئونسۇ ناھىيىسى بىلەن، غەرب تەرىپى ئاقچى ناھىيىسى بىلەن، جەنۇب تەرىپى كەلپىن ناھىيىسى بىلەن تۇتىشىدۇ. شىمال تەرىپى قىرغىزىستان بىلەن چېگرىلىنىدۇ (چېگرا لىنىيىسىنىڭ ئۇزۇنلۇقى  116 كىلومېتىر). شەرقتىن غەربكىچە بولغان ئۇزۇنلۇقى  139.5 كىلومېتىر. جەنۇبتىن شىمالغىچە بولغان كەڭلىكى  124.5 كىلومېتىر. ئومۇمىي يەر مەيدانى  8560.8 كۋادرات كىلومېتىر. ناھىيىگە بىر بازار،  8 يېزا،  108  كەنت ئاھالە كومىتېتى قارايدۇ. ناھىيە تەۋەسىدە شىنجاڭ ئىشلەپچىقىرىش - قۇرۇلۇش بىڭتۇەنى يېزا ئىگىلىك 1  - شىسىنىڭ بىر تۇەن - مەيدانى بار. ناھىيە بازىرىنىڭ ئۈرۈمچى شەھىرى بىلەن بولغان ئارىلىقى 1111 كىلومېتىر.
مەمۇرىي رايونلىرى
ئاقسۇ ۋىلايىتى ئۇچتۇرپان ناھىيىسى قارمىقىدا 3 دانە بازارلىق بار بولۇپ ئۇلار تۆۋەندىكىچە:
نومۇرىئىسمىئۇيغۇر لاتىن يېزىقى
دا يېزىلىشىئىنگلىزچە ئىسمىخەنزۇچە ئىسمىمەھەللە/كەنت سانىنوپۇسى(مىڭ)يەر مەيدانى(km2)1ئۇچتۇرپان بازىرىUchturpan BaziriUchturpan Town乌什镇824.52ئىمام بازىرىImam BaziriImam Town依麻木镇1622.6?3ئاقيار بازىرىAqyar BaziriAqyar Town阿合雅镇22452,333
ئىزاھات:
1. 2015-يىلى 4-ئاينىڭ 3-كۈنى شىنجاڭ ئۇيغۇر ئاپتونوم رايونلۇق خەلق ھۆكۈمىتىنىڭ تەستىقلىشى بىلەن ئەسلىدىكى ئىمام يېزىسى ئىمام بازىرى بولۇپ قۇرۇلغان.
2. 2012-يىلى شىنجاڭ ئۇيغۇر ئاپتونوم رايونلۇق خەلق ھۆكۈمىتىنىڭ تەستىقلىشى بىلەن ئەسلىدىكى ئاقيار يېزىسى ئاقيار بازىرى بولۇپ قۇرۇلغان.
ئاقسۇ ۋىلايىتى ئۇچتۇرپان ناھىيىسى قارمىقىدا 6 دانە يېزا بار بولۇپ ئۇلار تۆۋەندىكىچە:
نومۇرىئىسمىئۇيغۇر لاتىن يېزىقى
دا يېزىلىشىئىنگلىزچە ئىسمىخەنزۇچە ئىسمىكەنت سانىنوپۇسى(مىڭ)يەر مەيدانى(km2)1ئاقتوقاي يېزىسىAqtoqay YézisiAqtoqay Township阿克托海乡1522.8?2ئوتبېشى يېزىسىOtbéshi YézisiOtbeshi Township奥特贝希乡13193983ياكۆۋرۈك يېزىسىYaköwrük YézisiYakowruk Township亚科瑞克乡1015166.454ئاچاتاغ يېزىسىAchatagh YézisiAchatagh Township阿恰塔格乡11157435يېڭىئاۋات يېزىسىYéngiawat YézisiYengiawat Township英阿瓦提乡917.62,4046يامانسۇ قىرغىز يېزىسىYamansu Qirghiz YézisiYamansu Kyrgyz Township亚曼苏柯尔克孜族乡78.6239.2
ئىزاھات:
يەر تۈزۈلۈشى 

غەربىي شىمالى ئېگىز، شەرقىي جەنۇبى پەس بولۇپ، ئىككى تەرىپى تاغ بىلەن ئورالغان. يەر مەيدانىنىڭ  59.5%  نى تاغ يېرى، 28% نى، قۇملۇق ۋە چۆللۈك  12.5% نى  دەريا ۋادىسىدىن پەيدا بولغان تۈزلەڭلىك تەشكىل قىلىدۇ. توشقان دەرياسى پۈتۈن ناھىيىنى كېسىپ ئۆتىدۇ. يەر يۈزىدىكى سۇ بايلىقى  516 مىليون كۇب مېتىر. تۈزلەڭلىك رايونلىرىنى تەمىنلەيدىغان يەر ئاستى سۈيى مىقدارى  بىر مىليارد 70  مىليون كۇب مېتىر، (ئېچىشقا بولىدىغان زاپاس سۇ مىقدارى 640  مىليون كۇب مېتىر). ياۋايى ھايۋانات بايلىقىدىن يىلپىز، شىمال ئۆچكىسى، ئارقار، ئاق بوغۇز بۆكەن، ئاققۇ، ئۇلار، تۈلكە، سۇغۇر قاتارلىقلار بار. ياۋا دورا ئۆسۈملۈك بايلىقىدىن چەچۈكبۇيا، قارلەيلىسى، قانتېپەر، سېرىق يۆگەي قاتارلىقلار بار. ھازىرغىچە بايقالغان قېزىلما بايلىقىدىن ئالتۇن، سىماب، فوسفور، ئاليۇمىن، كۆمۈر، مەرمەر تاش، قوغۇشۇن، سىنىك، بارىت، سىڭىرتاش، سۈرمە، ھاك تاش، ساپال ۋە فار - فۇر توپىسى قاتارلىقلار بار.
يېزا ئىگىلىكى
بۇ ناھىيە يېزا ئىگىلىكىنى ئاساس قىلىدۇ. ھازىرقى تېرىلغۇ يەر كۆلىمى 31 مىڭ گېكتار (465  مىڭ مو)، ئورمان كۆلىمى 18 مىڭ  500 گېكتار (277 مىڭ  500 مو) ئوتلاق كۆلىمى  18 مىڭ  300 گېكتار (275  مىڭ مو)، ئۆزلەشتۈرۈشكە بولىدىغان يەر 19  مىڭ 300 گېكتار ( 290 مىڭ مو). دېھقانچىلىق مەھسۇلاتلىرىدىن بۇغداي، شال، كۆممىقوناق، دادۇر، كېۋەز، مايلىق دان قاتارلىقلار بار. چارۋىچىلىقتا كالا، قوينى ئاساس قىلىدۇ. سانائىتىدىن ئېلېكتر ئېنېرگىيە، قۇرۇلۇش ماتېرىياللىرى، پاختا چىقىرىش، ئاشلىق - ماي پىششىقلاپ ئىشلەش قاتارلىقلار بار.
ئىقلىمى
ئۇچتۇرپان ناھىيىسىنىڭ كىلىماتى مۆتىدىل بەلۋاغ قۇرۇقلۇق تىپىدىكى قۇرغاق كىلىماتىغا كىرىدۇ. يىللىق ئوتتۇرىچە تېمپېراتۇرىسى 9.1℃، ئەڭ يۇقىرى تېمپېراتۇرىسى  35.5℃، ئەڭ تۆۋەن تېمپېراتۇرىسى  - 26.6℃، يىلىغا ئوتتۇرا ھېساب بىلەن  24.0℃ كۈندە ئەڭ يۇقىرى تېمپېراتۇرىسى  30℃ تىن يۇقىرى بولىدۇ. كۈننىڭ يىللىق ئوتتۇرىچە چۈشۈش ۋاقتى 2871.3 سائەت.  10℃ يىغىندا تېمپېراتۇرىسى  3484.9℃، قىروسىز  مەزگىلى  185  كۈن. يىللىق ئوتتۇرىچە ھۆل - يېغىن مىقدارى 92.0 مىللىمېتىر. سۇنىڭ يىللىق ئوتتۇرىچە پارغا ئايلىنىش مىقدارى  1981.9  مىللىمېتىر.
ئىقتىسادى 
ساياھەتچىلىكى
مائارىپى
مەنبەلەر

سىرتقى ئۇلانمىلار

 مەنبەلەر 

تۈر:ئاقسۇ ۋىلايىتى
تۈر:شەرقىي تۈركىستان
تۈر:ئۇيغۇر ئاپتونوم رايونى