Арыг-Бажы

Арыг-Бажы — Тыва Республиканың Улуг-Хем кожуунунда суур. Көк-Чыраа сумузунуң административтиг төвү болгаш чаңгыс чурттакчылыг чери.

 Төөгүзү 
ССРЭ үезинде Арыг-Бажы «Улуг-Хая» деп бода мал азыраар болгаш тараа, мал чеми кылыр шылгараңгай совхозтуң төп чери турган. Россия үезинде совхоз буурап дүшкен.

 Географиязы 
Тула биле Кара-Суг деп хемнер чанында турар.

Суурнуң кыдыында (суур статузу чок) черлер бар: Алаак-Аразы, Алдыы-Көк-Хаак, м. Дөң-Алаак, Кызыл-Даг (Чалбаа-Даа), Мугур-Саадак, Сайлыг-Кежии, Самдан-Кара-Чурту, Тей-Дужу, Тулаа-Бажы, Устуу-Көк-Хаак, Ханы-Чоога-Аксы, Шаңчы-Ужу.

 Кудумчулары 
Айлыг-Кыйыг куд., Александр Шойдук куд., Балчый-оол куд., Детская куд., Тойлук куд., Чоон-Дыт куд., Шивилиг, Эрик.

 Чурттакчы чону 

 Националдыг тургузуу 
2002 чылдың чизези-биле суурда 100% тывалар чурттап турар

 Сураглыг чурттакчылары 
Арыг-Бажы суурга хостуг хүрештиң сураглыг мөгези, 1972 чылдың РСФСР-ниң чемпионадының шаңналдыг черин ээлээн Александр Шойдуктуң чашкы болгаш элээди үези эрткен. Суурга ооң чырык адынга тураскааткан хостуг хүреш маргылдаазы болуп эртип турар. Ооң ады-биле суурда кудумчу ады адаттынган.

 Шөлүглер 

 Антон ПОСОХИН. Ростки кооперации в Арыг-Бажы// Тувинская правда, 27.11.2018, №: 132
 Арыг-Бажы на Викимапии
 № 0751138 / Реестр наименований географических объектов на территорию Республики Тыва по состоянию на 18.7.2018 // Государственный каталог географических названий. rosreestr.ru.

 Демдеглелдер