Моңгуш, Алдын-кыс Санаа-Байыровна

Моңгуш Алдын-кыс Санаа-Байыровна – тыва алдарлыг саанчы, ССРЭ-ниң Дээди Чөвүлелиниң депутады, РСФСР-ниң көдээ ажыл-агыйының алдарлыг ажылдакчызы, Ленин ордениниң, Октябрь Хувискаалдының ордениниң кавалери.

 Намдары 
Алдын-кыс Санаа-Байыровна Моңгуш Чөөн-Хемчик кожууннуң Хайыракан сумузунга төрүттүнген.  Ада-иези школа доозарга, албан-биле Кызылче эртем-билиглиг болзун дээш өөредип чорудупкан.

1960 чылда садыг школазын дооскаш, магазинге кассирлеп ажылдай берген. Ынчалза-даа Кызылга ол үр ызырынмаан, чаныксааш, катап ада-иезиниң бажыңынга чедип келген. Келген дораан авазының ажылдап турганы инек фермазынга аар-саар ажылдар кылыр кылдыр кирип алган. Чамдыкта үнмейн барган саанчыны солуптар, чамдыкта кадарчыны-даа солуптар. Ынчап чоруп тургаш, саар инектер харыылап, шуут-ла саанчылай берген. 

Ферманы дерип, чаартылгаларны кылбаанда безин, А. С-Б. Моңгуш бодунга быжыглаан инек бүрүзүнден чылда саалданы 1500 литр турганындан 3000 литр чедирип шыдаан. Алдын-кыс Санаа-Байыровна хөй сүт саап алырынга дыка хөй чүве негеттинер дээрзин угаап билген. Бир-ле дугаар инектиң чемгерилгези. Четчир, долу хоолулуг чемгерилге чокта, хөй сүт саап алыр мен деп идегээн-даа херээ чок. Оон-даа хөй-хөй факторлар бар. 

Электрилиг саалда кирип келгенде чылдан бир инектен сагган сүттү Алдын-кыс Санаа-Байыровна 3500-3700 литр чедирген.

Чоорту ол "XXII съезд КПСС" совхозтуң "Доргун" сүт садар фермазының удуртукчузу апарган.

 Шаңналдары, алдар ады 

 Күш-ажылдың Кызыл Тук ордени (1970-1975 чылдарда план күүсеткен дээш)
 Ленин ордени (1976-1980 чылдарда план күүсеткен дээш)
 Октябрь Хувискаалдының ордениниң кавалери.

 Дөс 
Алдын-кыс Санаа-Байыровна Монгуш // XX чүс чылда Тываның алдарлыг кижилери. Кызыл, 2004. А. 176.

 Шөлүглер 
1. Персоналии: Алдын-кыс Санаа-Байыровна Монгуш
2. Библиотека изображений: Алдын-кыс Санаа-Байыровна Монгуш Фото #2909116
3. Библиотека изображений: Алдын-кыс Санаа-Байыровна Монгуш Фото #2909115