Суван, Шаңгыр-оол Монгуш оглу

Шаңгыр-оол Монгушевич Суваң (7 июля 1949 чылда төр.) – прозачы, журналист, ССРЭ-ниң Журналистер эвилелиниң кежигүнү, 1999 чылда Россияның Чогаалчылар эвилелиниң кежигүнүнге кирген.

 Намдары 
Шаңгыр - оол Монгушевич Суваң 1949 чылдың июль 7-де Тыва автономнуг областың Чаа-Хөл районнуң Ак-Туруг сумузунуң Чыраа-Бажынга төрүттүнген.

Чаа-Хөл ортумак школазын, Кызылда күрүнениң башкы институдун дооскан.

Ажылчын базымын совхозтан , чолаачылаан, Эрзинниң Нарынга башкылаан, «Улуг-Хем» солуннуң корреспондентизинге, Тыва радиотелекомпанияның телевидение редакторунга, «Шын» солуннуң корреспондентизинге, килдис эргелекчизинге, Тыва радиотелекомпанияның радио редакторунга ажылдаан, амгы үеде ниитилел - политиктиг килдистиң редактору.

Чогаал ажылынче 1976 чылда кирген.

 Номнары 
 Хүн - Херелден аалчылар: Тоожулар, чечен чугаалар, шии. -Кызыл: ТывНҮЧ, 1992. - 104 ар.
 Тоол чурттуг оол: Чечен чугаалар. - Кызыл: ТывНҮЧ,1994. - 64 ар.
 Ачамның шолазы:  Чечен чугаалар. - Кызыл: ТывНҮЧ, 1999. - 87 ар.
 Кижи араатан: Тоожу. - Кызыл: ТывНҮЧ, 2006. - 124 ар.
 Туматтар: Тоожу. - Кызыл: ТывНҮЧ, 2007. -150 ар.
 Хемчик нояны: Тоожу. - Кызыл: Тываполиграф, 2009. - 229 ар.
 Кижи - Бүрүс: Тоожу. - Кызыл: Тываполиграф, 2010. -88 ар. 
 Мөңге назын: Чечен чугаалар, тоожулар. - Кызыл: Тываның Ю.Ш. Күнзегеш аттыг ном үндүрер чери, 2015. - 244 ар.
 Хуулгаазын Ак - Баштыг: Фантасчыткан тоожу.- Кызыл: Тываның Ю.Ш. Күнзегеш аттыг ном үндүрер чери, 2017. - 116 ар. 

 Очулдурган номнары 
Г. Троепольскийниң чогаалдарын тыва дылче очулдурган. Чогаалдары тыва, орус дылдарда парлаттынган. 

 Дөзү 
 "Тыва республиканың чогаалчылары" - Кызыл: "Новости Тувы", 2000, - С.30,илл.
 Тувинская литература: Словарь/ С.С.Комбу; под.ред.: Д.А.Монгуш, М.Л.Трифонова. - Новосибирск: Наука, 2012. - С.265-266

Аңгылал:Тываның күрүне университединиң доозукчулары
Аңгылал:Чогаалчы