Тыва (бөлүк)

"Тыва" – улустуң аас-чогаал ансамбли. Ансамбльды эртемден Кыргыс Зоя болгаш Тыва Республиканың улустуң хөөмейжизи Тумат Геннадий 1988 чылда тургусткан. Ооң тывылган сорулгазы: тыва национал культураны хөгжүдери, тыва хөөмейниң күүседир тускай ёзулдарын шыгжаары.

 Бөлүктүң утказы 
Тываларның өгбелери хөөмейни "тып алгаш", ооң шупту хевирлерин шыгжап алган. Тыва дээрге гуннар, скифтер, сарматтар, кирзигтер, уйгурлар, тюрктар чурттап чораан чер. Ол бүгү "Тыва" ансамблиниң репертуарында көстүп турар. 

Репертуарында хөөмейниң 5 хевирин чаңгы (соло) болгаш коллективтиг күүселде, тыва национал хөгжүм херекселдеринге ойнаары, эпостуг шүлүк күүселдези, тыва чоннуң ырларын болгаш авторлуг ырылар күүседиири.  

"Тыва" ансамбльди тываның бүгү фолк-бөлүктериң фундаментизи деп болур.

Тыва иштинге, бүгү Россияга болгаш соңгаар үргүлчү гастрольдаар тыва бөлүктерниң бирээзи. 

2003 чылда ол "Чөөн-Чүктүң Аялгазы" деп ЮНЕСКО-нуң эрттирип турар делегей чергелиг хөгжүм фестивалиниң Гран-Призин алган. 

2007 чылда "Саянское кольцо" деп этниктиг хөгжүм фестивалиниг ажылынга киришкеш, "Ёзу-чаңчыл" болгаш "Ыры ансамбли" деп адырларынга дипломнарны алган. 

2008 чылда Турцияның национал телекомпаниязы Анкара хоорайга тыва хөөмей дугайында документалдыг дириг чурукту тыттырган. Аңаа "Тыва" анмамблиниң хөгжүмчүлери киришкен. 

 Киржикчилери 
 Удуртукчузу Куулар Аяс (ТР-ниң алдарлыг артизи) (хөөмей, вокал, дошпулуур)

 Дамдын Эдуард (хөөмей, вокал, бызанчы, игил)
 Сарыглар Эрик (хөөмей, бызанчы, игил)
 Оюн Владимир (вокал, кеңгирге)
 Чөреве Начын (хөөмей, игил)

 Демдеглелдер 

Т
Т
Т