Сагды, Чечекмаа Тулуш-оол кызы

Сагды Чечекмаа Тулуш-ооловна (1944 чылдың май 30, Хөр-Тайга, Сүт-Хөл) - биолог-эртемден, Тываның бир дугаар биология эртемнериниң доктору, профессор. Тыва Республиканың Дээди хуралының депутады, социалдыг политиканың комитединиң кежигүнү. Тыва Республиканың эртем талазы-биле алдарлыг ажылдакчызы,Россия Федерациязының дээди профессионал өөредилгезиниң хүндүлүг ажылдакчызы.

 Намдары 
Сагды Чечекмаа Тулуш-ооловна 1944 чылдың май 30-де Тыва АССР-ниң Сүт-Хөл кожуунунуң Хөр-Тайга суурунга төрүттүнген. Кызылдың №2 ортумак школазын мөңгүн медальдыг дооскан. 1962 чылдан эгелеп Хөр-Тайганың, Кызыл-Тайганың, Суг-Аксының ортумак школаларынга башкылап ажылдап эгелээн.  

1970 чылда Кызылда күрүнениң педагогика институдун биология башкызы деп эртемниг дооскан.

1969 чылда Кызылда күрүнениң педагогика институдун биология кафедразының лаборантызы. 

1996 чылдан тура Тываның күрүне университединиң экология болгаш зоология кафедразында ажылдап чоруур. 

1999 чылдың февраль 28-тен  Тыва Республиканың Дээди хуралының депутады.

 Эртемден-башкы ажыл-ижи 
Делегей чергелиг биосферлиг заповедник "Убсу-Нур ыйгылаажын" база Тыва Республиканың болгаш Россияның эртемнер академиязының Сибирьде салбырының Биосфера шинчилээр Убсу-Нурнуң делегей чергелиг эртем төвүн тургузарын саналдаан.

100 ажыг эртем ажылдарының автору. Оларның иштинде 3 улуг монография. Эртем ажылдары хөрзүнде чурттап чоруур доос-караларның морфологиязынга, систематиказынга, физиологиязынга, цитологиязынга, гистологиязынга, экологиязынга база зоогеографиязынга хамааржыр. Оон аңгыда Чечекмаа Тулушовна Кызылдың №9 гимназиязының эртем удуртукчузу. Ортумак школадан гимназия апаарынга үлүг хуузун база киирген. Ниити өөредилгениң национал-регионалдыг стандарттарын (2004-2006) тургузарынга, республиканың эге профессионал өөредилге албан черлериниң өскертиринге болгаш тургузарынга (1996-1998) идепкейлиг киришкен. 

Чечекмаа Тулуш-ооловна башкы ажылын эртем ажылы-биле каттыштырып билир чораан.

Тываның бир дугаар биология эртемнериниң доктору.

Чечекмаа Тулуш-ооловна Сагдының ады Тываның "XX чүс чылдың алдарлыг кижилери" деп алдын дептеринче кирген. 

 Дөс 

 Сагды Чечекмаа Тулуш-Ооловна – биография 
Поздравление с 70-летним юбилеем доктора биологических наук Сагды Чечекмаа Тулуш-ооловны
К Году человека труда: первый тувинской доктор биологических наук Чечекмаа Сагды 

Аңгылал: Тываның күрүне университединиң башкылары Аңгылал: Тываның күрүне университединиң доозукчулары