Самагалдай

Самагалдай — Тыва Республикада Тес-Хем кожууннуң төвү. Чонунуң саны 3.5 муң хире кижи. Самагалдай - Тываның бир дугаар төвү болгаш Тывада эң-не бир дугаар туттунган суур. 

 Турар чери 
Самагалдай М-54 «Енисей» деп оруктуң Кызылдан мурнуу чүъкче чоруурга 164 км.

 Кыска төөгүзү  
Самагалдай бир дугаар Тываның баштыңнары Амбын-Нояннарнын өргээзи турган чер. XVIII вектен эгелээш Тываның шажын-чүдүлгезиниң төвү турган болгаш Тываның Камбы-Ламазының хүрээзи база ында турган. 1921 чылга чедир Тываның аңаа амбын-ноянның таңмазы турган. 
Самагалдайдан ырак эвесте «Теве-Хая» деп хая даш бар, кайы-даа талазындан көөрге чүък чүдүрүп алган тевеге дөмей. 
Амгы үеде Самагалдай Тываның Тес-Хем кожуунунуң төвү. 

Чурттакчы чонунуң саны 
1959ч. — 1542 кижи
1970ч. — 2078 кижи
1979ч. — 2712 кижи
1989ч. — 3648 кижи
2002ч. — 3507 кижи

 Соталыг телефон операторлары  
Самагалдайда 3 оператор ажылдап турар — Билайн, МТС болгаш Мегафон. 

 Материалды алган дөзү: 
"Тыва дугайында 99 айтырыгга харыы".
Орус дылда википедия

С
С