Төньяк Кавказ

Төньяк Кавказ () — Россиянең тарихи һәм мәдәни төбәге.

Ул Олы Кавказ сыртының төньяк өлешен һәм Кавказ алдын, Псу елгасына кадәр көньяк тауларны (Россия дәүләт чиге үтә) үз эченә ала. Бу Россия Федерациясенең иң күп халыклы төбәге. Россиядә яшәүче Төньяк Кавказ халыкларының вәкилләренең гомуми саны якынча 6 миллион. Мәйданы 258,3 мең км2 (илнең 1,5 %). Халык саны 14,8 миллион (2010 елның 1 гыйнварына), яки Россия халкының 10,5 % .

Физик география күзлегеннән Төньяк Кавказ Европага да, Азиягә дә керергә мөмкин. Бу Европа белән Азия чиген үткәрү вариантына карый: күбесенчә Европа-Маныч тигезлеге буйлап Төньяк Кавказны бөтен Россиянең Европа өлешеннән чыгарырга мөмкин. Олы Кавказны сулар белән аерылганда (бу версия Америкада киң таралган), Төньяк Кавказны бөтенләй Европа дип санарга мөмкин (Сочи, Туапсе, Геленджик, Новороссийск һәм Кара диңгез ярындагы Анападан кала). [XVI гасыр|XVI гасыр]]дан алып, Төньяк Кавказ өлешчә Рәсәй дәүләтенең өлеше булып тора һәм 1864-нче елда, Кавказ сугышы беткәч тулысынча яулап алына.

 Искәрмәләр 

 Әдәбият 

 Орехов С. Я., Молодкин П. Ф., Дугуян Д. К. По Северо-Западному Кавказу. — Ростов-на-Дону: Изд-во Ростовского ун-та, 1968.
 Сафронов И. Н. Геоморфология Северного Кавказа. — Ростов-на-Дону: Изд-во Ростовского ун-та, 1969.
 Сафронов И. Н. Геоморфология Северного Кавказа и Нижнего Дона. — Ростов-на-Дону: Изд-во Ростовск. ун-та, 1983. — 160 с.
 Чупахин В. М. Физическая география Северного Кавказа. — Ростов-на-Дону: Изд-во Ростовского ун-та, 1974.
 Шапи Казиев, Карпеев Игорь. Повседневная жизнь горцев Северного Кавказа в XIX в.
 Ефремов Ю. В. Голубое ожерелье Кавказа. — Л., Гидрометеоиздат, 1988. — 160 с.
 Новицкий И. Я. Управление этнополитикой Северного Кавказа. — Краснодар, 2011. — 270 с.

 Сылтамалар 

 Дон һәм Төньяк Кавказ 
 Төньяк Кавказда югалган кешеләрне эзләүгә багышланган сайт  Миротворческая миссия имени генерала Лебедя.
 Елена Жупикова 1920-1 елларда Төньяк Кавказдагы фетнәчеләр хәрәкәте

Төркем:Төньяк Кавказ
Төркем:Россиянең тарихи-мәдәни өлкәләре