Адам Франс ван дер Мейлен

А́дам Франс ван дер Ме́йлен, Антуан Франсуа ван дер Мёлен, яки Мелюн<…> В самом деле, живописец-баталист, писавший специально походы Людовика XIV, Адам Франс ван дер Мёлен (1632—1690), серии картин которого находятся в госпитале Инвалидов в Париже, в Версальском дворце и в Лувре, был брюсселец по рождению и художественному образованию, и вместо кипящих боёв Розы изображал преимущественно осады городов, походы, выезды и обширные поля битв, всегда ландшафтно исполненные в теплых и красочных тонах  (; 1632 елның 11 январе чукындырылуы датасы, Брюссель, Испан Нидерландлары — 1690 елның 15 октябре, Париж, Франция Корольлеге) — гомеренең күпчелек өлешен Франциядә үткәргән фламанд живописецы, рәсем ясаучысы, акварелист һәм гравёр; один из основоположниковживопись һәм гравюраның баталь жанры нигезләүчеләренең берсе, Людовик XIV-нең «зур стиле»нең күренекле вәкиле. «Бәрелешләр», ау күренешләрен, пейзажлар, король кальгалары һәм парад портретлар ясаган. Ул шпалералар өчен картоннар һәм гравюралар өчен рәсемнәр иҗат иткәнAdam Frans van der Meulen. Archived 4 October 2016 at the Wayback Machine at the RKD (Netherlands Institute for Art History)  .

 Тәрҗемәи хәле 
Адам Франс ван дер Мейлен Брюссельдә туган булган, 1632 елның 11 январендә чукындырылган булган. Ул Питер ван дер Мейлен һәм аның икенче хатыны Мария ван Стенвегенның җиде баласының иң олысы булган. Аның әтисе ихтирам ителгән нотариус булган. Адам 1651 елның 5 мартында Брюссель Изге Лука Гильдиясе остасы буларак  Питер Снайерсның өйрәнчеге итеп теркәлгән булган Christine van Mulders. «Meulen, Adam Frans van der.» Grove Art Online. Oxford Art Online. Oxford University Press. Web. 4 September 2017.
Адамның баталь һәм сунар күренешләре һәм, хосусан, ат рәсемнәрен ясауда абруе һәм осталыгы Франциягә кадәр барып җиткән. Рәссамны Парижга чакырганнар, анда 1664 елның 1 апрелендә ул король хезмәтенә кергән. Ул вакытта биналар, сәнгатьләр һәм мануфактуралар (surintendant des Bâtiments, Arts et Manufactures) белән идарә итүче, ә соңыннан финанс министры Жан-Батист Кольбер, фараз ителгәнчә ван дер Мейленның король билгеләнүе артында торган. Кольбер Людовик XIV-нең хәрби уңышларын мәңгеләштерергә кирәк булган. Бу максатка ирешер өчен ул шпалералар сериясен барлыкка китерергә карар кылган, аларда корольнең каһарман гамәлләре сурәтләнергә тиеш булган Julie Anne Plax. Seventeenth-Century French Images of Warfare // Pia F. Cuneo. Artful Armies, Beautiful Battles: Art and Warfare in the Early Modern Europe. — BRILL, 2002. — Рp. 131—155.

Король гобеленнар мануфактурасы идарәчесе итеп билгеләнгән корольнең беренче живописецы Шарль Лебрен идарәсе астында ван дер Мейлен берничә серия тукылган келәмнәр өчен картоннар эшләнешендә катнашкан. Башта ул “Король тарихы” сериясе өстендә эшләгән, ул аның өчен баталь күренешләр ясаган. Эш киң булганга күрә ван дер Мейлен ярдәмчеләр сыйфатында башка фламанд рәссамнарын чакырган.
1668 елдан бирле ван дер Мейлен “Король кальгалары” (Maisons royales) атамасы астында гобеленнар сериясе өстендә эшләгән. Ван дер Мейленның Франциядә уңышлары ашкынулы булган. Гобеленнар мануфактурасында аның ел саен эш хакы даими рәвештә арткан һәм 1666 елда ул иң югары эш хаклы рәссамнарның берсе булган. Ул король Людовик XIV-нең Фландриядә кампаниясе дәвамында юлдашы булган һәм Тюрнхаут, Кортрейк, Ауденарде, Алст һәм Лилльне кертеп французлар камаган калаларны натурадан ясаган. Аның 1667 ел хәрби кампанияләрен сурәтләүче картиналары корольне шулкадәр сокландырган ки, шул вакыттан бирле ван дер Мейленга корольнең барлык хәрби экспедицияләрендә юлдашы булырга кушылган булган.
1669 елда рәссам әсәрләрен гравюраларда кабатлауга король привилегиясен алган. Күп рәссамнар ван дер Мейлен картиналарыннан гравирлаганнар. 1673 елда ул “корольнең ординар живописецы” (Рeintre ordinaire du Roy) дип билгеләнгән булган. Шул ук елда ул программа әсәрен бирергә ихтыяҗсыз Король живопись һәм сынчылык академиясенә кабул ителгән булган. 1681 елда ул Академия киңәшчесе һәм 1688 елда баш киңәшче званиесенә лаек булган.
Адам ван дер Мейленның баталь картиналары, шул исәптән Марлида Король павильоны өчен башкарылганнары зур уңыш казанган. Алар сарай һәм җәмәгать биналарының хәрби күренешләр сурәтләгән картиналар белән бизәүгә мода таралышына китергән Wellington R. The cartographic origins of Adam Frans van der Meulen’s Marly cycle. — Print Quarterly 28 (2011). — Рр. 142—154.
Ван дер Мейлен күп ат этюдларын барлыкка китергән. Аның ат этюдларыннан белешмә төзелгән булган, һәр рәссам аны композицияләрендә һәм шулай ук өйрәнчекләрне әзерләү өчен куллана алган. Шулай һолланд гравёр Ян ван Хухтенбург сугышта үлгән атлар белән зарисовкалар сериясен гравирлаган. Ван дер Мейлен рәсемнәре һәм картиналарын гравирлау өчен берничә гравёр җыйган булган. Күбесе Фландрия һәм Һолланд Республикасыннан чыгышлы булган, мәсәлән, Адриан Франс Будевейнс, Авраам Геноэлс, Ян ван Хухтенбург и Ромейн де Хоге. Француз гравёры Робер Боннар ван дер Мейленнан өйрәнгән һәм аның исеменнән гравюралар саткан булган. Соңрак Мейлен гравюраларын тарату өчен нәширләр һәм сәүдәгәрләр яллаган булган. 1670 елда ул Король кабинеты өчен шәһәрләрне камау, алу һәм король кальгалары күренешләрен сурәтләүче унөч зур масштаблы гравюраны әзерләгән. Алар Таҗ тарафыннан сатып алынган булган һәм 1679 елда Король типографиясе тарафыннан нәшер ителгән булган. Рәссам 1685 елда яңа пластиналардан басылган гравюраларны корольгә сата һәм соңыннан Марли өчен эшләгән “Король яулап алулары” сериясен тәкъдим итүче гравюраларның икенче басманың сатуын оештыра алган.

Адам ван дер Мейлен рәссам-баталист Жан-Батист Мартенның остазы булган. Мәшһүр Лебрен күренекле остазга сеңлесен кияүгә биргән. Рәссамның ир туганы Питер сынчы булган һәм Англиядә торган Neues allgemeines Künstler-Lexicon; oder Nachrichten von dem Leben und den Werken der Maler, Bildhauer, Baumeister, Kupferstecher etc. Bearb. von Dr. G. K. Nagler. — München: E.A. Fleischmann, 1835—1852 .

Санкт-петербург Эрмитажында ван дер Мейленның ун картинасы бар Государственный Эрмитаж. Западноевропейская живопись. Каталог 1. — Л.: Аврора, 1976. — С. 211—212 .

 Галерея 

 Искәрмәләр 

 Әдәбият 




 А. Плюшар. Энциклопедический лексикон, том 8. — Типография А. Плюшара; С.-П., 1837 — с. 226 (Вандермейленъ, Антоній Францискъ).






 Сылтамалар 

Төркем:Рәссамнар