Нигер (елга)

Нигер ( [niˈʒɛʁ],  [ˈnaɪdʒər], йоруба Niger, Ọya) — Көнбатыш Африкадагы  елга. Озынлыгы 4180 км, мәйданы 2 117 700 км², Африкада параметрлары буенча Нил һәм Конгодан кала өченче урында тора.

 Этимология 
Атаманың ничек килеп чыкканы төгәл билгеле түгел. Тикшеренүчеләр арасында да  моның  турында бәхәсләр бара. «Негр» сүзе генә билгеле. Бәлки термин  европалылар тарафыннан килеп чыккандыр дигән фаразлар бар. Чөнки аңа тамырдаш милләт исеме бар. Алар тарихи тамырдаш исемнәр  исәпләнә.

Фаразлардан иң популяр туареги nehier-ren — агым елга, елга. Кайбер мәгълүматлар буенча тамырын "егерев н'егерев" сүзләренә дә бәйлиләр Ул тамак телендә зур елга дигән мәгънәдә. Яр буенда яшәгән башка халыклар да Нигер дип атап йөрткән.

Латин сүзе «niger»дән алынган дигән гипотезалар да бар. Ул кара дигән мәгънә бирә.

Яр буенда  яшәгән җирле халык елганы төрлечә атый: Джолиба (мандинго телендә — «зур елга»), Мэйо, Эгхирреу, Изо, Кворра (Куарра, Ковара), Баки-н-руу һәм башка телләрдә дә барысы да елга мәгънәсен бирә.

 Әдәбият 

 Дмитревский Ю. Д. Внутренние воды Африки и их использование —  Л.:  Гидрометеорологическое изд-во, 1967.
 River studies and recommendations on improvement of Niger and Benue —  Amsterdam:  North-Holland Pub. Co., 1959.
 Reader, John (2001), «Africa», Washington, D.C.: National Geographic Society, ISBN 0-620-25506-4 
 Thomson, J. Oliver (1948), «History of Ancient Geography», Biblo & Tannen Publishers, ISBN 0-8196-0143-8 
 Welcomme, R.L. (1986), "The Niger River System", in Davies, Bryan Robert & Walker, Keith F., «The Ecology of River Systems», Springer, сс. 9–60, ISBN 90-6193-540-7 

Төркем:Чик буе елгалары