Азәрбайҗан татарлары

Азәрбайҗан татарлары — Азәрбайҗан Республикасы территориясендә яшәүче милли азчылыкларның берсе. 2009 елгы халык санын алу мәгълүматлары буенча, илдә 25 882 татар яшәгән, бу халыкның гомуми саныннан якынча 0,29% тәшкил иткән.

 Җәмәгать 
Шәһәрләрдә татарлар хәзерге Азәрбайҗанда яшәүче башка халыклар кебек үк яшәү рәвешен алып бара. Әмма авыл җирендә Азәрбайҗан татарлары үзләренең борынгы гореф-гадәтләрен саклыйлар. Шул ук вакытта 2020 елга илдә бер генә татар җирлеге дә калмаган. Нигездә Азәрбайҗан татарлары зур шәһәрләрдә яши, шул ук вакытта күпчелек өлеше (97 %) дәүләт башкаласы Бакуда яши, шул рәвешле шәһәрнең этник төркеме саны буенча өченче булып тора. Шул ук вакытта Баку татарларының күбесе шәһәрдә күп буыннар дәвамында яши (үз чиратында, бу төп татарларның күбесе Пенза, Самар, Төмән, Сембер җирләреннән күчеп килүчеләрнең нәсел-нәсәбе булып тора, ә Татарстаннан чыккан кешеләр саны чагыштырмача зур түгел). Азәрбайҗанның күпчелек татар халкы татар телен дә, азәрбайҗан телен дә белә. Азәрбайҗанда яши торган татарларның төп дине — хәнәфи мәзһәбе исламы, татар халкының нибары 1,5 % ы гына христианлык тота. Татарлар, кайбер искәрмәләрдән тыш, Азәрбайҗанда яшәүче башка милләтләрнең дә бәйрәмнәрен һәм истәлекле көннәрен билгеләп үтәләр. Алар Нәүрүз, Яңа ел һәм Корбан бәйрәмен, шулай ук аларның үз милли бәйрәме-Сабантуйны бәйрәм итәләр.

Азәрбайҗан татарларының күренекле вәкилләре булып торалар:

 Земфира Мифтахетдинова — Совет һәм Азәрбайҗан спортчысы-атучы (стендка ату), 2000 елгы Олимпия чемпионы, бәйсез Азәрбайҗанның Олимпия алтынын яулаган беренче спортчысы.
 Мәрзия Давытова — Азәрбайҗан, Совет театры һәм кино актрисасы. ССРБның халык артисты.
 Әлтаф Гүләхмәтов — Карабах сугышы ветераны, шагыйрь һәм рәссам.
 Александр Шамил улы Хәкимов — язучы-фантаст, журналист, публицист.
 Фәрит Хәйруллин — Азәрбайҗан фотожурналисты.
 Рәсим Яхин (?), Икенче Карабах сугышында (2020) катнашучы. Азәрбайҗанның Паралимпиада җыелма командасы әгъзасы.

 Азәрбайҗанда татар халкының төп яшәү урыннары 
УрынСан%Баку25 17197 %Хачмаз1310.57 %Сумгайыт1160.44 %Губа630.24 %Апшеронск районы570.22 %Гянджа520.20 %Мингечевир380.14 %Бейлаганск районы240.09 %Сиазань180.06 %Ленкорань130.05 %Загатала110.04 %Габала100.03 %Ширван40.01 %Агдаш40.01 %

 Азәрбайҗанның татар халкы еллар буенча 
Этник төркем1926 елгы халык санын алу1939 елгы халык санын алу1959 елгы халык санын алу1970 елгы халык санын алу1979 елгы халык санын алу1989 елгы халык санын алу1999 елгы халык санын алу2009 елгы халык санын алуСан%Сан%Сан%Сан%Сан%Сан%Сан%Сан%Әзериләр1 437 97762.1 %1 870 47158.4 %2 494 38167.5 %3 776 77873.8 %4 708 83278.1 %5 804 98082.7 %7 205 46490.6 %8 172 80091.6 %Татарлар 9 948 0,4 %▲ 27 591▲ 0.9 %▲ 29 370▲ 0,8 %▲ 31 353▲ 0,6 %▼ 31 204▼ 0.5 %▼ 28 019▼ 0.4 %▲ 30 011▲ 0,4 %▼ 25 882▼ 0,29 %

 Сылтамалар 

 ТАТАРЫ БРАТСКОГО АЗЕРБАЙДЖАНА * Мухтадыр Хачмазского района. Азербайджан

Төркем:Азәрбайҗан халыклары
Төркем:Илләр буенча татарлар
Төркем:Азәрбайҗан татарлары