Андре Моруа

Андре Моруа (, чын исеме Эмиль Саломон Вильгельм Эрзог, Émile-Salomon-Wilhelm Herzog, 1885 елның 26 июлендә — 1967 елның 9 октябре) — француз язучысы һәм Француз академиясе әгъзасы. Соңыннан псевдонимы аның рәсми исеме булып китә.

Романиядан биография жанр остасы (Шелли, Байрон, Бальзак, Тургенев, Жорж Санд, Дюма-әти һәм Дюма-ул, Гюго турындагы китаплар) һәм кыска иронияле-психологик хикәяләр авторы. Моруаның төп әсәрләре арасында — «Превратности любви» (1928), «Семейный круг» (1932) психологик романнары, «Мемуарлар» (1970 елгы басма) һәм язучының бөтен иронияле нечкә талантының нәфислеген күрсәткән «Письма незнакомке» («à Lettres inconnue l», 1956) әсәрләре тора.

 Биографиясе 
Андре Моруа 1871 елдагы франция-пруссия сугышыннан соң, франция гражданлыгын кабул итеп, Нормандиягә күчкән, католик диненә кертелгән, Эльзас яһүд хәлле гаиләләрнең берсендә туган. 1897 елда Эмиль Эрзог Руан лицеена укырга керә. 16 яшендә ул лиценциат дәрәҗәсенә лаек була.. Беренче бөтендөнья сугышында хәрби тәрҗемәче һәм бәйләнешләр офицеры булып хезмәт итә.

Моруа 1918 елда «Молчаливый полковник Брамбл» () романын бастырып чыгара. Бу роман Франциядә һәм Бөекбритания белән АКШта бик уңышлы әсәр итеп кабул ителә. 1921 елда «Речи доктора О’Грэди» () романы дөнья күрә. Андре Моруа «Круа-де-фе» журналы редакциясендә хезмәткәр булып эшли. 1938 елның 23 июнендә Француз академиясенә әгъза итеп сайлана.

Икенче дөнья сугышы башында Моруа француз армиясендә капитан булып хезмәт итә. Францияне немец гаскәрләре басып алгач, ул АКШка күчеп китә, шундагы Канзас университетында укытучы булып эшли. Бу вакытта Шопен (1942), Эйзенхауэр (1945), Франклин (1945) һәм Вашингтон (1946) биографияләрен яза. 1943 елда Төньяк Африкага китә, 1946 елда Францияга әйләнеп кайта.

 Гаиләсе 
Ике тапкыр өйләнә. Беренче никахындагы хатыны — Жанна-Мари Ванда Шимкевич, аларның өч баласы туа — Жеральд (1920), Оливье һәм кызы Мишель (1914). Беренче хатыны сепсистан үлгәннән соң (1924), тиздән Симон Кайява белән икенчегә никахка керә.

 Рус телендәге басмалары 

 Моруа А.  Три Дюма. — : Молодая гвардия, 1962. — 544 с. — («ЖЗЛ»).
 Моруа А.  Жизнь Александра Флеминга/ Пер. с фр. И. Эренбург, послесл. И. Касперского — : Молодая гвардия, 1964. — 336 с. («ЖЗЛ»).
 Моруа А.  Прометей, или Жизнь Бальзака. — М.: Прогресс, 1967. — 640 с.
 Моруа А.  Жорж Санд. — : Молодая гвардия, 1968. — 416 с. («ЖЗЛ»).
 Моруа А.  Париж. — : Искусство, 1970. — («Города и музеи мира»).
 Моруа А. От Меня до Арагона / Пер. с фр. Сост. и предисл. Ф. С. Наркирьера. Комм. С. Н. Зенкина. Ред. З. В. Федотова —  М.: Радуга, 1983. — 678 б.
 Моруа А.  Превратности любви. Три новеллы. Письма незнакомке. — Мн.: Мастацкая литература, 1988. — 351 с.
 Моруа А.  Жизнь Дизраэли. — М.: Политиздат, 1991. — 254 с. — ISBN 5-250-01474-7.
 Моруа А.  Олимпио, или Жизнь Виктор Гюго. — : Россия-Кириллица, 1992. — 528 с. — ISBN 5-7176-0023-2.
 Моруа А. В поисках Марселя Пруста / Пер. с фр. Д. Ефимова —  СПб.: Лимбус Пресс, 2000. — 382 б.
 Моруа А.  Байрон. — : Молодая гвардия, 2000. — 422 с. — («ЖЗЛ») — ISBN 5-235-02327-7.
 Моруа А.  Франция. — СПб.: Б. С. Г.-Пресс, 2007. — 272 с. — ISBN 978-5-93381-246-3.
 Моруа А.  Голландия. — СПб.: Б. С. Г.-Пресс, 2007. — 224 с. — ISBN 5-93381-235-8, 978-5-93382-235-7.
 Моруа А.  История Франции. — СПб.: Гуманитарная Академия, 2008. — 352 с. — ISBN 978-5-93762-049-1.
 Моруа А.  Сентябрьские розы. — СПб.: Азбука. 2015-220 с. — ISBN 9785389087330
 Моруа А.  Земля обетованная. — СПб.: Азбука. 2015-288 с. — ISBN 9785389087347

 Искәрмәләр 

 Чыганаклар 
* Моруа Андре// Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров. — 3-е изд. 11 т. — М. : Советская энциклопедия, 1969—1978.

 Сылтамалар 

 Андре Моруа в библиотеке Максима Мошкова
 Андре Моруа, «Во ыслау я верю»
 Андре Моруа, «Письма незнакомка»
 Андре Моруа, Цитаты и афоризмы

Төркем:26 июль көнне туганнар
Төркем:1885 елда туганнар
Төркем:9 октябрь көнне вафатлар
Төркем:1967 елда вафатлар
Төркем:Франция язучылары
Төркем:XX гасыр язучылары
Төркем:Әлифба буенча шәхесләр
Төркем:Әлифба буенча язучылар
Төркем:Википедия:Викимәгълүмат элементы параметрларына өстенлек бирелгән мәкаләләр
Төркем:Франсуз академиясе әгъзалары
Төркем:Псевдоним астында билгеле әдипләр
Төркем:Беренче бөтендөнья сугышында катнашучылар