Лайош Баттьяни

Лайош Баттьяни де Неметуйвар (Венг венг.Németújvári gróf Batthyány Lajos, ,  - , ) - 1848-1849 еллардагы Венгрия күтәрелеше вакытында Венгрия сәясәтчесе, Венгрия хакимияте башлыгы. 

 Биографиясе 
Баттьяни Венгриянең бик бай магнат гаиләсеннән. Ул хәрби хезмәткә керә, ләкин 1827 елда ук Загреб университетында хокук буенча диссертациясен яклау өчен, эшеннән китә  һәм шәхси милке белән идарә итүгә тотына.  Берничә елдан ул Венгрия Парламентының Югары палатасына сайлана һәм Венгрияне Габсбург монархиясеннән аерып алырга теләгән милли юнәлешле түгәрәкләр эшчәнлегендә катнаша башлый. 

1848 елның 17 мартында император Фердинанд I аны Венгрия парламент хакимиятенең беренче премьер-министры итеп билгеләй. 

Баттьяни сәләтле лидер булып чыга, ләкин монархка тугрылык һәм Венгрия бәйсезлеге тарафдарлары арасыннан берсен сайларга мәҗбүр була. Баттьяни бәйсезлек тарафдарлары ягын сайлый һәм революция лидерларының берсе булып китә. Сугышта яралана, әсирлеккә төшә. Хатыны тапшыра алган хәнҗәр ярдәмендә ул үз- үзенә кул салырга тырыша (муенына берничә яра сала), ләкин исән кала һәм икенче көнне хыянәттә гаепләнеп атыла . Будапештның Керепеши зиратында күмелгән. 

Ул Венгриянең Франц Лист үзенең мәшһүр фортепиано әсәре  "Мәтам маршы"н ( Funérailles ) багышлаган өч патриотының берсе.

 Хәтер 
Будада  Дунай ярындагы парламент бинасы каршындагы мәйдан һәм аның янындагы метро станциясе Лайош Баттьяни  исеме белән аталган. Шулай ук Венгриядә 2002 елда ачылган юридик колледжга аның исемен биргәннәр. 

Совет әдәбиятында 1848-1849 еллардагы Венгрия күтәрелеше турындагы әсәрләрдә  радикаль лидерлар Кошут һәм Петёфи  белән чагыштырганда либераль реформатор позицияләрен биләгән Баттьяни роле кимерәк итеп күрсәтелгән була.

 Искәрмәләр 

 Сылтамалар 

 Баттьяни Лайош // Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров. — 3-е изд. 3-й т. — М. : Советская энциклопедия, 1969—1978.
 Баттяни кланы сайты 
 Авербух Р. А. 1848-49 елларда Венгриядә революция һәм милли азатлык сугышы. (Мәскәү: Наука. 1965)  
 Дьердь Шпира. Четыре судьбы: к истории политической деятельности Сечени, Баттьяни, Петефи и Кошута / перевод с венг. (М.: Прогресс. 1986) 

Төркем:Маҗарстан революционерлары
Төркем:Маҗарстан премьер-министрлары
Төркем:Википедия:Викимәгълүмат элементы параметрларына өстенлек бирелгән мәкаләләр
Төркем:Википедия:Викимәгълүматтан чыганак булган мәкаләләр
Төркем:1849 елда вафатлар
Төркем:6 октябрь көнне вафатлар
Төркем:1807 елда туганнар
Төркем:10 февраль көнне туганнар