Василий Горохов (актер)

Василий Горохов (әдәби псевдонимы Василий Регеж — Горохов, тулы исеме Василий Михаил улы Горохов, ) — актер, язучы (шагыйрь, драматург, тәрҗемәче). Мари АССР халык (1982), РСФСР атказанган (1988) артисты. Мари АССР дәүләт премиясе лауреаты (1978). ССРБ язучылар берлеге әгъзасы (1975). Мари Илнең халык язучысы (2007). Василий Регеж-Горохов — үз әсәрләре тупланмасын исән чакта бастырып чыгара алган бердәнбер мари халык язучысы.

 Тәрҗемәи хәле 
1937 елның 27 августында Мари АССР Көҗәңәр районы Югары Регеж авылында туган. Ивансола урта мәктәбен (1957), Н.К. Крупская исемендәге Мари дәүләт педагогия институтының III курсын (1960), А.В. Луначарский исемендәге ГИТИСның актерлык бүлеген (Н.Ф. Чефранова һәм  П.В. Лесли курсы, 1965) тәмамлаган.

 Хезмәт юлы 
1965-2002 М. Шкетан исемендәге Мари милли драма театрында эшли: 1965-1990 актер, 1990-1996 әдәби бүлек мөдире, 1996-2002 актер.

 Уйнаган рольләре 

 Эчан («Ак аккош» В. Бояринова, 1965)
 Григорий Петрович Веткан («Элнет»  С. Чавайн, 1965)
 Доктор Ломбарди («Ике хуҗаның хезмәтчесе» К. Гольдони, 1965)
 Аркадий («Туган җир» К. Коршунов, 1966)
 Эчук («Салика» С. Николаев, 1966)
 Эвай Петр («Эренгер» М. Шкетан, 1967)
 Мичи («Умартачылык»  С. Чавайн, 1968)
 Паратов («Бирнәсез кыз» А. Островский, 1968)
 Звонцов («Егор Булычев һәм башкалар»  М. Горький, 1968)
 Воробьев («Борчулы картлык» Л. Рахманов, 1970)
 Чопай («Салика» С. Николаев, 1972)
 Стапан Микале («Морке көйләре» М. Рыбаков, 1975)

 Алексей («Оптимистик трагедия» Вс. Вишневский, 1980)
 Пигулин («Кыргый бал» М. Рыбаков, 1980)
 Әҗәл («Әлдермештән Әлмәндәр»  Т. Миңнуллин, 1981)
 Кент («Король Лир»  В. Шекспир, 1984)
 Агабо («Арба ауды» О. Иоселиани, 1985)
 Акпатыр («Акпатыр» С. Чавайн, 1988)
 Вәйнәмөйнен («Калевала», 1997, режиссер Пааво Лиски)
 Ата («Упкын өстендә таң», 1998)
 Лыжгаев («Карт кыз җыры» В. Филиппов, 1998)
 Савлий («Әһ, ата-аналар!..» М. Шкетан, 1998)
 Яндышев («Эренгер»  М. Шкетан, 1998)
 Ози Кузи («Салика» С. Николаев, 1999)
 Эшләпәле ир («Ефәк таган», 1999)
 Дороднов («Соңарган мәхәббәт» А. Островский, 2000)

 Әдәби иҗаты 
180px|thumb|right|Яшь чагы 
180px|thumb|right|Микале ролендә.Мари АССР дәүләт премиясе (1978) 
В. Регеж-Горохов 20 китап нәшер иткән. Алар арасында шигърият, чәчмә әсәрләр, сәхнә әсәрләре, әдәби публицистика һәм тәрҗемә китаплары бар.
Әдәби эшчәнлек белән 1958 елдан шөгыльләнә. Балалар өчен беренче шигырьләр китабы «Урманда» (Чодыраште) 1958 елда басылган. 1970 елда мари театрында ул язган беренче «Зәңгәр кош» (Канде кайык) пьесасы буенча спектакль уйнала. М. Шкетан исемендәге Мари милли драма театрында «Зәңгәр кош» (Канде кайык, 1971), «Черек матур алма» (Шукшан чевер олма, 1980), «Гөнаһ» (Сулык, 1984), «Комета койрыгы» (Почан шÿдыр, 1989), «Алтын туй» (Шöртньö сÿан, 1992), «Борынгылар җыры» (Кугезе муро, 1975) пьесалары сәхнәләштерелгән.  Мари композиторлары В. Алексеев, В. Кульшетов, В. Захаров, С. Маков һ. б. аның 300 дән артык шигыренә җыр иҗат иткән. Мари теленә К. Чуковский әсәрләрен («Мойдодыр»), А.С. Пушкинның «Евгений Онегин» романын (2000), Шандор Петефи лирикасын (2003) тәрҗемә иткән. Халык иҗатына нигезләнеп «Регеж Карман» китабын язган.

 Бүләкләре, мактаулы исемнәре 
 Мари АССР атказанган артисты (1975).
 Мари АССР халык артисты (1982).
 РСФСР атказанган артисты (1988).
 Мари АССР дәүләт премиясе (1978) – «Морке көйләре» (Морко сем) (М. Рыбаков әсәре) спектаклендә солдат Стапан Микале ролен башкарган өчен.
 Й. Кырла исемендәге театр премиясе (2000) – «Соңарган мәхәббәт» (Вараш кодшо йєратымаш) (А.Н. Островский әсәре) пьесасында сәүдәгәр Дороднов ролен башкарган өчен («эпизодик роль» номинациясендә).
 Мари Илнең халык язучысы (2007).

 Кызыклы факт 
200px|thumb|right|Әлмәндәр (Элыксандр) – арт. Г. Копцев, Әҗәл – В.М. Горохов (у)
М. Шкетан исемендәге Мари милли драма театрында (Йошкар-Ола)  Т. Миңнуллинның «Әлдермештән Әлмәндәр» әсәре буенча «Чодраял Элыксандр» спектаклендә  Әҗәлне  Василий Горохов, Әлмәндәр- Элыксандрны  артист Г. Копцев уйнаган.

 Әдәбият 
 Санин А. Тридцать жизней Василия Горохова: На соискание премии им. Олыка Ипая. «Молодой коммунист», 1972 ел, 31 октябрь. 
 Хузангай А. Своя звезда.  «Литературная Россия», 1984 ел, 10 август. 
 Поморцева Б. Три грани творчества. «Марийская правда», 1987 ел, 26 август. 
 Козловский Я. Василий Регеж-Горохов. «Советская культура», 1983 ел, 26 июль. 
 Горохов (Регеж-Горохов) Василий Михайлович . Кто есть кто в Марий Эл. Йошкар-Ола, 2002.

 Сылтамалар 
 В.М. Горохов Шкетан исемендәге театр сайтында 
 В.М. Горохов Кino-teatr.ru сайтында

 Искәрмәләр 

Төркем:Мари АССР халык артистлары
Төркем:РСФСР атказанган артистлары
Төркем:Мари АССР дәүләт премиясе лауреатлары
Төркем:Й. Кырла исемендәге театр премиясе лауреатлары
Төркем:Чирмеш язучылары
Төркем:Мари Иле язучылары
Төркем:ССРБ язучылары
Төркем:Артистлар
Төркем:ГИТИС тәмамлаучылар