Qarluq telläre

Qarluq telläre — törki tellärneñ ber törkeme, Üzäk Aziädä häm Könçığış Törkistanda taralğan. Könbatış qarluq-uyğır häm qarluq-xäräzem (çağatay) törkemnärenä bülenä.

Qarluq tellärenä üzbäk tele häm uyğır tele qarıylar.

Qarluq tellärendä yaqınça 60 mln. keşe söyli.

Tarix

Bügenge qarluq telläre borınğı qarluq telennän çıqqannar. Borınğı qarluq tele VIII-XV ğasırlarda Üzäk Aziädä taralğan bulğan, Qarluq qahanlığında (766-940) näq qarluq telendä söyläşkännär.

Borınğı qarluq tele soñraq çağatay häm qaraxanid telläre nigezendä yatqan, soñraq üzbäk tele, uyğır tele, ili-törki telenä äylängän. 

Taswir

Qarluq-uyğır tele d-törendäge tellärgä qarıy. Qarluq-uyğır yazu tele  şulay uq qaraxanid tele dip yörtelä, şulay uq borınğı uyğır tele bulğan.

Qarluq-xäräzem telläre j-törendäge tellärgä qarıy. Qarluq-xäräzem yazu tele çağatay tele dip yörtelä, ul Altın Urda qayber öleşlärendä  dä qullanılğan, anıñ nigezendä türki tel bulğan.

Bügenge qarluq-xäräzem telläre - üzbäk tele häm uyğır tele.

Tatar telennän ayırmalı bularaq qarluq tellärendä singarmonizm yuğalğan.

 Çağıştıru 

Tellär  Cömlä Tatarça  Balalar mäktäptä telebezne latin älifbası belän yaza. Üzbäkçä  Bolalar maktabda tilimizni latin alifbosi bilan / ila yozadi. Uyğırça  Balilar mektepte tilimizni latin elipbesi bilen yazidu.

Sıltamalar
 БОРЫНГЫ ТӨРКИ ТЕЛЛӘР Татар энциклопедиясе
    Э. Р. Тенишев (ред.). Сравнительно-историческая грамматика тюркских языков. Региональные реконструкции. М., 2002;
    Языки мира. Тюркские языки. М., 1997, Бишкек, 1997.
Johanson, Lars and Csató, Éva Ágnes (1998). The Turkic Languages. London: Routledge. ISBN 0-415-08200-5.
Menges, Karl H. (1995). The Turkic Languages and Peoples. Wiesbaden: Harrassowitz. ISBN 3-447-03533-1.
А. Н. Самойлович. Тюркское языкознание. Филология. Руника. М., 2005
Э. Р. Тенишев (ред.). Сравнительно-историческая грамматика тюркских языков. Региональные реконструкции. М., 2002.

Төркем:Карлук телләреТөркем:Төрки телләр