Saqlar

Saqlar (bor. farsı Sakā, yunança Σάκαι) — BEQ I meñyıllıqta Üzäk Aziädä torğan küçmä häm yarımküçmä iran telle qäbilälärneñ urtaq ataması.
200px|мини|уңда|İssıq qurğanında tabılğan "altın adäm" - saqlar  patşası tantanalı kieme
Saqlar häm massagetlar skif xalıqlarınıñ könçığış törkemenä qarağannar dip sanala.

Saqlar qäbiläläre Herodot häm farsı kitaplarında telgä alına, läkin saq törkemnäre törleçä yörtelä:
saqlar-haomavarga
saqlar-tigrahauda (Dariy I yazması) - Tän-Şän taw itägendä yäşägännär, yış qına massagetlar belän tiñläşä.
saqlar-paradaraya - "diñgez (yılğa) artında torğan"
saqlar-parasugudam - "Sogdiana artında" - Sırdäryä, Amudärya yılğaları tübän ağımında torğan.

Yunannar saqlarnı "Aziä skifları" dip yörtä. Farsılar saqlarnı "qüätle ir-atlar" dip ata.

Taswir
200px|мини|уңда|Saq caydağı, BEQ 300 yıl, Altay
Fänni ädäbiät buyınça Seber, Qazaqstan, Üzäk Aziädä torğan qäbilälär saqlarğa qarağan.

Qara diñgez tönyaq yarı buyı skiflarınnan ayırmalı bularaq saqlarğa yunan yoğıntısı bulmağan.

Saqlar utraq-küçmä tormış räweşen alıp barğannar, Qazaqstanda döyä ürçetkännär.

Tarixta saqlar ike patşabikäse iseme - Zarina häm Tomiris qalğan.

İssıq qurğanında tabılğan "altın adäm" - saq patşası tantanalı kieme bulğan dip sanala.

BEQ VI-V ğasırda saqlar ber öleşe Axämenid näselennän farsı patşaları tarafınnan yawlap alınğan, xättä Marafon bäreleşendä qatnaşqan.

Saqlar Parfiä patşalığın buldıruda rol uynağan. 

BEQ II ğasırda saqlar ber öleşe Hindstanğa küçengän.

Törki xalıqlar

Törki xalıqlarnıñ qayber belgeçläre qaraşları buyınça saqlar - törki xalıqlarnıñ babaları bulğannar.

Urıs belgeçläre bu qaraşqa qarşı çığa. Urıs qaraşına qarağanda eftalitlar - aq hunnar häm saqlar  törki xalıqlar basımı arqasında İranğa häm Hindstanğa küçep kitkänder.

 Sıltamalar 

Геродот. История. I 153; III 93; VI 113; VII 9, 64, 96, 184; VIII 113; IX 31, 71, 113.
 Большая Советская Энциклопедия
 Скифские городища 1975 Т. Н. Высоцкая
 Скифы. История.
 Scythian mummy shown in Germany
 Скифский раздел в «Еще одной OCR-библиотеке» 
 Куль-Оба в проекте «Реконструкция» «Нового Геродота» 
 История и культура скифов.
 В. Мурзин Краткая история скифов
 Вести.ру: На Алтае обнаружены древнейшие скифские захоронения, которым около двух тысяч лет (20.07.2011)

Төркем:Татар тарихы
Төркем:Казакъстан тарихыТөркем:Үзбәкстан тарихы
Төркем:СкифияТөркем:Туран
Төркем:Ауразия тарихы