Ставрополь крае

Ставрополь крае () — Россия Федерациясенең Европа өлеше субекты. Төньяк Кавказ федераль округына керә.

Административ үзәге — Ставрополь шәһәре.

 География 
Ставрополь крае Кавказ алдының үзәк өлешен, Каспий буе түбәнлегенең көнбатыш өлешен һәм Зур Кавказның төньяк битүләрен алып тора. Көнбатышта Кубан елгасының киң террасалары җәелгән. Тигезлек территориясенең зур өлешен платосыман Ставрополь калулыгы алып тора.

Төп елгалары: Кубань (югары агымы) һәм аның кушлыдыклары (Теберда, Кече һәм Зур Зеленчук), Кума, Калаус, Егорлык. Берничә зур күл бар.

Табигый газ чыганаклар бар. Көнчыгыш өлешендә нефть, тауларда бакыр һәм кургашын, тутыя, полиметалл чыганаклар, ташкүмер, барит, утка чыдамлы балчык, доломит, мәрмәр, шифалы пычрак, төрле минераль һәм термаль чыганаклар бар.

Тигезлекнең климаты — континенталь дала климаты. Гыйнварның уртача температурасы -3,4°…-4,9°, июльнеке +22°…+25°. Еллык явым 300–600 мм, вегетация дәвере 207—220 көн.

Туфраклары нигездә кара туфрак һәм кәстәнә. Урманнар күбесенчә таулы урыннарда. Киң яфраклы, югарырак ылыслы урманнар, аннан югары субальп болыннары бар.

Кыргый хайваннардан, далада кимерүчеләр, керпе, төлке, бүре, ләтчә, сайгак, Кума елгасы буендагы камышлыкларда кыргый мәче, кабан, Маныч үзәнендәге күл һәм сазлыкларда су кошлары, тауларда болан, коралай, көрән аю, селәүсен, алтай тиене яши. Кошлар күп. Тау кәҗәсе, тур очрый.

Халык 
 1959http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus59_reg1.php  1970http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus70_reg2.php  1979http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus79_reg2.php  1989http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus89_reg2.php  2002http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus02_reg2.php  2010http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus10_reg2.php1 882 911 2 305 780 2 539 219 2 857 188 2 735 139 2 786 281  
 Торак пунктлар 

 Ставрополь   Пятигорск   Кисловодск   Невинномысск   Ессентуки   Михайловск   Минеральные Воды   Георгиевск   Будённовск   Изобильный  

 Светлоград   Горячеводский   Зеленокумск   Благодарный   Иноземцево   Александровское   Новоалександровск   Новопавловск   Кочубеевское   Нефтекумск  

Административ бүленеш 
Ставрополь крае 26 муниципаль районга һәм 9 шәһәр округына бүленә.

 Икътисад 
Төп сәнәгать мәркәзләре: Ставрополь, Невинномысск, Пятигорск, Нефтекумск, Будённовск, Георгиевск, Лермонтов.

Ставрополь крае — эре авыл хуҗалыгы районы. Бодай, көнбагыш, шикәр чөгендеге һ. б. игелә. Мәйвачылык, йөземчелек үсеш алган. Нәзек йонлы сарыкчылык, ит-сөт терлекчелеге бар. Зур Ставрополь, Невинномысск һ.б. каналлар, сугару системалары бар.

Затеречный — Грозный нефтьүткәрегече, Ставрополь — Украина — Мәскәү — Санкт-Петербург газүткәргечләре бар. Тимер юллар озынлыгы 944 км. Каты өслекле автомобиль юллары озынлыгы 17 059 км. Минеральные Воды һәм Ставрополь халыкара аэропортлары бар.
 Дин 
Православие
Ислам
 Ставрополь крае мөселманнары Диния нәзарәте

 Крайда туган танылган шәхесләр 
 Юрий Андропов
 Михаил Горбачёв
  Александр Солженицын (1918, Кисловодск — 2008, Мәскәү), язучы, әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе лауреаты (1970).

 Моны да карагыз 
Төньяк Кавказ федераль округы
 Искәрмәләр 

*