Балезино районы

Балезино районы (, ) — Удмуртиянең төньяк-көнчыгышында урнашкан муниципаль район.

Административ үзәге — Балезино бистәсе.

 География 
 Чиктәшлек 
ЯкРайон яки регионТөньяк Киров өлкәсе (Афанасьево районы)Көнбатыш Глазов районыКөньяк-көнчыгыш Красногорское районыКөньяк Игра районыКөнчыгыш Кез районы

Районның төньягы Югары Чулман калкулыгында, ә көньягы — Красногорское калкулыгында урнашкан; район җире аша Чүпче, Кеп, Лопья, Чулман, Пызеп, Люк, Юнда, һ. б. елгалар ага.

 Тарих 
Район 1929 елның 15 июльдә элекке Глазов өязенең Балезино һәм Ягошур волостьларның 20 авыл советыннан төзелә. 1963 елда район нигезендә Балезино авыл районы барлыкка килә, аның составына Карсовай һәм Красногорское районнарның өлешләре керә. 1965 елда район хәзерге чикләренә керә.

 Халык 
 1970 1979 1989 2002 2010 50 462  45 446  43 555  38 443  34 615

Милли состав: арлар — 57,6 %, руслар — 30,9 %, татарлар — 9,8 % (2002 җанисәбе буенча). 
Татарлар Кистем һәм Люк авыл җирлекләрендә күпләп яши.

 Танылган шәхесләр 
 Сәмигулла Касыймов — Ватандашлар сугышы каһарманы, ТАССР дәүләт эшлеклесе (Кистем авылыннан).
 Галиулла Касыймов — Ватандашлар сугышы каһарманы, ТАССР, Кырым АССР дәүләт эшлеклесе (Кистем авылыннан).
 Энвиль Касыймов (1961―2020), журналист, рәссам. Удмуртиянең атказанган мәдәният хезмәткәре.

 Демография 

 Адимнистратив бүленеш 
 Авыл җирлеге  Административ үзәге  Торак пунктларның  саны  Халык саны,  кеше  Мәйдан,  га Балезино шәһәр җирлеге  Балезино  1  16121  1046 Андрейшур авыл җирлеге   Андрейшур  12  1517  10274 Олы Варыж авыл җирлеге   Олы Варыж  3  314  4724 Верх-Люкино авыл җирлеге   Верх-Люкино  10  508  6830 Воегурт авыл җирлеге   Воегурт  15  2934  13300 Исаково авыл җирлеге   Исаково  7  914  7512 Каменное Заделье авыл җирлеге   Каменное Заделье  7  671  7332 Карсовай авыл җирлеге   Карсовай  17  2482  28987 Кистем авыл җирлеге   Кистем  5  994  7100 Киршонки авыл җирлеге   Киршонки  9  459  5286 Кожиль авыл җирлеге   Кожило  8  2210  7186 Люк авыл җирлеге   Люк  5  910  7894 Пыбья авыл җирлеге   Пыбья  5  742  5675 Сергино авыл җирлеге   Сергино  13  1053  14514 Турецкое авыл җирлеге   Турецкое  2  530  4401 Эркешево авыл җирлеге   Эркешево  7  755  7205 Юндин авыл җирлеге   Юнда  10  1503  14990

 Социаль инфраструктура 

Мәгариф системасы үз эченә 33 мәктәп, 32 балалар бакчасы һәм №33 профессиональ училищесы ала. Медицина ярдәмен ике хастаханә һәм 40 фельдшер-акушерлык пункты күрсәтә. Шулай ук районда 34 мәдәният йорты, балалар йорты, 27 китапханә һәм бер музей эшли.

 Икътисад 

 Промышленность 
 ААҖ «Балезинский литейно-механический завод»
 ООО «Балезинский деревообрабатывающий комбинат»
 ОАО «Балезинское ремонтно-техническое предприятие» — авыл хуҗалыгы техниканы ремонтлау.
 ООО «Спиртзавод „Балезинский“»

 Транспорт 
Район җире аша тимер юл уза, 8 станция һәм туктау пункты урнаштырган.

 Фотогалерея 

 Искәрмәләр 

 Тышкы сылтамалар 
 Удмуртиянең Кистем авылын читтә дә таныйлар

*