Чаллы

Чаллы (шулай ук Яр Чаллы, Чаллы яр, ) — Татарстан Республикасының төньяк-көнчыгышында, Чулман елгасының сул ярында, Мәләкәс кушылган җирдә урнашкан, Татарстан шәһәрләре арасында да зурлыгы һәм әһәмияте буенча икенче урында торган шәһәр.

Казан белән арасы 225 км, Түбән Кама белән — 35 км, Алабуга белән — 20 км, Уфа белән — 250 км.

Тукай районының (1930–1976 елларда Чаллы районының) үзәге. Зур автомобиль юллары үзәге, елга порты бар.

 Тарих 

 1626 елдан бирле хәзерге Чаллы урынында беренче торак йортлары билгеле.
 XIX гасырда Чаллы пристане — зур ипи сату үзәге булган.
 1920 елга хәтле — Уфа губернасының Минзәлә өязендә, ТАССР барлыкка килгәч, аның составына керә.
 1922—1930 елларда Чаллы кантонының үзәге.
 1982—1988 елларда Брежнев исемен йөртә.
 Шәһәрнең 400 еллыгына әзерлек 
2024 елның гыйнварында Чаллы хакимияте шәһәрнең 400 еллыгына (2026 елда) әзерләнә башлавын игълан итәРифат Каюмов. Чаллыга ничә яшь, яки шәһәрнең 400 еллыгы татар җәмәгатьчелеген ник борчый?  Интертат, 1.02.2024. Әлеге хәбәр тарихчыларда ризасызлык уята. Алар фикеренчә, шәһәрнең тарихы күпкә борынгырак. Тарихчылар, Чаллының яшен кыскарту – татарның борынгы тарихын сызып ату өчен эшләнә, дип исәплиләр. Чаллы шәһәре Башкарма комитеты җавабы:

</blockquote>

Россия Үзәк банкы «Шәһәрләр» сериясеннән «2026 елда Чаллының 400 еллыгы» уңаеннан 3 сумлык истәлекле көмеш тәңкәләр чыгара. Тәңкә 925 пробалы көмештән ясала, шомартып ялтыратылган штемпельләр белән полировкаланган әзер материалдан сугыла. Тәңкә «Чаллы шәһәренә нигез салынуга 400 ел» () дип атала. Тиражы 3 мең данә тәшкил итәРешение Совета директоров Банка России о выпуске в обращение в 2026 году памятных и инвестиционных монет. Банк России Үзәк банк Чаллының 400 еллыгы уңаеннан 3 мең данә истәлекле көмеш тәңкәләр чыгарачак. Татар-информ, 3.08.2024.

2024 елның 29 октябрендә Россия президенты Владимир Путин «2026 елда Чаллы шәһәренә нигез салынуга – 400 ел, беренче «КАМАЗ» йөк автомобиле чыга башлауга 50 ел тулуны бәйрәм итү турында»  имзалаган (№ 921) Указ Президента Российской Федерации от 29.10.2024 № 921. Официальное опубликование правовых актов .

 Чаллыга нигез салынуга 400 ел тулуга багышланган истәлекле почта маркасы чыгарган. Марка шәһәрнең юбилеена багышланган һәм аның тарихи һәм заманча үсешен чагылдыра. Маркада Чаллы гербы, «Ватан-ана» монументы, заманча бизнес-үзәк, шулай ук Кама елгасы фонында шәһәр панорамасы сурәтләнгән. Марканың номиналы 50 сум тәшкил итә. Тиражы – 58,5 мең данәЧаллының 400 еллыгына истәлекле почта маркасы чыгарылды. Татар-информ, 23.01.2026.

 Шәһәр җитәкчеләре 
 1991—1999 елларда — Рәфгать Алтынбаев
 1999—2003 елларда — Рәшит Хәмәдиев
 2003—2010 елларда — Илдар Халиков
 2010—2014 — Васыйл Шәйхразиев
 2014 елдан — Наил Мәһдиев

 Халык 
 Халык саны 
Халык саны 508 700 кеше (2009 ел уртасына) Татарстанның 13,5 % халкын тәшкил итә, Россия шәһәрләре арасында 31 урында тора.

Чаллы каласының халык саны үзгәрүе (халык санын алулар нигезендә)Народная энциклопедия городов и регионов России «Мой Город» :

+ ЕлХалык саны (мең кеше)1887 ел11926 ел41931 ел51939 ел9,41959 ел19,11967 ел331970 ел37,91971 ел551973 ел1261976 ел2311979 ел301,41982 ел3741989 ел500,31996 ел528,72000 ел514,72005 ел5082009 ел508,7
 Милләт 1939http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus_nac_39_ra.php?reg=2439 1970Мустафин М.Р, Хузеев Р.Г. Всё о Татарстане (Экономико-географический справочник). — Казань, 1994  1979  1989  2002 2010 руслар59,0%  48,1%  59,5%  48,7%  45,3%44,9% татарлар40,0%   48,6%  30,4%  40,6%  45,0%47,4% чуашлар  0,2% ?  ?  2,5%  2,2%  1,9% украиннар 0,4%  ?  ?  2,3%  1,7%  1,3% башкортлар  0,0% ?  ?  1,9%  1,4%  1,2%

 Административ бүленеш 
Яр Чаллы өч районга бүленә:
 Автозавод районы
 Үзәк районы
 Комсомол районы

 Мәгариф 
150px|thumb|right|Педагогика университеты
 Кама дәүләт инженер-икътисад академиясе
 Яр Чаллы дәүләт педагогика институты (2015 елдан университет)
 Кама дәүләт физик культура, спорт һәм туризм академиясе
 Чаллы дәүләт сәүдә-технология институты
 Кама сәнгать һәм дизайн институты
 Казан дәүләт университеты филиалы
 Чаллы педагогика көллияте
 Чаллы медицина көллияте
 Кама дәүләт автомеханика техникумы
 Чаллы сәнгать училищесы

 Мәдәният 
 Театрлар 
 Чаллы Татар дәүләт драма театры
 «Мастеровые» рус драма театры
 Чаллы дәүләт курчак театры
 «Ключ» яшьләр театры
 «Болгар» бию театры

 Музейлар һәм галереялар
 Чаллы шәһәр тарихы музее
 Яр Чаллы картиналар галереясы
 Мәдәният сарайлары 
 Балалар һәм яшьләр иҗаты шәһәр сарае
 «КамАЗ» мәдәният йорты
 «Энергетик» мәдәният сарае
 Сара Садыйкова исемендәге концертлар залы
 Яр Чаллы орган залы

 Цирк 
 Яр Чаллы циркы
 «Айгөл» циркы

 Матбугат 
Моны да карагыз: :Төркем:Яр Чаллы матбугаты
 «Мәйдан» журналы
 «Аргамак. Татарстан» журналы

 Язучылар оешмасы 
 Чаллы язучылар оешмасы

 Дин 
 Мәчетләр 
 Җамиг мәчете
 Тәүбә мәчете
 Ак мәчет (Чаллы)
 Нур-Ихлас мәчете
 Тау мәчете
 Тәүбә мәчете
 Әбүзәр мәчете
 Рамазан мәчете
 Туфан мәчете
 Чишмә мәчете
 Утыз Имәни мәчете

 Чиркәүләр 
 Боровецкий чиркәве
 Орловка чиркәве

 Спорт 
 Спорт белән шөгыльләнү урыннары 
 «Олимпийский» олимпик резерв спорт мәктәбе: йөзү, көрәш, дзюдо, самбо, акробатика, бокс
 «Дельфин» спорт мәктәбе: йөзү, синхрон йөзү, туризм, көрәш, бокс
 «Витязь» спорт мәктәбе: көрәш, армспорт, йөзү
 «Афалина» бассейны: йөзү, синхрон йөзү
 «Яр Чаллы» спорт мәктәбе : җиңел атлетика, гимнастика, велоспорт, теннис
 «Камаз» футбол клубы: футбол
 «Виктория» спорт мәктәбе: футбол, велоспорт, авыр атлетика
 «Строитель» спорт мәктәбе: бокс, футбол
 «Комсомолец» олимпик резерв спорт мәктәбе: гимнастика
 «Заря» спорт мәктәбе: футбол, волейбол, мини-футбол, зур теннис, атлетик гимнастика
 11 нче спорт мәктәбе: волейбол, көрәш, зур теннис
 12 нче олимпик резерв спорт мәктәбе: җиңел атлетика, милли көрәш, дзюдо, синхрон йөзү
 Рәшит Хәмәдиев исемендәге «Тулпар» атлы спорт мәктәбе: атлы спорт
 «Яр буе» паркы: кышкы айларда чаңгы спорты, башка вакытта кросс, велоспорт
 «Мәдәният» паркы: кышкы айларда чаңгы спорты, башка вакытта кросс, велоспорт
 «Титан» спорт мәктәбе: чаңгы спорты, җиңел атлетика, бию
 Боз спорт сарае: хоккей, тимераякта шуу
 «Бердәм Россия» боз сарае: хоккей, тимераякта шуу
 «Федотово»  чаңгы базасы (Чаллыдан чыгып): таулы чаңгы спорты, сноуборд, пейнтбол,
 Шахмат-шашка клубы  ның «Этюд» спорт мәктәбе: шахмат, шашка
 «Челны-Экстрим» спорт техника мәктәбе: картинг, регби, парус спорты, авиамодель спорты
 Олег Кухаренко исемендәге картодром: картинг
 «Планета фитнес»  фитнес клубы: фитнес, бию, йөзү
 “FitLand”  фитнес клубы: фитнес
 «Идеал» фитнес клубы: фитнес, аэробика, йога
 «Гармония» фитнес клубы: фитнес, аэробика, йога, бодибилдинг
 «Ника» фитнес клубы: фитнес, аэробика, йога, бию
 «Лидер» фитнес клубы: фитнес, аэробика, йога, бию

 Спорт командалары 
 «КамАЗ-Мастер» командасы  — йөкле машиналар узышу буенча дөньякүләм лидер
 «Камаз» футбол клубы — Россия беренчелегенең I лигасында алдынгылардан санала
 «Челны» хоккей клубы  — Россия беренчелегенең I лигасында уйный

 Ял итү, күңел ачу урыннары 
 Дельфинарий. Анапа дельфинарие филиалы булган Чаллы дельфинариенда дельфиннар һәм диңгез арысланы белән куелган кызыклы шоу программа карап була.
 Энтузиастлар бульвары — чаллылыларның яраткан ял итү урыннарының берсе. Бульварда фонтаннар, кафе-рестораннар, төнге клублар, кибетләр бар.
 «Яр буе» паркы мәйданы. Бәйрәмнәр уздырыр өчен махсус төзелгән мәйданда Сабантуй, Яшьләр көне, башка бәйрәмнәр, концерт-тамашалар уза. Аңа алып бара торган урамда төрле ачык типтагы кафелар байтак.
 Ипподром.

 Кинотеатрлар 
 «Иллюзиум» 
 «СИНЕМА ПАРК» 

 Төнге клублар 
 «Батыр»
 «Колизей» 
 «Джумба» 
 “Opera”
 “Brooklyn”
 “Galaxy”

 Парклар һәм скверлар 
 Мәдәният һәм ял паркы
 Комсомол паркы
 «Җиңү» паркы
 Тукай скверы
 Сергей Титов скверы

 Кунакханәләр 
180px|thumb|right|Муса Җәлил һәйкәле
 «Татарстан»
 «Камаз» 
 “Rasstal” 
 “Swiss House”
 «Джумба» 

 Һәйкәлләр 
200px|thumb|right|Ватан-Ана һәйкәле
200px|thumb|right|Габдулла Тукай һәйкәле
 Ватан-Ана һәйкәле (скульптор Илдар Ханов)
 Муса Җәлил һәйкәле (авторлары — Лидия Зимина һәм Георгий Иванов)
 Габдулла Тукай һәйкәле (скульптор Владимир Демченко)
 Владимир Высоцкий һәйкәле (авторы Владимир Нестеренко)

 Сәнәгать 
200px|thumb|right|В. Высоцкий һәйкәле
 Азык-төлек тармагы 
 Яр Чаллы сөт комбинаты  ()
 «Челны-Бройлер» ҖЧҖ
 «Челны холод» ААҖ
 "«Алиса» ҖЧҖ 

 Машина төзү тармагы 
 «КамАЗ» ААҖ — Кама автомобиль заводы Чаллының алдынгы сәнәгать предприятиясе. Ул йөкле машиналар, автобуслар чыгара. Шәһәрнең икътисад хәле заводныкына нык бәйле.
 «Соллерс—Набережные Челны» ААҖ — җиңел машиналар җитештерә.

 Энергетика тармагы 
 Яр Чаллы ТЭЦы () — электрэнергия, җылылык, җылы су җитештерә.
 Түбән Кама ГЭСы () — электрэнергия җитештерә.

 Төзү материалларын җитештерү 
 Зур панельле йортлар төзү заводы
 Металлконструкция заводы
 Тимер-бетон әйберләре заводы
 «Стройдеталь» заводы
 Күзәнәкле бетоннар заводы

 Телефон операторлары 
 Таттелеком
 Интелсет
 Телесет
 МТС
 Билайн
 МегаФон
 Смартс
 НСС

 Интернет провайдерлар 
 Таттелеком
 ТВТ
 Эр-Телеком
 Телесет

 Массакүләм мәгълүмат чаралары 
 Матбугат 
 «Шәһри Чаллы»
 «Көмеш Кыңгырау»
 «Туганайлар»
 «Безнең фикер»
 «Ислам нуры»
 «Тәрбия»
 «КАМАЗ хәбәрләре»
 «Азатлык»
 «Чаллы яшьләре»
 «Таң йолдызы» — «Камские зори»
 «Мәйдан» журналы
 «Челны ЛТД»
 «Вечерние Челны»
 «АвтоCITY»
 «ЧАС»
 «Новая неделя»
 «Челнинские известия»
 «Вести КАМАЗа»
 «Единство»
 «Из рук в руки»
 «Бизнес-класс/Современность»
 «Доброхот»
 «Автопремьера»
 «Капитал»
 «Челнинский перекресток»
 «Есть работа! Набережные Челны»
 «Светлый путь» (Тукай районы газетасы)
 «Навигатор»
 «Совет врача»
 «Кстати обо всём»
 «Ревизор»

 Телевидение 
 Первый канал (ААҖ «Первый канал»)
 Россия-1/Татарстан ДТРК
 Россия-2
 Россия-К (Культура)
 Татарстан — Яңа Гасыр (ААҖ ТРК «Яңа гасыр»)
 РЕН ТВ — Яр Чаллы
 Чаллы-ТВ/НТВ
 Эфир/ТНТ
 Звезда/Кама ТВ
 Күмәк антенна аша: 
 Россия-2
 СТС — Чаллы
 Перец — Чаллы
 Карусель
 Домашний — Чаллы
 Россия-24
 TV SALE

 Радио 
 Болгар радиосы
 Күңел радиосы
 Радио Дача
 Татар радиосы
 Радио Рекорд
 Радио Брежнев FM
 Авторадио
 Радио Маяк
 Европа плюс
 Радио России
 Радио Romantika
 Русское радио
 NRJ
 Ретро FM
 Хит FM
 DFM
 Love Radio

 Кызыклы мәгълүмәт 
 Альтернатив адреслар 
Традиция буенча чаллылылар шәһәр микрорайоннарын комплекс диеп йөртәләр. Шулай итеп һәрбер йортның диярлек ике адресы бар: беренчесе, урам буенча номеры (шул адрес паспортка һәм башка документларга языла), икенчесе, төзүчеләрнең комплекс буенча йортка биргән номеры. Мәсәлән, Халыклар Дуслыгы урамында урнашкан 9 нчы йортның икенче адресы — 58/18 (58 нче комплекс 18 нче йорт). Шәһәр халкы сөйләшкәндә ешрак икенче адресны куллана, ә кайберәүләр үзләренең «урам буенча» адресын бөтенләй истә тотмыйлар.
Альтернатив адреслар куллану – сирәк күренеш һәм шәһәрнең тиз арада үсүе, халык арасында төзүчеләр күп булуы белән аңлатыла.

 Рекордлар 
Чаллы каласы 2009 елда Гиннесс рекордлар китабына кертелде. 4–5 август көннәрендә оештырылган 100 метрга йөгерү буенча эстафетада 24 сәгать өчендә 4799 кеше катнашты. Әлеге сан моңа кадәр Рига шәһәре куйган рекордтан бер мең кешедән дә артыгырак.Татар-информ: Ильдар Халиков вместе с журналистами Челнов подвел итоги года :

 Чаллы турында җырлар 
200px|thumb|right|Энтузиастлар бульвары
200px|thumb|right|«Татарстан» кунакханәсенең Ямашев бульварыннан күренеше
 Чаллы сиреньнәре (Ринат Гобәйдуллин көе, Мирһади Разов сүзләре)
 Гүзәлем Чаллы (Рифгать Алиев көе, Сәлимә Шарапова сүзләре)
 Ак кала (Рафаэль Билалов көе, Мәхмүт Хөсәен сүзләре)
 Чаллыдан хат (Фасил Әхмәтов көе, Мөнип Газар сүзләре)
 Камаздашлар (Нәҗип Җиһанов көе, Ренат Харис сүзләре)

 Чаллыда туган танылган шәхесләр 

 Илгиз Азизов, мәгълүмат менеджменты белгече.
 Нат Апанай (Наталья Львовна Апанаева; 1986), заманча рәссам, архитектор, перформер. 
 Гөлназ Әдһәмова, рәссам.
 Радмир Беляев (1987), муниципаль хезмәткәр, район башлыгы, мэр.
 Владимир Васильев, җырчы (бас), Татарстанның атказанган артисты (2010).
 Рамил Вәҗиев, Камал театры актеры, ТР атказанган артисты.
 Эльза Газизова (1988), журналист.
 Эльмира Галимова, композитор.
 Ләйсән Гатауллина, Камал театры артисты (2021 елдан), «Тантана» премиясе лауреаты (2020).
 Рүзил Гатин, җырчы (баритон), актер, шоумен.
 Ренат Гыйззәтуллин (1976) ― «Татмедиа» ААҖ филиалы ― «Чаллы-ТВ» телерадиокопманиясе җитәкчесе (2022).
 Прохор Дубравин, Россия кино һәм театр артисты.
 Айдар Җаббаров (1991), 2017 елдан Камал театры режиссеры.
 Сергей Захарин (1982), театр һәм кино актёры, театр режиссёры.
 Рима Зәйнуллина, курчак театры артисты, «Алтын битлек» премиясе номинанты (2006).
 Илнур Зәкәрин (1989), спортчы (велоузышчы), Россия чемпионы (2013, 2017).
 Илгиз Зәкиев (1993), җырчы, Казан шәһәр филармониясе солисты, Татарстанның атказанган артисты (2021).
 Гүзәл Идрисова (1979), җырчы, Татарстанның атказанган артисты (2023).
 Туфан Имаметдинов, Казан ТЮЗы баш режиссеры.
 Гөлназ Кадыйрова, РФ министры урынбасары (2014 елдан).
 Муса Камалов (1994), драма актеры, җырчы
 Андрей Каргинов, КамАЗ-Мастер командасы әгъзасы.
 Руслан Кираметдинов (1990), җырчы, автор-башкаручы, музыкаль премияләр лауреаты.
 Никита Кобелев (1987), театр режиссёры, театр педагогы, 2024 елдан Александра театрының сәнгать җитәкчесе.
 Айрат Мәрдиев (1987), автоузышчы, КамАЗ-мастер командасы ралли пилоты. «Дакар ралли- 2015» җиңүчесе. 
 Илгизәр Мәрдиев (1958―2014), автоузышчы, КамАЗ-мастер командасы ралли пилоты. РФ атказанган спорт мастеры.
 Раушан Мөхәммәтҗанов (1991), Әлмәт татар театры актеры, Татарстанның атказанган артисты (2025).
 Рөстәм Насыйбуллин (1993), җырчы (бас-баритон), Казан шәһәр филармониясе вокалисты.
 Альбина Ногманова, "НЕТАНЦЫ" комьюнитисының амбассадоры, Габдулла Кариев исемендәге Казан Татар дәүләт яшь тамашачы театры артисты.
 Ләйсән Нургалиева (1980), 1999 елдан Чаллы татар театры актрисасы, ТР атказанган артисты (2017).
 Сәйдәш Фәхразыев (1994), музыкант (баянчы), педагог, КДК укытучысы.
 Эльдар Хәмитов (1989), спортчы (билбаулы көрәш), РФ спорт мастеры (2018). 
 Айгөл Хисмәтуллина (1989), опера җырчысы (колоратур сопрано, Мария театры (Санкт-Петербург).
 Динар Хөснетдинов, драма һәм кино артисты.
 Дилүс Хуҗәхмәтов, «Әкият» театры актеры. Татарстанның атказанган артисты (2018).
 Илүсә Хуҗина (1987), җырчы (сопрано), Татарстанның атказанган артисты (2019), Муса Җәлил премиясе лауреаты (2023).
 Гүзәл Шакирова (1980), Камал театры актрисасы (2008 елдан), Татарстанның атказанган артисты (2015).
 Илгиз Шәйхразиев (1988), җырчы, автор-башкаручы.
 Динар Шәрәфетдинов (1999), опера җырчысы (лирик тенор).
 Зарина Шәфигуллина (2001), шахмат буенча Россия спорт мастеры (2022), хатын-кызлар арасында ФИДЕ мастеры (2017).
 Илфир Якупов, театр директоры.

 туу Исем әлма-матер һөнәр төре эш урыны Викиҗыентыктагы төркем үлем датасы 1911 Анатолий Смирнов     No/unknown value 1911-05-22 Николай Кошаев  офицер МИСиС Илкүләм фән һәм технология университеты  1976-09-25 1951-06-23 Зиннур Әһлиуллин      1956-02-08 Надежда Кибардина  вилаузышчы  Nadezhda Kibardina  1961-05-19 Фирдәвес Кәбирев А.Н. Туполев исемендәге Казан илкүләм тикшеренү техник университеты rally driverавтоузышчы  Firdaus Kabirov  1962-02-11 Наил Баһаветдинев      1964-04-10 Сәрия Закирова  ишүче    1964-04-14 Елена Бикколова  җиңел атлет    1966-07-06 Гөлназ Кадыйрова  университет профессоры    1969-06-03 Дмитрий Самаренкин  эшмәкәр    1970-06-04 Айдар Мусакаев  тренер    1972-07-25 Равил Госманов  алкалы һоккей уйнаучы    1972-07-30 Светлана Захарова  табибcouncil member    1972-09-10 Платон Захарчук  футболчыфутбол тренеры    1973-05-14 Дмитрий Плотников  сәясәтче  Dmitry Plotnikov  1973-05-30 Лариса Пейсахович  каноэда ишүче    1973-09-27 Рамил Вәҗиев Казан дәүләт мәдәният институты     1976-03-18 Алексей Казаков  воллейболчы  Aleksej Kazakov  1976-07-18 Прохор Дубравин Ярыслау дәүләт театр институты актёр    1977 Рима Зәйнуллина А. Л. Штиглиц исемендәге Санкт-Петербург дәүләт сәнәгый һәм сәнгати дизайн академиясе эстрада артисты    1977-01-23 Ольга Шелест  телеалыпбаручыйолдызалыпбаручыактёржурналист  Olga Shelest  1977-03-27 Айрат Вахитов Мәдинә ислам университеты имамтәрҗемәче Тәүбә мәчете   1978-02-08 Андрей Егорчев  воллейболчыпляж волейболчысы    1978-03-12 Татьяна Мухина Ярыслау дәүләт театр институты актёр    1978-03-25 Наталья Ащеулова  дзюдочы    1978-07-05 Ольга Горохова  баскетболчы    1978-07-09 Гөлнара Сәмитова-Галкина  long-distance runnerуртача арага йөгерүчеҗиңел атлетsteeplechase runner  Gulnara Galkina  1978-11-23 Владимир Васильев Казан дәүләт консерваториясе опера җырчысы  Vladimir Vasilyev (singer)  1978-12-11 Тамара Тансыкхуҗина Башкорт дәүләт университеты шашист    1979-05-25 Гүзәл Идрисова Яр Чаллы педагогика көллияте җырчыпедагог    1979-09-27 Константин Гусев  алкалы һоккей уйнаучы    1979-12-22 Сергей Рудзевич  актёряңалыклар алып баручы    1980-03-11 Илгиз Азизов А.Н. Туполев исемендәге Казан илкүләм тикшеренү техник университеты инженер    1980-04-24 Ләйсән Нургалиева Шәүкәт Хәсән улы Биктимеров исемендәге Казан театр укуханәсеМәскәү дәүләт мәдәният институты сәнгатькәр Аяз Гыйләҗев исемендәге Чаллы татар дәүләт драма театры   1980-07-24 Константин Земцов  футболчы    1980-11-04 Гүзәл Шакирова Казан дәүләт мәдәният институты театр актерыдиктор Галиәсгар Камал исемендәге Татар театры Guzel Shakirova  1981-05-10 Александр Беспалов  вилаузышчы    1981-05-21 Альбина Апанаева  җырчы    1982-03-20 Эльмира Галимова Казан дәүләт консерваториясе композитор Татар энциклопедиясе һәм төбәкне өйрәнү институты Elmira Galimova  1982-05-25 Илфир Якупов Казан дәүләт мәдәният институты сәнгать җитәкчесе  Ilfir Yakupov  1982-08-19 Сергей Захарин Сарытау театр институты актёр  Sergey Zaharin  1982-09-28 Антон Бобёр  футболчы  Anton Bobyor  1983-03-31 Анна Коробейникова  trampoline gymnast    1983-06-20 Владимир Зеленовский  футболчыфутбол тренеры    1983-08-12 Рифат Мостафин  футболчы    1983-11-22 Илнар Мисбахов  алкалы һоккей уйнаучы    1984-05-05 Алексей Зацепин  йөзүче    1984-05-21 Кристина Шереметьева  психологдиетологэшкуар    1984-06-04 Ландыш Нигъмәтҗанова  җырчы    1984-06-24 Рөстәм Рәшит улы Калимуллин  футболчы    1984-08-21 Эдуард Николаев  rally driverrally raid automobile drivertruck racing driver  Eduard Nikolaev  1984-11-07 Туфан Имаметдинов Россия театр сәнгате университеты — ГИТИС режиссёр  Tufan Imamutdinov  1985-01-12 Диана Зарипова Россия дәүләт туризм һәм сервис университеты fashion modelматурлык бәйгесендә катнашучымодель    1985-02-09 Максим Пестушко  алкалы һоккей уйнаучы    1985-03-12 Александр Бухаров  футболчы  Aleksandr Bukharov  1985-05-29 Дмитрий Сотников  узышчыrally raid automobile drivertruck racing driver  Dmitry Sotnikov  1986-04-06 Игорь Коронов  футболчы    1986-08-29 Станислав Большаков  хәрби хезмәткәр   2023-09-19 1986-10-09 Айгөл Гайсина К(И)ФУ Халыкара мөнәсәбәтләр институты автор-башкаручышагыйрьтәрҗемәчетавыш яздыру актерырадиотапшырулар алып баручысы  Aigel Gaisina  1987-01-01 Айрат Мәрдиев  rally raid automobile drivertruck racing driver    1987-01-11 Александр Бухаров  футболчы    1987-01-20 Владислав Игнатьев  футболчы  Vladislav Ignatiev  1987-02-15 Рөстәм Хәлиуллин  футболчы    1987-04-22 Сергей Бреев  футболчы  Sergei Breyev  1987-05-27 Павел Хвалеев  режиссёркинооператормонтажчы    1987-05-29 Никита Теленков  футболчы    1987-06-08 Илүсә Хуҗина Казан дәүләт консерваториясе җырчы  Ilyusa Khuzina  1987-06-11 Радмир Беляев Кама дәүләт һәндәси-икътисади академия (ИНЭКА)Казан (Идел буе) федераль университетыРоссия Федерациясе Президенты каршындагы Россия халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте академиясе дәүләт хезмәткәреmunicipal employee    1987-07-19 Григорий Четверик  футболчы    1987-10-07 Вадим Янгиров  marathon runnerжурналист    1987-10-15 Рүзил Гатин Россия театр сәнгате университеты — ГИТИСКазан дәүләт консерваториясе эстрада артисты    1988 Дима Ребус  рәссам    1988-01-08 Эльза Газизова Мулланур Вахитов исемендәге 2нче гимназия (Яр Чаллы)Елховой урта гомуми белем бирү мәктәбеКазан (Идел буе) федераль университеты журналист «Мәдәни Җомга»ИнтертатАкчарлакТатарстан (телерадиокомпания)Юлдаш   1988-02-21 Максим Покотилюк  футболчыфутбол тренеры    1988-02-29 Евгений Черемисин  футболчы  Yevgeni Cheremisin  1988-03-21 Радик Сафин  футболчы    1988-07-10 Илгиз Шәйхразиев Казан дәүләт мәдәният институты җырчыхор дирижёрыshowman Татарстан дәүләт камера хоры Ilgiz Shaykhraziev  1989-01-08 Эльдар Хәмитов Идел буе физик культура, спорт һәм туризм университетыУдмурт дәүләт университеты спортчыкөрәшче Татнефть   1989-05-30 Михаил Анохин  футболчы    1989-09-15 Илнур Зәкәрин  вилаузышчы  Ilnur Zakarin  1990-01-23 Татьяна Горбунова  нәфис гимнастика спортсмены    1990-05-18 Динар Хөснетдинов Шәүкәт Хәсән улы Биктимеров исемендәге Казан театр укуханәсеМулланур Вахитов исемендәге 2нче гимназия (Яр Чаллы) театр актеры Әлмәт татар дәүләт драма театры   1990-11-26 Иван Балыкин  вилаузышчы  Ivan Balykin  1990-11-29 Руслан Кираметдинов Казан музыка көллиятеМәскәү дәүләт мәдәният институты җырчы    1991-03-21 Дарья Давыдова  дзюдочы    1991-05-21 Лилия Низамова  йөзүчеsynchronized swimmer    1991-07-10 Айдар Җаббаров Шәүкәт Хәсән улы Биктимеров исемендәге Казан театр укуханәсеРоссия театр сәнгате университеты — ГИТИС театр режиссерыактёр  Aydar Zabbarov  1991-07-29 Раушан Мөхәммәтҗанов Шәүкәт Хәсән улы Биктимеров исемендәге Казан театр укуханәсеКазан дәүләт мәдәният институты актёр Әлмәт татар дәүләт драма театры   1991-12-21 Tatarka  видеоблогерҗырчырэп җырчысы    1992-12-31 Артур Анисимов  футболчы  Artur Anisimov  1993-01-15 Дәлир Күзәев  футболчы  Daler Kuzyayev  1993-02-02 Антон Полюткин  футболчы    1994-01-20 Денис Мөхәммәтдинов  футболчы    1994-02-09 Ruslan Ayukin  футболчы    1994-03-01 Янис Линда  футболчы    1994-09-05 Нияз Билалов  дзюдочы    1994-11-02 Муса Камалов Казан дәүләт консерваториясеКазан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе җырчыактёр Казан татар дәүләт яшь тамашачылар театры   1995-05-09 Булат Садыйков  футболчы    1995-05-25 Раил Зарипов  футболчы    1996-01-14 Анастасия Черемисина  спортчы    1996-01-19 Александр Билле  баскетболчы    1996-03-26 Илья Борисов  футболчы    1996-07-03 Камиля Харисова  fashion modelтелеалыпбаручы Match TV   1996-08-05 Илмир Нурисов  футболчы    1996-11-01 Юлия Анисимова  футболчы    1997 Зөлфия Илкәева  рәссамархитектор    1997-03-27 Диана Канаева  алкалы һоккей уйнаучы    1997-04-13 Илья Шабанов  футболчы    1997-07-02 Альбина Ногманова Казан дәүләт мәдәният институты театр актерыбиюче Казан татар дәүләт яшь тамашачылар театры   1997-08-15 Ләйсән Гатауллина  театр актеры    1998-08-20 Анастасия Бехтерева      1998-08-27 Дмитрий Каменщиков  футболчы    1998-08-28 Глеб Семёнов  алкалы һоккей уйнаучы    1998-11-29 Ирина Приходько  йөзүче  Irina Prikhodko  1999-04-14 Регина Шәйдуллина  спортчы  Regina Shaidullina  1999-06-28 Динар Шәрәфетдинов Казан музыка көллиятеКазан дәүләт консерваториясе җырчы Муса Җәлил исемендәге Татар академия дәүләт опера һәм балет театрыЯр Чаллы филармониясе   1999-09-12 Руслан Щербин  футболчы    1999-10-19 Семён Егоров  футболчы    2000-01-12 Зөлфәт Гәрәев  авыл атлетикачы    2000-06-19 Maksim Polkin  алкалы һоккей уйнаучы    2000-06-30 Сергей Варлов  алкалы һоккей уйнаучы    2000-07-13 Егор Кудинов  футболчы    2001-07-10 deko  professional gamer    2002-07-02 Максим Быков  алкалы һоккей уйнаучы    2004-06-21 Раул Якупов  алкалы һоккей уйнаучы    2009-04-17 Динә Хөснетдинова  спортчыfigure skating     Ирек Хәмидуллин       Александра Муравьева-Галай     

 Чаллы урамнары 

 Мәскәү проспекты
 Чулман проспекты
 Сөембикә проспекты
 Тынычлык проспекты
 Яр Чаллы проспекты
 Муса Җәлил проспекты
 Хәсән Туфан проспекты
 Габдулла Тукай яр буе урамы
 Илдар Маннанов урамы
 Кәрим Тинчурин бульвары

 Иван Шишкин бульвары
 Энтузиастлар бульвары
 Томази Кереселидзе бульвары
 Эдуард Касыймов бульвары
 Хөсәен Ямашев бульвары
 Кол Гали бульвары
 Бердах бульвары
 Галиәсгар Камал бульвары
 Сибгат Хәким урамы
 Гаяз Исхакый урамы

 Абдулла Алиш урамы
 Бакый Урманче урамы
 Нәҗип Җиһанов урамы
 Шамил Усманов урамы
 Саначин яр буе урамы
 Фикрәт Табиев яр буе урамы
 Һади Такташ урамы
 Дзержинский урамы
 Заһидулла Яруллин урамы
 Каюм Насыйри урамы

 Татарстан урамы
 Николай Гумилев урамы
 Әхмәтшин урамы
 Haier корпорациясе урамы

 Чаллы күперләре 
 Кыңгыраулы күпер
 Элеватор тавына җәяүлеләр күпере

 Искәрмәләр 

 Сылтамалар 

 Яр Чаллы шәһәренең рәсми сайты (рус телендә)
 Күңел радиосы 
  Яндекс.Панорамаларда

 Моны да карагыз 
 Чаллы мөселман яшьләре үзәгенең "Җәүһәр" дуслар берләшмәсе
 Бегишево аэропорты/Begişevo aeroportı

Төркем:Татарстан шәһәрләре
Төркем:Яхшы мәкаләләр
Төркем:Чаллы