Җаек (шәһәр)

Җаек (, ) — Көнбатыш Казакъстанның Европа өлешендә, Җаек елгасы янында урнашкан шәһәр. Җаек (Уральск, Орал) Көнбатыш Казакъстан өлкәсенең административ үзәге, Каспий буе түбәнлегенең төньяк өлешендә урнашкан. Гомуми мәйданы, тирә-яктагы шәһәр администрациясенә буйсынучы авыл территорияләрен кертеп, якынча 700 квадрат чакрым.

Халык саны — 216 467  кеше (2010). Шәһәрдә яшел утыртулар мәйданы 6000 гектар тирәсе. Торак фонды — 4 млн м²

 География 
Җаек Урал елгасының урта агымында, уң ярыңда һәм Чаган елгасының түбән агымы, сул ярында урнашкан. Чаганның уң кушылдыгы Деркул елгасы шәһәр һәм Деркул поселогы яныннан үтә. Иң зур биеклек — Свистун-гора тавы.

 Климат 
 Уртача еллык температура — +6,2 °C
 Уртача еллык җил тизлеге — 2,9 м/с
 Уртача еллык һава дымлылыгы — 70%

 Халык 
 1959http://demoscope.ru/weekly/ssp/ussr59_reg2.php  1970http://demoscope.ru/weekly/ssp/ussr70_reg2.php  1979http://demoscope.ru/weekly/ssp/ussr79_reg1.php  1989  1999http://demoscope.ru/weekly/ssp/sng89_reg2.php  20092020Численность населения Республики Казахстан по отдельным этносам на начало 2020 года.   Комитет по статистике Министерства национальной экономики Республики Казахстан. Дата обращения: 16 мая 2020. 103 914  134 162  167 352  199 835  221 855  247 236234 155

Татарлар саны кими 2020 елда 4940 кеше тәшкил иткән.
+20102020Казакълар54.64%68,74%үсәУрыслар38.14%26,72%кимиУкраиннар2.40%1,03%үсәТатарлар2.05%1,57%кимиӘзербайҗаннар0,41%Кореялар0,21%Алманнар0,21%Белоруслар0,20%Үзбәкләр0,14%Чиченнар0,11%Әрмән0,11%Башкорт0,05%Бүтән0,50 %

 Атаклы кешеләр 
Җаекта туган, яшәгән яки шәһәр аша үткән шәхесләр:
 Александр Алябьев
 Александр Гумбольдт
 Владимир Даль
 Гавриил Державин
 Василий Жуковский
 Владимир Короленко
 Иван Крылов
 Александр Суворов
 Аркадий Столыпин
 Симон Петер Паллас
 Емельян Пугачёв
 Александр Пушкин
 Лев Толстой
 Тарас Шевченко
 Федор Шаляпин
 Казакълар 
 Нурлан Канетов
 Татарлар 
 Сәлим Айткулов
 Нәҗип Җиһанов
 Гаяз Ишмөхәммәтов
 Габдулла Кариев
 Ләлә Кузнецова (1946), фоторәссам.
 Мотыйгулла Төхфәтуллин
 кызы Галия Кайбицкая
 улы Камил Мотыйгый
 Габдулла Тукай
 Абдулла Шаһиев
200px|thumb|right|Габдулла Тукай музее

 Мәдәният 
 Дин 
Ислам
 Кызыл мәчет

 Музейлар 
 Габдулла Тукай музее

 Искәрмәләр 

Төркем:Казакъстан өлкә үзәкләре
Төркем:Тукай географиясе
Төркем:Җаек