Яңавыл

Яңавыл () — Башкортстандагы шәһәр (1991 елдан), район үзәге. 2009 елның 1 гыйнварына халык саны 27457 кеше тәшкил иткән.Единый электронный справочник муниципальных районов Республики Башкортостан — приложение в формате Excel .

 Тарих 
ХХ гасыр башына хәзерге район үзәге урынында таркау гына ике авыл — Яңавыл һәм Иванай булган. Алар арасында — урман һәм чәчүлекләр. Ә хәзерге Җиңү урамы урынында кеше үтә алмаслык сазлык яткан.

Яңавыл Казан–Екатеринбург тимер юлындагы станция буларак 1912 белән 1916 еллар арасында барлыкка килә. 1930 елда район үзәге Кызыл Октябрь бистәсендә урнашкан була. 1933-34 елларда локомотив депосы, электр станциясе, кирпеч заводы һәм башка мөһим объектлар төзелә.1938 елны Яңавыл станциясе, Кызыл Октябрь бистәсе һәм Иванай авылы Яңавыл эшчеләр бистәсе буларак берләштеләр. Акрынлап сәнәгать үсеше колач ала, кирпеч, май заводлары, элеватор сафка керә. Бу вакытка авылларда да зур үзгәрешләр була һәм 1935 ел ахырына колхозлашу тәмамлана. Сугыш алдыннан районда 66200 кеше булып, аларның 11861е Яңавылда яшәгән.Башкортстанның төньяк капкасы

1964 елда районда нефть ятышларын үзләштерә башлау аны икмәкле генә түгел, нефтьле дә итә.

1991 елны шәһәр статусы бирелгән.Бүген шәһәрдә 40тан артык зур һәм уртача предприятие бар. Шәһәрдә Башнефть филиалы белән УДНГ "Краснохолмский" урнашкан. 2011 елның февралендә сафка баскан Яңавыл сөт заводы тәүлегенә 40 тонна сөт эшкәртеп, 10 төрле продукция җитештерә. Монда 73 кешегә эш урыннары булдырылды.

 Халык 

 Матбугат 
Район газетасы татар (Яңавыл таңнары) һәм рус телләрендә чыга.

 Мәдәният 
Шәһәр мәдәният сарае каршында Республикада билгеле, халык театры исемен йөртүче татар театраль коллективы эшли.
 Шәһәр белән бәйле шәхесләр 
 Радик Гәрәев (1956―1996), җырчы (баритон). БАССР һәм РСФСРның халык артисты (1983, 1988). 
 Саҗидә Сөләйманова (1926―1980), татар шагыйрәсе.

== Искәрмәләр ==

 Чыганаклар 
 Төньяк бизәк — Яңавыл, йолдыз булып яна ул!

Төркем:Башкортстан шәһәрләре
Төркем:Башкортстанның район үзәкләре