Итальян теле

Итальян теле (lingua italiana) – итальяннарның милли теле. Италиядә, Ватиканда, Сан-Маринода, Швейцариядә дәүләт теле.

 Әлифба 
ХәрефӘйтелешA a/a/B b/b/С с/k/
/tʃ/D d/d/E e/e/
/ɛ/F f/f/G g/ɡ/
/dʒ/H h -I i/i/
/j/L l/l/M m/m/N n/n/O o/o/
/ɔ/P p/p/Q q/k(w)/R r/r/S s/s/
/z/T t/t/U u/u/
/w/V v/v/Z z/ts/
/dz/

 Грамматика 

 Исем 
Итальян телендә исемнәр җенес буенча аeрыла, ике род бар. Җенесне аеру өчен артикльләр һәм кушымчалар кулланыла.

Китап – Il libro

Məктəп – La scuola

Исемнең сан категориясе бар. Күплек санын ясау өчен исемнең кушымчалары үзгәрә:
o → ie → ia → e
Libro (китап) – Libri (китаплар)

Scuola (мəктəп) – Scuole (мəктəплəр)

Итальян телендә килеш төшенчәсе юк. Килеш кушымчалары урынына бәйлекләр (предлоглар) кулланыла.

Без мəктəпкə барабыз. – Noi andiamo a scuola.

Мəскəүдəн кайтам. – Io torno da Mosca.

Мансурның китабы. – Il libro di Mansur.

 Зат алмашлыклары 
ЗатБерлек саныКүплек саны1io (мин)noi (без)2tu (син)voi (сез)3lui (ул)
lei (ул)

Lei (Сез, әдәп белән)loro (алар)

 Фигыль 
Итальян телендә фигыльнең инфинитив формасы -are, -ere, -ire кушымчасы белән ясала.Berloco 2018

arrivare – килергә

ripetere – кабатларга

dormire – йокларга

 Хәзерге заман (Il Presente) 
I төрләнешII төрләнешIII төрләнешparlarescriveredormirefinire(io)parlo

сөйлимscrivo

язамdormo

йоклыймfinisco

бетерәм(tu)parli

сөйлисеңscrivi

язасыңdormi

йоклыйсыңfinisci

бетерәсең(lui)parla

сөйлиscrive

язаdorme

йоклыйfinisce

бетерә(noi)parliamo

сөйлибезscriviamo

язабызdormiamo

йоклыйбызfiniamo

бетерәбез(voi)parlate

сөйлисезscrivete

язасызdormite

йоклыйсызfinite

бетерәсез(loro)pàrlano

сөйлиләрscrìvono

язаларdòrmono

йоклыйларfinìscono

бетерәләр

 Билгеле үткән заман (Il Passato Prossimo) 
essere/avere + үткән заман сыйфат фигыль
mangiare(io)ho mangiato

ашадым(tu)hai mangiato

ашадың(lui)ha mangiato

ашады(noi)abbiamo mangiato

ашадык(voi)avete mangiato

ашадыгыз(loro)hanno mangiato

ашадылар

 Тәмамланмаган үткән заман (L'Imperfetto) 
parlare(io)parlavo

сөйли идем(tu)parlavi

сөйли идең'|-
|(lui)|parlava

сөйли иде
|-
|(noi)|parlavamo

сөйли идек
|-
|(voi)|parlavate

сөйли идегез
|-
|(loro)'|parlavanoсөйли иделәр''

 Искәрмәләр 

 Чыганаклар 




 Сылтамалар 

 Шулай ук карагыз 

 Сөйләшүчеләр саны буенча телләр исемлеге
 Телләрнең Интернета кулланылышы
 Киң таралган телләр исемлеге

Төркем:Әлифба буенча телләр һәм диалектлар