Cükätaw

Yükätaw yäki Cükätaw (Awrupıda: Sacetim, Urıslarda: Jukotin) ul 10.–15. yözlärdä Bolğarlarnıñ şähäre ide. Çulman yılğasınıñ sul yağında, xäzerge Çistay tiräsendä urnaşıla.

10.-13. yözlärdä İdel buyı Bolğarında ere hönärçelek häm säwdä-iqtisad üzäge. Yükätaw bäklege märkäze.

1236. yılda Batu xan ğäskäre tarafınnan qatı talana ämma betmi, wä Altın Urda çorında möxim şähärlärennän berse bulıp qala.

14.–15. yözlärdä berniçä tapqır Urıs köymäle talawçılar (uşkuynik) höcüm itkännän soñ elekkege ähämiäten yuğalta.

 Xäräbäse 

Yükätaw xäräbäläre berniçä öleştän tora.

Nığıtılğan şähär 5.8 ha urın ala. Şähär üzäge öç cir öyeme belän urap alınğan, alar arasında ike tirän arıq. Qazışlarda berniçä öy, qoymalar, bazlar açıldı.

Çığış bistäse dä 5-6 ha alanında.

Altın Urda çorında “nığıtılğan şähär” belän “Çığış bistäse” qullanılmí başlí.

Batış bistäse isä kiresençä üsä başlıy, wä Altın Urda çorında 150 ha tikle alan ala başlıy. Batış bistäsendä timer/baqır eşlär alıp-barılğan.

xäzerge Danaurovka awılı yänäşäsendä dip uylanıla.

 Fänni öyränülär 
Qazışlı öyränü 1970–1972. yıllarda bulğannar. Annarı 1991. yılda öyränüne F.Ş.Xüzin däwam itkän. Soñğı waqıt qazışlarnı N.Ğ.Näbiulla alıp-bara.

:Татарстан тарихы