2005 ел

Халыкара физика елы (БМО).
 Казан меңьеллыгы елы.

 Вакыйгалар 
 20 гыйнвар — Джордж Буш икенче тапкыр АКШ президенты вазифаларына керешә.
 23 гыйнвар — Виктор Ющенко, ант биреп, Украина президенты эшен башлый.
 16 февраль — Киот килешүе үз көченә керә.
 24 март — «Тюльпан инкыйлабы» нәтиҗәсендә Кыргызстан президенты Әсгар Акаев вазифасыннан куыла.
 17 апрель — Красноярск крае һәм Эвенк автоном округын берләштерү буенча референдум уза.
 19 апрель — Ватиканда 265-нчы Рим папасы Бенедикт XVI сайлана.
 19 апрель — Сарански шәһәрендә Мордовия татарларының «Юлдаш» гәзитенең беренче саны чыга. 
 25 апрель — Болгария һәм Румыния Европа Берлегенә керү турындагы килешүне имзалый.
 5 май — Бөекбритания парламентына узган сайлауларда лейбористлар җиңү яулый.
 1 июнь — Референдумда Нидерландлар халкы Европа Конституциясе проектын кире кага.
 7 июль — Лондонда террористик актлар сериясе. 50-дән артык кеше вафат.
 11 июль — Татарстан хөкүмәте карары белән Татар дәүләт гуманитар институты һәм Татар-Америка төбәк институты юк ителә.
 26 июль — «Колумбия» һәлакәтеннән соң беренче шаттлны җибәрү: STS-114 очуына «Дискавери» китә.
 27 август — Казан метросы ачыла.
 30 август — Казан үз меңьеллыгын билгели.
 26 сентябрь — Пентагон күпләп биологик коралны сатып ала башлый.
 23 октябрь — Польшада президен сайлауларның икенче тур нәтиҗәсендә Лех Качиньский җиңү яулый.

 Вафатлар 

 3 гыйнвар — Сөләйман Еникиев, физиолог, авыл хуҗалыгы фәннәре докторы.
 17 гыйнвар — Абдулла Кротов, сукыр җырчы һәм музыкант, борынгы татар-мишәр халык җырларын саклаучы һәм башкаручы.
 22 гыйнвар — Консуэло Веласкес, композитор.
 10 февраль — Артур Миллер, АКШ драматургы.
 4 март — Люция Фарсина, татар актрисасы.
 7 март — Равил Үтәбай-Кәрими, шәркыять һәм исламият белгече.
 22 март — Кэндзо Тангэ, япон архитекторы.
 26 март — Джеймс Каллаган, британ сәясәтчесе, Бөекбритания премьер-министры.
 26 март — Клара Лучко, ССРБ халык артисты.
 2 апрель — Камил Фасиев, дәүләт эшлеклесе, галим.
 2 апрель — Иоанн Павел II, Рим папасы.
 4 май — Наис Гамбәр, шагыйрь.
 6 май — Радик Сибәгатов (70), күренекле тел галиме, филология фәннәре докторы, Башкортстан татарларының милли–мәдәни хәрәкәтенә нигез салучыларның берсе.
 15 май — Наталья Гундарева, РСФСР халык артисты.
 18 май — Шамил Яһүдин, балет артисты, педагог, РСФСР халык артисты.
 20 июнь — Джек Килби, АКШ физигы.
 9 июль — Ибраһим Абдуллин (84), татар язучысы, драматург.
 10 июль — Хәлиф Курбатов (78), тел галиме, фән докторы.
 17 июль — Эдвард Хит, британ сәясәтчесе, Бөекбритания премьер-министры.
 20 июль — Роза Хафизова, татар язучысы.
 15 август — Фәтислам Абилов, Советлар Берлеге Каһарманы, полковник.
 3 сентябрь — Кыям Миңлебаев, татар журналисты, тәрҗемәче.
 9 сентябрь — Ибраһим Канапацкий, Беларусь татарларының иҗтимагый һәм дини җитәкчесе. 
 21 сентябрь — Вагыйз Фәтхуллин, татар галиме.
 25 сентябрь — Мостай Кәрим, татар-башкорт язучысы, шагыйрь, драматург.
 5 октябрь — Сәләй Вәгыйзов (96), педагог, татар балалары өчен «Әлифба» китабы авторы.
 14 октябрь — Олег Лундстрем (89), композитор, эстрада дирижеры.
 24 октябрь — Шамил Анак, татар, башкорт һәм рус телләрендә иҗат иткән шагыйрь, тәрҗемәче.
 25 октябрь — Маргарита Назарова, циркта юлбарыслар буйсындыручы, РСФСР халык артисты.
12 декабрь — Рәүвәл Ишкәев, нефтьче.

 Г. Тукай исемендәге дәүләт премиясе лауреатлары 
 Рөстәм Мингалим, татар шагыйре («Дәрт күлмәге» китабы өчен).

 Нобель премиясе лауреатлары 
 Физика өлкәсендә Нобель премиясе — Рой Глаубер, Джонн Холл һәм Теодор Хенш.
 Химия өлкәсендә Нобель премиясе — Роберт Граббс, Ричард Шрок һәм Ив Шовен.
 Физиология һәм медицина өлкәсендә Нобель премиясе — Ричард Аксель һәм Линда Бак.
 Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе — Эльфрида Елинек.
 Икътисад өлкәсендә Нобель премиясе — Финн Кюдланд һәм Эдвард Прескотт.
 Тынычлык өчен Нобель премиясе — МАГАТЭ.

 10 иң бай кеше (Forbes журналы буенча) 
 <small>№ <small>Исем <small>Яшь <small>Байлык, млрд.$ <small>Ватандашлык <small>Рейтинг үзгәрүе 1  Билл Гейтс 49 46,9 АКШ 0 2  Уоррен Баффет 74 44 АКШ 0 3  Лакшми Миттал 65 24 Һиндстан +59 4  Карлос Слим Элу 65 23,8 Мексика +13 5  әл-Вәлид ибн Талал әс-Сәүд шаехзадә 48 23,7 Согуд Гарәбстаны −1 6  Ингвар Кампрад 78 23 Швеция +7 7  Пол Аллен 52 21 АКШ −2 8  Карл Альбрехт 85 18,5 Алмания −5 9  Лоуренс Элисон 60 18,4 АКШ +3 10  Сэмюэл Робсон Уолтон 61 18,3 АКШ 0

 Шулай ук карагыз 

*
Төркем:Еллар