Xiphiqo xa ku "gembula"eAfrika-Dzonga

Xiphiqo xa ku "gembula"eAfrika-Dzonga.Xiphiqo i mhaka kumbe xiyimo lexi tekiwaka tanihi lexi nga amukelekiki kumbe lexi nga na khombo.Ku gembula i kunghenisa mali kumbe nchumu wa nkoka ekhombyeni eka xiendlakalo lexi nga tiyisekiki hi ntshembho wa leswaku u ta  wina swo tala hi ku tlherisela. 

MaAfrika-Dzonga va becha mali yo tala swinene  swiringanyeto swi vika vuvekisi bya indasitiri bya kwalomu ka R1.14 wa tibiliyoni ku ya eka R1.5 wa tibiliyoni eka nkarhi wa 2024–2025. Ku becha eka mintlangu na tipulatifomo ta inthanete swi lawula xiyenge lexi.Ku becha ka mintlangu ku fana na Betway na Hollywood ku kurile hi xihatla naswona ku hoxa xandla eka xiphemu lexikulu xa migingiriko hinkwayo ya ku gembula.Xiphiqo lexi andzaka xa ku gembula ni ku godzomberiwa.Ku hangalaka ka ku gembula hi swiphiqo ku tlakuke swinene ku ya eka kwalomu ka 31% wa vagembuli, ku tlakuka lokukulu ku suka ehansi ka 6% hi lembe ra 2017.

Vanhu vo tala va lahlekeriwa hi mali yo tala siku na siku, laha mintlawa leyi nga sirhelelekangiki (e.g., lava nga tirhiki, va amukeri va mali ya mpfuneto wa vaaki) yi karhatekeke hi tlhelo ra timali hikwalaho ka ku lahlekeriwa hi ku becha.Swiviko swi kombisa leswaku ku fika eka 83 % wa vagembuli van’wana va le swikweleti hikwalaho ka mikhuva ya vona, naswona vanhu van’wana va gembula hambi ku ri swipfuno swa mfumo kumbe swipfuno swa NSFAS.Vaxopaxopi van’wana va hlamusela mhaka leyi tanihi leyi fanaka ni “ntungu wa ku gembula” kumbe xiphiqo lexi khumbaka mindyangu ni miganga.

SWIHLOVO LESWI TIRHISIWEKE