Güneyden Keşif Harekâtı

Güneyden Keşif Harekâtı ya da Güney Gözlem Harekatı, (İngilizce: Operation Southern Watch) Ağustos 1992'den Mart 2003'e kadar ABD Savunma Bakanlığı tarafından Irak'ın güney kesiminde yürütülen hava odaklı bir askeri operasyon.

Harekât kapsamında, ABD Merkez Komutanlığı'nın Güneybatı Asya Ortak Görev Gücü (JTF-SWA), 1991'deki Körfez Savaşı'nın sona ermesinden 2003'teki Irak'ın işgaline kadar olan dönemde güney ve güney-orta Irak'ta 32. Paralelin (1996'da 33. Paralele kadar genişletildi) güneyindeki hava sahasını izleme ve kontrol etme görevine sahipti.

Özet
Güneyden Keşif Harekâtı, 27 Ağustos 1992'de, Irak'ın 5 Nisan 1991 tarihli Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin 688 sayılı kararı'na (BMGK 688) uymasını sağlamak amacıyla başlatıldı. Bu karar, Irak'tan "bu baskıya derhal son vermesini ve aynı bağlamda tüm Irak vatandaşlarının insan ve siyasi haklarına saygı gösterilmesini sağlamak için açık bir diyaloğun gerçekleşmesini umduğunu" belirtiyordu. Kararda Irak'ın uçuşa yasak bölgeleri veya Güneyden Keşif Harekâtı hakkında hiçbir şey belirtilmemişti.

Mart 1991'de Körfez Savaşı'nın sona ermesinin ardından başlayan ayaklanmalar nedeniyle, Irak Hava Kuvvetleri 1991 yılının geri kalanında ve 1992'ye kadar Güney Irak'taki Şii Müslümanları bombaladı. ABD ve Birleşik Krallık, Irak Cumhurbaşkanı Saddam Hüseyin'in BM kararına karara uymayı tercih etmediğini düşündü. Suudi Arabistan, ABD, Birleşik Krallık ve Fransa'dan askerî güçler Güney Gözlem Operasyonuna katıldı. JTF-SWA komutanı, havacılık alanında yetkilendirilmiş bir ABD Hava Kuvvetleri (USAF) Tümgenerali ve havacılık alanında yetkilendirilmiş bir ABD Donanması (USN) Tuğamiralinin yardımıyla, doğrudan ABD Merkez Komutanlığı (USCENTCOM) Komutanına rapor veriyordu.

Güneyden Keşif Harekâtı boyunca askeri çatışmalar düzenli olarak meydana geldi ve Koalisyon uçakları, Irak hava savunma kuvvetleri tarafından karadan havaya füzeler (SAM) ve Uçaksavar topu (AAA) kullanılarak rutin olarak vuruldu; ancak bu tür olaylar Batı basınında genellikle yalnızca ara sıra rapor edildi. 2003 Irak işgalinden önce bir yoğunlaşma kaydedildi, ancak o zamanlar bunun sadece Irak hava savunma kuvvetlerinin artan faaliyetlerine bir yanıt olduğu söylendi. Günümüzde, o dönemde artan faaliyetin Güney Odak Operasyonu olarak bilinen bir operasyon sırasında meydana geldiği biliniyor.

Kaynakça

Kategori:Amerika Birleşik Devletleri'nin askerî harekâtları
Kategori:Birleşik Krallık'ın askerî harekâtları
Kategori:Hava savaşları
Kategori:Irak tarihi
Kategori:1992'de Irak
Kategori:1993'te Irak
Kategori:1994'te Irak
Kategori:1995'te Irak
Kategori:1996'da Irak
Kategori:1997'de Irak
Kategori:1998'de Irak
Kategori:1999'da Irak
Kategori:2000'de Irak
Kategori:2001'de Irak
Kategori:2002'de Irak
Kategori:2003'te Irak
Kategori:1998'de çatışmalar
Kategori:1999'da çatışmalar
Kategori:2000'de çatışmalar
Kategori:2001'de çatışmalar
Kategori:2002'de çatışmalar
Kategori:2003'te çatışmalar