Rusya-Türkiye Ortak İzleme Merkezi

Rusya-Türkiye Ortak Gözlem Merkezi (Azerice: Rusiya–Türkiyə Birgə Monitorinq Mərkəzi, Rusça: Совместный российско–турецкий мониторинговый центр), 2. Karabağ Savaşı'ndan sonra Karabağ'daki ateşkesin devamlılığının sağlanması amacıyla kurulmuş bir Türk-Rus ortak izleme merkezdir.

 Tarihçesi 

 Açılışı 
10 Kasım 2020'de Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlhan Aliyev ile Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, Karabağ'da düşmanlıkların tamamen sona erdirilmesine ilişkin ortak bir bildiri imzaladılar. Bildiride ayrıca bölgede ateşkesin sağlanması için barış güçlerinin konuşlandırılması konusu da yer aldı. Bu bildirinin yayınlanmasından sonraki gün, yani 11 Kasım'da Rusya ve Türkiye Savunma Bakanları, Azerbaycan'da bir Rus-Türk Ortak Gözlem Merkezi (RTOİM) kurulmasına ilişkin bir mutabakat zaptı imzaladı. 16 Kasım'da Türk hükûmeti, Azerbaycan'a barış gücü konuşlandırılmasına ilişkin bir yasa tasarısını Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne sundu. Ertesi gün, Meclis öneriyi onaylayarak Türk Silahlı Kuvvetleri'ne Azerbaycan'a bir yıl süreyle asker gönderme yetkisi verdi. Bu, Türk askerî güçlerinin Azerbaycan topraklarına konuşlandırılmasını resmen onayladı ve bir gözlem merkezinin kurulması sürecini başlattı. Rus tarafı Gözlem Merkezi'nin Karabağ dışındaki Berde'de kurulmasını önerse de, Azerbaycan'ın ısrarı üzerine merkezin Ağdam'da açılmasına karar verildi. 30 Ocak 2021'de Rus-Türk Ortak Ateşkes Gözetim Merkezi faaliyete başladı. Açılış törenine Azerbaycan, Türkiye ve Rusya'dan üst düzey yetkililer ile Çin yetkilileri katıldı. Katılan isimler arasında Azerbaycan Savunma Bakanı Zakir Hasanov, Türkiye Savunma Bakan Yardımcısı Yunus Emre Karaosmanoğlu ve Rusya Savunma Bakan Yardımcısı Alexander Fomin vardı. 3 ismin sembolik olarak kırmızı kurdeyi kesmesinin ardından Azerbaycan, Türkiye ve Rusya'nın milli marşları çalındı. Sonrasında heyete personel ve alan tanıtıldı.

Tören, 3 yetkilinin ağaç dikme töreni ile sonlandı.

 Kapanışı 
Merkez, 26 Nisan 2024'te görevini tamamlaması sebebi ile görkemli bir tören ile kapatıldı

 Özellikleri 
Rusya–Türkiye Ortak İzleme Merkezi yaklaşık 4 hektarlık bir alan üzerine kurulmuştu. Tesis içerisinde hizmet, idari ve yaşam ünitesi amaçlarıyla kullanılan toplam 65 ünite bulunmaktaydı. Tüm üniteler gerekli teçhizat ile donatılmış olup su, elektrik ve ısıtma altyapısıyla eksiksiz şekilde temin edilmişti.

Bunlar haricinde her iki taraf için de özel ve ortak izleme alanları, bir brifing salonu, 100 kişilik yemekhane, revir, çamaşırhane, berber, terzi ve mağaza da mevcuttu. Yerleşke bünyesinde su arıtma istasyonu, trafo, jeneratör, araç park alanı, açık alanda iki adet spor sahası ile iki adet kapalı spor salonu, gıda ve soğuk hava depoları bulunmaktaydı.

Ayrıca tesisin tamamı çevre boyunca tel örgüyle çevrilmiş, dört adet gözetleme–kontrol kulesi tesis edilmiş ve 24 saat esasına göre güvenlik tertip edilmişti. Personelin dinlenmesine yönelik olarak gerekli teçhizatla tam donanımlı dinlenme odaları da hazırlanmıştı.

 Kaynakça 

Kategori:Ermenistan-Azerbaycan barış süreci
Kategori:Ermenistan-Rusya ilişkileri
Kategori:Ermenistan-Türkiye ilişkileri
Kategori:Azerbaycan-Rusya ilişkileri
Kategori:Azerbaycan-Türkiye ilişkileri
Kategori:Rusya-Türkiye ilişkileri
Kategori:İkinci Dağlık Karabağ Savaşı sonrası