Şo (enstrüman)

Şō (笙), Japon müzik aletidir. Saray müziğinde kullanılan bir tür ağız mızıkasıdır.

küçükresim
On yedi ince bambu borudan oluşan bu nefesli çalgının sesinin anka kuşunun sesini çağrıştırdığı söylenir. Borulardan onbeşinden ses çıkar, ikisi ise sessizdir. İki sessiz borunun estetik bir unsur olarak, enstürmanın temsil ettiği anka kuşunun iki simetrik kanadını oluşturması için korunduğu düşünülür.

Shō, Japonya'nın imparatorluk saray müziği olan Gagaku'da kullanılan üç temel nefesli çalgıdan biridir. Enstrüman, çalgıcının  nefes alışında ve verişinde ayrı ayrı ses çıkarır ve bu da uzun süre kesintisiz çalmaya olanak tanır.

Şō'nun on yedi borusu, eşit kalınlıkta ve farklı uzunlukta ince bambudan yapılmıştır. Farklı uzunluklar nedeniyle, her birinin farklı bir perdesi vardır. Her bambu borunun altındaki ahşap boruya metal bir kamış takılıdır. Bu kamış titreştiğinde, kamış ile bambu borunun kapalı üst ucu arasındaki hava titreşir ve ses üretir. Her borunun, ses çıkarması için kapatılması gereken bir parmak deliği vardır. On yedi boru, ağızlık aracılığıyla hava üflenen dairesel bir hava odasına yerleştirilmiştir.

Çin'in Tang Hanedanlığı döneminden kalma bir müzik aleti oksn sheng'den türemiştir ancak boyutu daha küçüktür. Japonya bu enstrümanla Nara Döneminde (MS 710-794) tanıştı.

Akort edilmesi, Çin sheng'inin akorduyla benzer şekildedir. İnce kurşun bilyeler içeren yoğun reçineli bir damla balmumu preparatı ile akort edilir. Şō'nun borularında biriken nem, ses çıkarmasını engellediği için, çalgıcılar çalmadıkları zamanlarda enstrümanı kömür mangalı veya elektrikli ocak üzerinde ısıtır.

Şō, geleneksel el işçiliği ürünüdür. Şō yapımında kamışlar, bir balmumu-reçine karışımıyla bambu boruya teker teker yerleştirilir ve çalgıcının nefes alıp verişi sırasında kamışın serbestçe titreşmesi için doğru şekilde hizalandırılır. Yoğun kıvamda bir balmumu-kurşun karışımının kamışa azar azar uygulanmasıyla akort edilir. Perde ayarı ise, kamışın kütlesi değiştirilerek sağanır. Her borunun tonu test edilerek istenen notayı elde edene kadar akort malzemesini dikkatlice kazır veya ekler. Bu şekilde böylece hassas mikro ayarlamalar yapılır.

 Ayrıca bakınız 
 Biwa

 Kaynakça