Mirza Adıgözel bey ailesinin türbeleri

Mirza Adıgözel bey ailesinin türbeleri Azerbaycan'ın Goranboy Rayonuna bağlı Rahimli köyünde, Karabağname eserinin yazarı Azerbaycanlı tarihçi Mirza Adıgözel Bey'in ve aile üyelerinin mezarlarının bulunduğu tarihi ve mimari anıtlardır.

Rahimli köyünün dışındaki mezarlıkta, 19. yüzyıl mimari anıtları olan Mirza Adıgözel Bey ailesine ait kubbeli, 6 türbe günümüze ulaşmıştır. Türbelerden dört tanesi büyük iki tanesi küçüktür. Büyük türbeler pişmiş kırmızı tuğladan, küçük türbeler ise kaldırım taşı ve çakıl taşından yapılmıştır. Bu türbeler Azerbaycan Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu'nun 2 Ağustos 2001 tarih, 132 sayılı Kararı ile  devlet koruması altına alınmış ve mimari anıtlar listesine eklenmiştir.

Türbeler güneyden kuzeye iki sıra halinde bulunur. Sol  sırada, dört büyük türbe birbirinden  10 metre arayla inşa edilmiştir. Türbeler mimari bakımdan Gence türbelerine benzemektedir. Türbelerin kapı ve pencereleri kemerli, çatısı ise kubbe şeklindedir. Türbeler, hat sanatı, epigrafi, gravür ve resim açısından önemlidir. Türbelerdeki Arap alfabesiyle yazılan bilgiler, Azerbaycan'ın tarihi ve kültürü için çok önemlidir. Türbelerin üçü sekizgen, üçü ise dörtgendir. Ortadaki iki türbe teknik olarak daha iyi incelenmiştir. Türbeler ilk defa 1948 yılında N.Minkeviç-Mustafayeva ve S.Ahmedova tarafından araştırılmıştır. Türbelerdeki mezar taşları 1961 yılında meşhur epigraf, Azerbaycan Şöhret nişanı sahibi Meşedihanım Nemetova tarafından incelenmiştir.

Mirza Adıgözel Bey'in mezarının bulunduğu türbede dokuz mezar taşı bulunmaktadır. Türbenin batı cephesi duvarında türbedeki mezarların Mirza Adıgözel Bey ailesinin üyelerine ait olduğunu belirten, Arap harfleri ile alçı üzerine yazılmış bir bir yazı bulunmaktadır. Türbenin güney tarafında büyük bir ana giriş kapısı, batı, doğu ve kuzey taraflarında ise küçük kapıları bulunmaktadır. Türbenin kubbesi, 20x21x4 santimetre ölçülerinde tuğlalardan inşa edilmiştir. İç ölçüleri 5,8 x 5,8 metre olan türbenin cephe duvarı 82 santimetre kalınlığındadır. Türbede Mirza Adıgözel Beyin, eşi Fatıma hanımın, oğulları Hüseyin bey ve Hakverdi ağanın, kızı Balahanımın, torunları, Rüstem Ağa, Mehri hanım, Sayalı hanım ve Püsta hanımın mezarları bulunmaktadır.

Mirza Adıgözel Bey'in mezar taşında Arap harfleri ile yazılmış "Bu nurlu, temiz ve şerefli kabir, vefat etmiş bilginlerin önderi ve fakirlerin koruyucusu, erdemlilerin ve âlimlerin sığınağı, zamanının ve asrın tek örneği, yabancı ve yerli aileler arasında tanınan ve zorluklara çare bulan Hakverdi Ağa'nın oğlu Mirza Adigozel Bey'e aittir."  yazısı bulunmaktadır. Bu yazılar hattat Mirza Mehdi Gencevi tarafından yazılmıştır. Mirza Adıgözel Bey'in eşi Fatıma hanımın mezar taşında bitki süslemeleri ile kuş resimleri bulunmaktadır.

Mirza Adıgözel Bey'in türbesinin kuzeyinde bulunan sekizgen şekilli ikinci türbede beş mezar taşı bulunmaktadır. Türbenin iç duvarlarında derin olmayan nişler vardır. Türbenin iç kemerleri; önce kireç sıva üzerine çizilmiş ve daha sonra parlak renklerle boyanmış çiçek desenleriyle süslenmiştir.

 Ayrıca bakınız 

 Mirza Adıgözal bey

 Kaynakça 

Kategori:Goranboy Rayonu