Gilgilçay Surları

Gilgilçay Surları (), Azerbaycan'da erken Orta Çağ'da inşa edilen en büyük savunma surları.

Erken Orta Çağ'da Azerbaycan, kuzeyden birkaç muhteşem surla korunuyordu. Bunlardan Derbent Kalesi ülkenin kuzey sınırında yer alırken, Gilgilçay Surları Şirvan'ın iç kesimlerinde inşa edildi. Arap kaynakları, "Sur at-Tin" ("Kil Sur") olarak adlandırılan bu surların temelinin Sasani hükümdarı I. Kubâd (488-531) döneminde atıldığını belirtmektedir. Surların duvarları, Gilgilçay'ın Hazar Denizi'ne döküldüğü yerden başlayarak Babadağ zirvesine doğru 60 kilometre boyunca uzanmaktadır.

Gilgilçay Surları'nın bir parçası olan Çırakkale, Azerbaycan'ın dağ kaleleri arasında en eğlenceli silüete sahip anıttır. 5. yüzyıldan kalma bir kalıntı olarak kabul edilen Çırakkale, aktif konumu ve sağlam yapısıyla Gilgilçay Surları'nın dayanağıydı; Barış zamanlarında geniş bir alanı kontrol altında tutsa da, tehlike ortaya çıktığında dev bir lambaya dönüşerek tehdidi her yöne yayardı.

 Tarihçe 
Gilgilçay çevresinde, 5. yüzyılın sonu ve 6. yüzyılın başlarında, birbirinden 220 metre uzaklıkta inşa edilmiş iki kil sur bulunmaktadır.Е.А.Пахомов. Крупнейшие памятники сасанидского строительства в Закавказье. стр.39 I. Kubâd (488-531), bu surları Hazar Denizi ile Kafkas Dağları'nın kesişme noktasında, Beşparmak Dağı'nın tepesine inşa ettirmiştir. Bu surlara Parmak Divanı adı verilmiştir. Arap tarihçi el-Mesûdî bunu hatırlatarak şöyle yazmıştır:

Yazar Muskat'tan bahsederken muhtemelen günümüzdeki Guba bölgesini, Firuz adını koruyan modern Kuba şehrini kastediyordu.

Kerpiç duvar, Sasaniler döneminde Hazar kıyı geçidini kapatan "uzun duvarların" en güneydeki kısmıydı. Daha sonra, I. Kubâd'ın hükümdarlığı sırasında, ilk bölümün 23 km kuzeyinde, Şirvan ülkesinde Abzud Kubâd adı verilen savunma duvarlarının ikinci bir bölümü inşa edildi. Bu duvar Gilgilçay boyunca uzanıyordu. Şaporan (Şabaran) şehri de yakınında bulunuyordu. Bu, 10. yüzyıl yazarının Sur at-Tin adıyla bahsettiği Gilgilçay veya Şabaran duvarıydı.Е.А.Пахомов. Крупнейшие памятники сасанидского строительства в Закавказье. стр.40-43С.Т.Еремян. Политическая история Албании III-VII вв. Очерки истории СССР III-IX вв. M.: 1958, стр.316.

 Ayrıca bakınız 
 Azerbaycan'daki Dünya Mirasları listesi

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 

Kategori:Albanya
Kategori:Azerbaycan'daki Dünya Mirasları
Kategori:Azerbaycan'daki kaleler
Kategori:Şirvanşahlar Devleti