I. Amintas

I. Amintas () en azından MÖ 512/511'den 498/497'deki ölümüne kadar Makedonya'nın antik Yunan krallığının kralıydı, Kendisinden önce birçok hükümdar olmasına rağmen, Amintas, güvenilir tarihi bilgilere sahip olduğumuz ilk Makedonya kralıdır. Amintas'ın hükümdarlığı sırasında Makedonya, MÖ 510'da Ahameniş İmparatorluğu'nun vasal bir devleti haline geldi.Mari, M. (2011). "Archaic and Early Classical Macedonia". In Fox, Robin Lane (ed.). Brill’s Companion to Ancient Macedon: Studies in the Archaeology and History of Macedon, 650 BC–300 AD. Boston: Brill. pp. 85.

 Arka plan 
Amintas, Argead hanedanının bir üyesiydi ve Kral Alcetas'ın oğluydu. Herodot'a göre Amintas, Makedonya'nın altıncı kralıydı. Adı açıklanmayan eşinden iki çocuğu vardı: I. Aleksandros ve Gygaea.

 Hükümdarlığı 

 Pers İmparatorluğu ile ilişkiler 
MÖ 513'te I. Darius liderliğindeki Pers kuvvetleri İskitlere karşı başarılı bir seferde Boğaz'ı geçerek Tuna Nehri'nde bir sınır oluşturdu. Darius daha sonra Küçük Asya'daki Sardis'e döndü ve kuzeni Megabazos'a Trakya'nın geri kalanını fethetmesini emretti. Megabazos, MÖ 512 veya 511'de batıya, Strymon Havzası'na doğru yürüdü ve yol boyunca Asya'ya sürdüğü Paeonionlar da dahil olmak üzere bir dizi kabileyi boyunduruk altına aldı. Amintas, Axios Nehri'ni geçerek ve Amphaxitis çevresindeki eski topraklarını ele geçirerek bu güç boşluğundan yararlanmış olabilir.

Pers geleneğine uygun olarak, Megabazos, MÖ 510 civarında Amintas ile buluşmak üzere, büyük ihtimalle Aegae'deki sarayda, "toprak ve su" talep etmek üzere yedi elçi gönderdi. Bu isteğin tam anlamı belirsizliğini korusa da, Amintas'ın Megabazos'un taleplerini karşıladığı ve elçileri bir ziyafete davet ettiği anlaşılıyor. Herodot'a göre Persler, akşam yemeğinden sonra kadınlarla birliktelik talep ettiler ve Amintas, Makedonya geleneklerine rağmen bunu kabul etti. "Cariyeler ve nikahlı eşler" olarak tanımlanan kadınlar, ilk başta masanın karşısına oturdular, ancak ısrarları üzerine elçilerin yanına geçtiler. Şarabın etkisiyle kızarmış bir şekilde kadınları okşamaya başladılar, ancak Amintas, Pers gücünden korktuğu için sessiz kaldı.

Eylemlerinden öfkelenen Aleksandros, babasından gitmesini ve durumu kendisinin halletmesini istedi. Amintas ihtiyatlı olmalarını tavsiye etti, ancak sonunda ayrıldı ve İskender, kadınları da göndererek konuklarına sadece yıkandıklarını söyledi. Onların yerine, kadın kılığına girmiş ve hançerlerle donanmış "sakalsız adamlar" geri döndü ve yedi elçiyi de öldürdü. Persler kayıp elçiyi aramaya başladı, ancak Aleksandros kız kardeşi Gygaea'yı general Bubares ile evlendirerek ve ona yüklü bir rüşvet vererek olayı örtbas etti.

Modern tarihçiler genellikle bu hikâyenin doğruluğuna şüpheyle yaklaşırlar. Bu hikâye, Herodot tarafından Aleksandros'un kurnaz kişiliğini tasvir etmek için uydurulmuş olabilir veya Makedonya'yı ziyaret ederken duyduklarını tekrarlamış olabilir. Dahası, Amintas ne kadar zayıf veya aptal olursa olsun, böylesine hassas bir diplomatik durumu küçük oğluna emanet etmiş olması pek olası değildir. Gygaea'nın Bubares ile evliliği tarihsel bir olay olarak kabul edilir; Amintas büyük olasılıkla evliliği kendisi ayarlamış veya babasının ölümünden sonra Aleksandros bu evliliği ele almıştır.

Tarihçi Eugene Borza, Pers elçilerinin öldürülmesini reddederek, Makedonya'nın Amintas'ın hükümdarlığı sırasında bir vasal devlet olduğuna dair artık hiçbir kanıt olmadığını savunmuştur. Bu argümana göre, Megabazos değil, Mardonios, MÖ 492'de Makedonyalıları fiilen boyunduruk altına alacaktı. Diğer yandan Nicholas Hammond, Makedonya'nın MÖ 479'da Platea'daki Pers yenilgisine kadar Skudra satraplığının bir parçası olarak sadık bir tebaa olarak kaldığını ileri sürdü.

 Amintas ve Atinalılar 
Amintas, diğer devletlerle diplomatik ilişki kuran ilk Makedonya hükümdarıydı. Özellikle Atinalı Hippias ile bir ittifak kurdu ve Hippias Atina'dan sürüldüğünde, Yunanlar arasındaki kan davalarından yararlanmak amacıyla ona Termaikos Körfezi'ndeki Anthemus topraklarını teklif etti. Hippias teklifi reddetti ve ayrıca Iolcus'un teklifini de reddetti, çünkü Amintas o dönemde muhtemelen Anthemus'u kontrol etmiyordu, sadece Hippias'a ortak bir işgal planı öneriyordu.Miltiades V. Chatzopoulos Macedonian Institutions Under the Kings: A historical and epigraphic study, p. 174, .

 Soy ağacı 
Modern tarihçiler, Argead Hanedanı'nın soyağacıyla ilgili bazı ayrıntılar konusunda fikir ayrılığına düşmektedir. Örneğin Robin Lane Fox, Nicholas Hammond'un Aloroslu Ptolemaios'un II. Amintas'ın oğlu olduğu iddiasını reddederek, Ptolemaios'un ne Amintas'ın oğlu ne de bir Argead olduğunu ileri sürmektedir.Fox, Robin Lane (2011). "399–369 BC". In Fox, Robin Lane (ed.). Brill's Companion to Ancient Macedon: Studies in the Archaeology and History of Macedon, 650 BC – 300 AD. Boston: Brill. pp. 231–232. Sonuç olarak, aşağıdaki tablo her kronolojik, soyağacı ve hanedan karmaşıklığını hesaba katmamaktadır. Bunun yerine, Hammond, Elizabeth D. Carney ve Joseph Roisman gibi tarihçiler tarafından ileri sürülen erken Argead'ların ortak bir yeniden inşasını temsil etmektedir.

 Notlar 

 Kaynakça 
Özel

Genel
Ana kaynaklar



İkincik kaynaklar




Kategori:MÖ 6. yüzyılda doğanlar
Kategori:MÖ 490'larda ölenler
Kategori:Makedonya kralları