Vellum

küçükresim|right|upright=1.21|1638 tarihli, asılı mührü olan bir vellum tapuVellum, genellikle yazı malzemesi olarak kullanılan hazırlanmış hayvan derisi veya zarıdır. Genellikle dana derisinden (diğer hayvanların derisinden ziyade) yapılmış olması veya sadece daha yüksek kalitede olması nedeniyle parşömenden ayırt edilir. Vellum, tek sayfalara, tomarlara ve kodekslere (kitaplara) yazmak ve basmak için hazırlanır.

Modern bilim insanları ve uzmanlar, vellum ile parşömen arasında ayrım yapma gereğini ortadan kaldıran daha geniş bir terim olan "zar"ı kullanmayı tercih ederler. Ayrıntılı bilimsel analiz yapılmadan, söz konusu hayvanın türünü (yaşını bir yana bırakın) belirlemek çok zor olabilir.

Vellum genellikle pürüzsüz ve dayanıklıdır, ancak dokusunda, üretim şekline ve derinin kalitesine bağlı olarak büyük farklılıklar vardır. Üretim süreci, temizleme, ağartma, bir çerçeve ("herse") üzerinde germe ve derinin hilal şeklinde bir bıçakla ("lunarium" veya "lunellum") kazınmasını içerir. Gerilim yaratmak için işlem, kazıma, ıslatma ve kurutma arasında gidip gelir. Yüzeyi pomza ile çizmek ve yazı veya baskı mürekkebi için uygun hale getirmek üzere kireç veya tebeşirle işlemek, son görünümü oluşturabilir. 

Modern "kağıt vellum", bitki selüloz liflerinden yapılır ve adını gerçek velluma benzer kullanımından ve yüksek kalitesinden alır. Kopyalama, teknik çizimler, planlar ve taslaklar dahil olmak üzere çeşitli amaçlar için kullanılır. Aydınger kâğıdı da özünde aynıdır, ancak kalite seviyesi bazen büyük ölçüde farklılık gösterir.

 Etimoloji 
"Vellum" kelimesi, Eski Fransızca vélin "dana derisi" kelimesinden ödünç alınmış olup, bu kelime de Latince vitulinum "danadan yapılmış" kelimesinden türemiştir.

 Ayrıca bakınız 

 Parşömen
 Sofer
 Masoretler
 Haftarah
 Peraşa
 Dana derisi
 Kuşe
 Lunellum
 Aydınger kâğıdı

 Kaynakça 
Özel

Genel






Dış bağlantılar
On-line demonstration of the preparation of vellum from the BNF, Paris—text in French, but mostly visual.

Kategori:Kitap tasarımı
Kategori:Kaligrafi
Kategori:Deri
Kategori:Yazı ortamları