İstanbul Üniversitesi Tarih Bölümü

İstanbul ÜniversitesiEdebiyat FakültesiTarih Bölümü
<noinclude>İstanbul Üniversitesi Tarih Bölümü, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi uhdesinde tarih eğitimi veren bölümdür. Bölüm, Türkiye'de kurulan ilk tarih bölümü olma özelliğini taşımaktadır.

 Tarihçe 

Dârülfünûn'un 1900 yılında tekrar açılmasıyla birlikte yeniden kurulan Edebiyat Mekteb-i Âlîsi (Edebiyat Fakültesi'nin öncülü) bünyesinde edebiyat, tarih, felsefe, pedagoji ve arkeoloji dersleri bir arada verilmiştir. Mektebin (fakültenin) ilk yıllarındaki tarih dersleri, Abdurrahman Şeref ve Efdaleddin Efendiler tarafından verilmiştir. Bu dönemde, henüz ihtisaslaşma olmadığı için farklı disiplinler bir arada okutuldu ise de, bu durum İkinci Meşrutiyet rejiminin yönetimi devralmasıyla değişmiş ve Edebiyat Mekteb-i Âlîsi, Dârülfunûn'un diğer kısımlarıyla beraber kapsamlı bir reforma tabî tutulmuştur.

Reform kapsamında Ulûm-ı Edebiyye Şubesi adını alan fakülte, aşağıdaki programlara ayrıldı:

 Edebiyyât-ı Türkiyye (Türk Edebiyatı)
 Târîh-i edebiyyât-ı Türkiyye (Türk Edebiyatı Tarihi)
 Edebiyyât-ı Fârisiyye (Fars Edebiyatı)
 Edebiyyât-ı Arabiyye (Arap Edebiyatı)
 Felsefe ve târîh-i felsefe (Felsefe ve Felsefe Tarihi)
 Târîh-i umûmî (Genel Tarih)
 Târîh-i Osmânî (Osmanlı Tarihi)
 Coğrafya
 İktisat
 İlm-i ictimâî (Sosyoloji)
 Elsine (Yabancı Diller; Fransızca, Rusça, Almanca, İngilizce)

1912 yılında oluşturulan programlar, 1915-1916 eğitim yılında kurulan kısımların parçası haline gelmişlerdir. Tarih ve Coğrafya, tek bir kısım olarak Ulûm-ı Edebiyye Şubesi içerisinde yer almıştır. I. Dünya Savaşı'nın sona ermesinin ardından da Tarih ve Coğrafya kısımları birbirlerinden ayrılarak müstakil hale getirilmişlerdir. Yapılan yeni reform çalışmaları neticesinde Tarih Şubesi'nin (Bölümü) ders seçenekleri artmıştır. Cumhuriyetin ilanı sonrasında (1924), tekrar yapılan düzenlemeler ile birlikte hem Fakültede hem de Tarih Bölümünde Türklük ile ilgili konuların ağırlığı artırılmıştır. Bu değişiklik süreci devam ederek Üniversite Reformu ile zirveye ulaşmıştır. Üniversite Reformuyla birlikte akademik kadrolarda değişikliğe gidilmiş, reforma uyum sağlamayanlar tasfiye edilmiştir. Avrupa'dan (bilhassa Nazi Almanyasından) gelen yabancı kadrolar (örneğin: Clemens Bosch) ve Avrupa'ya Mustafa Kemal Atatürk'ün direktifiyle eğitim almaya gönderilen öğrencilerin geri dönüp kurum bünyesinde hizmet vermeye başlamasıyla birlikte, Tarih Bölümü (ve Edebiyat Fakültesi) modern eğitime adapte olmuştur.

İlerleyen yıllar içerisinde açılan kürsüler ve anabilim dalları ile birlikte (Ortaçağ Kürsüsü, 1946; Yakınçağ Kürsüsü, 1952; Osmanlı Müesseseleri ve Medeniyeti Kürsüsü, 1961; Türkiye Cumhuriyeti Anabilim Dalı, 1989) Tarih Bölümü, günümüzdeki halini almıştır.

 Yayınlar 
Bölümün; 1949'dan beri yayınlanan Tarih Dergisi, Anadolu Araştırmaları Dergisi ve Güneydoğu Avrupa Araştırmaları Dergisi isminde üç adet süreli yayını bulunmaktadır.

 Bölümde ders vermiş öğretim görevlileri 
Aşağıdaki isimler çeşitli dönemlerde bölümde dersler vermişlerdir:

 Abdurrahman Şeref
 Ahmet Ağaoğlu
 Ahmet Hâmit Ongunsu
 Arif Müfid Mansel
 Mübahat Kütükoğlu
 Clemens Bosch
 Nejat Göyünç
 Fikret Işıltan
 Işın Demirkent
 Avram Galanti Bodrumlu
 Hamdullah Suphi Tanrıöver
 Fuat Köprülü
 Mükrimin Halil Yinanç
 Necip Asım Yazıksız
 Şemsettin Günaltay
 Yusuf Akçura
 Zeki Velidi Togan
 İbrahim Kafesoğlu
 İsmail Hakkı Uzunçarşılı
 Erdoğan Merçil
 Ramazan Şeşen
 Feridun Emecen
 Yusuf Halaçoğlu
 Kemal Beydilli
 M. Tayyib Gökbilgin
 Abdülkadir Özcan
 Mehmet İpşirli
 Hakkı Dursun Yıldız
 Cengiz Orhonlu

 Akademik Kadro 

 Eskiçağ Tarihi Anabilim Dalı 

 Prof. Dr. Hamdi Şahin (Ana Bilim Dalı Başkanı)
 Prof. Dr. Erkan Konyar
 Doç. Dr. Aliye Erol
 Doç. Dr. Yusuf Gürkan Ergin
 Dr. Öğr. Üyesi Armağan Tan
 Dr. Öğr. Üyesi Can Avcı
 Dr. Öğr. Üyesi Selin Önder Kaddar
 Arş. Gör. Dr. İsmail Ayman
 Arş. Gör. Seda Gaznevi

 Genel Türk Tarihi Anabilim Dalı 

 Prof. Dr. Dinçer Koç (Ana Bilim Dalı Başkanı)
 Prof. Dr. Kürşat Yıldırım
 Prof.Dr. Mualla Uydu Yücel
 Doç. Dr. Fatma Aysel Ilgın
 Dr. Öğr. Üyesi Ali Ahmetbeyoğlu
 Dr. Öğr. Üyesi Hüseyin Şen
 Dr. Öğr. Üyesi Mehmet Zeren
 Arş. Gör. Samet Atalay

 Ortaçağ Tarihi Anabilim Dalı 

 Prof. Dr. Ebru Altan (Ana Bilim Dalı Başkanı)
 Prof. Dr. Birsel Küçüksipahioğlu
 Prof. Dr. Muharrem Kesik
 Doç. Dr. Cumhur Ersin Adıgüzel
 Doç. Dr. Murat Öztürk
 Arş. Gör. Dr. Yasin Karakuş
 Arş. Gör. Ahmet Enes Karakaya
 Arş. Gör. Ali Yiğit Gençler
 Arş. Gör. Aybüke Özcan
 Arş. Gör. Mahmut Olgaç

 Yeniçağ Tarihi Anabilim Dalı 

 Prof. Dr. Fikret Sarıcaoğlu (Ana Bilim Dalı Başkanı)
 Prof. Dr. Mahmut Ak
 Doç. Dr. Özgür Kolçak
 Doç. Dr. Özgür Oral
 Doç. Dr. Yusuf Alperen Aydın
 Dr. Öğr. Üyesi Ahmet Tekin
 Arş.Gör. Abdulhadi Uysal
 Arş.Gör. Fatma Erdim
 Arş.Gör. İsmail Emre Pamuk

 Yakınçağ Tarihi Anabilim Dalı 

 Prof. Dr. Mahir Aydın (Ana Bilim Dalı Başkanı)
 Prof. Dr. Ali Fuat Örenç
 Prof. Dr. Gültekin Yıldız
 Doç. Dr. Metin Ünver
 Doç. Dr. Mustafa Tanrıverdi
 Doç. Dr. Neriman Ersoy Hacısalihoğlu
 Dr. Öğr. Üyesi Adem Korkmaz
 Dr. Öğr. Üyesi Burcu Kutlu Dilbaz
 Dr. Öğr. Üyesi Dilara Dal
 Dr. Öğr. Üyesi Şamil Mutlu
 Arş. Gör. Dr. Semih Sefer
 Arş. Gör. Bahadır Yolcu

 Osmanlı Müesseseleri ve Medeniyeti Tarihi Anabilim Dalı 

 Prof. Dr. Arzu Terzi (Ana Bilim Dalı Başkanı)
 Dr. Öğr. Üyesi Sinem Serin
 Arş. Gör. Aslı Tuna
 Arş. Gör. İbrahim Çelebican

 Türkiye Cumhuriyeti Tarihi Anabilim Dalı 

 Prof. Dr. Fatih Mehmet Sancaktar (Ana Bilim Dalı Başkanı)
 Prof. Dr. Abdurrahman Bozkurt
 Prof. Dr. Ali Arslan
 Prof. Dr. Cezmi Eraslan
 Prof. Dr. Halil Bal
 Prof. Dr. Ramazan Erhan Güllü
 Dr. Öğr. Üyesi Murat Aydoğdu
 Arş. Gör. Ahmet Akın Akbıyık
 Arş. Gör. Özlem Arslan

 Kaynakça 

Kategori:İstanbul Üniversitesi
Kategori:İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi
Kategori:Türk Tarih Kurumu