Spor atı

küçükresim|Doğal süspansiyonu gösteren bir tırıs.

Spor atı veya atlıspor, belirli bir cinsten ziyade bir at türüdür. Bu terim genellikle geleneksel Olimpik binicilik sporları olan dresaj, eventing, engel atlama ve kombine sürüş için yetiştirilen atlar için kullanılır, ancak kesin tanımı değişiklik gösterir. Amerika Birleşik Devletleri'nde av biniciliği ve gösteri avcılığı yarışmalarında kullanılan atlar genellikle spor atı olarak sınıflandırılırken, İngiliz gösteri avcısı "gösteri atı" olarak sınıflandırılır.

Batı binicilik disiplinlerinde, eyer biniciliği veya herhangi bir at yarışı türünde kullanılan atlar genellikle spor atı olarak tanımlanmaz.

 Yetiştirme 
Spor atları, konformasyon, hareket ve mizaçlarındaki belirli niteliklere göre yetiştirilir. Spor atlarının dünya genelindeki amacı ve yetiştirilmesi çok az değişiklik gösterse de, "spor atı"nın kesin tanımı ülkeden ülkeye biraz farklılık gösterir. Birleşik Krallık'ta "spor atı" terimi, dresaj, eventing veya engel atlama için uygun herhangi bir atı ifade eder. ABD'de ise tanım daha geniştir ve bazen av parkuru disiplinlerinden herhangi birinde kullanılan atları da kapsar.

Dünya genelinde spor atlarının yetiştirilmesi, Dünya Spor Atları Yetiştirme Federasyonu (WBFSH) tarafından denetlenir. WBFSH, spor atı yetiştirme kuruluşları ile Uluslararası Binicilik Federasyonu (FEI) arasında bir bağlantı görevi görür.

Kaliteli spor atlarının ortak özellikleri şunlardır:

Konformasyon: Çoğu spor atının konformasyonunda benzerlikler vardır. Bunlar arasında eğimli bir omuz, iyi şekilli bir boyun ve yokuş yukarı bir yapı bulunur. Konformasyon, hayvanın hareket ve atlama yeteneği üzerinde doğrudan etkilere sahiptir. Hareket: Hareket disiplinler arasında farklılık gösterse de, çoğu spor atı uzun, atletik bir adım ve tüm vücudunu kullanan bir hareket için yetiştirilir. Tırıs ve dörtnala iyi bir süspansiyona sahip olmalı ve at doğal olarak arka ayaklarıyla vücudunun altına ulaşmalıdır. Bu hareket, binicinin ata tüm spor atı disiplinlerinde gerekli olan becerileri öğretmesini kolaylaştırır.
Sıçrama yeteneği: Atlama disiplinleri için yetiştirilen atlar, sıkı alt bacaklar ve iyi bir baskül ile iyi bir sıçrama formuna sahiptir. Ayrıca daha yükseğe sıçramalarını sağlayan bir yapıya sahip olacak şekilde yetiştirilirler.
Mizaç: Başarılı bir spor atı yetiştirmek için gereken yoğun eğitim nedeniyle, genellikle eğitilebilirlik ve çalışma isteği için yetiştirilirler. Olimpiyat seviyesi için tasarlanan atlar, deneyimli binicileri tarafından kontrol edilebilecek ve avantajlarına kullanılabilecek şekilde biraz daha "sıcak" yetiştirilebilirken, amatör kullanım için tasarlananlar genellikle daha sessiz ve daha affedici olacak şekilde yetiştirilirler.

 Irklar 
Birçok sıcakkanlı ırk, özellikle dresaj ve engel atlamada spor atı olarak kullanılmak üzere geliştirilmiştir. Safkanlar da, özellikle etkinlik yarışlarında spor atı olarak yaygın olarak kullanılır ve bazıları yarış atı olarak değil, spor atı olarak yetiştirilmiştir. Bu tür safkanlar, yarış atlarının daha zayıf yapısı yerine, daha ağır bir spor atı yapısına sahip olma eğilimindedir. Bununla birlikte, eski yarış atlarının başarılı spor atları olarak yeniden eğitildiği birçok örnek de olmuştur. Safkanlar, spor atları yaratmak için genellikle sıcakkanlılar ve yük atlarıyla çiftleştirilir ve bu tür melezlemeler aynı zamanda çoğu sıcakkanlı ırkın tarihi temelini oluşturmuştur. Bir örnek, Safkan ve İrlanda yük atı ırklarının bir melezi olan İrlanda Spor Atı'dır."Discover the Irish Sport Horse"  FEI. Retrieved 2024-04-16.

Çeşitli Barok at ırkları, Amerikan Quarter Atları, [[Arap atı|Arap atları, Morganlar, çeşitli midilli ırkları ve hatta Amerikan Eyer Atı gibi bazı yürüyüşlü ırklar gibi ek ırklar bazen spor atı olarak kullanılır. Uluslararası yarışmalarda sıcakkanlı veya safkan kökenli atlar çoğunlukta olsa da, birçok farklı ırkın temsilcileri en üst düzeylerde başarı elde etmiştir.

 Ayrıca Bakınız 

 Yaz Olimpiyatları'nda binicilik

 Kaynakça 

Kategori:Atlar
Kategori:Binicilik
Kategori:At yetiştiriciliği
Kategori:Binicilik sporları
Kategori:At yarışı