Uğuztaşı, Çıldır

Uğuztaşı veya Uğuz, tarihî Cavaheti bölgesinde, günümüzde Ardahan ilinin Çıldır ilçesine bağlı Dirsekkaya köyünün sınırları içinde bir mezradır.2014 Yılı Tao-Klarceti Tarihi Eserleri Araştırma Gezisi Sonuçları (ტაო–კლარჯეთის ძეგლების 2014 წლის საკვლევი ექსპედიციების ანგარიშები), Tiflis, 2015, s. 187.  ISBN 978-9941-0-7362-5

Tarihçe

Geç dönemde Uğuz olarak bilinen mezranın adı, 1595 tarihli Osmanlı mufassal defterinde Oğuztaşı veya Uğuztaşı (اوغوزطاشی) olarak geçer. Gürcü Türkolog Sergi Cikia, buranın Türkçe ad taşımasını dikkat çekici bulmuş, Gürcistan Vilayeti’nde henüz Türk nüfusunun bulunmadığı bu tarihte Gürcüce bir yer adının bu şekilde yazılmış olabileceğini belirmiştir.

Oğuztaşı  veya Uğuztaşı mezrasının bulunduğu tarihî Cavaheti bölgesi, bir kısmı hariç bugün de Gürcistan sınırları içindedir. Osmanlılar bu bölgeyi ve köyü 1578 yılında ele geçirmiştir.

Uğuztaşı veya Oğuztaşı mezrası, 1595 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı tahrir defterinde Uğuztaşı veya Oğuztaşı (اوغوزطاشی) şeklinde geçer. Bu sırada mezra, Gürcistan Vilayeti içinde, Çıldır livasının Kurd Kala (Mgeltsihe) nahiyesine bağlıydı. Bu tarihte boş olarak kaydedilmiş olan mezraya 1.000 akçe vergi öngörülmüştü.

Uğuztaşı veya Oğuztaşı mezrası, 1886 tarihli Rus nüfus sayımında “Uguz” (Угуз) ) veya “Oguz” (0гуз) adıyla bir köy olarak kaydedilmiştir. Bu sırada Uğuz, Ardahan sancağının Ardahan kazasına bağlı Nakalakevi nahiyesinin sekiz köyünden biriydi. Köyün nüfusu, 20'si erkek ve 22'si kadın olmak üzere, 8 hanede yaşayan 42 kişiden oluşuyordu. Bu nüfus içinde 1 hane (3 kişi) Kürt, 6 hane (33 kişi) Türk ve 1 hane (6 kişi) Karapapak olarak yazılmıştır. Ancak 1896 ve 1906 tarihli Rus nüfus sayımlarında Uğuz ayrı bir köy olarak kaydedilmemiştir.Candan Badem, Çarlık Yönetiminde Kars, Ardahan, Artvin, İstanbul, 2018, s. 112, ISBN 9786052100271. 

Uğuz, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde de bir köy olarak yer almamıştır. Bununla birlikte tarihçi Fahrettin Kırzıoğlu 1948 yılında Çıldır köylerine dair seyahat notlarında Mağlisa Dağının arkasında “Uğuzdüz” köyünün bulunduğunu yazmıştır. Uğuz olarak da söz ettiği yerde ”Vel”, ”Gügübe”, ”Börk” ve ”Könk” köylerinin otlakları bulunuyordu. Kırzıoğlu, yukarından gelen Uğuz Deresi'nin, Kertene köyünün bağlarına dönüşmüş olan eski  Gaçiani köyünün bulunduğu yerde, soldan Ardahan Suyu'na katıldığını belirtmiştir.

Kaynakça

Kategori:Çıldır belde ve köyleri
Kategori:Tao-Klarceti