İfşacı listesi

İfşacı listesi, farklı ülkelerden farklı dönemlerde devlet kurumlarını veya büyük şirketler hakkındaki gizli gerçekleri kamuoyu bilgisine ilk kez sunan kişileri içerir. Bu ifşacıların çoğu yaptıkları eylemlerden sonra işten atılmış, görevden alınmış, yasal takibata uğramış, hatta öldürülmüştür. Liste bu kişilerle sınırlı değildir.

Liste
YılResimİsimCinsiyetİfşa ettiği kurumEylem1515–5275pxBartolomé de las CasasErkekYeni Dünya'da kölelik1515 yılında, Kutsal Roma İmparatoru V. Karl'ın huzurunda yerli halklar lehine savunuculuk yaptı. İlk yazılarında, Batı Hint Adaları kolonilerinde yerliler yerine Afrikalı kölelerin kullanılmasını savundu. Hayatının ilerleyen dönemlerinde, tüm kölelik biçimlerinin eşit derecede yanlış olduğunu görmeye başladı.177775pxSamuel ShawErkekABD Deniz KuvvetleriDeniz Harbokulu öğrencisi Asteğmen Richard Marven ile birlikte ABD'de çıkarılan ilk muhbir yasasının kanun haline gelmesi olayında önemli bir isimdi. Shaw ve Marven Amerikan Bağımsızlık Savaşı sırasında donanma komutanı Tuğamiral Esek Hopkins tarafından İngiliz savaş esirlerine yapılan işkenceyi ihbar etti. Kongre, 30 Temmuz 1778'de oy birliğiyle muhbir koruma yasasını yürürlüğe koydu. Ayrıca Hopkins'in onlara karşı açtığı iftira davasında savunmalarına yardım sözü verdi.186475pxSilas SouleErkekAmerika Birleşik Devletleri OrdusuABD Ordusunda Yüzbaşı olan Soule, 29 Kasım 1864'te Sand Creek'te bulunan Colorado Süvari Alayında bölük komutanıydı. Soule, Sand Creek Katliamına katılma ve Kızılderili kadınları, çocukları ve yaşlı erkekleri katletme emrini reddetti. Soule, katliamı üstlerine bildirdi ve resmî soruşturmanın açılmasını sağladı. ABD Kongresi tarafından yürütülen soruşturma katliamın sorumlusu John Chivington'a karşı tanıklık etti. Soule kısa bir süre sonra muhtemelen misilleme olarak öldürüldü. 26 yaşında öldürülen Soule, hayatı pahasına büyük risk alarak yanlışlara karşı boyun eğmemesiyle tanınıyor.Colorado National Parks sitesinde Soule anısına hazırlanan sayfa   24 Nisan 2025 tarihinde erişilmiştir189375pxEdmund Dene MorelErkekKongo Bağımsız Devletiİngiliz nakliye memuru olan Morel, Afrika'daki Kongo Özgür Devletinde yaşanan vahşetleri bildiren ve kölelik karşıtı bir kampanya yürüten gazeteci oldu. İfşaatı sayesinde  kauçuk plantasyonlarında köle emeğinin acımasızca sömürülmesi ortaya çıktı. Bu devletin doğrudan sahibi konumundaki Belçika Kralı II. Leopold'un kurduğu otokratik rejimine karşı güçlü bir kampanya başlattı ve sonunda bu devletin kralın özel mülkü olmaktan çıkartılıp Belçika tarafından resmen sömürge olarak ilhak edilmesine yol açtı.193375pxSmedley ButlerErkekAmerika Birleşik Devletleri Deniz Piyade KolordusuEmekli ABD Deniz Piyadeleri Tümgenerali, iki kez Onur Madalyası sahibidir. ABD Temsilciler Meclisindeki McCormack-Dickstein Komitesine, sermaye gruplarının Franklin D. Roosevelt yönetimine karşı faşist bir darbe planladığını iddia etmiştir. Butler, War Is a Racket adlı kitabında, savaşın halka anlatıldığı gibi demokrasiyi korumakla ilgili olmadığını, aksine ABD bankalarının ve şirketlerinin çıkarlarını ilerletmekle ilgili olduğunu iddia etmiş, yakın dönem ABD askeri harekâtından çeşitli örnekler sıralamıştır.193375pxHerbert von BoseErkekNasyonal Sosyalist Alman İşçi PartisiAdolf Hitler'in Başbakan Yardımcısı Franz von Papen'in basın şefiydi. Hükümet içindeki konumunu, Nazi Hükümeti ve parti örgütleri (özellikle SA ve SS) tarafından işlenen gizli katliam ve haksızlıklar hakkında bilgileri yabancı basına (özellikle Londra merkezli The Week'in editörü Claud Cockburn'e) iletmek için kullandı ve dünya kamuoyunu bu gidişat hakkında uyardı. Konumunun ortaya çıkması sonrasında 30 Haziran 1934'te Heinrich Himmler tarafından Uzun Bıçaklar Gecesi tasfiyesi kapsamında yargısız infaz edilerek öldürüldü.194275pxJan KarskiErkekNasyonal Sosyalist Alman İşçi PartisiII. Dünya Savaşı sırasında Nazilere esir düştükten sonra kaçarak direnişe katıldı. Varşova gettosunu iki kez ziyaret etikten sonra ABD Başkanı Franklin Delano Roosevelt, İngiltere Dışişleri Bakanı Anthony Eden ve Londra'daki Polonya sürgün hükümetiyle görüştü. Nazilerin Yahudi soykırımı siyasetini ve toplama-imha kamplarını ifşa etti. Raporu görüştüğü kişiler tarafından ciddiye alınmadı.1987 75pxHarald SchumacherErkekBatı Almanya millî futbol takımıKaleme aldığı Anpiff adlı otobiyografi kitabında Batı Almanya Milli Futbol Takımındaki sporcuların uyuşturucu madde kullandığını belirtmiştir. Kitabın yayınlanmasından sonra Alman futbolundan aforoz edilmiş, milli takımdan kesilmiş ve görev yaptığı 1. FC Köln takımından uzaklaştırılmıştır. 

Notlar

Kaynakça

Ayrıca bakınız
Köle ticareti
Kızılderili katliamları
Holokost

Kategori:Aktivistler