Hristiyanlıkta Tanrı

Hristiyanlıkta Tanrı, her şeyi yaratan ve koruyan ebedi ve yüce varlıktır. Hristiyanlar, hem aşkın (maddi evrenden tamamen bağımsız ve ayrı) hem de içkin (maddi evrene dahil olan) bir tek tanrılı Tanrı anlayışına inanırlar. Üç kişiden oluşan bir Üçlü Birlik içinde var olan tek bir Tanrı'ya inanırlar: Tanrı Baba, Tanrı'nın Oğlu ve Tanrı Kutsal Ruh. Tanrı'nın aşkınlığı, içkinliği, dünyadaki rolü ve insanlığa olan sevgisi hakkındaki Hristiyan öğretileri, Tanrı'nın yaratılmış evrenle aynı cevhere sahip olduğu inancını reddeder (panteizm ret), ancak Tanrı'nın Oğlu'nun hipostatik birleşme ile insan doğasını üstlendiğini ve böylece "Enkarnasyon" adı verilen benzersiz bir olayda insan olduğunu kabul eder.

Erken dönem Hristiyanların Tanrı anlayışı, Pavlus'un mektupları ve erken dönem Hristiyan inanç bildirgeleri aracılığıyla ifade edilmiştir. Bu metinler, tek bir Tanrı'yı ve İsa'nın tanrısallığını ilan ediyordu. Yahudi-Hristiyan Ebiyonitler gibi bazı erken dönem Hristiyan mezhepleri İsa'nın tanrılaştırılmasına karşı çıksa da,("Clementine Homilies", xvi. 15) İsa'nın Tanrı ile özdeş olduğu fikri Yahudi olmayan Hristiyanların çoğunluğu tarafından kabul edildi. Bu durum, erken Hristiyanlık ile Yahudiliğin ayrışmasının bir boyutunu oluşturdu; zira Yahudi olmayan Hristiyanların Tanrı anlayışı, dönemin geleneksel Yahudi öğretilerinden gitgide uzaklaştı.

Hristiyan teolojisinde, Tanrı'nın nitelikleri ve doğası en erken dönemlerden beri tartışılagelmiştir. İrinaios, 2. yüzyılda şöyle yazmıştır: "Büyüklüğü hiçbir şeyden yoksun değildir, her şeyi kapsar." 8. yüzyılda Şamlı Yuhanna, günümüzde bile yaygın kabul gören on sekiz niteliği sıralamıştır. Zamanla Hristiyan teologlar, bu nitelikleri sistematik listeler halinde derlemiş; bazıları İncil'deki ifadelere (örneğin, "Göklerdeki Baba" ifadesini kullanan Rabbin Duası gibi), diğerleri ise teolojik akıl yürütmeye dayanarak çeşitli açıklamalar geliştirmiştir.Hirschberger, Johannes. Historia de la Filosofía I, Barcelona: Herder 1977, s.403 Sinoptik İnciller'de sıkça geçen "Tanrı'nın Krallığı" ifadesi, akademisyenler arasında İsa'nın öğretilerinin temel unsurlarından biri olduğu konusunda neredeyse fikir birliği olsa da, bu kavramın tam olarak nasıl yorumlanması gerektiği konusunda akademik uzlaşı oldukça zayıftır.

Yeni Ahit'te, şekli olarak bir Teslis doktrini bulunmasa da, "sürekli olarak Baba, Oğul ve Kutsal Ruh'tan... öyle bir şekilde bahseder ki, Tanrı'nın Teslisçi bir anlayışla kavranmasını zorunlu kılar".Stagg, Frank. New Testament Theology. Broadman Press, 1962. . s. 38 Yaklaşık 200 MS'de, Tertullianus, İsa'nın tanrısal doğasını açıkça onaylayan bir Teslis doktrini formüle etti. Bu kavram, daha sonra 325 MS'deki Birinci İznik Konsili'nde genişletildi ve kesin bir şekil 381'deki Ekümenik Konsil tarafından ortaya kondu.Prestige, G.L. Fathers and Heretics SPCK:1963, s. 29 Teslis doktrini, Tanrı Oğul, Tanrı Baba ve Tanrı Kutsal Ruh'un tek bir cevherin farklı hipostazları (Kişiler) olduğunu savunur ve geleneksel olarak üç tanrıcılık olarak kabul edilmez. Teslisçilik, sonrasında İznik Hristiyanlığı aracılığıyla resmî teolojik doktrin olarak benimsendi ve modern Hristiyanların Tanrı anlayışının temel taşlarından birini oluşturur. Bununla birlikte, bazı Hristiyan mezhepleri Tanrı hakkında Teslisçi olmayan görüşlere sahiptir.

Notlar

Kaynakça


Kategori:Hristiyan ilahiyatı
Kategori:Kristoloji
Kategori:Tanrı kavramları