CPU süresi

CPU süresi (), bir bilgisayar programının Merkezi işlem birimi (CPU) tarafından işlendiği toplam süreyi ifade eder. Bu kavram, bilgisayar biliminde performans analizi ve sistem kaynak yönetimi için kritik öneme sahiptir.

 Tanım ve Ölçüm 
CPU süresi genellikle:
 Kullanıcı CPU süresi: Programın kullanıcı modunda harcadığı süre
 Sistem CPU süresi: işletim sistemi çekirdeği tarafından harcanan süre

olmak üzere iki bileşenden oluşur. Toplam CPU süresi bu ikisinin toplamıdır.

 Ölçüm Birimleri 
 Saniye veya milisaniye cinsinden mutlak zaman
 Saat döngüsü (clock cycles) cinsinden göreceli ölçüm
 Toplam işlem süresine oran (CPU kullanım yüzdesi)

 Hesaplama Yöntemleri 
 Unix/Linux Sistemlerinde 
Unix benzeri sistemlerde `time` komutu ile ölçülebilir:
time ls -l
 Çıktı örneği:
real    0m0.003s
user    0m0.001s
sys     0m0.002s

 Windows Sistemlerinde 
Performans İzleyicisi (perfmon) veya `GetProcessTimes` API fonksiyonu kullanılır.

 Kullanım Alanları 
CPU süresi ölçümü:
 Algoritma analizinde performans karşılaştırması
 Yazılım optimizasyonu çalışmaları
 Hacking önlemleri (CPU zaman aşımı)
 Bulut bilişim faturalandırması
 Gerçek zamanlı sistemlerde zaman kısıtlamaları

için kullanılır.

 İlgili Kavramlar 
 Zaman paylaşımı (Time-sharing)
 Çoklu işleme (Multitasking)
 Süreç izleme (Process accounting)
 CPU önbellek yönetimi
 Yürütme birimi (Execution unit)

 Önemli Notlar 
 Gerçek zaman (wall-clock time) ile CPU süresi karıştırılmamalıdır
 Çok çekirdekli sistemlerde toplam CPU süresi tüm çekirdeklerin kullanımını yansıtır
 G/Ç bağlantı bekleme süreleri CPU süresine dahil değildir

 Ayrıca Bakınız 
 Sistem çağrısı
 Zaman dilimi (Time slice)
 Performans sayaçları
 Kullanıcı modu ve çekirdek modu

 Kaynakça 

Kategori:İşletim sistemi terminolojisi
Kategori:Bilgisayar performansı
Kategori:Donanım zamanlama
Kategori:Bilgisayar mimarisi