Aromantizm

Aromantizm, çok az romantik çekim hissetme veya hiç hissetmeme ile karakterize edilen bir romantik yönelimdir. Aromantik terimi, argo olarak aro şeklinde kısaltılır ve romantik yönelimi aromantizm olan bir kişiyi ifade eder.
Bu, genellikle karıştırılsa da, cinsel çekim eksikliği olan aseksüellikten farklıdır.

Tanım, kimlik ve ilişkiler
Aromantizm, "başkalarına karşı az romantik duygu hissetme veya hiç hissetmeme: az romantik arzu veya çekim yaşama veya hiç yaşamama" şeklinde tanımlanır. Aromantik terimi, 2018'de Oxford İngilizce Sözlüğüne eklenmiştir.

Aromantizmin zıddı , başkalarına romantik sevgi veya romantik çekim yaşayan bir romantik yönelim olarak tanımlanır. Aromantik spektrumdaki kimliklere sahip bazı bireyler, bir noktada romantik sevgi veya çekim yaşadıklarını ifade eder. Bu tür aromantikler, aromantik spektrumda daha spesifik kimlikler için etiketler benimseyebilir; örneğin "grayromantik" (romantik çekimi nadiren veya yalnızca zayıf bir şekilde yaşama) veya "demiromantik" (romantik çekimi yalnızca hedefle güçlü bir duygusal bağ kurulduktan sonra yaşama). Romantik çekim deneyimi öznel olduğu için, bazı aromantik kişiler romantik çekim yaşayıp yaşamadıklarını belirlemekte zorlanabilir. Bu nedenle, aromantik olanlar platonik sevgiyi romantik sevgiden ayırt etmekte zorluk çekebilir.

Aromantik kişiler, her türlü romantik olmayan ilişkiyi kurabilir ve cinsel ilişkilerden keyif alabilir. Ayrıca çocuk sahibi olmayı seçebilirler ve çalışmalar, aromantik bireylerin alloromantik bireylere kıyasla çocuk sahibi olma olasılığının daha az olmadığını göstermektedir. Bunun nedeni, aromantizmin cinsellik veya libidodan bağımsız olmasıdır, ve birçok aromantik kişi aseksüel olsa da, birçokları da alloseksüeldir. Alloseksüel olan aromantik bireyler, aromantik alloseksüeller veya aroallolar olarak adlandırılır. Bu nedenle, aseksüel olmayan aromantik kişiler, "aromantik biseksüel" veya "aromantik heteroseksüel" gibi diğer cinsel yönelimlerle de tanımlanabilir. Romantik ve cinsel çekim arasındaki bu ayrım, genellikle bölünmüş çekim modeli ile açıklanır; bu model, romantik ve cinsel çekimin tüm insanlar için sıkı sıkıya bağlantılı olmadığını ifade eder. Aromantik aseksüel kişiler, argo olarak "aro-ace" veya "aroace" olarak bilinir.

Aromantik bireyler ayrıca Platonik aşkyi deneyimleyebilir ve bağlı arkadaşlıklara sahip olabilir; bazıları ise "queerplatonik ilişki" adı verilen yakın romantik olmayan ortaklıklar kurar. Aromantik bireyler, romantik çekim hissetmeseler bile romantik ilişkilere girebilir ve demiromantik gibi aromantik spektrumda yer alan diğer bireyler sınırlı koşullarda romantik ilişkilere girebilir. Platonik çekim hissetmeyen bireyler ise aplatonik olarak adlandırılır. Aromantik bireyler ayrıca duyusal çekim de hissedebilir. Duyusal çekim hissetmeyenler ise asensual olarak adlandırılır. 2020 Aromantik Sayımına yanıt verenlerin yüzde 14,6'sı romantik olmayan bir ortaklık içinde olduğunu belirtmiştir.

Bazıları, aromantizmin yeterince temsil edilmediğini, yeterince araştırılmadığını, ve sıkça yanlış anlaşıldığını savunmuştur.

Genel toplumda, aromantik kişiler genellikle yakınlıktan korkan, kalpsiz veya yanılmış olarak damgalanır ve stereotiplere maruz kalır. Filozof ve profesör Elizabeth Brake tarafından türetilen bir neolojizm olan Amatonormativite, "herkesin özel, romantik, uzun vadeli bir çift ilişkisinde daha iyi olduğu ve herkesin böyle bir ilişki aradığı yönündeki yaygın varsayım" olarak tanımlanır ve bu, aromantikler için özellikle zarar verici olabilir. Amatonormativitenin, ailesel, platonik ve queerplatonik arkadaşlıkları/ilişkileri değersizleştirmesiyle aromantiklere zarar verdiği söylenir.

LGBTQIA+ kısaltmasında, A harfi aromantizm, aseksüellik ve cinsiyetsizlik için kullanılır.

Aromantik spektrumdaki kimlikler
Aromantizm bir spektrum olarak var olduğundan, genellikle  olarak adlandırılır ve bu spektrumdaki insanlar farklı kimlikler veya etiketlerle tanımlanır.
 Aromantik – çok az romantik çekim hisseden veya hiç hissetmeyen biri.
 Grayromantik – romantik çekimi nadiren, yalnızca belirli koşullarda veya yalnızca zayıf bir şekilde yaşayan biri.
 Demiromantik – romantik çekimi yalnızca kişiyle yakın bir romantik olmayan bağ kurduktan sonra yaşayan biri.
 Aegoromantik – romantik çekim hissetmeyen ancak romantik sevginin tasvirinden hoşlanan biri.
 Lithromantik – romantik çekim hisseden ancak bunun karşılık bulmasını istemeyen ve karşılık bulursa bu çekimi kaybedebilen biri.
 Recipromantik - romantik çekimi, ancak diğer kişinin kendilerine romantik olarak çekildiğini bildikten sonra yaşayan biri.
 Cupioromantik – romantik çekim hissetmeyen ancak romantik bir ilişki arzulayan biri.
 Aroflux – romantik çekiminin aromantik spektrumda değişkenlik gösterdiğini yaşayan biri.
 Frayromantik – yalnızca tanımadığı kişilere romantik çekim hisseden ve onlarla daha derin bir bağ kurarsa bu çekimi kaybedebilen biri.
 Quoiromantik – romantik çekim yaşayıp yaşamadığından emin olmayan veya duygularının romantik, cinsel mi yoksa platonik mi olduğunu ayırt edemeyen biri.
 Placioromantik – romantik eylemler alma arzusu çok az olan veya hiç olmayan ancak başkasına bu eylemleri yapma ilgisi olan biri.
 Apothiromantik – romantik çekim hissetmeyen ve romantizmden iğrenen veya romantik faaliyetlere karşı isteksiz olan biri.
 Requiesromantik – duygusal tükenmişlik nedeniyle romantik çekim hissetmeyen biri.

Yukarıda listelenen yaygın kullanılan terimlerin ötesinde, aromantik spektrumdaki insanların kendilerini tanımlamak için kullandığı bir dizi yeni ortaya çıkan terim de vardır, ancak bunlar henüz topluluk tarafından yaygın olarak kullanılmamaktadır.

Topluluk
Modern "aromantik" teriminin ilk kullanımlarından biri 2005 yılına kadar uzanır.
Aromantizm etrafındaki erken çevrimiçi topluluk, aseksüellik üzerine bir çevrimiçi topluluk olan Aseksüel Görünürlük ve Eğitim Ağı (AVEN) ve Tumblr gibi sosyal medya platformlarında oluşmuştur.

O zamandan beri, aromantizme odaklanan özel bir çevrimiçi topluluk, Arocalypse.com ve diğer sosyal medya platformlarında şekillenmiştir.

Daha geniş kabul ve tanınma elde etmek amacıyla, gönüllülerden oluşan bir organizasyon olan  (AUREA), aromantizm konusunda tanınırlığı ve eğitimi artırmak ve aromantik spektrumdaki insanların genel halk tarafından daha geniş kabul görmesine yardımcı olmak için kurulmuştur. AUREA ayrıca, her yıl Şubat ayında düzenlenen Aromantik Spektrum Farkındalık Haftasının önde gelen organizatörüdür.

Başka bir topluluk organizasyonu olan The Ace and Aro Advocacy Project (TAAAP), hem aseksüellik hem de aromantizm hakkında halka kaynak sağlamaya odaklanır. Bunu, atölye çalışmaları düzenleyerek ve sunarak, eğitim materyalleri geliştirerek ve LGBTQIA+ topluluğu ile genel halk içinde farkındalık çalışmaları yaparak gerçekleştirirler. Organizasyon ayrıca Nisan 2023'te yayınlanan Ace ve Aro Yolculukları: Aseksüel veya Aromantik Kimliğinizi Kucaklama Rehberi adlı bir kitap yazmıştır.

Semboller

, 2014 yılında Cameron Whimsy tarafından oluşturulmuştur. Ana renk olan yeşil, romantik sevgiyle en çok ilişkilendirilen kırmızının zıddı olduğu için seçilmiştir. Yeşilin iki tonu aromantik spektrumu, beyaz platonik sevgiyi ve arkadaşlığı, gri ve siyah ise cinsellik spektrumunun farklı kısımlarını temsil eder.

, kişinin aromantik spektrumdaki kimliğini belirtmek için sol orta parmağına takılabilir.
Bu, sağ elde takılan siyah bir yüzük olan ace yüzüğünün zıddı olarak seçilmiştir.

Aromantik kişiler tarafından sıkça kullanılan bir diğer sembol oklar veya bir oktur; çünkü "arrow" (ok) kelimesi, aromantik kişilerin kendilerini ifade etmek için kullandığı kısaltılmış "aro" kelimesiyle eşseslidir.

 Kaynakça 

Kategori:Aromantisizm
Kategori:Aseksüellik