Aparatçik

Aparatçik (), Sovyetler Birliği Komünist Partisi'nin veya benzeri otoriter rejimlerdeki siyasi partilerin profesyonel, tam zamanlı bürokrat üyelerine verilen addır. Terim, Rusça "аппарат" (aygıt, teşkilat) kelimesinden türetilmiştir ve "parti aygıtının adamı" anlamına gelir. Genellikle ideolojik bağlılığı yüksek, sadık ve sistemin işleyişini sürdüren teknokratlar veya parti yöneticileri için kullanılmıştır. Aparatçik’ler, çoğunlukla liyakatten ziyade partiye sadakat temelinde göreve getirilmişlerdir.

Sovyet sisteminde aparatçikler, merkezi planlama, propaganda, sansür ve siyasi gözetim gibi işlevleri yerine getiren bürokratik katmanın temel unsurlarıydı. Bu kişiler, çoğu zaman alanlarında uzman olmayan, ancak Komünist Parti'nin emir ve politikalarını harfiyen uygulayan memurlar olarak tanımlanırdı.Service, Robert. A History of Modern Russia: From Nicholas II to Vladimir Putin. Harvard University Press, 2005, s. 306-308.

Terim zamanla aşağılayıcı bir nitelik kazanmış ve yalnızca Sovyetler Birliği değil, diğer sosyalist ülkelerdeki benzer bürokratik figürler için de kullanılmaya başlanmıştır. Ayrıca günümüzde, aşırı derecede sistematik düşünen, esneklikten yoksun bürokratları tanımlamak için mecazi anlamda da kullanılmaktadır.Applebaum, Anne. Iron Curtain: The Crushing of Eastern Europe 1944–1956. Doubleday, 2012, s. 198.

Batı medyasında ve akademik yazında aparatçik, genellikle değişime dirençli, dogmatik ve hiyerarşik yapıya sıkı sıkıya bağlı kişilik tipini sembolize eden bir figür haline gelmiştir.Hosking, Geoffrey. The First Socialist Society: A History of the Soviet Union from Within. Harvard University Press, 1992, s. 265.

 Kaynakça  

Kategori:Siyasi kavramlar
Kategori:Toplumsal gruplar
Kategori:Sovyetler Birliği'nde siyaset
Kategori:Doğu Bloku
Kategori:Rusça deyişler