Hamele-i Arş

Hamele-i Arş, İslâm inancına göre Allah'ın Arş'ını taşıyan meleklerdir. "Arş'ın taşıyıcıları" anlamına gelen bu terim, Kur'an'da Hâkka Suresi'nin 17. ayetinde geçmektedir:

 "O gün Rabbinin Arş'ını, onların da üstünde sekiz tanesi yüklenir." Kur'an-ı Kerim, Hâkka Suresi, 69:17. 

Bu ayet, kıyamet gününde Arş'ı taşıyan sekiz melekten bahseder. İslâm âlimleri, bu meleklerin sayısı ve özellikleri hakkında farklı yorumlar yapmışlardır. Bazı rivayetlere göre, dünyada Arş'ı taşıyan meleklerin sayısı dörttür; kıyamet gününde bu sayı sekize çıkarılacaktır.

 Hadislerde Hamele-i Arş 

Muhammed'in bir hadisinde, bu meleklerin büyüklüğü şu şekilde ifade edilmiştir:

 "Size Arş'ı taşıyan meleklerden birini anlatmam için izin verildi. Onun kulak memesi ile boynu arasındaki mesafe yedi yüz yıllık bir mesafedir."  

Bu melekler, sürekli olarak Allah'ı tesbih etmekte ve müminlerin bağışlanması için dua etmektedirler. Mümin Suresi'nin 7. ayetinde bu durum şöyle belirtilmiştir:

 "Arş'ı taşıyanlar ve onun çevresinde bulunanlar, Rablerini hamd ile tesbih ederler, O'na inanırlar ve müminlerin bağışlanmasını isterler..." Kur'an-ı Kerim, Mümin Suresi, 40:7. 

 İslâm âlimlerinin görüşleri 

İslam alimleri, Hamele-i Arş'ın fiziksel varlıklarının mahiyeti hakkında farklı yorumlar yapmışlardır. Bazı tefsircilere göre, bu melekler sonsuz derecede büyük varlıklardır ve Arş'ı taşıma görevleri sembolik bir anlam taşır. İbn Kesir, bu meleklerin Allah'ın kudretini simgeleyen özel varlıklar olduklarını ifade ederken, bazı sufî yorumcular ise Arş'ın taşıyıcılarının Allah'a yakın olan manevi varlıklar olduğunu öne sürmüştür.

 Mitolojik benzerlikler 

Hamele-i Arş, sekiz melekten oluşması ve ilahi düzeni taşıma görevleri bakımından farklı mitolojik varlıklarla benzerlik göstermektedir:

 Lokapala (Hindu Mitolojisi): Hindu inancında, Aştadikpalalar (Sekiz Yön Tanrısı) evrenin sekiz yönünü koruyarak düzeni sağlar. Hamele-i Arş gibi, kozmik bir dengenin bekçileri olarak görülürler.Zimmer, Heinrich. Myths and Symbols in Indian Art and Civilization. Princeton University Press, 1972. ISBN 978-0691017785.
 Ogdoad (Antik Mısır Mitolojisi): Antik Mısır'da, Hermopolis Ogdoad sistemi, evrenin yaratılışından önce var olan sekiz ilkel tanrıyı içerir. Bu tanrılar, evrenin temel dengesini sağlamakla görevlidir.Erman, Adolf. Life in Ancient Egypt. Dover Publications, 1971. ISBN 978-0486227806.
 Sekiz Ölümsüz (Ba Xian, Çin Mitolojisi): Çin mitolojisinde, Ba Xian (Sekiz Ölümsüz) ilahi gücün temsilcileridir ve doğaüstü varlıklar olarak görülürler. Sekiz kutsal figürün dünyaya düzen getirdiğine inanılır.Werner, E. T. C. Myths and Legends of China. George Harrap & Co, 1922.
 Atlas (Yunan Mitolojisi): Yunan mitolojisinde Atlas, gökleri taşımakla görevlidir. Hamele-i Arş gibi, ilahi bir yükü taşıyan güçlü bir figürdür.Graves, Robert. The Greek Myths. Penguin Books, 1955. ISBN 978-0140171990.
 Sleipnir (İskandinav Mitolojisi): İskandinav inancında Sleipnir, sekiz bacaklı bir at olarak tanımlanır ve Odin'i gökler ile dünya arasında taşır. Kozmik bir geçişi sağlayan bir figürdür.Simek, Rudolf. Dictionary of Northern Mythology. D.S. Brewer, 1993. ISBN 978-0859915137.
 Anunnaki (Mezopotamya Mitolojisi): Sümer mitolojisinde Anunnaki tanrıları, evrenin yönetimini düzenleyen varlıklardır. Hamele-i Arş gibi, ilahi düzenin sürdürülmesini sağlayan figürlerdir.Kramer, Samuel Noah. Sumerian Mythology. University of Pennsylvania Press, 1961. ISBN 978-0812210477.

 Kaynakça   

 Dış bağlantılar   
 Sorularla İslamiyet - Hamele-i Arş  
 İslam ve İhsan - Hamele-i Arş

Kategori:İslam melekleri