Birinci Filipin Cumhuriyeti

Birinci Filipin Cumhuriyeti () veya Malolos Cumhuriyeti, Filipin Devrimi sırasında kurulan bir cumhuriyetti. Resmen Emilio Aguinaldo başkanlığında 23 Ocak 1899 tarihinde kuruldu. Filipinler dışında tanınmadı ancak 19 Nisan 1901'e kadar aktif kaldı. Manila Körfezi Muharebesi'ndeki Amerikan zaferinin ardından Aguinaldo Filipinler'e döndü, 12 Haziran 1898'de Filipin Bağımsızlık Bildirgesi'ni yayınladı ve o yılın 18 ve 23 Haziran'ında ardışık devrimci Filipin hükûmetlerini ilan etti.

Aralık 1898'de İspanya ve Amerika Birleşik Devletleri, İspanya-Amerika Savaşı'nı sona erdiren 1898 Paris Antlaşması'nı imzaladı. Antlaşmanın bir parçası olarak İspanya, Filipinler'i Amerika Birleşik Devletleri'ne devretti. Antlaşma, karşılıklı onayların değiş tokuş edildiği 11 Nisan 1899'a kadar resmen ilan edilmedi. Bu arada, 23 Ocak 1899'da, Birinci Filipin Cumhuriyeti'ni kuran Malolos Anayasası ilan edilmişti ve 4 Şubat 1899'da Manila'da Amerikan ve Filipin güçleri arasında Filipin-Amerikan Savaşı'na dönüşen bir çatışma patlak vermişti. Aguinaldo, 23 Mart 1901'de Isabela'da Amerikan güçleri tarafından ele geçirildi ve 19 Nisan 1901'de ABD'ye bağlılığını ilan ederek Filipin Cumhuriyeti'ni fiilen sona erdirdi.

Birinci Filipin Cumhuriyeti bazen Asya'daki ilk uygun anayasal cumhuriyet olarak nitelendirilir, ancak ondan önce eski Hindistan'ın Mahajanapadalar, Lanfang Cumhuriyeti, Formosa Cumhuriyeti veya Ezo Cumhuriyeti gibi birkaç eski Asya cumhuriyeti daha bulunmaktaydı. Aguinaldo, Malolos'tan önce, Tejeros ve Biak-na-Bato'da kurulan ve her ikisi de kendilerine República de Filipinas ("Filipinler Cumhuriyeti") adını verenler gibi bir dizi hükûmete liderlik etmişti. Ancak, bu hükûmetlerin kurucu belgelerinin aksine, Malolos Anayasası kısmen seçilmiş bir kongre tarafından usulüne uygun olarak onaylandı ve gerçek bir temsili demokrasi çağrısında bulundu.

 Kaynakça 

 Bibliyografi 






  (published online 2005, University of Michigan Library)





  (republished by openlibrary.org)



 Ek okuma 

 Escalante, Rene. “Collapse of the Malolos Republic.” Philippine Studies 46#4 (1998), pp. 452–76. online  blames Aguinaldo's incompetence for loss of public support and collapse of his regime, .

 Dış bağlantılar 
 The Malolos Republic
 The First Philippine Republic at Malolos
 Project Gutenberg – Panukala sa Pagkakana nang Repúblika nang Pilipinas by Apolinario Mabini

Kategori:1899'da kurulan bölgeler ve ülkeler
Kategori:1901'de varlığı sona eren bölgeler ve ülkeler
Kategori:Filipinler tarihi
Kategori:Eski cumhuriyetler
Kategori:Tarihteki tanınmayan devletler