Kaznafar, Göle

Kaznafar (Gürcüce: ყაზნაფარი), tarihsel Kola bölgesinde, günümüzde Ardahan ilinin Göle ilçesinde ortadan kalkmış bir köydür. Yerleşim alanı Yeniköy'ün sınırları içindedir.2014 Yılı Tao-Klarceti Tarihi Eserleri Araştırma Gezisi Sonuçları (ტაო–კლარჯეთის ძეგლების 2014 წლის საკვლევი ექსპედიციების ანგარიშები), Tiflis, 2015, s. 154.  ISBN 978-9941-0-7362-5

Tarihçe

Kaznafar veya Kaznapari köyü, Orta Çağ'da Gürcistan'ı oluşturan tarihsel bölgelerden biri olan Kola'da yer alır. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ikinci yarısında Gürcülerden ele geçirmiştir. Köydeki kilise ve kale de Gürcülerden kalmış olmalıdır.

Kaznafar veya Kaznapari köyü, eski Osmanlı kayıtlarında yer almamıştır. 1858 tarihli Kiepert haritasında ise, "Chasnazar" şeklinde geçer."1858 Kiepert Map of Armenia, Kurdistan and Azerbaijan"

Kaznafar veya Kaznapari köyü, 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı'nın ardından 1878 yılında imzalanan Berlin Antlaşması uyarınca, savaş tazminatının bir parçası olarak Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı. Rus idaresinin 1886 nüfus sayımında Kaznafar (Казнафаръ) şeklinde kaydettiği yerleşim, Ardahan sancağının Göle kazasına bağlı Karavenk nahiyesinin 11 köyünden biriydi. Nüfusu, 15 hanede yaşayan 72 kişiden oluşuyordu. İki hanede 9 kişi Kürt, bir hanede 9 kişi Türk, 12 hanede 54 kişi Türkmen olarak kaydedilmiştir. Köyün nüfusu 1896 yılında 128 kişi, 1906 yılında 170 kişi olarak tespit edilmiştir.Candan Badem, Çarlık Yönetiminde Kars, Ardahan, Artvin, İstanbul, 2018, s. 112, ISBN 9786052100271.

Birinci Dünya Savaşı yıllarında Ardahan Bölgesinde bulunan Gürcü gazeteci ve araştırmacı Konstantine Martvileli 1917 yılında, Kaznapari  (ყაზნაფარი) şeklinde yazdığı köyde Türkmenlerin yaşadığını, yıkık halde bir kilise ile büyükçe bir kalenin bulunduğunu yazmıştır. Martvileli'nin de sözünü ettiği kilise, Yeniköy'ün 1,5 kilometre kuzeybatısında, köyün eski yerleşim alanında bulunmaktadır. Kilise, eski dönemde burada Hristiyan bir nüfusun yaşadığını göstermektedir. Köydeki kale ise, Kaznapari yerleşim alanının 1,3 kilometre kuzeyinde, Kura Nehri'nin sağ kıyısında yer alır. Kaleden geriye sadece yıkık haldeki kule kalmıştır.

1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Yeni Köy'ün (یكی كوی) yer alıp Kaznapari'nin yer almaması, bu yerleşimin boşaldığını göstermektedir.Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 772.

Kaynakça

Kategori:Göle belde ve köyleri
Kategori:Tao-Klarceti