Arjantin Bağımsızlık Savaşı

Arjantin Bağımsızlık Savaşı (), 1810-1818 yılları arasında Manuel Belgrano, Juan José Castelli, Martin Miguel de Guemes ve José de San Martín komutasındaki Arjantinli vatansever güçler tarafından İspanyol İmparatorluğu'na sadık kraliyetçi güçlere karşı bağımsızlık savaşıydı. 9 Temmuz 1816'da San Miguel de Tucumán'da bir meclis toplandı ve ulusal bir anayasa hükümleriyle bağımsızlığı ilan etti.

 Arka plan 
Bağımsızlık mücadelesi, Buenos Aires'teki yerel milislerin İspanyol donanmasından aldığı küçük bir yardımla Britanya işgalini püskürtmeyi başardığı 1806 yılında başladı.

I. Napolyon'un 1808 yılında İspanya'ya müdahale ederek Kral VII. Fernando'yu tahttan indirip yerine kardeşini tahta geçirmeye zorlamasının sonuçları gelecek açısından önem taşıyordu. Bu hareket İspanya'yı iki rakip grup arasında bir iç savaşa sürükledi; biri yeni kral Joseph Bonaparte etrafında birleşmiş, diğeri ise sürgündeki kral etrafında birleşmiş ve Britanya'nın yardımını almış İspanyol vatanseverlerdi.

İspanyol hukukunun kadim ilkelerine göre, kralın Amerika'daki toprakları, meşru kral tahta dönene kadar kendi kendilerini yönetme hakkına sahipti. Bu nedenle, 25 Mayıs 1810'da, Buenos Aires sakinleri, VII. Fernando tahta dönene kadar Río de la Plata Kral Vekilliği'nin yeni geçici liderlerini seçtiler. Bu süreç Mayıs Devrimi olarak adlandırılmaktadır.

 Çatışmalar 
1811 yılı başlarında İspanya'dan yeni vali Francisco Javier de Elía'nın gelmesiyle, Buenos Aires yerine Montevideo, Río de la Plata Kral Vekilliği'nin başkenti ilan edildi. Oradan, yeni vali Río de la Plata'daki isyancı bölgeleri geri almaya çalıştı.

İlk aksiliklerden sonra, Vatansever Donanması, 17 Mayıs 1814'te bir ablukanın ardından Montevideo'yu ele geçirmeyi başardı. İspanyol kraliyetçileri, teslimiyetiyle Güney Atlantik'teki son deniz üssünü kaybetti. Daha sonra çatışmalar batıya, And Dağları'na doğru kaydı.

1814 yılında tahta geri dönmesine rağmen VII. Fernando'nun pratikte güçsüz olduğu ortaya çıktı. Bu nedenle, 9 Temmuz 1816'da San Miguel de Tucumán'daki kral vekilliği delegelerinin bir toplantısında, Río de la Plata Birleşik Eyaletleri adı verilen yeni bir devletin bağımsızlığı ilan edildi.

Kraliyetçiler kuzey Arjantin'de yenilgiye uğrayana kadar birkaç yıl süren şiddetli çatışmalar yaşandı. 1820-24 yıllarında José de San Martín ve Simón Bolívar tarafından ele geçirilinceye kadar Peru'daki üslerden tehdit oluşturmaya devam ettiler. Buenos Aires Birleşik Eyaletleri'nin yeni hükûmeti, eski Río de la Plata Kral Vekilliği'nin toprak bütünlüğünü korumaya çalıştı; ancak hiçbir zaman etkin bir şekilde kontrol edilemeyen çevre bölgeler kısa sürede kaybedildi; 1814'te Paraguay, 1825'te Bolivya ve 1828'de Uruguay ayrı devletler haline geldiler.

 Yıllık anma 
25 Mayıs'taki Día de la Revolución de Mayo (Mayıs Devrimi Günü), Arjantin'de Birinci Ulusal Hükûmeti (ve Primera Junta'nın kuruluşunu) anmak için kutlanan yıllık bir bayramdır. Bu, Arjantin tarihindeki önemli olaylardan biridir. Bu ve bu güne kadar geçen haftanın diğer olayları Semana de Mayo (Mayıs Haftası) olarak adlandırılır.

 Kaynakça 

 Ek okuma