Megasthenes

Megastenes (, ölümü  MÖ 290), Helenistik dönemde yaşamış antik Yunan tarihçisi, Hintolog, diplomat, etnograf ve kaşiftir. Hindistan'ı, artık kayıp olan ancak daha sonraki yazarların eserlerinde alıntılanan edebi parçalardan kısmen yeniden oluşturulan "İndika" adlı kitabında tanımlamıştır. Megasthenes, Batı dünyasından Hindistan hakkında yazılı bir tanımlama bırakan ilk kişidir. Ayrıca eski dünyada Hindistan hakkında en etkili iki yazar Megasthenes ve Ktesias idi.

Yaşamı
Megasthenes'in hayatıyla ilgili bilgiler oldukça sınırlıdır. Arrianus'un belirttiği üzere, yalnızca Arachosia satrapı Sibirtios ile yaşadığı bilinmektedir. Önce I. Antigonos, ardından I. Seleukos döneminde Arachosia ve Gedrosya satrabı Sibirtios'un sarayında zaman geçirdi.Roller, Duane W., "Megasthenes (715)", Brill’s New Jacoby, Genel Editör: Ian Worthington (Macquarie University). İlk online yayını: 2016 Sandrocottus ile yaptığı sık görüşmelerin tek bir seyahatte mi yoksa birden fazla ayrı seyahatte mi gerçekleştiği net değildir. Onu Sandrocottus'a gönderenin Seleukus mu yoksa Sibirtios mu olduğu kesin değildir.

Elçiliği
Megasthenes, I. Seleukos'un Yunan büyükelçisi olarak Chandragupta Maurya'nın sarayında görev yapmıştır. Flavius Arrianus, Megasthenes'in satrap Sibyrtius ile birlikte Arachosia'da yaşadığını ve buradan Hindistan'ı ziyaret ettiğini belirtir.

Megasthenes, Chandragupta Maurya'nın hükümdarlığı sırasında Pataliputra'yı ziyaret etti, ancak Hindistan'ın başka hangi bölgelerini ziyaret ettiği kesin olarak bilinmemektedir. Görünüşe göre, kuzeybatı Hindistan'daki Pencap bölgesinden geçmiş, çünkü bu bölgedeki nehirler hakkında ayrıntılı bir hesap sunmuştur. Daha sonra Yamuna ve Ganj nehirleri boyunca Pataliputra'ya seyahat etmiş olmalıdır. Hindistan'a ziyaretinin tam tarihleri ve Hindistan'da kalış süresi kesin değildir.A.B Bosworth, The Historical Setting of Megasthenes, Indica, Bölüm 91, 1996, s.113-27 Megasthenes'in Hindistan'ı ziyaret tarihleri, bilim insanları arasında tartışmalı ve belirsizdir. A. B. Bosworth, Seleukos öncesi erken bir tarih önerirken, Stoneman ve diğerleri yaklaşık MÖ 303'teki Maurya-Seleukos anlaşmasından sonraki bir tarihi savunmaktadır.Stoneman, R., The Greek Experience of India, 130-135 Arrianus, Megasthenes'in Porus ile tanıştığını iddia eder; bu, Megasthenes'in Büyük İskender'in Hindistan'ı işgali sırasında ona eşlik ettiğini ima eder.

Daha sonra Hindistan hakkında "Indica" adlı bir belge şeklinde bilgi derlemiştir; ancak bu eser günümüzde kayıp bir çalışmadır. Bunun bir kısmı, sonraki yazarların alıntılarıyla kısmen korunmuştur.

Megasthenes'ten sonra Hint sarayına gönderilen diğer Yunan elçiler arasında Bindusara'ya elçi olarak Deimachus ve Asoka'ya elçi olarak Dionysius bulunmaktadır.

Değerlendirmeler
Megasthenes'in eserleri üzerine yapılan değerlendirmeler, eski ve modern yazarlar arasında farklılık göstermektedir. Eski yazarlar arasında yalnızca Flavius Arrianus, Megasthenes hakkında olumlu konuşurken, Diodoros bazı anlatılarını atlayarak onu alıntılamıştır. Öte yandan:

 Eratosthenes, Megasthenes'i yanlış bilgi vermekle suçlamış ancak yine de onun Hindistan hakkındaki içeriğinin büyük bir kısmını ödünç almıştır.

 Strabon Megasthenes'i Hindistan hakkında abartılı hikâyeler uydurduğu için yalancılıkla itham etmiş ve diğer erken dönem Hindistan yazarlarını da (Deimachus, Onesicritus, Nearhos gibi) aynı şekilde eleştirmiştir. Strabon'a göre "Deimachos ve Megasthenes'e hiçbir şekilde güvenilemez."

 Plinius ise özellikle Megasthenes'in Hindistan'daki fantastik ırklar ve Herakles ile Dionisos hakkındaki anlatımlarını eleştirmiştir.

Modern akademisyenler ise daha dengeli bir yaklaşım sergilemiştir. E. A. Schwanbeck, Megasthenes'in yalnızca Hindistan'da tapılan tanrılar hakkındaki tasvirlerini eleştirirken, B. C. J. Timmer ve Truesdell Sparhawk Brown gibi isimler onun genelde güvenilir bir kaynak olduğunu belirtmişlerdir. Brown, Megasthenes'in Hindistan'ın yalnızca küçük bir bölümünü ziyaret ettiğini ve gözlemlerinin bir kısmının başkalarından alınmış olabileceğini ifade etmiştir. Bu nedenle bazı hatalı bilgiler içerse de Megasthenes'in çalışmaları sonraki yazarlar için Hindistan hakkında temel bir bilgi kaynağı olmuştur.

Notlar

Kaynakça

Hakkındaki eserler







Kategori:MÖ 3. yüzyılda ölenler
Kategori:MÖ 4. yüzyılda doğanlar
Kategori:MÖ 3. yüzyıl coğrafyacıları
Kategori:MÖ 3. yüzyıl tarihçileri
Kategori:MÖ 4. yüzyıl tarihçileri
Kategori:MÖ 3. yüzyılda Yunanlar
Kategori:MÖ 4. yüzyılda Yunanlar
Kategori:Hindistan kâşifleri
Kategori:Hindistan tarihçileri
Kategori:Helenistik döneminde kişiler
Kategori:Antik Yunan coğrafyacılar