Atlantik Antlaşması Birliği

Atlantik Antlaşması Derneği (ATA), Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü'nü (NATO) desteklemek üzere siyasi liderleri, akademisyenleri, askeri yetkilileri ve diplomatları bir araya getiren bir şemsiye organizasyondur. ATA, NATO'dan ayrı bağımsız bir örgüttür.

 Tarihçe 
ATA 18 Haziran 1954 tarihinde kurulmuştur. Soğuk Savaş'ın sona ermesi ve Varşova Paktı'nın dağılmasından bu yana Atlantik Antlaşması Birliği'nin rolü önemli ölçüde değişmiştir. 1992 yılında ATA Tüzüğü, NATO üyesi olmayan ülkelerden ortak üye ve gözlemcileri de kapsayacak şekilde değiştirilmiştir. 1992 yılında Bulgaristan Atlantik Kulübü, NATO üyesi olmayan bir ülkeden ilk ortak üye olarak ATA'ya katıldı. NATO'nun değişen yapısı göz önüne alındığında, ATA artık Avrupa-Atlantik bölgesinin sınırlarının ötesinde, Orta ve Doğu Avrupa, Akdeniz ve Güney Kafkasya'da faaliyet göstermektedir. Yeni NATO ülkelerinin 1999 ve 2004 yıllarındaki katılımlarının ardından ATA üyeliği önemli ölçüde genişlemiş, odağı güneye ve doğuya kaymıştır.

ATA, NATO'nun Barış İçin Ortaklık (BİO) ve Akdeniz Diyaloğu programlarında aktif olarak yer almakta ve İstanbul İşbirliği Girişimi (İİG) üyesi ülkelerdeki yetkililer ve kurumlarla giderek daha fazla ilişki kurmaktadır.

 Misyon 
Atlantik Antlaşması Derneği'nin belirtilen misyonu, Kuzey Atlantik Antlaşması'nda ortaya konan özgürlük, hürriyet, barış, güvenlik ve hukukun üstünlüğü değerlerini desteklemektir. Bu nedenle ATA, üye birliklerin ortak çıkarlarını ve demokratik hedeflerini gerçekleştirebilecekleri bir tartışma forumu olarak hizmet etmeyi amaçlamaktadır.
ATA'nın gençlik kolu olan Genç Atlantik Antlaşması Derneği (YATA) 1996 yılında kurulmuştur. YATA, Kuzey Atlantik Antlaşması'nda ortaya konan değerleri anlayan, geleceğin sorumlu siyasi liderlerini yaratmak amacıyla gençleri eğitmeyi ve tartışmaya teşvik etmeyi amaçlamaktadır.

 Yapılanma 
ATA üç ana organdan oluşmaktadır: Meclis, Büro ve Konsey.

 Meclis 
Meclis, ATA'nın en üst karar alma organıdır ve Üye, Ortak Üye ve Gözlemci Üye derneklerin delegelerinden oluşur. Gözlemci Üyeler hariç, her delegenin bir oy hakkı vardır ve kararlar salt çoğunlukla alınır. Yılda bir kez yapılan Genel Kurul toplantılarına delegelerin yanı sıra basın mensupları, akademik camia, hükûmet ve askeri yetkililer ile uluslararası gözlemciler de katılabilir.

 Başkanlık Divanı (Büro) 
Başkanlık Divanı, başkan, başkan yardımcıları, genel sekreter, sayman, YATA başkanı ve hukuk müşavirinden oluşur. Büro üyeleri Konsey ve Meclis kararlarının uygulanmasına ve politika konularında yardımcı olurlar.

 Konsey 
Konsey, Büro üyeleri ile ATA'nın Üye, Ortak Üye ve Gözlemci Üye derneklerinin her birinden en fazla üç delegeden oluşur. ATA, Büro'nun önerisi ve Meclis'in onayı ile Konsey'in kendi adına harekete geçmesine izin verir. Konsey yılda iki toplantı yapar: biri NATO karargâhında, diğeri ise ev sahibi diğer bir ülkede.

Üye kuruluşlar
NATO ülkeleri

 Arnavutluk, Arnavutluk Atlantik Derneği
 Belçika, Association Atlantique Belge
 Bulgaristan, Bulgaristan Atlantik Kulübü
 Kanada, Kanada NATO Derneği
 Hırvatistan, Hırvatistan Atlantik Konseyi
 Çekya, Jagello 2000
 Danimarka, Atlantsammenslutningen
 Estonya, Estonya Atlantik Antlaşması Derneği
 Finlandiya, Finlandiya Atlantik Konseyi
 Almanya, Deutsche Atlantische Gesellschaft
 Yunanistan, Yunanistan Atlantik ve Avrupa İşbirliği Derneği
 Macaristan, Macar Atlantik Konseyi
 İzlanda, Samtök um Vestraena Samvinnu
 İtalya, Comitato Italiano Atlantico
 Letonya, Letonya Transatlantik Örgütü
 Litvanya, Litvanya Atlantik Antlaşması Derneği
 Hollanda, De Atlantische Commissie
 Norveç, Den Norske Atlanterhavskomite
 Portekiz, Comissão Portuguesa do Atlântico
 Kuzey Makedonya, Makedonya Cumhuriyeti Avrupa-Atlantik Kulübü
 Romanya, Avrupa-Atlantik Konseyi
 Slovakya, GLOBSEC
 Slovenya, Slovenya Avrupa-Atlantik Konseyi
 İspanya, Asociación Atlantica Española
 İsveç, İsveç Atlantik Konseyi
 Türkiye, Türk Atlantik Konseyi
 Birleşik Krallık, Birleşik Krallık Atlantik Konseyi
 Amerika Birleşik Devletleri, Atlantik Konseyi

 Barış için Ortaklık ülkeleri 

 Ermenistan, Ermeni Atlantik Derneği
 Azerbaycan, Azerbaycan Atlantik İşbirliği
 Gürcistan, Gürcistan Atlantik İşbirliği Derneği
 Sırbistan, Sırbistan Atlantik Konseyi
 Ukrayna, Ukrayna Atlantik Konseyi

Başkanlar
#BaşkanÜlkeGörev süresi1Umberto Morra di Lavrianoİtalya1955–19572Lester PearsonKanada1957–19583Ralph FlyntABD19584Ivan Matteo Lombardoİtalya1958–19615Warren Randolph BurgessABD1961–19636Jebb GladwynBirleşik Krallık1963–19667Paul-Henri SpaakBelçika1966–19698Frank Kenyon RobertsBirleşik Krallık1969–19729Eugene V. RostowABD1972–197610Karl MommerAlmanya1976–197911Muharrem Nuri BirgiTürkiye1979–198212Peter CorterierAlmanya1982–198513Francis PymBirleşik Krallık1985–198814Bernardino GomesBelçika1988–199115William Tapley Bennett Jr.ABD1991–199416Ümit Haluk BayülkenTürkiye1994–199717Theodossis GeorgiouYunanistan1997–200018Alan WilliamsBirleşik Krallık2000–200319Robert E. HunterABD2003–200820Karl A. LamersAlmanya2008–201421Fabrizio W. Luciolliİtalya2015–202022James Joye TownsendABD2020–günümüz

Ayrıca bakınız
 Atlantikçilik
 Avrupa-Atlantik Ortaklık Konseyi
 NATO'nun dış ilişkileri
 Bireysel Ortaklık Eylem Planı

Kaynakça

Dış bağlantılar

Kategori:Uluslararası siyasi örgütler
Kategori:1954'te kurulan kuruluşlar
Kategori:1954'te Amerika Birleşik Devletleri'nde kurulan oluşumlar
Kategori:NATO