Jameson Irish Whiskey

Jameson (/ˈdʒeɪməsən/ veya /ˈdʒɛməsən/) Pernod Ricard'ın Irish Distillers yan kuruluşu tarafından üretilen harmanlanmış bir İrlanda viskisidir. Başlangıçta Jameson Distillery Bow St.'deki altı ana Dublin viskisinden biri olan Jameson, artık County Cork'taki New Midleton Distillery'de damıtılmaktadır. Dünyanın en çok satan İrlanda viskisidir; 2019'da yıllık satışları 8 milyon kasayı geçti. 19. yüzyılın başlarından beri uluslararası alanda satılmaktadır ve Türkiye dahil 130'dan fazla ülkede satın alınabilir.

 Tarihçe 

 John Jameson ve ailesi 
John Jameson (1740–1823), 1780'de Dublin'de kendi adını taşıyan damıtım evini kurmadan önce İskoçya'nın Alloa kentinden bir avukattı. Damıtım evini kurmadan önce, 1768'de Margaret Haig (1753–1815) ile evlendi. Margaret, İskoçya'da bir viski damıtıcısı olan John Haig'in en büyük kızıydı. John ve Margaret'in sekiz oğlu ve sekiz kızı olmak üzere 16 çocuğu vardı. Çiftin Sir Henry Raeburn tarafından yapılan portreleri İrlanda Ulusal Galerisi'nde sergilenmektedir.

John Jameson, 24 Haziran 1774'te Dublin Masonlarının 202 No'lu Konvivial Locası'na katıldı ve 1780'de İrlanda viskisi damıtımı Bow Street'te başladı. 1805'te, o yıl aile işini devralan oğlu John Jameson II ona katıldı ve John Jameson II, 1851'de oğlu 3. John Jameson'a devretmeden önce sonraki 41 yıl boyunca işi büyüttü. 1901'de Şirket resmen John Jameson and Son Ltd. olarak kuruldu.

John Jameson'ın dört oğlu İrlanda'da damıtım işinde onun izinden gitti, John Jameson II (1773–1851) Bow Street'te, William ve James Jameson Dublin'deki Marrowbone Lane'de (burada Stein akrabalarını ortak yaptılar ve William Jameson & Co.'da karar kılmadan önce işlerine Jameson ve Stein adını verdiler). Jameson'ın dördüncü oğlu, County Wexford'daki Enniscorthy'de küçük bir damıtım evi olan Andrew, kablosuz telgrafın mucidi Guglielmo Marconi'nin büyükbabasıydı. Marconi'nin annesi, Andrew'un kızı Annie Jameson'dı.

John Jameson'ın en büyük oğlu Robert, babasının Alloa'daki yasal işini devraldı. Bow Street ve Marrowbone Lane damıtımevleri arasındaki rekabete rağmen Jameson'lar İrlanda'nın en önemli damıtım evi ailesi haline geldi.

 19. yüzyıl ve çalkantılı zamanlar 
19. yüzyılın başında, İrlanda'nın ikinci büyük üreticisi ve dünyanın en büyüklerinden biri haline geldi ve yıllık 1.000.000 galon üretiyordu. O zamanlar Dublin dünya viski üretiminin merkeziydi. Romdan sonra dünyanın en popüler ikinci içkisiydi ve uluslararası alanda Jameson 1805'te dünyanın bir numaralı viskisi olmuştu. Bugün, Jameson dünyanın üçüncü büyük tek damıtım evi viskisidir.

Tarihi olaylar, bir süreliğine şirketi geriye götürdü. İrlanda'daki ölçülülük hareketinin yurt içinde muazzam bir etkisi oldu ancak Jameson'ı etkileyen iki önemli olay İrlanda Bağımsızlık Savaşı ve ardından Jameson'a Milletler Topluluğu'nun ihracat pazarlarını reddeden İngilizlerle olan ticaret savaşı ve kısa bir süre sonra Amerika Birleşik Devletleri'nde yasağın getirilmesiydi. İskoç markaları hala yasal olarak Kanada'ya gönderilebiliyorken (buradan Kanada-ABD sınırından kolayca kaçırılabiliyorlardı) Jameson uzun yıllar boyunca en büyük pazarından dışlandı.

19. yüzyılın ortalarında İskoç harmancıların sütun imbiklerini tanıtması, hala emek yoğun tek kap imbik viski üreten İrlandalıların rekabet edemeyeceği kadar yüksek bir üretime olanak sağladı. 1908'de bir yerde viskinin ticari tanımıyla ilgili bir yasal soruşturma yapıldı. İskoç üreticiler bazı yargı bölgelerinde kazandı ve karışımlar o yargı bölgesinin yasalarında viski olarak tanındı. Genel olarak İrlandalılar ve özellikle Jameson, uzun yıllar boyunca geleneksel imbik üretim sürecini sürdürdü.

 Irish Distillers Group'un kuruluşu 
1966'da John Jameson, İrlanda Distillers Grubu'nu oluşturmak için Cork Distillers ve John Powers ile birleşti. 1976'da İrlanda Distillers'ın Cork dışında New Midleton Distillery'sini açmasının ardından Bow Street ve John's Lane'deki Jameson Dublin viski damıtma tesisleri kapatıldı. Midleton Distillery artık İrlanda'da Jameson, Midleton, Powers, Redbreast, Spot ve Paddy markaları altında satılan İrlanda viskisinin çoğunu üretiyor. Yeni tesis, Paddy markasının orijinal evi olan ve şu anda Jameson Experience Visitor Centre ve Irish Whiskey Academy'ye ev sahipliği yapan Old Midleton Distillery'nin bitişiğindedir. Jameson markası, Fransız içecek devi Pernod Ricard tarafından 1988'de Irish Distillers'ı satın alarak mülkiyetine geçirdi.

Dublin'deki Smithfield yakınlarındaki Bow Street'teki eski Jameson Damıtımevi artık turlar ve tadımlar sunan bir müze olarak hizmet veriyor. Tarihi bir yapıya sahip olan ve artık yerinde viski üretmeyen damıtımevi, Mart 2016'da tamamlanan 12,6 milyon dolarlık bir yenilemeden geçti ve şu anda 2017'de 600.000 olan viski turisti sayısını artırma stratejisinin odak noktası haline geldi.  Bow Street ayrıca 2016 yenilemesinden bu yana duvarlarının içinde tamamen işlevsel bir Olgunlaşma Deposu'na sahip. Jameson 18 Bow Street, Cask Strength'te şişelenmeden önce burada tamamlanıyor.

 Boykot çağrısı ve cevabı 
Nisan 2023'te, Ukrayna'nın İrlanda Büyükelçisi Larysa Gerasko, Rusya'nın Ukrayna'yı işgali sonrasında yaptırımlar getirilmesinin ardından şirketin Rusya ile ticaret yapmaya devam etmesi nedeniyle Jameson Whiskey'nin boykot edilmesi çağrısında bulundu.

Irish Distillers, 12 Mayıs 2023'te Jameson'ı Rusya'ya ihraç etmeyeceğini söyledi. Irish Distillers, ana şirketi Pernod Ricard'ın tüm uluslararası markaların Rusya'ya ihracatını durdurmaya karar verdiğini söyledi. Şirket ayrıca, aylar sürecek bir süreç olan Rusya'daki portföyünün dağıtımını durduracağını söyledi.

 Satış 
Satış hacmi 2019'da 8 milyon kasayı geçti ve bu, yalnızca Aralık ayında 940.000 kasa satışı da dahil olmak üzere marka için yeni bir zirve oldu. Daha önce 1996'da 1 milyon kasayı ve 2010'da 3 milyon kasayı geçmişti.

2008 yılında Minneapolis'teki bir İrlanda pub'ı olan The Local, 671 kasa Jameson (günde 22 şişe) sattı  bu da onu dünyanın en büyük Jameson servis eden şirketi yaptı; bu unvanını dört yıl üst üste korudu.

 Üretim 
Jameson, Cork'taki damıtım evinin etrafındaki elli mil yarıçapındaki kaynaklardan temin edilen maltlanmış ve maltlanmamış veya "yeşil" İrlanda arpasının bir karışımını kullanan tahıl viskisi ve tek imbik damıtılmış viski karışımından üretilir. Arpa, doğal gazla (eskiden antrasit kömürü) ateşlenen kapalı bir fırında kurutulur. Bu, fırını turba ile ateşleyen ve belirgin bir turba aroması ekleyen bazı İskoç viskisi damıtım evlerinde kullanılan geleneksel yöntemle çelişir.

 Jameson Crested Ten 
Jameson Crested Ten, Jameson tarafından üretilen bir markadır. %40 ABV'ye sahiptir. Marka 1963'te piyasaya sürüldü ve Jameson'ın en eski şişelenmiş markasıdır. Adından da anlaşılacağı gibi 10 yaşında değil, karışımın çoğunluğu 7-8 yıllıktır ve karışımın yaklaşık %60'ı pot still ve %40 tahıldır. 2006 itibarıyla İrlanda dışında yaygın olarak bulunmamaktadır.

 Ödüller 
Jameson ürünleri - özellikle 18-Year ve Rarest Reserve - uluslararası içki derecelendirme yarışmalarında çok yüksek puanlar aldı. 18-Year, 2005 ve 2010 yılları arasında San Francisco World Spirits Competition'da bir dizi altın ve çift altın madalya aldı. Rarest Reserve orada da altın ve çift altın madalya kazandı. Rarest Reserve, Proof 66 tarafından dünyanın en iyi 20 viskisinden biri olarak derecelendirildi. 2018'de Jameson 18-Year-Old Bow Street, Irish Whiskey Awards'da 60€/72$ veya daha fazla olan En İyi İrlanda Harmanı Viskisi RRP'sini kazandı.

 Ayrıca bakınız 
 İrlanda viskisi
 Viski
 Viski markaları listesi
 Single pot still viski

 Kaynakça 

Kategori:Pernod Ricard markaları
Kategori:İrlanda viskisi
Kategori:İrlanda markaları