Tahtakrani Kilisesi

Tahtakrani Kilisesi (Gürcüce: ტახტაკრანის ეკლესია), tarihsel Kola bölgesinde, günümüzde Ardahan ilinin Göle ilçesine bağlı ve eski adı Tahtakrani olan Tahtakıran köyünde, Orta Çağ'da Gürcülerden kalma bir kilisedir.Tao-Klarceti: Tarihsel ve Kültürel Anıtlar (ტაო-კლარჯეთი: ისტორიისა და კულტურის ძეგლები), (Editör) Buba Kudava, (Yazarlar) Nestan Bagauri, Zurab Batiaşvili, İrma Beridze, Buba Kudava, Nikoloz Jğenti, Goça Saitidze, Natia Hizanişvili, Tiflis, 2018, s. 184, ISBN 978-9941-478-17-8.

Tarihçe

Gürcü araştırmacı ve gazeteci Konstantine Martvileli, Tahtakrani adının Türkçe olup "tahta kıran" anlamanına geldiğini yazmıştır. Bununla birlikte Gürcü tarihçi ve arkeolog Ekvtime Takaişvili 1907 yılında, Taoskari köyünün yanında "Krani" (კრანი) adında başka bir köyden söz etmiştir. Tahtakrani adını taşıyan köyün ve kilisenin bulunduğu Kola bölgesi, Orta Çağ'da Gürcistan'ı oluşturan yerlerden biriydi. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ikinci yarısında Gürcülerden ele geçirmiştir. Tahtakrani Kilisesi ise, bu tarihten birkaç yüzyıl önce, 10. yüzyılda inşa edilmiştir. Ekvtime Takaişvili'nin 1907 yılında gerçekleştirdiği araştırma gezisi sırasında kilise büyük ölçüde sağlamdı. Ancak bu yapıdan günümüze bir iz kalmamıştır.

Mimari

Gürcü tarihçi ve arkeolog Ekvtime Takaişvili'nin 1907 yılında verdiği bilgiye göre, Tahtakrani Kilisesi, köyün yakınında, Ardahan-Oltu yolu kıyısında bulunuyordu. Tek nefli küçük bir yapı olan kilise (11 x 2,5 m), kaba yontulmuş taşlarla inşa edilmişti. Yapının kesme taşlarının bir kısmı sökülmüştü. Kuzey kısmından kiliseye bitişik küçük bir şapel bulunuyordu. Bu tarihte bu yapı yamaçtan kayan toprağın altında kalmıştı. Konstantine Martvileli'nin 1917 yılında duvarından bazı taşların alındığını söylediği kilise, aynı kilise olmalıdır. Martvileli'nin yazdığına göre, Rus idaresince yerleştirilmiş olan Rumlar bu kilseye "Aya Sofya Kilisesi" diyorlardı. Yapı, sökülmüş olan taşların dışında, ayakta duruyordu. Duvar taşları ise, yeni bir kilise inşa etmek için bu köydeki Rumlar tarafından sökülmüştü.

Kaynakça

Kategori:Ardahan ilindeki Gürcü Ortodoks kiliseleri